Cəbrayıl Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(072)-274/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Biləsuvar rayonu İş № e-2(072)-274/2024 14.05.2024 CƏBRAYIL RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim: Nüsrətov Tərlan Vaqif oğlunun sədrliyi ilə, İddiaçı "xxxx" MMC-nin Cavabdeh qarşı “pul” tələbinə dair iddia ərizəsi üzrə mülki işə kiçik iddialara dair işlər üzrə sadələşdirilmiş icraat qaydasında təqdim edilmiş sənədlər əsasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı "xxxx" MMC Cavabdeh qarşı “pul” tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, iddiaçı "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən cəmiyyət tərəfindən ilkin ödəniş 16 (on altı) AZN olmaqla, 10 (on) ay müddətinə ümumi dəyəri 195.40 (yüz doxsan beş, qırx) AZN məbləği olan 1 (bir) ədəd “XİAOMİ REDMİ 2 LİTE” markalı saat satılmışdır. Bundan başqa, Cavabdeh arasında bağlanmış 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən cəmiyyət tərəfindən ilkin ödəniş 75.95 (yetmiş beş, doxsan beş) AZN olmaqla, 12 (on iki) ay müddətinə ümumi dəyəri 615.95 (altı yüz on beş, doxsan beş) AZN məbləği olan 1 (bir) ədəd “XİAOMİ POCO M4 PRO” markalı mobil telefon satılmışdır. Cavabdeh 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 1 (bir) ədəd “XİAOMİ REDMİ 2 LİTE” markalı saatın dəyərinə görə 10 (on) ay müddətinə hər ay 17.94 (on yeddi, doxsan dörd) AZN məbləğində pulu və 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 1 (bir) ədəd “XİAOMİ POCO M4 PRO” markalı mobil telefonun dəyərinə görə 12 (on iki) ay müddətinə hər ay 45 (qırx beş) AZN məbləğində pulu hissə-hissə ödəməyi öz üzərinə öhdəlik götürmüşdür. Alğı-satqı müqaviləsinə əsasən cəmiyyət qarşısında öhdəliklərini icra etməyən Cavabdeh cəmiyyətə olan borcu barədə bir neçə dəfə şifahi və yazılı formada xəbərdarlıq edilməsinə baxmayaraq, öhdəliklərini icra etməmişdir. Hal-hazırda cəmiyyət qarşısında olan öhdəliklərini tam icra etməyən Cavabdeh cəmiyyətə 09 oktyabr 2023-cü il tarixə 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 71.70 (yetmiş bir, yetmiş) AZN məbləğində əsas borcu, 7.30 (yeddi, otuz) AZN məbləğində cərimə borcu, 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 360 (üç yüz altmış) AZN məbləğində əsas borcu, 36 (otuz altı) AZN məbləğində cərimə borcu və ümumilikdə 475 (dörd yüz yetmiş beş) AZN məbləğində borcu mövcuddur. Qeyd edilənlərə əsasən, Cavabdeh 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 71.70 (yetmiş bir, yetmiş) AZN məbləğində əsas borcun, 7.30 (yeddi, otuz) AZN məbləğində cərimə borcunun, 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 360 (üç yüz altmış) AZN məbləğində əsas borcun, 36 (otuz altı) AZN məbləğində cərimə borcunun, ümumilikdə 475 (dörd yüz yetmiş beş) AZN məbləğində borcun və iddia qaldırılması üçün iddiaçı tərəfindən ödənilmiş 30 (otuz) məbləğində dövlət rüsumunun tutularaq, iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə ödənilməsi barədə məhkəmə tərəfindən qətnamə qəbul edilməsi xahiş edilmişdir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.1-ci maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu vaxtdan 5 (beş) iş günü ərzində məhkəmə tərəfindən Cavabdeh rəsmi qaydada bildiriş göndərilmiş və bildirişdə iddiaçının tələbinə dair cavabdehin əsaslandırılmış etirazının olduğu halda öz dəlillərini və onları təsdiq edən sənədləri təqdim etməli olduğu qeyd edilmişdir. Cavabdeh bildirişi rəsmi qaydada aldığı gündən 10 (on) iş günü müddətində iddiaya qarşı əsaslandırılmış etirazını və ona əlavə olunmuş sənədləri məhkəməyə göndərməmişdir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.3-cü maddəsinə əsasən ərizə məhkəməyə daxil olduğu gündən 30 (otuz) iş günü ərzində işə tərəflərin təqdim etdiyi sənədlər əsasında, məhkəmə baxışı keçirilmədən və tərəflər izahatları dinlənilmək üçün çağırılmadan baxaraq, həmin işin həllinə dair qətnamə çıxarılmasını məqsədə müvafiq hesab edir. Məhkəmə iş materiallarını tam, obyektiv və hərtərəfli araşdırıb və iş üzrə toplanmış sübutlara hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, iddia tələbi əsaslı olduğu üçün təmin edilməlidir. İş materiallarında olan iddiaçı "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinin surətindən görünür ki, “satıcı” "xxxx" MMC tərəfindən ilkin ödəniş 16 (on altı) AZN olmaqla, 10 (on) ay müddətinə ümumi dəyəri 195.40 (yüz doxsan beş, qırx) AZN məbləği olan 1 (bir) ədəd “XİAOMİ REDMİ 2 LİTE” markalı saat “alıcı” Cavabdeh satılmışdır. İş materiallarında olan 11 iyun 2022-ci il tarixli “təhvil-təslim” aktının surətindən görünür ki, “alıcı” Cavabdeh 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən ümumi dəyəri 195.40 (yüz doxsan beş, qırx) AZN məbləği olan 1 (bir) ədəd “XİAOMİ REDMİ 2 LİTE” markalı saatı təhvil almışdır. İş materiallarında olan 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əlavədən, yəni ödəniş cədvəlinin surətindən görünür ki, “alıcı” Cavabdeh ümumi dəyəri 195.40 (yüz doxsan beş, qırx) AZN məbləği olan 1 (bir) ədəd “XİAOMİ REDMİ 2 LİTE” markalı saatın dəyərinə görə 10 (on) ay müddətinə hər ay 17.94 (on yeddi, doxsan dörd) AZN məbləğində pulu hissə-hissə “satıcı” "xxxx" MMC-nin xeyrinə ödəməlidir və cədvəlin 2-ci bəndinə əsasən “alıcı” ödənişləri gecikdirdikdə, müddəti keçmiş məbləğin hər növbəti təqvim gününə hesablanmış 1 %-dək həddində peniya ödəməyi öz üzərinə öhdəlik götürmüşdür. İş materiallarında olan iddiaçı "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinin surətindən görünür ki, “satıcı” "xxxx" MMC tərəfindən ilkin ödəniş 75.95 (yetmiş beş, doxsan beş) AZN olmaqla, 12 (on iki) ay müddətinə ümumi dəyəri 615.95 (altı yüz on beş, doxsan beş) AZN məbləği olan 1 (bir) ədəd “XİAOMİ POCO M4 PRO” markalı mobil telefon “alıcı” Cavabdeh satılmışdır. İş materiallarında olan 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “təhvil-təslim” aktının surətindən görünür ki, “alıcı” Cavabdeh 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən ümumi dəyəri 615.95 (altı yüz on beş, doxsan beş) AZN məbləği olan 1 (bir) ədəd “XİAOMİ POCO M4 PRO” markalı mobil telefonu təhvil almışdır. İş materiallarında olan 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əlavədən, yəni ödəniş cədvəlinin surətindən görünür ki, “alıcı” Cavabdeh ümumi dəyəri 615.95 (altı yüz on beş, doxsan beş) AZN məbləği olan 1 (bir) ədəd “XİAOMİ POCO M4 PRO” markalı mobil telefonun dəyərinə görə 12 (on iki) ay müddətinə hər ay 45 (qırx beş) AZN məbləğində pulu hissə-hissə “satıcı” "xxxx" MMC-nin xeyrinə ödəməlidir və cədvəlin 2-ci bəndinə əsasən “alıcı” ödənişləri gecikdirdikdə, müddəti keçmiş məbləğin hər növbəti təqvim gününə hesablanmış 1 %-dək həddində peniya ödəməyi öz üzərinə öhdəlik götürmüşdür. İş materiallarında olan 09 oktyabr 2023-cü il tarixli maliyyə arayışının surətindən görünür ki, Cavabdeh cəmiyyətə 09 oktyabr 2023-cü il tarixə 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 71.70 (yetmiş bir, yetmiş) AZN məbləğində əsas borcu, 7.30 (yeddi, otuz) AZN məbləğində cərimə borcu, 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 360 (üç yüz altmış) AZN məbləğində əsas borcu, 36 (otuz altı) AZN məbləğində cərimə borcu və ümumilikdə 475 (dörd yüz yetmiş beş) AZN məbləğində borcu mövcuddur. İş materiallarında olan 27 sentyabr 2023-cü il tarixli xəbərdarlığın surətindən görünür ki, Cavabdeh iddiaçı "xxxx" MMC-yə olan borcu barədə cəmiyyət tərəfindən rəsmi xəbərdarlıq edilmişdir. İş materiallarında olan ********** saylı, 10 oktyabr 2023-cü il tarixli ödəniş qəbzinin surətindən görünür ki, iddiaçı "xxxx" MMC tərəfindən iddia qaldırılması üçün 30 (otuz) məbləğində dövlət rüsumu ödənilmişdir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 385.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkət etməlidir, məsələn, pul ödəməli, xidmətlər göstərməli, əmlak verməli, iş görməli və i.a və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasının tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 425.1-ci maddəsinə əsasən öz hüquqlarını həyata keçirərkən və vəzifələrini icra edərkən tərəflərdən hər biri vicdanlılığın tələb etdiyi tərzdə, yəni şərtləşdirilmiş vaxtda və yerdə lazımı şəkildə, öhdəliyin şərtlərinə və bu Məcəllənin tələblərinə müvafiq surətdə, belə şərtlər və tələblər olmadıqda isə işgüzar adətlərə və ya adətən irəli sürülən digər tələblərə müvafiq surətdə hərəkət etməlidir. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə, onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və ya xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 460.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliklərin icrası girov, dəbbə pulu, borclunun əmlakının saxlanması, zaminlik, qarantiya, beh ilə və bu Məcəllədə və ya müqavilədə nəzərdə tutulan digər üsullarla təmin edilə bilər. Həmin Məcəllənin 567-ci maddəsinə əsasən alğı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən alğı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Həmin Məcəllənin 600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alğısatqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Həmin Məcəllənin 601.1-ci maddəsinə əsasən əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilədə onun hissə-hissə ödənilməsi nəzərdə tutula bilər. Hissə-hissə ödəmə şərti ilə əşyanın nisyə satılması haqqında müqavilə o halda bağlanmış sayılır ki, alğı-satqı müqaviləsinin digər mühüm şərtləri ilə yanaşı əşyanın qiyməti, ödənişlərin qaydası, müddətləri və məbləğləri nəzərdə tutulmuş olsun. Həmin Məcəllənin 601.2-ci maddəsinə əsasən hissə-hissə ödəmə şərti ilə malın nisyə satılması haqqında müqaviləyə bu Məcəllənin 600.2-600.5-ci maddələrində nəzərdə tutulan qaydalar tətbiq edilir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə iddianın qiyməti on min manatdan az olan iddialar (kiçik iddialar) üzrə işlərə bu fəslə uyğun olaraq sadələşdirilmiş qaydada baxılmasına yol verilir. Həmin Məcəllənin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Həmin Məcəllənin 217.3-cü maddəsinə əsasən qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır. Beləliklə, məhkəmə toplanmış sübutların məcmusuna tam, obyektiv və hüquqi qiymət verərək, yuxarıda göstərilən qanunvericilik aktı normalarına əsasən hesab edir ki, iddiaçı "xxxx" MMC ilə Cavabdeh arasında bağlanmış müqavilələrinin şərtləri pozulduğu, yəni “borclu” tərəfindən müqavilə öhdəlikləri tam icra edilmədiyi üçün iddia təmin edilməli, Cavabdeh 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 71.70 (yetmiş bir, yetmiş) AZN məbləğində əsas borc, 7.30 (yeddi, otuz) AZN məbləğində cərimə borcu, 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğısatqı” müqaviləsinə əsasən 360 (üç yüz altmış) AZN məbləğində əsas borc, 36 (otuz altı) AZN məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə 475 (dörd yüz yetmiş beş) AZN məbləğində borc və iddia qaldırılması üçün ödənilmiş 30 (otuz) məbləğində dövlət rüsumu tutularaq, iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 218.3-cü maddəsinə əsasən hakim işdə iştirak edən şəxslərin verdiyi tələblər üzrə qətnamə çıxarır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikasının MPM-nin 216-220, 284-6 və 360-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia təmin edilsin. Cavabdeh 03951885 saylı, 11 iyun 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 71.70 (yetmiş bir, yetmiş) AZN məbləğində əsas borc, 7.30 (yeddi, otuz) AZN məbləğində cərimə borcu, 02062755 saylı, 25 sentyabr 2022-ci il tarixli “Nisyə alğı-satqı” müqaviləsinə əsasən 360 (üç yüz altmış) AZN məbləğində əsas borc, 36 (otuz altı) AZN məbləğində cərimə borcu, ümumilikdə 475 (dörd yüz yetmiş beş) AZN məbləğində borc və iddia qaldırılması üçün ödənilmiş 30 (otuz) məbləğində dövlət rüsumu tutularaq, iddiaçı "xxxx" MMC-nin xeyrinə ödənilsin. Qətnamədən işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Cəbrayıl Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Tərlan Nüsrətov