Gəncə Şəhər Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(125)-3322/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Gəncə şəhəri İş № e-2(125)-3322/2025 21.06.2025 GƏNCƏ ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Səfərli Xədicə Əlicabbar qızı, İddiaçı "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin Cavabdeh qarşı borc tələbi barədə kiçik iddialara dair işlər üzrə ərizəsinə baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı "xxxx" MMC Cavabdeh qarşı ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək cavabdehdən xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, 1232 manat ödənilməmiş hissə, 123.2 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, 945.91 manat ödənilməmiş hissə, 94.59 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, 632.5 manat ödənilməmiş hissə, 63.25 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, 509 manat ödənilməmiş hissə, 50.9 manat cərimə, ümumilikdə 3651.35 manat borc və 56.52 manat ödənilmiş dövlət rüsumunun cavabdehdən alınaraq iddiaçının xeyrinə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdeh, "xxxx" MMC ilə xx.xx.2024-cü il, xx.xx.2024-cü il, xx.xx.2024-cü il və xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən Ödənişin təminatı xidməti, Playstation 5 Slim 3 ədəd və Paltaryuyan Hoffmann almış və nəticədə 3651.35 manat borc yaranmışdır. Cavabdeh müqavilənin şərtlərini pozmuş və nəticədə xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqı-satqı qiyməti 1387.08 manat (18 ay x 77.06 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Ödənişin təminatı xidməti, Playstation 5 Slim üçün ümumilikdə 1355.2 manat olmaqla ondan 1232 manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 123.2 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqısatqı 1419.03 manat (9 ay x 157.67 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Playstation 5 Slim üçün ümumilikdə, 1040.5 manat olmaqla ondan, 945.91 manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 94.59 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, alqısatqı qiyməti 1453.95 manat (12 ay x 105.41 manat + 189.03 manat ilkin ödəniş) olan Playstation 5 Slim üçün ümumilikdə 695.75 manat olmaqla ondan, 632.5 manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 63.25 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən alqı-satqı qiyməti 705.96 manat (18 ay x 39.22 manat + 0 manat ilkin ödəniş) Paltaryuyan Hoffmann üçün ümumilikdə 559.9 manat olmaqla ondan, 509 manat ödənilməmiş hissə, müştəriyə güzəşt olunaraq 50.9 manat cərimə miqdarında borc yaranmışdır. Cavabdehin cəmi ödədiyi məbləğ 1646.61 manat təşkil edir. Cavabdeh ilə aralarında bağlanılmış xx.xx.2024-cü il, xx.xx.2024-cü il, xx.xx.2024-cü il və xx.xx.2024-cü il Müqavilənin ayrılmaz tərkib hissəsi olan Əşyaların təhvil-təslim aktından görünür ki, cavabdeh əldə etdiyi məhsulu tam və qüsursuz şəkildə təhvil almışdır. Cavabdehlə aralarında olan telefon danışığı, həmçinin göndərilən xx.xx.2025-ci il tarixli xəbərdarlıq məktubunda mübahisənin məhkəmədən kənar həll olunması, onun üzərinə düşən öhdəlikləri lazımınca icra etməli olduğunu rəsmi qaydada bildirsəkdə, qarşı tərəf müqavilə ilə təsbit olunmuş öhdəlikləri icra etməmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284-5.1-ci maddəsinə əsasən cavabdehə rəsmi qaydada bildiriş, iddia ərizəsi və əlavə olunmuş sənədlər göndərilsə də, iddiaya qarşı etiraz daxil olmamışdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 284.1, 284-5.3-cü maddələrinin tələblərini nəzərə alaraq hesab edirəm ki, təqdim olunmuş sənədlər əsasında işin həllinə dair qətnamə çıxarılması üçün əsaslar vardır. İş materiallarında olan satıcı "xxxx" ilə alıcı Cavabdeh arasında bağlanmış xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən, dəyəri 1387.08 manat olan Ödənişin təminatı xidməti, Playstation 5 Slim; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən, dəyəri 1419.03 manat olan Playstation 5 Slim; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən, dəyəri 1453.95 manat olan Playstation 5 Slim; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən, dəyəri 705.96 manat olan Paltaryuyan Hoffmann satıcı tərəfindən alıcının mülkiyyətinə verilmiş, alıcı əşyanın dəyərini ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan xx.xx.2025-ci il tarixli maliyyə arayışdan görünür ki, Cavabdeh xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə Ödənişin təminatı xidməti, Playstation 5 Slim üçün 1232 manat ödənilməmiş hissə, 123.2 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən Playstation 5 Slim üçün 945.91 manat ödənilməmiş hissə, 94.59 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən Playstation 5 Slim üçün 632.5 manat ödənilməmiş hissə, 63.25 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən Paltaryuyan Hoffmann üçün 509 manat ödənilməmiş hissə, 50.9 manat cərimə, ümumilikdə 3651.35 manat təşkil edir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: - 600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. - 600.4-cü maddəsinə əsasən əşyanı təhvil almış alıcı onu alqı-satqı müqaviləsində nəzərdə tutulan müddətdə ödəmək vəzifəsini icra etmədikdə satıcı verilmiş əşyanın ödənilməsini və ya ödənilməmiş malın qaytarılmasını tələb edə bilər. Beləliklə, təqdim edilmiş sənədlərlə təsdiq olunur ki, tərəflər arasında nisyə alqı-satqı barədə müqavilələr bağlandıqdan sonra, cavabdeh müqavilə üzrə pul öhdəliyini lazımınca yerinə yetirməmişdir, onun iddiaçı qarşısında icra edilməmiş pul öhdəliyi qalmışdır. Odur ki, iddiaçı cavabdehdən müqavilələr üzrə yaranmış əsas borcların ödənilməsini tələb etməkdə haqlıdır. Bundan başqa, iddiaçı gecikdirilmiş ödənişlərə görə cavabdehdən xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 123.2 manat cərimə, xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 94.59 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 63.25 manat cərimə və xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 50.9 manat cərimə tutulmasını tələb etmişdir. Məhkəmə, iddianın cərimənin ödənilməsi hissəsini də araşdıraraq hesab edir ki, iddia həmin hissədə qismən təmin edilməlidir. Belə ki, Mülki Məcəllənin 462.1-ci maddəsinə əsasən dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Həmin Məcəllənin 467-ci maddəsinə əsasən isə məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Məhkəmə nəzərə alır ki, dəbbə pulunun iddiada göstərilən həcmdə tutulması cavabdehin əmlak mənafelərinə ciddi xələl gətirə bilər. Dəbbə pulunun məbləğinin azaldılması kreditorun əmlak mənafelərinə əsaslı təsir etmir. Belə ki, kreditor borc verərkən dəbbə pulunu əldə edəcəyi gözlənilən qazanc kimi deyil, öhdəliyin icrasının təminatı üsulu kimi nəzərdə tutmuşdur. Məhkəmə cavabdehin üzərində əsas borc olaraq icra edilməmiş pul öhdəliyinin olmasını, bununla yanaşı əlavə olaraq yüksək məbləğdə cərimənin tətbiq edilməsinin onun vəziyyətini daha da ağırlaşdırdığını nəzərə alaraq hesab edir ki, tələb olunan dəbbə pulu (cərimə) əsas borca münasibətdə tənasübsüz surətdə yüksək olduğundan azaldılaraq xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 2 manat cərimə, xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 1.09 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 1.5 manat cərimə və xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləyə əsasən 1 manat məbləğində cərimə müəyyən edilməlidir. Sadalanan xüsusatlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, iddia qismən təmin edilməli, müqavilə üzrə əsas borclar və azaldılmış cərimə borcları cavabdehdən tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 119.1-ci maddəsinə əsasən, ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq məhkəmə xərci olan dövlət rüsumunun əvəzi qismində 53.25 manat dövlət rüsumu da cavabdehdən iddiaçının xeyrinə tutulmalıdır. Şərh olunanlara əsaslanaraq və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220, 227, 284-6.1 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən 1232 manat ödənilməmiş hissə, 2 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən, 945.91 manat ödənilməmiş hissə, 1.09 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən 632.5 manat ödənilməmiş hissə, 1.5 manat cərimə; xx.xx.2024-cü il tarixli müqaviləsinə əsasən 509 manat ödənilməmiş hissə, 1 manat cərimə, ümumilikdə 3325 (üç min üç yüz iyirmi beş) manat pul və 53 (əlli üç) manat 25 (iyirmi beş) qəpik ödənilmiş dövlət rüsumu tutularaq "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə ödənilsin. İddia qalan hissədə təmin edilməsin. Qətnamədən onun tərəflərə rəsmi qaydada təqdim edildiyi gündən 01 (bir) ay müddətində “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılmış elektron kabinet üzərindən Gəncə Şəhər Məhkəməsi vasitəsi ilə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Xədicə Səfərli