Məhkəmə qərarları › İş №e-2-2(115)-1328/2024

Gəncə Kommersiya Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2-2(115)-1328/2024

30.09.2024 · Müqavilələrdən əmələ gələn öhdəliklər üzrə mübahisələr - Alqı-satqı müqaviləsi üzrə mübahisələr
Mənbə: Azərbaycan məhkəmə sistemi (courts.gov.az) — anonimləşdirilmiş rəsmi mətn. Dataset: Azerbaijan Court Data (CC-BY-4.0).

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Gəncə şəhəri İş № e-2-2(115)-1328/2024 30.09.2024 GƏNCƏ KOMMERSİYA MƏHKƏMƏSİ Hakim Quliyeva Gülnaz Elxan qızının sədrliyi, Abdullayev Hörmət Uğurlu oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı Açıq Səhmdar Cəmiyyətinin cavabdeh Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kənd İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyinə qarşı pul tələbinə dair kommersiya mübahisəsinə məhkəmənin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı Açıq Səhmdar Cəmiyyəti iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, 1372,32 (ƏDV daxil) manat əsas borc, 137,23 manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 1509,55 manat borcun və ödənilmiş 33,72 manat dövlət rüsumunun cavabdeh Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kəndi İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyindən tutularaq iddiaçıya ödənilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, İddiaçı ASC ilə Şəmkir rayon İHB-nin Qaracəmirli kənd İƏD üzrə nümayəndəliyi arasında ərzaq məhsullarının satın alınması barədə 28 sentyabr 2020-ci il tarixli SA-659 saylı müqavilə bağlanmışdır. Həmin müqaviləyə əsasən icraçı müqavilənin 1 nömrəli cədvəlində göstərilən ərzaq məhsullarının satın alınması barədə sifarişçinin təklifini qəbul edir və cədvəldə göstərilən ərzaq məhsulları ilə sifarişçini təmin etməyi, sifarişçi müqavilədə nəzərdə tutulmuş şərtlər əsasında ərzaq məhsullarını icraçıdan qəbul etməyi və onun dəyərinin ödənilməsini öhdəsinə götürür. Lakin cavabdeh üzərinə düşən öhdəlikləri icra etməmiş və icraçıdan aldığı ərzaq məhsulları üzrə ödənişi həyata keçirməmişdir. Müqavilə üzrə alınacaq ərzaq məhsullarının ümumi məbləği 29400 manat təşkil edir. Sifarişçi ərzaq məhsullarına görə ödənişi növbəti ayın 10-dək icraçının müqavilədə göstərilən bank hesabına ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Müqavilə üzrə öhdəliyin tam icra olunmasına baxmayaraq alınmış ərzaq məhsullarının pulu ödənilməmişdir. Belə ki, müqavilə üzrə 9529,78 (ƏDV daxil) manat dəyərində ərzaq məhsulları sifarişçiyə təhvil verilmiş, lakin sifarişçi müqavilə üzrə öhdəlikləri icra etməmiş, 1372,32 (ƏDV daxil) manat dəyərində ərzaq məhsullarının dəyərini cəmiyyətə ödəməmişdir. Borcun ödənilməsinin təmin edilməsi məqsədi ilə iddiaçı tərəfindən cavabdehə pretenziya məktubu göndərilmişdir. Lakin qeyd olunan müraciətlər heç bir müsbət nəticə verməmiş və cavabdeh tərəfindən borcun ödənilməsi istiqamətində heç bir tədbir görülməmişdir. Həmçinin sifarişçi üzrlü səbəb olmadan müqavilədə nəzərdə tutulmuş müddətdə və qaydada ödəmələri aparmadıqda və ya təqdim olunan ərzaq məhsullarının qəbulunu gecikdirdikdə, icraçı hər gecikdirilmiş gün üçün müqavilənin dəyərinin 0,1 faizi məbləğində cərimə sanksiyaları tətbiq edə bilər. Cərimələrin məbləğinin yuxarı həddi müqavilənin qiymətinin 10 faizindən çox olmamalıdır. Cavabdeh tərəfindən müqavilədə nəzərdə tutulmuş müddətdə və qaydada ödəmələr aparmadığından iddiaçının hər gecikdirilmiş gün üçün müqavilənin dəyərinin 0,1 faizi məbləğində cərimə sanksiyaları tətbiq etmək hüququ yaranmışdır. Müqavilə 31 dekabr 2021-ci ilin tarixinədək qüvvədə olmuşdur. 2 il 3 ay ərzində cavabdeh tərəfindən öhdəlik icra olunmadığından cavabdehə 137,23 (ƏDV daxil) manat dəyərində cərimə sanksiyası tətbiq edilməlidir. Məhkəmənin hazırlıq iclaslarında iştirak edən İddiaçı ASC-nin nümayəndələri Nümayəndə1 və X1 iddianı müdafiə edərək həmin məzmunda izahat verdilər və iddianın təmin edilməsini xahiş etdilər. Məhkəmənin hazırlıq iclasında iştirak edən Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kəndi İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəsi Nümayəndə2 iddiaya etiraz edərək izahatında göstərdi ki, qarşı tərəflə müqavilə bağlamışlar və müqavilə üzrə qiymətlərin razılaşdırılması protokolunu da özləri imzalamışlar. Qarşı tərəf onlarla əlaqə saxlayaraq borcun olduğunu bildirmişlər. Onlar da elektron qaydada əməkdaşlara köçürmələrlə bağlı olan elektron poçt sənədlərini göndərmişlər. Onlara təqdim edilən qaimələr üzrə ödənişlər edilmişdir. 2 il 8 ay keçməsinə baxmayaraq qarşı tərəf onlara yaxınlaşıb borcunun olması ilə bağlı müraciət etməmişlər. İddiaçının nümayəndəsi məhkəməyə ərizə ünvanlayaraq işə onların iştirakı olmadan baxılmasını xahiş etmişlər. Cavabdehə məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə məlumat verilsə də məhkəmə iclasında nümayəndəsinin iştirakını təmin etməmişdir. Məhkəmə işə iddiaçının nümayəndəsinin və cavabdehin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. İddia tələbinin dəlillərini iş materialları ilə birlikdə araşdırıb və işin hallarına hüquqi qiymət verərək aşağıda qeyd edilənlərə əsasən məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi qismən təmin edilməlidir. İş materiallarında olan İddiaçı ASC ilə Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kəndi İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyi arasında bağlanmış 28 sentyabr 2020-ci il tarixli SA-659 saylı müqavilədən görünür ki, icraçı bu müqavilənin 1 nömrəli cədvəlində göstərilən ərzaq məhsullarının satın alınması barədə sifarişçinin təklifini qəbul etməyi və cədvəldə göstərilən ərzaq məhsulları ilə sifarişçini təmin etməyi öz öhdəsinə götürmüşdür. Sifarişçi müqavilədə nəzərdə tutulmuş şərtlər əsasında ərzaq məhsullarının icraçıdan qəbul edilməsini və dəyərinin ödənilməsini öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan qiymət cədvəlindən görünür ki, İddiaçı ASC tərəfindən Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kəndi İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyinə 29400,44077 manat dəyərində malın verilməsi ilə bağlı tərəflər razılığa gəlmişlər. İş materiallarında olan malların təhvil-qəbul aktına və İddiaçı ASC tərəfindən Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kəndi İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyinə ötürülmüş elektron qaimələrdən görünür ki: 15 fevral 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 163,43 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 653502 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 15 fevral 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 7,92 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 021885 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 mart 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 557,26 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 921264 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 mart 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 507,45 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 368441 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 05 mart 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 64,68 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 921266 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 mart 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 31,68 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 489579 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 aprel 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 272,45 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 815149 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 15 aprel 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 441,57 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 380439 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 aprel 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 43,20 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 045778 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 03 may 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 485,66 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 399580 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 03 may 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 104,99 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 398585 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 18 may 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 430,70 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 001628 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 18 may 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 48,83 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 001630 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 03 may 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 33,46 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 531392 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 iyun 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 504 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 859025 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 iyun 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 67,60 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 859027 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 iyun 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 455,23 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 602375 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 15 iyun 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 103,44 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 602377 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 14 iyun 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 45,17 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 134408 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 iyul 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 791,32 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 450424 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 iyul 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 79,43 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 450426 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 iyul 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 47,42 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 676753 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 oktyabr 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 772,36 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 274668 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 oktyabr 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 99,46 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 274669 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə, 01 oktyabr 2021-ci il tarixli TA ******* nömrəli malların təhvil-qəbul aktına əsasən 41,82 manat məbləğində mal təhvil verilmiş, həmin malın 636356 nömrəli elektron qaiməsi xx.xx.2021-ci il tarixdə ötürülmüşdür. İş materiallarında olan qarşılıqlı hesablaşmalar aktından görünür ki, Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kəndi İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyinin İddiaçı ASC-yə qalıq borcunun 1372,32 manat təşkil etməsi tərəflərin imzası ilə təsdiq edilmişdir. İş materiallarında olan maliyyə arayışdan görünür ki, Qaracəmirli kənd İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyinin İddiaçı ASC-yə qalıq borcu 1372,32 manat təşkil edir. İş materiallarında olan xx.xx.2024-cü il tarixli xəbərdarlıq məktubundan görünür ki, borcluya yaranmış borcla bağlı məlumat verilmiş, məsuliyyəti ilə bağlı xəbərdarlıq edilmişdir. İş materiallarında olan cavabdeh tərəfindən təqdim olunan ödəniş tapşırıqlarından görünür ki, Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kəndi İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyi tərəfindən İddiaçı ASC-nin hesabına və ƏDV olaraq xx.xx.2021-ci il tarixdə 881,69 manat, 92,51 manat, xx.xx.2021-ci il tarixdə 815,74 manat, 76,31 manat, xx.xx.2021-ci il tarixdə 740,25 manat, 63,02 manat, xx.xx.2021-ci il tarixdə 820,22 manat, 76,70 manat, xx.xx.2021-ci il tarixdə 750,41 manat, 86,26 manat, xx.xx.2021-ci il tarixdə 747,08 manat, 72,51 manat məbləğində vəsait köçürülmüşdür. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 385.1-ci maddəsinə görə öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, borc ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan öz vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır. Həmin Məcəllənin 386.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin zərər vurulması, əsassız varlanma və ya bu Məcəllədə nəzərdə tutulmuş digər əsaslar nəticəsində əmələ gəlməsi halları istisna olmaqla, öhdəliyin əmələ gəlməsi üçün onun iştirakçıları arasında müqavilə olmalıdır. Həmin Məcəllənin 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. Həmin Məcəllənin 445.1-ci maddəsinə əsasən icranı gecikdirmiş borclu gecikdirmə nəticəsində vurduğu zərər üçün və gecikdirmə zamanı təsadüfən baş vermiş icra mümkünsüzlüyünün nəticələri üçün kreditor qarşısında məsuliyyət daşıyır. Həmin Məcəllənin 445.2-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin onun icrası üçün müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi və icra müddəti çatanadək kreditorun etdiyi xəbərdarlıqdan sonra da öhdəliyin icra edilməməsi borclunun icranı gecikdirməsi sayılır. Həmin Məcəllənin 448.1-ci maddəsinə əsasən əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. Həmin Məcəllənin 448.2-ci maddəsinə əsasən borclu öz öhdəliklərinin hər bir təqsirli pozuntusu (hərəkət və ya hərəkətsizlik) üçün məsuliyyət daşıyır. Həmin Məcəllənin 567-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. Həmin Məcəllənin 600.1-ci maddəsinə əsasən alqı-satqı müqaviləsində əşyanın alıcıya verildikdən müəyyən müddət sonra ödənilməsinin (əşyaların nisyə satışının) nəzərdə tutulduğu halda alıcı ödənişi müqavilədə nəzərdə tutulan müddətdə, müqavilədə belə müddət nəzərdə tutulmadıqda isə bu Məcəllənin 427-ci maddəsinə uyğun müəyyənləşdirilmiş müddətdə həyata keçirməlidir. Məhkəmə qeyd edir ki, İddiaçı ASC ilə Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kəndi İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyi arasında 28 sentyabr 2020-ci il tarixli müqavilə bağlanmış, müqaviləyə əsasən icraçı bu müqavilənin 1 nömrəli cədvəlində göstərilən ərzaq məhsullarının satın alınması barədə sifarişçinin təklifini qəbul etməyi və cədvəldə göstərilən ərzaq məhsulları ilə sifarişçini təmin etməyi, sifarişçi müqavilədə nəzərdə tutulmuş şərtlər əsasında ərzaq məhsullarını icraçıdan qəbul etməyi və dəyəri ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İddiaçı müqavilə ilə üzərinə düşən öhdəliyi yerinə yetirmiş, cavabdeh isə üzərinə götürdüyü öhdəliyi tam icra etməmiş və nəticədə onun iddiaçıya 1372,32 manat borcu qalmışdır. İddiaçının təqdim etdiyi sübutlar borcun ödənilməsi barədə tələbin əsaslı olduğunu təsdiq edir. Cavabdeh bütün qaimələr üzrə ödənişlərin edildiyini bildirsə də məhkəməyə təqdim etdiyi ödəniş tapşırıqları, iddiaçı tərəfindən təqdim edilən aktlarla təhvil verilən malların məbləği, örütülən qaimələr nəzərə alınmaqla cavabdehin 1372,32 manat borcunun qalması öz təsdiqini tapır. Məhkəmə, eyni zamanda iddianın cərimənin ödənilməsi hissəsini də araşdıraraq hesab edir ki, iddia həmin hissədə qismən təmin edilməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 460.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliklərin icrası girov, dəbbə pulu, borclunun əmlakının saxlanması, zaminlik, qarantiya, beh ilə və bu Məcəllədə və ya müqavilədə nəzərdə tutulan digər üsullarla təmin edilə bilər. Həmin Məcəllənin 462.1-ci maddəsinə görə dəbbə pulu (cərimə, penya) müqavilə ilə müəyyənləşdirilən, öhdəliyin icra edilmədiyi və ya lazımınca icra edilmədiyi, o cümlədən icranın gecikdirildiyi halda borclunun kreditora ödəməli olduğu pul məbləğidir. Həmin Məcəllənin 467-ci maddəsinə əsasən məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Dəbbə pulu ödənildikdən sonra onun miqdarının azaldılması istisna edilir. Qanun normasının mənasına görə, məhkəmə dəbbə pulunun məbləğini cavabdehin belə vəsatət verməsindən asılı olmayaraq azalda bilər. Hər bir konkret iş üzrə dəbbə pulunun azaldılması meyarları kimi dəbbə pulunun qeyri-mütənasib olması, öhdəliyin pozulması nəticəsində yarana biləcək mümkün zərərin həcmindən əhəmiyyətli dərəcədə artıq olması, öhdəliklərin yerinə yetirilməsindən yayınma müddətləri və s. çıxış edə bilər. Məhkəmə nəzərə alır ki, dəbbə pulunun iddiada göstərilən həcmdə tutulması cavabdehin əmlak mənafelərinə ciddi xələl gətirə bilər. Dəbbə pulunun məbləğinin azaldılması icraçının əmlak mənafelərinə əsaslı təsir etmir. Belə ki, icraçı malı verərkən dəbbə pulunu əldə edəcəyi gözlənilən qazanc kimi deyil, öhdəliyin icrasının təminatı üsulu kimi nəzərdə tutmuşdur. Məhkəmə cavabdehin üzərində əsas borcu olaraq icra edilməmiş pul öhdəliyinin olmasını, bununla yanaşı əlavə olaraq yüksək məbləğdə cərimənin tətbiq edilməsinin onların vəziyyətini daha da ağırlaşdırdığını nəzərə alaraq hesab edir ki, 137 manat 23 qəpik məbləğində dəbbə pulu (cərimə) tənasübsüz surətdə yüksəkdir. Odur ki, cərimə azaldılaraq 20 manat məbləğində müəyyən edilməlidir. Qeyd edilənlərə əsasən məhkəmə hesab edir ki, tərəflər arasında bağlanmış müqaviləyə əsasən 1372,32 manat əsas borc, 20 manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 1392,32 manat pul cavabdehdən tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 88-ci maddəsinə əsasən məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Həmin Məcəllənin 217.3-cü maddəsinə əsasən qətnamə iş üzrə müəyyən olunmuş həqiqi hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətlərinə uyğun əsaslandırılmalıdır. Həmin Məcəllənin 218.1-ci maddəsinin tələbinə görə hakim qətnamə çıxarıldıqda tərəflərin hansı hüquqi münasibətdə olmalarını, həmin iş üzrə hansı qanunun tətbiq edilməli olduğunu müəyyən edir. Həmçinin məhkəmə qeyd edir ki, Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə mütənasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. Həmin Məcəllənin 119.2-ci maddəsinə əsasən iddiaçı müəyyən olunmuş qaydada dövlət rüsumunu ödəməkdən azad edilmişsə, dövlət rüsumu iddianın təmin edilmiş hissəsinə mütənasib olaraq cavabdehdən tutularaq dövlət gəlirlərinə alınır. Həmin Məcəllənin 124.1-ci maddəsinə əsasən işə baxılması ilə əlaqədar məhkəmənin çəkdiyi xərclər və iddiaçının ödəməkdən azad edildiyi dövlət rüsumu, iddia tələblərinin təmin edilmiş hissəsinə mütənasib olaraq dövlət mədaxilinə cavabdehdən alınır. İş materiallarında olan ********** nömrəli qəbzdən görünür ki, iddiaçı tərəfindən iddia ərizəsinin məhkəməyə verilməsi üçün 34 manat dövlət rüsumu ödənilmişdir. Qeyd edilənləri nəzərə alaraq məhkəmə hesab edir ki, iddianın təmin edilmiş hissəsinə mütənasib olaraq 33 manat 92 qəpik dövlət rüsumu cavabdehdən tutularaq iddiaçıya ödənilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 10-1.3-cü maddəsinə əsasən kommersiya mübahisələri üzrə məhkəmə icraatı, habelə “Elektron məhkəmə” informasiya sisteminin tətbiq olunduğu məhkəmələrdə mülki işlər üzrə məhkəmə icraatı, o cümlədən ərizə, şikayət və digər sənədlərin göndərilməsi, qəbulu, habelə məhkəmə sənədlərinin məhkəməyə və proses iştirakçılarına çatdırılması “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə həyata keçirilir. Məhkəmə yuxarıda göstərilənlərə və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220 və 360-cı maddələrinə əsasən QƏT ETDİ: İddia qismən təmin edilsin. İddiaçı Açıq Səhmdar Cəmiyyəti ilə Qaracəmirli kənd İnzibati Ərazi Dairəsi arasında bağlanmış 28 sentyabr 2020-ci il tarixli SA-659 saylı müqavilə üzrə yaranmış 1372 manat 32 qəpik əsas borc, 20 manat cərimə borcu olmaqla, cəmi 1392 (bir min üç yüz doxsan iki) manat 32 (otuz iki) qəpik məbləğində borc və 33 (otuz üç) manat 92 (doxsn iki) qəpik dövlət rüsumu cavabdeh Şəmkir rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Qaracəmirli kənd İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyindən tutularaq İddiaçı Açıq Səhmdar Cəmiyyətinə ödənilsin. İddianın qalan hissəsi təmin edilməsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə Gəncə Kommersiya Məhkəməsinə təqdim edilməklə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinin Kommersiya Kollegiyasına apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Gülnaz Quliyeva

Bu qərar sizin işinizə uyğun gəlirmi?

Sualınızı yazın — cavab qanun maddələri və məhkəmə təcrübəsi əsasında hazırlanır.

Sual ver

Eyni kateqoriyada digər qərarlar