Bakı Şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsi Qərardad — İş №2(004)-3502/2022

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Bakı şəhəri İş № 2(004)-3502/2022 10.06.2022 BAKI ŞƏHƏRİ YASAMAL RAYON MƏHKƏMƏSİ Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinin hakimi Xudayev Kərim Bahəddin oğlu, iddiaçı Ərizəçi (maraqlı şəxs qismində 28 saylı Dövlət Notariat Kontoru cəlb edilməklə) “buraxılmış müddətin üzürlü hesab edilməklə bərpa olunmasına dair hüquqi əhəmiyyətli faktın müəyyən olunması” tələbinə dair iddia ərizəsinin məhkəmə icraatına qəbul edilməsinin mümkünlüyünə baxaraq, müəyyən etdi: İddiaçı Ərizəçi (maraqlı şəxs qismində 28 saylı Dövlət Notariat Kontoru cəlb edilməklə) iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, mərhum bacısı X1 vəfatından sonra miras qalan Bakı şəhəri. Badamdar qəsəbəsində 600 kv.m. torpaq sahəsini miras əmlak qismində qəbul olunması üzrə buraxılmış qanunla müəyyən olunan müddətin üzürlü hesab edilməklə bərpa olunmasına dair hüquqi əhəmiyyətli faktın müəyyən olunması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Ərizəni və ona əlavə edilmiş sənədləri nəzərdən keçirərək hesab edirəm ki, həmin ərizə və sənədlər geri qaytarılmalıdır. Belə ki, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 151.1-ci maddəsinə əsasən iddia ərizəsinin bu Məcəllənin tələblərinə riayət edilməklə verilməsi yoxlanılmalıdır. Həmin Məcəllənin 152.1.1-ci maddəsinə əsasən isə, iddia ərizəsinin bu Məcəllənin 149-cu maddəsi ilə müəyyən olunmuş formasına və məzmununa riayət edilmədikdə iddia ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər geri qaytarılır. Həmin Məcəllənin 307.1-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə fiziki və hüquqi şəxslərin şəxsi və ya əmlak hüquqlarının əmələ gəlməsi, dəyişməsi, xitam verilməsinin asılı olduğu faktları müəyyən edir. 307.2. Məhkəmə aşağıdakıların müəyyən edilməsi barədə işlərə baxır: 307.2.1. şəxslərin qohumluq münasibətlərinin; 307.2.2. şəxsin öhdədə olması faktının; 307.2.3. doğumun, övladlığa götürmənin, nikahın, boşanmanın, ölümün qeyd edilmə faktının; 307.2.4. ər-arvaddan birinin vəfat etməsi nəticəsində müvafiq icra hakimiyyəti orqanında nikah qeydə alına bilməzsə, qanunla müəyyən edilmiş hallarda faktiki nikah münasibətlərində olma faktının; 307.2.5. şəxsin sənəddə göstərilən adı, atasının adı və ya soyadı onun şəxsiyyətini təsdiq edən sənəddə göstərilən adı, atasının adı və ya soyadı ilə düz gəlmədiyi halda hüquq müəyyənedici sənədlərin (həmkarlar ittifaqı və digər ictimai birliklərin, siyasi partiyaların bileti, hərbi sənədlər, pasport və müvafiq icra hakimiyyəti orqanları tərəfindən verilən şəhadətnamələrdən başqa) həmin şəxsə məxsus olması faktının; 307.2.6. mülkiyyət hüququ üzrə daşınmaz əmlaka sahiblik, ondan istifadə etmək və onun barəsində sərəncam vermək faktının; 307.2.7. bədbəxt hadisə faktının; 307.2.8. müvafiq icra hakimiyyəti orqanlarının imtina etdiyi hallarda, şəxsin müəyyən vaxtda, müəyyən şəraitdə vəfat etməsi faktının; 307.2.9. mirasın qəbul edilməsi faktının və vərəsəliyin açılma yerinin; 307.2.10. atalığın etiraf olunması faktının; 307.2.10-1. “Azərbaycan Respublikasının vətəndaşlığı haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 14-cü maddəsinin dördüncü hissəsinə uyğun olaraq şəxsin heç bir dövlətin vətəndaşlığına mənsub olmaması, habelə Azərbaycan Respublikasında daimi yaşaması faktının; 307.2.11. qanunvericilikdə müəyyən edilməsinin başqa qaydası nəzərdə tutulmamışsa, hüquqi əhəmiyyəti olan digər faktların. Həmin Məcəllənin 305.1.-ci maddəsinə əsasən hüquqi əhəmiyyəti olan faktların müəyyən edilməsi haqqında işlərə məhkəmə tərəfindən xüsusi icraat qaydasında baxılır. Həmçinin Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 1248.1-cı maddəsinə əsasən mirasın qəbul edilməsi üçün müəyyənləşdirilmiş müddəti məhkəmə, gecikdirmənin səbəbini üzrlü sayarsa, uzada bilər. Qeyd edilən maddi və prosessual hüquq nörmalarını nəzərə alaraq məhkəmə hesab edir ki, miras əmlakın qəbul olunması üzrə buraxılmış qanunla müəyyən olunan müddətin üzürlü hesab edilməklə bərpa olunması məhkəmə tərəfindən hüquqi fakt kimi müəyyən edilə və hazırki tələbə xüsusi icraat qaydasında baxıla bilməz. Bunun üçün iddiaçı miras əmlakın qəbul olunması üzrə buraxılmış qanunla müəyyən olunan müddətin üzürlü hesab edilməklə bərpa olunması tələbinə dair iddia ərizəsi ilə cavabdehin və ya cavabdehlərdən birinin rəsmi qeydə alındığı yerin məhkəməsinə müraciət etməlidir. Həmçinin məhkəmə qeyd edir ki, Ərizəçi tələbində hüquqi əhəmiyyətli faktın müəyyən edilməsini xahiş etsə də, ərizədə özünü iddiaçı, ərizəni isə iddia ərizəsi kimi qeyd etmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 306.2-ci maddəsinə əsasən xüsusi icraat işləri ərizəçilər tərəfindən qaldırılır, ərizəçinin və maraqlı şəxsin iştirakı ilə məhkəmədə baxılır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 152.2.4-cü maddəsinə əsasən iddia ərizəsinin qaytarılması nöqsanlar aradan qaldırıldıqdan sonra ümumi qaydada ikinci dəfə məhkəməyə müraciət etməyə mane olmur. Qeyd olunan prosessual normalara əsasən məhkəmə hesab edir ki, iddiaçı Ərizəçi (maraqlı şəxs qismində 28 say Dövlət Notariat Kontoru cəlb edilməklə) “buraxılmış müddətin üzrlü hesab edilməklə bərpa olunmasına dair hüquqi əhəmiyyətli faktın müəyyən olunması” tələbinə dair ərizəsi və ona əlavə edilmiş sənədlər geri qaytarılmalı, iddiaçı qeyd olunan nöqsan aradan qaldırıldıqdan sonra məhkəməyə yenidən müraciət etmək hüququ izah edilməlidir. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 152.1.1, 152.2 və 152.4-cü maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə q ə r a r a a l d ı: İddiaçı Ərizəçi (maraqlı şəxs qismində 28 say Dövlət Notariat Kontoru cəlb edilməklə) “buraxılmış müddətin üzürlü hesab edilməklə bərpa olunmasına dair hüquqi əhəmiyyətli faktın müəyyən olunması” tələbinə dair ərizəsi geri qaytarılsın. İddiaçıya izah edilsin ki, qərarın təsviri hissəsində göstərilən nöqsanlar aradan qaldırıldıqdan sonra təkrarən ümumi qaydada ərizə ilə məhkəməyə müraciət edə bilər. Qərardaddan, qərardad tərəfə rəsmi qaydada verildikdən sonra 10 (on) gün müddətində Bakı şəhəri Yasamal Rayon Məhkəməsinə şikayət verilə bilər. Hakim Xudayev Kərim