Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(007)-2824/2024 14.10.2024 BAKI ŞƏHƏRİ NİZAMİ RAYON MƏHKƏMƏSİ Ərizəçi maraqlı şəxs Bakı şəhəri Nizami rayonu Qeydiyyat Şöbəsinə qarşı iddia tələbinə dair mülki iş üzrə (Açar sözlər: “doğum akt qeydinin bərpası” tələbi) Hakim Əliyeva Starə Vidadil qızının sədrliyi, Məhkəmə iclas katibi Nağıyeva Əfsanə Fərhad qızının katibliyi, Ərizəçi iştirakı ilə, Ərizəçi maraqlı şəxs Bakı şəhəri Nizami rayonu Qeydiyyat Şöbəsinə qarşı “doğum haqqında akt qeydinin bərpası” haqqında ərizəsi üzrə mülki işə məhkəmənin inzibati binasında, açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə aşağıdakı qətnaməni qəbul etdi. Tələb :
1. Ərizəçi maraqlı şəxs Bakı şəhəri Nizami rayonu Qeydiyyat Şöbəsinə qarşı “doğum haqqında akt qeydinin bərpası” tələbinə dair ərizə ilə Bakı şəhəri Nizami rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, məhkəmədən Ərizəçi xx.xx.1958-ci il tarixdə Ermənistan, Masis rayonunda doğulması, ata qrafasında X7 milliyyəti azərbaycanlı, ana qrafasında X8 milliyyəti azərbaycanlı qeyd edilməklə doğum akt qeydinin bərpa edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Ərizənin əsaslandırıldığı hallar :
2. Ərizə onunla əsaslandırılmışdır ki, o, xx.xx.1958-ci ildə Ermənistan, Masis rayonu, Dəmirçi kəndində doğulmuşdur. X1r, anası X4r. Milliyyətləri azərbaycanlıdır. Doğumu Ermənistan Respublikasında qeydiyyata alınmışdır, doğum haqqında şəhadətnaməni ordan vermişdirlər, hamıya məlum səbəblərdən məcburi olaraq çox çətin bir şəraitdə Ermənistandan doğma vətənə köçməli olmuşlar. Köç zamanı bir çox əşyalarını və sənədlərini götürə bilməmişlər, yalnız canlarını götürüb qaçmışlar. Götürə bilmədikləri sənədlərdən də onun doğum haqqında şəhadətnaməsidir. Azərbaycan Respubikasının şəxsiyyət vəsiqəsi olsa da, doğum haqqında şəhadətnaməsi yoxdur. Doğum haqqında şəhadətnamənin olmaması, onun bir çox hüquqlarını tam şəkildə həyata keçirməsinə maneə yaradır. Ona görə doğumun qeydə allınması üçün maraqlı şəxsə müraciət etmişdir, ona bununla bağlı imtina məktubu verilmişdir. Ona görə də, məhkəməyə müraciət etmək məcburiyyətindədir.
İş materialları :
3. Bakı şəhəri, Nizami RPİ tərəfindən xx.xx.2011-ci ildə verilmiş AZE seriyalı №- 0******* nömrəli şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, Ərizəçi xx.xx.1958-ci il tarixdə Ermənistan, Masis rayonu, Dəmirçi kəndində doğulmuşdur.
4. Azərbaycan Respublikası Bakı şəhəri İcra Hakimiyyəti Mənzil Kommunal Təsərrüfatı Departamenti Nizami rayonu MKTB-nin 141 saylı Mənzil Kommunal İstismar Sahəsi tərəfindən verilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli, 380 nömrəli arayışından görünür ki, Ərizəçi R.Rüstəmov küçəsi 21A saylı evin 31 nömrəli mənzilində qeydiyyatda olmaqla yaşayır.
5. Nizami RPİ-nin 25-ci PŞ-nin xx.xx.2024-cü il tarixli arayışından görünür ki, ünvan 1 ünvanında yaşayan Ərizəçi xx.xx.2024-cü il tarixdə özünə məxsus doğum haqqında şəhadətnaməsini naməlum şəraitdə itirməsi barədə Nizami RPİ-nnə müraicət etmişdir.
6. Azərbaycan Respublikasının Ədliyyə Nazirliyi Bakı şəhəri Nizami rayonu Qeydiyyat Şöbəsi tərəfindən verilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli məktubdan görünür ki, doğum haqqında akt qeydinin həqiqətən olduğunu təsdiq edən kifayət qədər əsas olmadığından ərizənin icrası mümkün olmamışdır. Doğum haqqında akt qeydinin bərpası ilə bağlı məhkəməyə müraciət edilməyi tövsiyə olunmuşdur.
7. İ-СЛ seriyalı 489102 nömrəli “nikah haqqında şəhadətnamə”nin surətindən görünür ki, xx.xx.1958-ci ildə Masis rayonu, Dəmirçi kəndində anadan olmuş Ərizəçi ilə Axverdiyev Oruc (1952-cü il təvəllüdlü) arasında xx.xx.1981-cü il tarixdə nikah bağlanmış və akt qeydləri kitabında 10 nömrə ilə qeyd edilmişdir.
8. İİİ-СЛ seriyalı 373664 nömrəli “doğum haqqında şəhadətnamə”nin surətindən görünür ki,X5 xx.xx.1981-ci ildə Ermənistan, Masis rayonu, Dəmirçi kəndində anadan olmuş, anası Ərizəçi, atası X2r.
9. AZ-İİ seriyalı 389677 nömrəli “ölüm haqqında şəhadətnamə”nin surətindən görünür ki, X7 xx.xx.2002-ci il tarixdə ölmüşdür və bu ölüm haqqında akt qeydləri kitabında xx.xx.2002-ci il tarixdə 756 nömrə ilə qeyd edilmişdir.
10. AZ-İİ seriyalı 389676 nömrəli “ölüm haqqında şəhadətnamə”nin surətindən görünür ki, X9 xx.xx.2000-ci il tarixdə ölmüşdür və bu ölüm haqqında akt qeydləri kitabında xx.xx.2000-ci il tarixdə 05 nömrə ilə qeyd edilmişdir.
11. xx.xx.2024-cü il tarixli mədaxil qəbzindən görünür ki, Ərizəçi tərəfindən məhkəməyə müraciət etmək üçün 100 manat dövlət rüsumu ödənilmişdir.
Tərəflərin izahatları :
12. Məhkəmə iclasında iştirak edən Ərizəçi ərizənin məzmununa uyğun izahat verərək, məhkəmədən ərizənin təmin olunmasını xahiş etmişdir. Əlavə olaraq izahatında bildirmişdir ki, xx xxxxx 1958-ci il tarixində Ermənistanın Masis rayonunda anadan olmuşdur. O qeyd etmişdir ki, 1988-ci ildə Ermənistandan Bakıya gəlmişlər. Bakıya gələrkən bütün sənədləri, o cümlədən doğum haqqında şəhadətnaməni də orada qoyub gəlmişlər. Doğum akt qeydinin bərpa edilməsi ilə bağlı ərizə ilə müraciət etməsinin səbəbi isə bacısının ona əmlak vəsiyyət etmək istəməsidir.
13. Məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada xəbərdar edilməsinə baxmayaraq Maraqlı şəxs nümayəndəsi məhkəmə iclasında gəlməmişdir. Məhkəmə maraqlı şəxsin iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir.
Şahidlərin izahatları:
14. Məhkəmə iclasında iştirak edən şahid X11 izahatında bildirmişdir ki, ərizəçi onun baldızıdır, kəndçisidir. O, Ermənistanın Zəngibasar rayonunda anadan olmuşdur. Ərizəçi ilə bibi qızı, dayı oğludurlar. Eyni kənddə yaşamışlar. O, 1996-cı ildə Naxçıvana köçmüşdür. Ərizəçi 1958-ci ildə anadan olmuşdur. Ərizəçi ilə eyni məktəbə getmişdir. Ərizəçinin atasının adı X3r, ərizəçinin anasının adı X6r.
15. Məhkəmə iclasında iştirak edən şahid X10 izahatında bildirmişdir ki, o, 24 mart 1967-ci il tarixində Masis rayonunda anadan olmuş, ərizəçi, yəni bacısı xx xxxxx 1958-ci il tarixində anadan olmuşdur. Onlar 1988-ci il tarixində Ermənistandan Bakıya gəldikləri zaman onların bütün sənədləri Ermənistanda qalmışdır. O, özü də doğum haqqında şəhadətnamənin alınması ilə bağlı Suraxanı Rayon Məhkəməsinə müraciət etmişdir. Onu birinci sinifə bacısı Ərizəçi aparmışdır. O, evin balaca övladıdır, X1r, anası isə X6r.
Məhkəmə baxışının hədləri:
16. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəllənin :
14.2. məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir.
77. hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdikləri halları sübut etməlidir. 217.3. Qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır. 217.4. Məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. 218.3. Hakim işdə iştirak edən şəxslərin verdiyi tələblər üzrə qətnamə çıxarır.
Tətbiq edilən hüquq :
17. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəllənin :
107. Məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar olan məsrəflərdən ibarətdir. 119.1. məhkəmə xərcləri ödənilmiş tələblərin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilir. 305.1.1. Məhkəmə xüsusi icraat qaydasında hüquqi əhəmiyyəti olan faktların müəyyən edilməsi haqqında işlərə baxır. 307.1. Məhkəmə fiziki və hüquqi şəxslərin şəxsi və ya əmlak hüquqlarının əmələ gəlməsi, dəyişməsi, xitam verilməsinin asılı olduğu faktları müəyyən edir. 307.2. Məhkəmə aşağıdakıların müəyyən edilməsi barədə işlərə baxır: 307.2.3. doğumun, övladlığa götürmənin, nikahın, boşanmanın, ölümün qeyd edilmə faktının. 307.2.11. qanunvericilikdə müəyyən edilməsinin başqa qaydası nəzərdə tutulmamışsa, hüquqi əhəmiyyəti olan digər faktların.
308. Məhkəmə hüquqi əhəmiyyəti olan faktları o zaman müəyyən edə bilər ki, ərizəçi həmin faktları təsdiq edən lazımi sənədləri başqa qaydada ala bilməsin, yaxud itirilmiş sənədlərin bərpası mümkün olmasın. 309.1. Hüquqi əhəmiyyəti olan faktların müəyyən edilməsi haqqında ərizələr ərizəçinin yaşadığı yerin məhkəməsinə verilir. 310.1. Ərizədə həmin faktın müəyyən edilməsinin ərizəçiyə nə məqsəd üçün lazım olduğu, habelə lazımi sənədləri ərizəçinin ala bilməməsini, yaxud itən sənədlərin bərpasının mümkünsüzlüyünü təsdiq edən sübutlar göstərilməlidir.
311. Məhkəmənin qətnaməsi faktı təsdiq edən sənədi, qeydə alınmalı faktlar üzrə isə qeydiyyatı həyata keçirən orqanların verdiyi sənədləri əvəz etməməklə, belə qeydəalınma üçün əsasdır.
18. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsi :
158.1. Vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının qeydə alınması həm dövlət mənafeyi və ictimai mənafe üçün, həm də vətəndaşların şəxsi və əmlak hüquqlarının qorunması məqsədilə aparılır. Vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının qeydiyyatı haqqında məlumatlar ailə həyatına dair məlumat hesab olunur və onların əldə edilməsinə məhdudiyyət qoyulur. Bu məlumatlar yalnız qanunvericiliklə nəzərdə tutulmuş hallarda və bu məlumatı əldə etmək hüququna malik şəxslərə təqdim edilir. 158.2. Doğum, ölüm, nikahın bağlanması, nikahın pozulması, övladlığa götürmə, atalığın müəyyən edilməsi, adın, ata adının və soyadın dəyişdirilməsi müvafiq icra hakimiyyəti orqanlarında qeydiyyatdan keçirilməlidir. 162.1. Vətəndaşlıq vəziyyəti akt qeydinin bərpası bu cür qeydlərin həqiqətən olduğunu təsdiq edən sənədlər əsasında, ərizə verənlərin seçdiyi yer üzrə müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) tərəfindən icra edilir. 162.2. İtmiş akt qeydinin müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) tərəfindən bərpası mümkün olmadıqda, vətəndaşlıq vəziyyəti aktının qeydiyyatı faktı məhkəmə qaydası ilə müəyyən edilir. 164.5. Vətəndaşlıq vəziyyəti akt qeydi “Elektron məhkəmə” informasiya sistemindən müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanın (qurumun) informasiya sisteminə ötürülmüş məhkəmə qətnaməsindən çıxarışa əsasən aparıldıqda, akt qeydi üzrə şəhadətnamə və ya arayış barəsində akt qeydi tərtib edilmiş şəxs müraciət etdikdə verilir.
19. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin tətbiqi ilə əlaqədar bəzi normativhüquqi aktların təsdiq edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2001-ci il 1 mart tarixli 52 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş “Vətəndaşlıq vəziyyəti akt qeydlərində dəyişiklik, bərpa və ləğv qaydalarını müəyyən edən” Əsas Müddəalarının :
13. Vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının itmiş qeydinin bərpası bu cür qeydlərin həqiqətən olduğunu təsdiq edən sənədlər əsasında ərizə verənlərin yaşadıqları ərazidə qeydiyyat şöbələri və konsulluq idarələri tərəfindən icra edilir.
14. İtmiş yazının qeydiyyat şöbələri və konsulluq idarələri tərəfindən bərpası mümkün olmadıqda, vətəndaşlıq vəziyyəti aktının qeydiyyatı faktı məhkəmə qaydasında müəyyən edilir.
16. Doğum, nikahın bağlanması, nikahın pozulması, övladlığa götürmə, atalığın müəyyən edilməsi, adın, soyadın və ata adının dəyişdirilməsi, ölüm haqqında aktların itirilmiş qeydləri yalnız müvafiq qeydin əvvəllər olduğunu təsdiq edən sənədlər olduqda və ya məhkəmənin qətnaməsinə əsasən bərpa edilir.
21. Vətəndaşlıq vəziyyəti aktının qeydiyyatı faktı məhkəmə qaydası ilə müəyyən edildikdə, qeydiyyat şöbələri və konsulluq idarələri vətəndaşlıq vəziyyəti aktının qeydinin bərpasını məhkəmənin qətnaməsinə əsasən qərar qəbul etmədən qeydə alır.
20. “Hüquqi əhəmiyyəti olan faktların müəyyən edilməsinə dair işlər üzrə məhkəmə təcrübəsinin bəzi məsələləri haqqında” Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun 12 aprel 2019-cu il tarixli Qərarının:
1.2. Hüquqi əhəmiyyəti olan faktlar məhkəmə qaydasında o halda müəyyən edilə bilər ki, qanuna əsasən belə faktlar hüquqi nəticələr doğurmaqla fiziki və hüquqi şəxslərin şəxsi və ya əmlak hüquqlarının əmələ gəlməsi, dəyişməsi, xitam verilməsinə səbəb olsun, ərizəçi həmin faktları təsdiq edən lazımi sənədləri başqa qaydada ala bilməsin, yaxud itirilmiş sənədlərin bərpası mümkün olmasın, qüvvədə olan qanunvericiliklə belə faktın müəyyən edilməsinin məhkəmədən kənar qaydası nəzərdə tutulmasın və hüquq haqqında mübahisə olmasın. Bütün bu şərtlər birlikdə mövcud olmalıdır, onların hər hansı birinin mövcud olmaması həmin işə xüsusi icraat qaydasında baxılmasını istisna edir. 1.3. Nəzərə alınmalıdır ki, məhkəmə hər hansı faktı deyil, yalnız qanunvericiliklə müəyyən hüquqi nəticələrə, yəni şəxsi və ya əmlak hüquqlarının yaranmasına, dəyişməsinə və yaxud xitamına səbəb olan faktları müəyyən edir.
4. Məhkəmələrə izah olunur ki, Azərbaycan Respublikası MPM-nin 307.2.3-cü maddəsi doğum, övladlığa götürmə, nikah, boşanma, ölüm faktının deyil, vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının, yəni doğumun, övladlığa götürmənin, nikahın, boşanmanın, ölümün qeyd edilmə faktının müəyyən edilməsini nəzərdə tutur. Məhkəmə qaydasında bu faktlar o halda müəyyən edilir ki, vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının dövlət qeydiyyatını aparan orqanlarda müvafiq qeydlər saxlanılmamışdır və onların bərpası (vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının qeydləri saxlanılan arxivin itməsi, müharibə, təbii fəlakət, yanğın və sair nəticəsində arxivin məhv olması və sair səbəbdən) mümkün deyildir və belə qeyd yalnız vətəndaşlıq vəziyyəti aktının qeyd edilməsi faktının məhkəmə qaydasında müəyyən edilməsi barədə qətnamə əsasında bərpa edilə bilər. 4.1. Hər bir halda məhkəmə, hüquqi faktın müəyyən edilməsini xahiş edən şəxsdən doğumun, övladlığa götürmənin, nikahın, boşanmanın və ya ölümün qeydinin əldə edilməsinin və ya onun bərpasının mümkün olmamasını təsdiq edən sənədləri (məsələn: vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının dövlət qeydiyyatını aparan orqanın müvafiq qeydi verməsinin mümkün olmamasına dair arayışı) tələb etməlidir. Doğum, nikah, boşanma, övladlığa götürmə, atalığın müəyyən edilməsi, adın, soyadın və ata adının dəyişdirilməsi, ölüm haqqında aktların itirilmiş qeydləri yalnız müvafiq qeydin əvvəllər mövcud olduğunu təsdiq edən sənədlər olduqda bərpa edilə bilər.
İşin faktiki halı :
21. İşin məhkəmə tərəfindən araşdırılan halları ilə müəyyən edilmişdir ki, Ərizəçi xx.xx.1958-ci ildə Ermənistan, Masis rayonu, Dəmirçi kəndində anadan olmuşdur, lakin 1988-ci ildə azərbaycanlıların Ermənistandan deportasiyası zamanı doğum haqqında şəhadətnamə orda qalmışdır.
22. Ərizəçi doğum haqqında akt qeydinin bərpası üçün Bakı şəhəri Nizami rayonu Qeydiyyat Şöbəsinə müraciət etmiş, lakin akt qeydinin həqiqətən olduğunu təsdiq edən sənədlər olmadığından müvafiq akt qeydinin qeydiyyat şöbəsində bərpa edilməsi mümkün olmamışdır.
23. İşin məhkəmə tərəfindən araşdırılan halları ilə müəyyən edilmişdir ki, Ərizəçinun doğum haqqında akt qeydinin bərpasının məhkəmədən kənar müəyyən edilməsi mümkün deyil və ərizəçi həmin faktı təsdiq edən sənədi başqa qaydada ala bilməz.
24. Məhkəmə qeyd edir ki, Ərizəçinun Ermənistan, Masis rayonu, Dəmirçi kəndində xx.xx.1958-ci il tarixində anadan olmasına dair hüquqi əhəmiyyətli fakt müəyyən edilməlidir.
Məhkəmənin mövqeyi :
25. Məhkəmə ərizəçinin izahatını və şahid ifadələrini dinləyib, iş materiallarını tədqiq edərək, eyni zamanda işdə olan sübutları qiymətləndirərək qeyd edir ki, ərizə əsaslı olduğundan təmin edilməlidir.
26. Məhkəmə qeyd etməyi zəruri hesab edir ki, hüquqi əhəmiyyətli faktların məhkəmə qaydasında müəyyən edilməsi şərtlərinə ərizəçinin müəyyən edilməsini xahiş etdiyi faktların hüquqi əhəmiyyətli faktlar olması və ərizəçi hüquqi əhəmiyyətli faktları təsdiq edən lazımi sənədləri başqa qaydada ala bilməməsi, yaxud həmin faktları təsdiq edən sənədlərin itirilməsi səbəbindən onları bərpa edə bilməməsi daxildir. Ərizəçinin hüquqi əhəmiyyətli faktları təsdiq edən lazımi sənədləri başqa qaydada ala bilməməsi dedikdə, isə həmin sənədləri məhkəmədən kənar qaydada almağın mümkün olmaması başa düşülür. Başqa sözlə, müəyyən edilməsi tələb edilən hüquqi əhəmiyyətli faktı təsdiq edən sənədin əldə olunması və ya bərpa edilməsi mümkün olmamalıdır.
27. Azərbaycan Respublikasının Ədliyyə Nazirliyi Nizami rayonu Qeydiyyat Şöbəsi tərəfindən verilmiş xx.xx.2024-cü il tarixli məktubdan görünür ki, doğum haqqında akt qeydinin həqiqətən olduğunu təsdiq edən kifayət qədər əsas olmadığından ərizənin icrası mümkün olmamışdır. Doğum haqqında akt qeydinin bərpası ilə bağlı məhkəməyə müraciət etməyi tövsiyə olunmuşdur.
28. Göründüyü kimi, ərizəçi doğum haqqında akt qeydinin bərpası ilə bağlı qeydiyyat şöbəsinə müraciət etsə də, qeydlərin həqiqətən olduğunu təsdiq edən sənədlər olmadığından bərpa etmək mümkün olmamışdır. Ərizəçinin doğum haqqında akt qeydinin bərpası başqa qaydada mümkün deyildir.
29. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun “Hüquqi əhəmiyyəti olan faktların müəyyən edilməsinə dair işlər üzrə məhkəmə təcrübəsinin bəzi məsələləri haqqında” 12 aprel 2019-cu il tarixli, qərarının 4-cü bəndinə əsasən Azərbaycan Respublikası MPM-nin 307.2.3-cü maddəsi doğum, övladlığa götürmə, nikah, boşanma, ölüm faktının deyil, vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının, yəni doğumun, övladlığa götürmənin, nikahın, boşanmanın, ölümün qeyd edilmə faktının müəyyən edilməsini nəzərdə tutur. Məhkəmə qaydasında bu faktlar o halda müəyyən edilir ki, vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının dövlət qeydiyyatını aparan orqanlarda müvafiq qeydlər saxlanılmamışdır və onların bərpası (vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının qeydləri saxlanılan arxivin itməsi, müharibə, təbii fəlakət, yanğın və sair nəticəsində arxivin məhv olması və sair səbəbdən) mümkün deyildir və belə qeyd yalnız vətəndaşlıq vəziyyəti aktının qeyd edilməsi faktının məhkəmə qaydasında müəyyən edilməsi barədə qətnamə əsasında bərpa edilə bilər.
30. Qeyd etmək lazımdır ki, Ermənistanın təcavüzü nəticəsində işğal olunmuş rayonlarda həmin sənədləri qeydə alan müvafiq orqanın (VVAQ orqanı, notariat kontoru və s.) arxivinin yanması, itirilməsi nəticəsində hüquqmüəyyənedici sənədin bərpası hazırki vəziyyətdə qeyri-mümkündür.
31. Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2001-ci il 1 mart tarixli 52 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş “Vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının qeydində dəyişiklik, bərpa və ləğv qaydalarını müəyyən edən Əsas Müddəaların” 14-cü bəndində qeyd edilmişdir ki, itmiş yazının qeydiyyat şöbələri və konsulluq idarələri tərəfindən bərpası mümkün olmadıqda, vətəndaşlıq vəziyyəti aktının qeydiyyatı faktı məhkəmə qaydasında müəyyən edilir.
32. Yuxarıda qeyd etdiyimiz Plenum qərarına əsasən doğum, nikah, boşanma, övladlığa götürmə, atalığın müəyyən edilməsi, adın, soyadın və ata adının dəyişdirilməsi, ölüm haqqında aktların itirilmiş qeydləri yalnız müvafiq qeydin əvvəllər mövcud olduğunu təsdiq edən sənədlər olduqda bərpa edilə bilər.
33. Məhkəmə tərəfindən məhkəmə iclasında tədqiq edilmiş iş materiallarına (şəxsiyyət vəsiqəsinin sureti, nikah haqqında şəhadətnamənin suərti və s.) əsasən müəyyən olunur ki, Ərizəçi xx.xx.1958-ci ildə Ermənistan, Masis rayonu, Dəmirçi kəndində anadan olmuş, anası X8 və X1r.
34. Ərizəçinin müəyyən edilməsini xahiş etdiyi fakt hüquqi əhəmiyyətli olduğu üçün məhkəmə belə nəticəyə gəlir ki, Ərizəçinun doğum haqqında akt qeydinin bərpasının məhkəmədən kənar qaydada müəyyən edilməsi və ərizəçinin həmin faktı təsdiq edən sənədi başqa qaydada alması mümkün olmadığından ərizəçi haqlı olaraq məhkəməyə müraciət etmiş və onun xx.xx.1958-ci ildə Ermənistan, Masis rayonu, Dəmirçi kəndində doğumunun qeyd edilmə faktı və ata adının X7, ana qrafasında ana adının X8 olaraq qeyd edilmə faktı müəyyən olunmalıdır.
35. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 311-ci maddəsinin tələbinə əsasən məhkəmənin qətnaməsi faktı təsdiq edən sənədi, qeydə alınmalı faktlar üzrə isə qeydiyyatı həyata keçirən orqanların verdiyi sənədləri əvəz etməməklə, belə qeydəalınma üçün əsasdır.
36. Eyni zamanda iddiaçı doğum akt qeydi bərpa edilərkən həmin aktda milliyyətin azərbaycanlı olaraq göstərilməsini xahiş etmişdir.
37. Məhkəmə qeyd edir ki, milliyyətin müəyyənləşdirilməsi məhkəmə baxışının predmetinə aid olmadığı üçün iddia həmin hissədə təmin edilə bilməz.
Nəticə :
38. Beləliklə, məhkəmə qanunvericiliyin tələblərinə əsasən iş üzrə toplanmış sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verərək qeyd edir ki, ərizə qismən təmin edilməli və Ərizəçi xx xxxxx 1958-ci il tarixdə Ermənistan, Masis rayonu, Dəmirçi kəndində doğumunun qeydə alınması faktı və doğum akt qeydi aparılarkən ata qrafasında ata adının X7, ana qrafasında ana adının X8 qeydə alınması faktı müəyyən edilməlidir.
39. Məhkəmə qeyd edir ki, ərizənin verilməsinə görə ödənilmiş 100 manat məbləğində dövlət rüsumu ərizəçiyə aid edilməlidir.
40. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220, 227, 358-360 və 362-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə
Qət Etdi :
Ərizə qismən təmin edilsin. Ərizəçi xx xxxxx 1958-ci il tarixdə Ermənistan, Masis rayonunda doğumunun qeydə alınması faktı və doğum akt qeydi aparılarkən ata qrafasında ata adının X7, ana qrafasında ana adının X8 qeydə alınması faktı müəyyən edilsin. Doğum akt qeydinin bərpa edilməsi doğum haqqında şəhadətnamənin təkrar verilməsi üçün əsasdır. Ərizəçinin tələbi qalan hissədə təmin edilməsin. Ərizəçi tərəfindən ödənilmiş 100 manat dövlət rüsumu ərizəçinin özünə aid edilsin. Qətnamədən, məhkəmə qətnaməsi işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinetlə Bakı şəhəri Nizami rayon Məhkəməsi vasitəsilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilməmişdirsə, işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir.
Hakim Starə Əliyeva