Biləsuvar Rayon Məhkəməsi Qərardad — İş №2(022)-1385/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏRARDAD Biləsuvar rayonu İş № 2(022)-1385/2024 03.10.2024 BİLƏSUVAR RAYON MƏHKƏMƏSİ Biləsuvar Rayon Məhkəməsinin hakimi Mirzəyev Nüsrət Fətulla oğlunun sədrliyi ilə, məsləhətçi (iclas katibi) Abdullazadə Həsən Abdulla oğlunun katibliyi ilə, İddiaçı Biləsuvar rayon Bəydili bələdiyyəsinin Cavabdeh1 və Cavabdeh2 qarşı bələdiyyənin mülkiyyətində olan 2.2 hektar torpaq sahəsindən çıxarılması barədə iddia ərizəsinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ : Biləsuvar rayon Bəydili bələdiyyəsinin sədri Cavabdeh1 və Cavabdeh2 qarşı bələdiyyənin mülkiyyətində olan 2.2 hektar torpaq sahəsindən çıxarılması barədə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışıdır ki, Bələdiyyənin mülkiyyətində olan 2,2 hektar kənd təsərrüfatı təyinatlı torpaq sahəsi Cavabdeh1 tərəfindən qanunsuz zəbt olunaraq öz şəxsi məqsədləri üçün istifadə olunur. Həmin torpaq sahəsini böşaldaraq bələdiyyəyə təhvil verilməsu üçün ona dəfələrlə şifahi formada təkilf edilmişdir. Lakin o, torpaq sahəsini bələdiyyəyə qaytarılmasından imtina edərək həmin torpaqdan öz şəxsi maraqlarına uyğun istifadə edir. Həmin torpaq sahəsi bələdiyyə tərəfindən kənd sakini X2 icarəyə verilmişdir. 04 və 10 oktyabr 2022-ci il tarixlərdə İcra nümayəndəsi, icarəçi və digər nümayəndələrlə birlikdə mərz nişanlarının icarəçiyə təqdim edilməsi üçün sahəyə gedilmiş və baxış zamanı bələdiyyəyə məxsus 2,2 ha. kənd təsərrüfatı təyinatlı torpaq sahəsində Əsgərabad kənd sakini Cavabdeh1 tərəfindən pambıq bitkisinin əkilməsi müəyyən edilmişdir. Cavabdeh1 tərəflərindən təklif edilmişdir ki, pambıq məhsulunu yığdıqdan sonra həmin torpaq sahəsini Bəydili bələdiyyəsinə təhvil versin. Lakin o, heç bir əsaslı səbəb göstərmədən torpaq sahəsini boşaltmayacağını bildirmişdir. Bundan sonra bələdiyyə tərəfindən cavabdehə bildiriş göndərilərək torpaq sahəsini boşaltmaq təkilf edilmişdir. Lakin Cavabdeh1 bildirişi alsa da, ona edilmiş xəbərdarlığa əməl etməkdən qərəzli şəkildə boyun qaçırmaqla torpaq sahəsini boşaltmamışdır. Hazırda isə Faiq Əzizov bildirir ki, həmin torpaq sahəsini həmkəndlisi Cavabdeh2 vermişdir. Hazırda həmin torpaq sahəsində Cavabdeh2 pambıq əkmişdir. Məhkəmə iddia ərizəsini və iş materiallarını tədqiq edərək hesab edir ki, aşağıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 153.2.1-ci maddəsinə uyğun olaraq, hazırki ərizəyə mülki mühakimə icraatı qaydasında ümumi məhkəmələr tərəfindən baxılması yolverilməz olduğuna görə iddia ərizəsinin qəbul olunmasından imtina edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 142-ci maddəsinin İ hissəsinə görə yerli özünüidarəni bələdiyyələr həyata keçirir. Bələdiyyələr seçkilər əsasında yaradılır. Bələdiyyələrin statusunun əsasları bu Konstitusiya ilə, bələdiyyələrə seçkilərin qaydaları isə qanunla müəyyən edilir. Konstitusiyanın 143-cü maddəsinin İ hissəsinə görə bələdiyyə öz fəaliyyətini iclaslar, daimi və başqa komissiyalar vasitəsi ilə həyata keçirir. Konstitusiyanın 144-cü maddəsinin İ hissəsinin 6-ci bəndinə görə bələdiyyə mülkiyyətinə sahiblik, ondan istifadə və onun barəsində sərəncam bələdiyyələrin iclaslarında həll edilir. Konstitusiyanın 145-ci maddəsinin İ və İİ hissələrinə görə Bələdiyyənin iclaslarında baxılan məsələlərə dair qərarlar qəbul edilir. Bələdiyyənin qərarları bələdiyyə üzvlərinin sadə səs çoxluğu ilə qəbul edilir. “Bələdiyyə torpaqlarının idarə edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanunun 2.2-ci maddəsinə əsasən istifadə xüsusiyyətlərinə görə bələdiyyə torpaqları Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi ilə müəyyən edilmiş ümumi istifadədə olan torpaqlara, hüquqi və fiziki şəxslərin qanuni istifadəsində və icarəsində olan torpaqlara, habelə ehtiyat fondu torpaqlarına bölünür. “Bələdiyyə torpaqlarının idarə edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanunun 2.1-ci maddəsinə əsasən müvafiq inzibati ərazi daxilində qanunvericiliklə müəyyən olunmuş qaydada dövlət mülkiyyətində saxlanılmış və xüsusi mülkiyyətə verilmiş torpaqlar çıxılmaqla qalan torpaqlar bələdiyyə torpaqlarıdır. Həmin Qanunun 5.1-ci maddəsinə əsasən bələdiyyə mülkiyyətində olan torpaqlara sərəncam verilməsi, həmin torpaqların istifadəsi və mühafizəsi sahəsində idarəetməni həyata keçirmək bələdiyyələrin müstəsna hüququdur. “Bələdiyyələrin statusu haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanunun 16-cı maddəsinin 4-cü bəndinə əsasən Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 145-ci maddəsinin İİ hissəsinə uyğun olaraq, bələdiyyə iclaslarında baxılan məsələlərə dair bələdiyyə üzvlərinin sadə səs çoxluğu ilə qərarlar qəbul edilir. “Bələdiyyənin nümunəvi nizamnaməsinin təsdiq edilməsi haqqında” 4-cü hissəsində göstərilmişdir ki, Bələdiyyənin iclası bələdiyyə üzvlərinin ümumi yığıncağıdır. Bələdiyyə iclaslarında bələdiyyə mülkiyyətinə sahiblik, ondan istifadə və onun barəsində sərəncam məsələsi həll edilir. İddiaçı torpaq sahəsinin cavabdeh tərəfindən zəbt edilməsini mübahisələndirərək, məhkəməyə müraciət etmişdir. Torpaq sahəsinin zəbt edilməsi, həmin torpaq sahəsindən istifadəni mümkünsüz etməklə ona sahiblik və istifadə hüququnun realizəsini məhdudlaşdırır. Bələdiyyə kollegial orqan olmaqla bələdiyyə mülkiyyətində olan torpaq sahəsinə sərəncam, ondan sahiblik və istifadə ilə bağlı məsələlər bələdiyyə üzvlərinin ümumi yığıncağında müzakirə edildikdən sonra qəbul edilmiş qərar ilə həll olunur. Cavabdehin istifadəsini mübahisələndirdiyi torpaq sahəsi bələdiyyənin istifadədə olan torpaq sahəsi olmaqla, həmin torpaq sahəsi üzərində istifadə istifadə hüququnun həyata keçirilməsini məhdudlaşdırılır. Həmin hüququn bərpasından ötrü məhkəməyə müraciət edilmişdir. Bələdiyyə torpaq sahəsi üzərində istifadə hüququnun realizəsinin, yəni bərpa edilməklə, digər şəxslərin də istifadəsini təmin edilməklə, bələdiyyənin həmin torpaq sahəsi üzərində sahiblik və istifadə hüququnun təmin edilməsi məqsədi ilə məhkəməyə müraciət etməsinin təmin edilməsindən ötrü bu məsələ bələdiyyə üzvlərinin yığıncağında müzakirə edilməli, qəbul edilmiş qərara uyğun olaraq məhkəməyə müraciət etməli idi. Göründüy kimi bələdiyyə sədrinin bələdiyyənn təmsil etmək səlahiyyəti yoxdur. Belə olan halda Biləsuvar rayon Bəydili bələdiyyəsinin sədri X1 məhkəməyə müraciət etmədən öncə, Bəydili bələdiyyəsinin ümumi yığıncağnın qərarı ilə səlahiyyət almalı, daha sonra isə bələdiyyə mülkiyyətində olan torpaqlar üzərində sahiblik, istifadə və sərancam vermək hüququnun başqa şəxslər tərəfindən, hazırkı iddia üzrə cavabdehlər Cavabdeh1 və Cavabdeh2 tərəfindən pozulmasının qarşısının alınması üçün məhkəmədə iddia qaldıra bilərdi. Lakin Biləsuvar rayon Bəydili bələdiyyəsinin sədri İ.S.Kərimov bələdiyyə üzvlərinin ümumi yığıncağında torpaq sahəsi üzərində bələdiyyənin sahiblik və istifadə hüququnun bərpasından ötrü məhkəməyə müraciət edilməsinə dair qərar qəbul edilmədən, yəni ona belə bir səlahiyyət verilmədən birbaşa məhkəməyə müraciət etmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin: 149.1-ci maddəsinə əsasən iddia ərizəsi məhkəməyə yazılı şəkildə verilir. O, iddiaçı və ya onun bunu imza etməyə səlahiyyəti olan nümayəndəsi tərəfindən imzalanır. 150.1.3-cü maddəsinə əsasən iddia ərizəsinin səlahiyyətli şəxs tərəfindən imzalanmasını təsdiq edən sənəd iddia ərizəsinə əlavə edilir. 151.1-ci maddəsinə əsasən iddia ərizəsi bu Məcəllənin tələblərinə riayət edilməklə verildikdə, onun məhkəmə icraatı mümkündür. 152.1.2-ci maddəsinə əsasən iddia ərizəsi imzalanmadıqda və ya onu imzalamağa hüququ olmayan şəxs tərəfindən, yaxud xidməti vəziyyəti göstərilməyən şəxs tərəfindən imzalandıqda hakim iddia ərizəsini və ona əlavə edilmiş sənədləri geri qaytarır. Göründüyü kimi, hazırki iddia Biləsuvar rayon Bəydili bələdiyyəsinin sədri tərəfindən qaldırılmış, lakin bu müraciət Bəydili bələdiyyəsinin ümumi yığıncağında müzakirəyə çıxarılmamış və bələdiyyə tərəfindən məhkəməyə müraciət edilməsindən ötrü bələdiyyə sədrinə belə bir səlahiyyət verilməmişdir. Halbuki, bələdiyyə torpaqlarının sahiblik, istifadəsi və onun barəsində sərəncam verilməsinə dair məsələlər bələdiyyə üzvlərinin ümumi yığıncağında qəbul edilmiş qərarlara əsasən həll edilir ki, bu da həmin məsələlər üzrə bələdiyyə üzvlərinin ümumi yığıncağının keçirilməsini və iclasın nəticəsində bələdiyyə sədrinə müvafiq məsələlərin həll edilməsindən ötrü ona səlahiyyət verilməsini zəruri edir. Əks halda bu bələdiyyə sədrinin qanunsuz hərəkətlərin edilməsinə rəvac verilməsinə şərait yaratmaqla yanaşı hüquqda nihilizmin yaranmasına da səbəb olar. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 153, 263, 264, 267 və 268-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏRARAALDİ: İddiaçı Biləsuvar rayon Bəydili bələdiyyəsinin Cavabdeh1 və Cavabdeh2 qarşı bələdiyyənin mülkiyyətində olan 2.2 hektar torpaq sahəsindən çıxarılması tələbinə dair iddia ərizəsinin qəbul edilməsindən imtina edilsin. Qərardad tərəfə rəsmi qaydada verildikdən sonra 10 gün müddətində şikayət verilə bilər. Hakim: Nüsrət Mirzəyev