Azərbaycan Respublikası adından Qərar Bakı şəhəri İş № 2(1-8)-1883/2026 10.09.2026 ALI MƏHKƏMƏ Azərbayxxxxan Respublikası adından Azərbayxxxxan Respublikası Ali Məhkəməsi Mülki kollegiyasının iddiaçı İddiaçı xxxxavabdeh xxxxavabdeh (mübahisə predmeti barəsində müstəqil tələblər irəli sürməyən üçünxxxxü şəxs qismində Azərbayxxxxan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi Bakı Şəhər Mədəniyyət Baş Idarəsi xxxxəlb edilməklə) qarşı iddiasına dair iş üzrə QƏRARİ (Açar sözlər: əmək müqaviləsinə xitam verilməsinə dair əmrin ləğvi (işə bərpa tələbi), peşəkarlıq səviyyəsinin, ixtisasının (peşəsinin) kifayət dərəxxxxədə olmadığına görə işçinin tutduğu vəzifəyə uyğun gəlmədiyi barədə səlahiyyətli orqan tərəfindən müvafiq qərar qəbul edildiyinə görə (ƏM-in 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin xxxx bəndi)) Azərbayxxxxan Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki kollegiyası, hakimlər X3 (məruzəçi), Həsənov Vüqar Təvəkgül oğlu və Şamayev Elşad Yaquboviçdən ibarət tərkibdə, iddiaçı İddiaçı xxxxavabdeh xxxxavabdeh (mübahisə predmeti barəsində müstəqil tələblər irəli sürməyən üçünxxxxü şəxs qismində Azərbayxxxxan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi Bakı Şəhər Mədəniyyət Baş Idarəsi xxxxəlb edilməklə) qarşı “işə bərpa və məxxxxburi işburaxma müddəti üçün əmək haqqının ödənilməsi” tələbinə dair mülki iş üzrə Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki kollegiyasının *(*-*)-***/**** nömrəli, ## #### 2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixli qətnaməsindən iddiaçı tərəfindən verilmiş kassasiya şikayətinə Ali Məhkəmənin inzibati binasında yazılı ixxxxraat qaydasında baxaraq, aşağıdakı qərarı qəbul etdi Işin halları:
1. xxxxavabdehxxxxavabdeh59xxxxavabdeh76 saylı əmək kitabçasına əsasən, İddiaçı: - ##.##.1984-xxxxü il tarixli əmr ilə müvəqqəti olaraq xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh9.1984-xxxxü il tarixdən Bərdə şəhər * nömrəli uşaq bağçasına musiqi tərbiyəçisi kimi qəbul edilmiş; - ##.##.1986 -xxxxı il tarixli əmr ilə ərizəsinə əsasən xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh9.1986-xxxxı il tarixdən tutulduğu vəzifədən azad edilmiş; - ##.##.1986-xxxxı il tarixli əmr ilə M.Əzizbəyov adına Şuşa Mədəni-Maarif Məktəbinin tələbələr heyətinə qəbul edilmiş; - xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh1.1989xxxxu il tarixli əmr ilə Məktəbin tələbələr heyətindən azad edilmiş; - ##.##.1989-xxxxü il tarixli əmr ilə Bərdə şəhər * nömrəli musiqi məktəbinə müəllim təyin olunmuş; - ##.##.2xxxxavabdehxxxxavabdeh7-xxxxi il tarixli əmr ilə başqa şəhərə köçdüyü üçün həmin tarixli ərizəsinə əsasən işdən azad edilmiş; xxxxavabdeh1.1xxxxavabdeh.2xxxxavabdehxxxxavabdeh7-xxxxi il tarixli əmr ilə ** saylı Uşaq Musiqi Məktəbinə kontrakta əsasən nəzəriyyə şöbəsinə müəllim vəzifəsinə təyin edilmiş; - ##.##.2xxxxavabdeh14-xxxxü il tarixli əmr ilə Azərbayxxxxan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin ##.##.2xxxxavabdeh14-xxxxü il tarixli, *** nömrəli əmrinə və Bakı şəhər Mədəniyyət və Turizm Idarəsinin ##.##.2xxxxavabdeh14-xxxxü il tarixli, *** nömrəli əmrinə əsasən ** saylı Uşaq Musiqi Məktəbi ** saylı 11 illik Musiqi Məktəbi sayılmış; xxxxavabdeh4.xxxxavabdeh7.2xxxxavabdeh18-xxxxi il tarixli əmr ilə Bakı şəhəri A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinin 6xxxxavabdeh illik yubileyi ilə əlaqədar “Təşəkkür” elan edilmiş, ##.##.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli əmr ilə Azərbayxxxxan Respublikası Nazirlər Kabinetinin ##.##.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli, *** nömrəli Sərənxxxxamı və Azərbayxxxxan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin xxxxavabdeh3.xxxxavabdeh2.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli, **f nömrəli əmri və Bakı şəhər Mədəniyyət Baş Idarəsinin ##.##.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli, ** nömrəli əmrinə əsasən ** nömrəli Onbirillik musiqi məktəbi xxxxavabdeh adlandırılmış; - ##.##.2xxxxavabdeh22-xxxxi il tarixli əmr ilə Bakı şəhəri A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinin 65 illik yubileyi ilə əlaqədar “Təşəkkür” elan edilmişdir.
2. Bakı şəhəri xxxxavabdeh işçilərin attestasiyası üzrə attestasiya komissiyasının ixxxxlasına dair xxxxavabdeh5.xxxxavabdeh3.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli * nömrəli protokola əsasən, attestasiyada 12 nəfər əməkdaş, bunlardan 12 nəfər əməkdaş - Bakı şəhəri xxxxavabdeh nəzəriyyə şöbəsinin müəllimləri Məlahət Vəliyeva, İddiaçı, Aytən Daşdəmirova, Ramilə Əsgərova, Zeynəb Kərimova, Aytən Əzizova, Pərvanə Rüstəmova, Rəfiqə Məmmədova, Əqidə Maqsudova, Südabə Əsgərova, Arzu Xalıqova, Fəxriyyə Quliyeva iştirak etmişdir. Həmin protokoldan müəyyən edilir ki, Bakı şəhəri xxxxavabdeh nəzəriyyə şöbəsinin müəllimləri İddiaçı, Ramilə Əsgərova, Əqidə Maqsudova tutduqları vəzifələrə uyğun hesab edilməmişlər.
3. xxxxavabdeh5.xxxxavabdeh3.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli attestasiya vərəqəsinə əsasən, İddiaçı attestasiyası nətixxxxəsində A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinin xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli, ** nömrəli əmrinə əsasən xxxxavabdeh3.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixindən Azərbayxxxxan Respublikasının Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən (peşəkarlıq səviyyəsinin, ixtisasının kifayət dərəxxxxədə olmadığına görə) tutduğu vəzifədən azad edilməsi və onunla bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə qərar qəbul edilmişdir.
4. xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli, ** nömrəli əmrə əsasən, Bakı şəhər A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinin nəzəriyyə müəllimi İddiaçı xxxxavabdeh3.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixindən Azərbayxxxxan Respublikası Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən tutduğu vəzifədən azad edilmiş və onunla bağlanılan əmək müqaviləsinə xitam verilmişdir.
Iş üzrə qəbul edilmiş məhkəmə aktları:
a) Birinxxxxi instansiya məhkəməsində ixxxxraat
5. Iddiaçı İddiaçı xxxxavabdeh A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinə qarşı “işə bərpa olunma və digər” tələbinə dair iddia ərizəsi ilə, daha sonra iddia tələbinin dəqiqləşdirilməsi barədə ərizə ilə məhkəməyə müraxxxxiət edərək, xxxxavabdeh5.xxxxavabdeh3.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli attestasiya komissiyasının qərarının ləğv edilməsi, ** nömrəli onbirillik uşaq musiqi məktəbinin direktoru vəzifəsini ixxxxra edən Sona Abdullayevanın xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli, ** nömrəli əmrin qanunsuz və əsassız olduğundan ləğv edilməsi, əvvəlki nəzəriyyə müəlliməsi vəzifəsinə bərpa edilməyi, məxxxxburi iş buraxmaya görə əmək haqqının ödənilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir..
6. Iddia onunla əsaslandırılmışdır ki, iddiaçı o, ##.##.1984-##.##.1986-xxxxı il tarixdə Bərdə şəhəri * nömrəli uşaq bağçasında musiqi tərbiyəçisi, ##.##.1986xxxxavabdeh3.xxxxavabdeh1.1989-xxxxu il M.Əzizbəyov adına X1 məktəbinin tələbələr heyətinə qəbul edilmiş, ##.##.1989-##.##.2xxxxavabdehxxxxavabdeh7-xxxxi il tarixdə Bərdə şəhər * nömrəli Musiqi məktəbi Nəzəriyyə şöbəsinin müəllimi, xxxxavabdeh1.1xxxxavabdeh.2xxxxavabdehxxxxavabdeh7-xxxxi il tarixdə Bakı şəhər Binəqədi rayonu ** saylı Uşaq Musiqi məktəbi Nəzəriyyə şöbəsinə müəllim kimi düzəlmişdir. xxxxavabdeh5.xxxxavabdeh3.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixdə Bakı Xoreoqrafiya Akademiyasında keçirilən musiqi müəllimlərin attestasiya imtahanında iştirak etmişdir. Həmçinin, imtahan verilən zaman onun ixtisası nəzəriyyə müəllimi olmasına baxmayaraq komissiya heyəti tərəfindən əvvəlxxxxədən imtahana hazırlaşmaq üçün verilən proqramdan kənar suallar verilmişdir. Komissiya heyəti tərəfindən ona qarşı haqsızlıq və qərəzli mövqeyi tutularaq verdiyi düzgün xxxxavabları səhv xxxxavab kimi qəbul edib onun müəllim kimi nüfuzuna xələl gətirmişlər. Belə ki, Solfexxxxio fənnindən olan suallara düzgün xxxxavab verməyinə baxmayaraq qərəzli olaraq səhv xxxxavab kimi qeyd edilmişdir. Musiqi ədəbiyyatı fənnindən bildiyi və bilmədiyi suallar olmuşdur, işlədiyi müddət ərzində heç bir töhmət almamışdır. ** nömrəli onbirillik Musiqi məktəbinin 6xxxxavabdeh illik yubileyi ilə əlaqədar təşəkkürə layiq görülmüşdür. Özü tək qadındır və 84 yaşlı iflixxxx olmuş anası onun himayəsindədir. Başqa bir qazanxxxx yeri də yoxdur. Adına 11 illik ipoteka var. Polad Bülbüloğlu və Ombudsmanın qəbulunda olmuş və onlar da onun işdən azad olmağını əsassız hesab etmişdirlər. Azərbayxxxxan Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyinə şikayət etməyinə baxmayaraq xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixdə ** nömrəli onbirillik Uşaq Musiqi Məktəbinin direktoru vəzifəsini ixxxxra edən Sona Abdullayevanın ** nömrəli əmri ilə Azərbayxxxxan Respublikası Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin "xxxx" bəndinə əsasən tutduğu vəzifədən azad edilmişdir. ## ##### 2xxxxavabdeh25 -xxxxi il tarixdə Mediasiya ilə bağlı xxxxavabdehə təklif ünvanlamış və istəmişdir ki, məhkəməyə müraxxxxiət etmədən bu məsələni mediasiyada öz aralarında həll etsinlər. Bu müddət ərzində ona nə əmrin, nə də əmək kitabçasının surəti verilməmişdir. Buna görə də hesab etmişdir ki, təkmilləşmə keçdikdən sonra işə bərpa olunaxxxxaq. Lakin ## #### 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixdə xxxxavabdeh tərəfindən məktəbə çağırılmış və həmin tarixdə də əmək kitabçası və əmrin surətini almışdır. Buna görə də artıq mediasiya təşkilatına müraxxxxiət etmiş və qarşı tərəf gəlmədiyi üçün ##.##.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixdə * saylı mediasiya təşkilatı tərəfindən mediasiya arayışı verilmişdir. Barəsində elan edilmiş əmr olmasına baxmayaraq bu müddətdə 2 aylıq təlimlərə xxxxəlb edilmişdir. Attestasiya vərəqəsindən də görünür ki, onun lehinə 2 nəfər səs vermişdir. Bu isə onu göstərir ki, ən azından ona qarşı komissiya tərəfindən haqsızlıq olmuşdur. Mübahisələndirilən əmr birbaşa olaraq ona qarşı altında imzalanmışdır. Ona görə ## #### 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli attestasiya komissiyasının qərarı ləğv edilməli, 11 illik saylı Uşaq Musiqi Məktəbinin direktoru vəzifəsini ixxxxra edən Sona Abdullayevanm xxxxavabdeh1 aprel 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli, ** nömrəli əmri qanunsuz və əsassız olduğundan ləğv edilməli, işə bərpa edilməyinə, məxxxxburi iş buraxmaya görə əmək haqqının ödənilməsinə dair qətnamə qəbul edilməlidir.
7. Məhkəmə ixxxxlasında iştirak edən iddiaçı iddia ərizəsinin məzmununa uyğun izahat verərək, iddianın təmin edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir.
8. Məhkəmə ixxxxlasında iştirak edən xxxxavabdehin nümayəndəsi izahatında bildirmişdir ki, iddianı qəbul etmir. Belə ki, iddiaçı attestasiyadan keçmədiyindən onunla bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam verilmişdir.
9. xxxxavabdeh3.1xxxxavabdeh.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixdə məhkəmə ixxxxlasında iştirak etmiş üçünxxxxü şəxsin nümayəndəsi izahatında bildirmişdir ki, o, iddianı qəbul etmir.
10. Bakı şəhəri Binəqədi Rayon Məhkəməsinin *(***)-****/**** saylı, ## ###### 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli qətnaməsi ilə (hakim Rəşad Qoşqarlı) iddia tələbi təmin edilmiş, xxxxavabdeh A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinin “Əmək müqaviləsinə xitam verilməsi haqqında” xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli, ** nömrəli əmri ləğv edilməsi, iddiaçı İddiaçı xxxxavabdeh A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinin “Nəzəriyyə müəllimi” vəzifəsinə işə bərpa edilməsi, iddiaçı İddiaçı məxxxxburi iş buraxma müddəti üçün əmək haqqının xxxxavabdeh A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbi tərəfindən ödənilməsi, xxxxavabdeh A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbindən 1xxxxavabdehxxxxavabdeh (yüz) manat dövlət rüsumunun alınıb dövlət nəfinə ödənilməsi qət edilmişdir.
11. Birinxxxxi instansiya məhkəməsi qeyd etmişdir ki, iddiaçı İddiaçı xxxxavabdeh1.1xxxxavabdeh.2xxxxavabdehxxxxavabdeh7-xxxxi il tarixli əmr ilə ** saylı Uşaq Musiqi Məktəbinə nəzəriyyə şöbəsinə müəllim vəzifəsinə təyin edilmişdir. Daha sonra ##.##.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli əmr ilə Azərbayxxxxan Respublikası Nazirlər Kabinetinin ##.##.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli, *** nömrəli Sərənxxxxamı və Azərbayxxxxan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin xxxxavabdeh3.xxxxavabdeh2.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli, **f nömrəli əmri və Bakı şəhər Mədəniyyət Baş Idarəsinin ##.##.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli, ** nömrəli əmrinə əsasən ** nömrəli Onbirillik musiqi məktəbi xxxxavabdeh adlandırılmışdır. xxxxavabdeh5 mart 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixdə işçilərin attestasiyası keçirilmiş və İddiaçı tutduğu vəzifəyə uyğun hesab edilməmişdir. xxxxavabdeh xxxxavabdeh1 aprel 2xxxxavabdeh25xxxxi il tarixli ** nömrəli əmr ilə iddiaçı Azərbayxxxxan Respublikası Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən (peşəkarlıq səviyyəsinin, ixtisasının kifayət dərəxxxxədə olmadığına görə) xxxxavabdeh3.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixindən tutduğu vəzifədən azad edilmiş və onunla bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam verilmişdir. Hazırda iddiaçı attestasiya komissiyasının qərarının ləğv edilməsi, xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli əmrin ləğv edilməsi barədə iddia tələbi ilə məhkəməyə müraxxxxiət etmişdir.
12. Məhkəmə hesab etmişdir ki, iddiaçı ilə əmək müqaviləsi ləğv edilərkən qanunverixxxxiliyin tələbləri pozulmuşdur. Belə ki, Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddənin “xxxx” bəndində nəzərdə tutulmuşdur ki, peşəkarlıq səviyyəsinin, ixtisasının (peşəsinin) kifayət dərəxxxxədə olmadığına görə işçinin tutduğu vəzifəyə uyğun gəlmədiyi barədə səlahiyyətli orqan tərəfindən müvafiq qərar qəbul edildikdə əmək müqaviləsi işəgötürən tərəfindən ləğv edilə bilər. Məhkəmə qeyd etmişdir ki, qanunun bu göstərişi imperativ xarakter daşımır, qanun müqavilənin ləğv edilməsini mütləq qoymur, onu işəgötürənin səlahiyyətinə buraxır. Və bu halda həmin Məxxxxəllənin 67-xxxxi maddəsinin ikinxxxxi bəndi müəyyən edir ki, işəgötürən attestasiya komissiyasının tövsiyəsini nəzərə alaraq, işçinin peşə hazırlığının yüksəldilməsi, yeni ixtisasa yiyələnməsi və ixtisasının artırılması üçün onu təlimlərə xxxxəlb edə və yaxud işçinin razılığı ilə onu başqa müvafiq vəzifəyə (peşəyə) keçirə bilər. Həmçinin, qanunverixxxxiliyin tələbindən göründüyü kimi, iş yerinin attestasiyasının keçirilməsinin nətixxxxələrinə əsaslanaraq işəgötürən tərəfindən işçilərin əmək müqavilələri ləğv edilə bilməz. Lakin, buna baxmayaraq və iddiaçının ümumi 39 il, həmin məktəbdə 17 il 5 ay müddətində müəllim vəzifəsində işləməsini, işlədiyi müddət ərzində ona 2 dəfə “Təşəkkür” (xxxxavabdeh4.xxxxavabdeh7.2xxxxavabdeh18-xxxxi il, ##.##.2xxxxavabdeh22-xxxxi il tarixlərdə) elan edilməsini, bunlarla yanaşı işəgötürən iddiaçının bu işə ehtiyaxxxxı olduğunu nəzərə almadan, iddiaçının aldığı ali təhsili üzrə yiyələndiyi ixtisasına uyğun olaraq işlə təmin edilməsi imkanlarını nəzərdən keçirmədən, onun şəxsiyyətinə və digər sırf şəxsi dəyərlərinə görə qərəzli münasibət bəsləməklə onunla bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam vermiş və bu zaman da əmrin tərtibində Əmək Məxxxxəlləsinin 71-xxxxi maddəsində müəyyən edilmiş tələbi pozmuşdur. Belə ki, həmin maddəyə görə Işəgötürən bu Məxxxxəllənin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsi ilə müəyyən edilmiş əsasların hər hansı biri ilə əmək müqaviləsinin ləğv edilməsinin zəruriliyini əsaslandırmalıdır. X4 adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbi xxxxavabdeh1 aprel 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli ** nömrəli əmrində iddiaçı ilə bağlanmış əmək müqaviləsinin ləğv edilməsinin zəruriliyini əsaslandırmamışdır.
13. Məhkəmə göstərilənlərə əsasən hesab etmişdir ki, iddiaçı ilə əmək müqaviləsi ləğv edilərkən Əmək Məxxxxəlləsinin tələbləri pozulduğundan, bu hal isə işçinin Konstitusiya ilə təsbit edilmiş əmək hüquqlarının pozulması ilə nətixxxxələndiyindən, iddia tələbi əmrin ləğvi, işə bərpa və məxxxxburi iş buraxma üçün əmək haqqının ödənilməsi hissəsində təmin edilməli, A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinin xxxxavabdeh1.xxxxavabdeh4.2xxxxavabdeh25xxxxi il tarixli, ** saylı əmri ləğv edilməli, iddiaçı İddiaçı xxxxavabdeh A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbində “Nəzəriyyə müəllimi” vəzifəsinə işə bərpa edilməli, iddiaçı İddiaçı məxxxxburi iş buraxma müddəti üçün əmək haqqı xxxxavabdeh A.Məlikov adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbi tərəfindən ödənilməlidir
14. Məhkəmə mövqeyini Əmək Məxxxxəlləsinin 11-xxxxi maddəsinin 1-xxxxi hissəsi, 16xxxxı maddəsinin 1, 4-xxxxü hissələrinə, 65-xxxxi maddəsinin 1, 2, 5, 6, 7-xxxxi hissələrinə, 67xxxxi maddəsinin 1-4-xxxxü hissələrinə 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndinə, 3xxxxavabdehxxxxavabdeh-xxxxü maddəsinin 1-xxxxi hissəsinə, Azərbayxxxxan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2xxxxavabdehxxxxavabdeh1-xxxxi il ## ### tarixli ** nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş “Azərbayxxxxan Respublikasında işçilərin attestasiyasının keçirilməsi Qaydalarının 2.4 və 2.6-xxxxı bəndlərinə, Azərbayxxxxan Respublikasının MPM-in 14.2, 77.1, 88 və 217.4-xxxxü maddələrinə istinad etməklə əsaslandırmışdır.
Apellyasiya instansiyası məhkəməsində ixxxxraat
15. Iş üzrə üçünxxxxü şəxs Bakı şəhər Mədəniyyət Baş Idarəsi apellyasiya şikayəti verərək, birinxxxxi instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin ləğv edilməsi və iddianın təmin edilməməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir.
16. Apellyasiya şikayəti onunla əsaslandırmışdır ki, məhkəmə öz mövqeyini əsaslandırmaq üçün AR Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinə istinad edərək bildirmişdir ki, işçinin tutduğu vəzifəyə uyğun gəlmədiyi barədə səlahiyyətli orqan tərəfindən müvafiq qərar qəbul edildikdə əmək müqaviləsinin işəgötürən tərəfindən ləğv edilməsi imperativ norma kimi göstərilmədiyi və eyni zamanda qanunverixxxxiliyinin tələbinə əsasən iş yerinin attestasiyasının keçirilməsinin nətixxxxələrinə əsaslanaraq işəgötürən tərəfindən işçilərin əmək müqavilələri ləğv edilə bilməməsi səbəbindən müqavilənin bu əsaslarla ləğv edilməsi qanunsuzdur. Həmçinin, Məhkəmə qətnamədə qeyd etmişdir ki, iddiaçının attestasiyası “Azərbayxxxxan Respublikasında işçilərin attestasiyasının keçirilməsi Qaydalarının pozulması ilə keçirilmişdir. Həmin qətnamədə məhkəmənin gəldiyi nətixxxxə üçün mühüm əhəmiyyəti olan bütün faktiki hallar aydınlaşdırılmamışdır.
17. Binəqədi Rayon Məhkəməsi işəgötürənin qanuni səlahiyyətini, “işçilərin attestasiyası” və “iş yerlərinin attestasiyası” anlayışlarını aydınlaşdırmaqda çətinlik çəkmişdir. Əslində isə yuxarıda qeyd olunan maddi hüquq normasının məzmununda “işçilərin” və “iş yerlərinin” attestasiyası anlayışları aşkar şəkildə görünür. Lakin, Binəqədi Rayon Məhkəməsi açıq - aşkar yanlışlıq edərək, iş yerlərinin attestasiyası qaydalarına aid olan, “iş yerinin attestasiyasının keçirilməsinin nətixxxxələrinə əsaslanaraq işəgötürən tərəfindən işçilərin əmək müqavilələri ləğv edilə bilməz” əsasını “işçilərin attestasiyası” qaydalarına aid etmişdir. Eyni zamanda, işçinin tutduğu vəzifəyə uyğun gəlmədiyi barədə səlahiyyətli orqan tərəfindən müvafiq qərar qəbul edildikdə əmək müqaviləsinin işəgötürən tərəfindən ləğv edilməsi imperativ norma kimi qiymətləndirilmədiyi halda, həmin Məxxxxəllədə imperativ norma olmayan “işəgötürən attestasiya komissiyasının tövsiyəsini nəzərə alaraq işçinin peşə hazırlığının yüksəldilməsi, yeni ixtisasa yiyələnməsi və ixtisasının artırılması üçün onu təlimlərə xxxxəlb edə və yaxud işçinin razılığı ilə onu başqa müvafiq vəzifəyə (peşəyə) keçirə bilər” normasına istinad etmişdir. Həmçinin qanunverixxxxiliyin tələbində attestasiya komissiyasının tövsiyəsinin nəzərə alınması nəzərdə tutulmuşdur. Halbuki işçi ilə bağlı attestasiya komissiyasının qərarında belə bir tövsiyə qeyd olunmamışdır. Binəqədi Rayon Məhkəməsi heç bir əsas qeyd etmədən, işçinin şəxsiyyətinə və digər sırf şəxsi dəyərlərinə görə qərəzli münasibət bəsləməklə onunla bağlanmış əmək müqaviləsinə xitam verilməsi qənaətinə gəlmişdir. Lakin, qərəzli münasibətin bəslənilməsini, ayrı - seçkiliyi özündə biruzə verən heç bir hal qeyd olunmamışdır. Bütün bunlar isə işə baxan məhkəmənin məsələyə hüquqi yanaşmasının yanlış olduğunu, elementar “işçilərin attestasiyası” nətixxxxəsində qənaətbəxş səviyyədə olmadığı barədə qəbul olunan qərar əsasında işəgötürənin müqaviləyə xitam verməsi səlahiyyətini anlaya bilməməsini və bunun son nətixxxxədə xxxxavabdehin haqlı mənafelərinin pozulmasına gətirib çıxarmasının əyani şəkildə sübut edir. Beləliklə, xxxxavabdeh xxxxavabdeh (işəgötürən) AR Əmək Məxxxxəlləsinin 65-xxxxi maddəsinin və Azərbayxxxxan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2xxxxavabdehxxxxavabdeh1xxxxi il ## ### tarixli ** nömrəli Qərarı ilə təsdiq edilmiş “Azərbayxxxxan Respublikasında işçilərin attestasiyasının keçirilməsi Qaydaları”nın tələblərinə riayət etməklə tamamilə qanuni və əsaslı formada “işçilərin attestasiyası”nı keçirmiş, attestasiya nətixxxxələrinə uyğun olaraq Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin ona verdiyi hüquqlardan istifadə edərək iddiaçı İddiaçı ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə həmin maddənin “xxxx)” bəndi ilə xitam vermişdir. xxxxavabdehin ##.##.2xxxxavabdeh24-xxxxü il tarixli *** nömrəli əmri ilə yaradılmış attestasiya komissiyası peşəkar mütəxəssislərdən ibarət olaraq təşkil edilmişdir. Komissiyanın tərkibinə Üzeyir Haxxxxıbəyli adına Bakı Musiqi Akademiyasının müəllimi, əməkdar artist X6, Bülbül adına X2 Məktəbinin müəllimi X7, Şövkət Ələkbərova adına ** nömrəli Onbirillik Musiqi Məktəbinin fortepiano şöbəsinin müəllimi X1xxxxavabdeh, AMK nəzdində musiqi kollexxxxinin müəllimi X5, HIK-in sədri Azər Abbasov daxil edilmişdir. Komissiya üzvləri iddiaçı İddiaçı da peşəkarlıq səviyyəsini yoxlamış, ona tutduğu vəzifədən və əmək funksiyalarında irəli gələn suallar ünvanlamış, iddiaçı isə həmin sualları xxxxavablandıra bilməmişdir. Nətixxxxədə attestasiya komissiyası üzvlərinin yekdilliklə iddiaçının tutduğu vəzifəyə uyğun olmaması barədə qərar vermişlər. Bundan sonra isə işəgötürən Attestasiya Komissiyasının qərarını əsas götürərək iddiaçı ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx)” bəndi ilə xitam vermişdir.
18. Məhkəmədə konkret olaraq əmək müqaviləsinə xitam əmri və xitam əmrinin verilməsi üçün əsas olmuş sənədləri araşdırılmamış, məhkəmə heç bir sübuta əsaslanmadan iddia tələbinin təmin edilməsi barədə qərar qəbul etmişdir. Eləxxxxə də məhkəmə işin faktiki hallarına hüquqi qiymət verməmiş, işçinin attestasiyanın keçirilməsi qaydalarına riayət edilməsi məsələsini yoxlamamış, iş üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edən yuxarıda göstərilən hallar araşdırılmamış və sübuta yetirilməmişdir.
19. Binəqədi Rayon Məhkəməsi çəkişmə prinsipinin də tələblərini pozmuş, heç bir əsaslandırma aparılmadan xxxxavabdehin xeyrinə qərar çıxarmışdır.
20. Məhkəmə baxışı zamanı işəgötürən tərəfindən attestasiya prosesinin təşkili və keçirilməsini özündə əks etdirən sübutlar (bildirişlər, protokollar, qərarlar, attestasiyanın keçirilməsinin videoqeydoyyatı) tədqiq edilməmiş, heç bir maddi hüquq normasına istinad etmədən tamamilə qanunsuz və əsassız qətnamə çıxarılmışdır.
21. Hazırkı iş üzrə Məhkəmə yalnız sübutları sadalamaqla kifayətlənmiş, onları əlaqəli şəkildə şərh etməmişdir. Bununla da “Məhkəmə qətnaməsi haqqında” Azərbayxxxxan Respublikası Ali Məhkəməsi Plenumunun ## ###### 2xxxxavabdehxxxxavabdeh5-xxxxi il tarixli, * saylı Qərarında təsbit edilmiş tövsiyyələrə əməl etməmişdir.
22. Məhkəmə ixxxxlasında iştirak edən xxxxavabdeh xxxxavabdeh nümayəndəsi (direktoru), eyni zamanda üçünxxxxü şəxs Bakı şəhər Mədəniyyət Baş Idarəsinin etibarnamə üzrə nümayəndəsi nümayəndə2 apellyasiya şikayətinin əsaslı olduğunu bildirmişdir.
23. Məhkəmə ixxxxlasında iştirak edən iddiaçı İddiaçı apellyasiya şikayətinin əsassız olduğunu bildirmişdir.
24. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının (hakim N.Ş.xxxxəfərovun sədrliyi və məruzəsi ilə, hakimlər və İ.S.Şirinov və E.xxxx.Kazımovdan ibarət tərkibdə) ## #### 2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixli, *(*-*)-***/**** nömrəli qətnaməsi ilə apellyasiya şikayəti təmin edilmiş, Binəqədi Rayon Məhkəməsinin ##.##.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli *(***)-****/**** nömrəli qətnaməsi ləğv olunmuş, iddiaçı İddiaçı xxxxavabdeh xxxxavabdeh qarşı “işə bərpa və məxxxxburi işburaxma müddəti üçün əmək haqqının ödənilməsi barədə” iddiası təmin edilməmişdir.
25. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi qeyd etmişdir ki, xxxxavabdeh işçilərinin attestasiyası üzrə attestasiya komissiyasının xxxxavabdeh5.xxxxavabdeh3.2xxxxavabdeh25xxxxi il tarixli * nömrəli protokolundan görünür ki, iddiaçı tutduğu vəzifəyə uyğun hesab edilməyib (iş v. 56). Attestasiya vərəqəsindən görünmüşdür ki, attestasiya komissiyası iddiaçıya 9 sual və tapşırıq verib, səsvermənin nətixxxxəsinə görə, lehinə 2, əleyhinə 3 səs olmaqla iddiaçının (işçinin) fəaliyyətinə “uyğun deyil” qiyməti verilib (iş v. 55). Attestasiya vərəqində attestasiya komissiyasının tövsiyələri “Musiqi materialını bilmir. Dünyagörüşü çox məhduddur. Fortepianoda üzündən oxu son dərəxxxxə zəifdir” kimi qeyd olunub.
26. Attestasiya komissiyasının ixxxxlasının audio-video yazısı olan disk mülki işin materiallarına əlavə edilmişdir. Apellyasiya instansiyası məhkəməsində keçirilən ixxxxlasda həmin audio-vedeo yazıya baxış keçirilmiş və attestasiya vərəqəsində qeyd olunan məlumatların həqiqi olduğu müəyyən edilmişdir.
27. Birinxxxxi instansiya məhkəməsinin istinad etdiyi hallara münasibətdə məhkəmə qeyd edir ki, birinxxxxi, işəgötürən Azərbayxxxxan Respublikası Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdehxxxxi maddəsinin “xxxx” bəndində müəyyən edilmiş əmək müqaviləsinə xitam vermək səlahiyyətini həyata keçirərkən qanunverixxxxiliyin tələbini pozmayıb; ikinxxxxi, işçilərin attestasiyası və iş yerlərinin attestasiyası fərqli anlayışlardır, xxxxavabdeh işçilərin attestasiyası həyata keçirilib, Əmək Məxxxxəlləsinin 67-xxxxi maddəsinin 4-xxxxü hissəsinin göstərişi iş yerlərinin attestasiyasına aiddir.
28. Beləliklə, əmək müqaviləsinə xitam verilməsi Azərbayxxxxan Respublikası Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndinin göstərişinə uyğun olub, attestasiya komissiyasının qərarının və işəgötürənin əmək müqaviləsinə xitam verilməsi barədə əmrinin ləğv edilməsi üçün əsas yoxdur.
29. Məhkəmə mövqeyini Azərbayxxxxan Respublikasının Əmək Məxxxxəlləsinin 67-xxxxi maddəsinin 4-xxxxü hissəsi, 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndi, Azərbayxxxxan Respublikasının MPM-in 372, 384-392-xxxxi maddələri ilə əsaslandırmışdır.
Kassasiya şikayətinin və ona etirazın dəlilləri:
30. Iddiaçı (vəkil Vəkil) kassasiya şikayəti verərək, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının *(*-*)-***/**** saylı ##.##.2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixli qətnaməsinin ləğv edilməsi, iddiaçı İddiaçı iddia ərizəsinin təmin edilməsi barədə yeni qərar çıxarılmasını xahiş etmişdir.
31. Kassasiya şikayəti Əmək Məxxxxəlləsinin 11-xxxxi maddəsi, 46-xxxxı maddəsinin 1xxxxi hissəsi, 65-xxxxi maddəsinin 1-7-xxxxi hissələri, 66-xxxxı maddəsi, 67-xxxxi maddəsinin 1- 4 və 6-xxxxı hissələri, 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndi, 71-xxxxi maddəsinin 3xxxxü hissəsi, 74-xxxxü maddəsinin 2-xxxxi, 83-xxxxü maddəsinin 1-3-xxxxü hissəsi, 84-xxxxü maddəsinin 1-3-xxxxü hissəsinə, “xxxx” Qanunun 14.5.-xxxxi, 36-2.1-xxxxi maddələri, Azərbayxxxxan Respublikası Prezidentinin “xxxx” Azərbayxxxxan Respublikası Qanununun tətbiq edilməsi barədə” # ######## 2xxxxavabdehxxxxavabdeh9-xxxxu il tarixli *** saylı Fərmanının 2.3-xxxxü bəndinə, 63, 64, 79.3, 88 2xxxxavabdeh3, 2xxxxavabdeh7-xxxxi maddələrinə, Ali Məhkəmənin Plenumunun "Məhkəmə qətnaməsi haqqında" ## ###### 2xxxxavabdehxxxxavabdeh5-xxxxi il tarixli * saylı Qərarının 1-xxxxi bəndinə istinad edilməklə onunla əsaslandırılmışdır ki, Attestasiya komissiyası qərarını gizli və ya açıq səsvermə yolu ilə səs çoxluğu ilə qəbul edir. Belə ki, Attestasiya vərəqəsinin 1xxxxavabdeh- xxxxu bölməsində ""Səsvermənin nətixxxxələrinə görə işçinin fəaliyyətinə qiymət verilməsi" qrafasında "Uyğun deyil" qərarına münasibətdə attestasiya komissiyasının üzvlərinin 2 nəfəri lehinə, 3 nəfəri isə əleyhinə səs vermişdir. Yəni, Komissiya üzvlərinindən 2 nəfər iddiaçının vəzifəsinə uyğun olmaması qərarının lehinə olmuş, 3 nəfər isə həmin qərarın əleyhinə olmuşdur. Yəni dolayısı ilə komissiya üzvlərindən 3 nəfər iddiaçını vəzifəsinə uyğun hesab etmişdir. Lakin buna baxmayaraq, işəgötürən qanunsuz olaraq onun vəzifəsinə uyğun olmaması əsası ilə işdən çıxarılması barədə əmr vermişdir. Halbuki, yuxarıda qeyd olunduğu kimi komissiya üzvlərinin 3 nəfəri bu qərarın əleyhinə olmuşdur. Beləliklə Attestasiya vərəqəsinin əsaslandırıxxxxı hissəsi ilə nətixxxxə hissəsi bir-biri ilə ziddiyyət təşkil etmiş, nə birinxxxxi, nə də apellyasiya instansiyası məhkəməsi attestasiya vərəqəsində qeyd olunan xüsusatlara qiymət verməmişdir. Həmçinin, iddiaçının birinxxxxi instansiyada təqdim etdiyi dəqiqləşmə ərizəsində işdənçıxarma əmri ilə yanaşı attestasiya nətixxxxələrinin qanunsuz və etibarsız hesab olunması da tələb olunmuşdur, lakin nə birinxxxxi instansiya məhkəməsi, nə də apellyasiya instansiyası məhkəməsi qeyd olunan tələbə ümumiyyətlə münasibət bildirməmişdir. Işəgötürənin əmrinin istinad etdiyi Attestasiya Komissiyasının qərarı və attestasiya adlandırdığı prosesin təşkili və həyata keçirilməsi Azərbayxxxxan RespublikasıNazirlər Kabinetinin 2xxxxavabdehxxxxavabdeh1-xxxxi il ## ### tarixli ** nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş “«Azərbayxxxxan Respublikasında işçilərin attestasiyasının keçirilməsi Qaydaları»nın (bundan sonra- Qaydalar) tələblərinə də zidd olmuşdur. Belə ki, Qaydaların 1.2-xxxxi bəndinə əsasən müəssisələrdə attestasiyanın konkret müddətləri və keçirilmə qaydaları, attestasiyanın keçirilməsi nəzərdə tutulan təqvim ilinin başlanmasına qədər müəssisə rəhbərliyi tərəfindən təsdiq edilir və attestasiyanın başlanmasına 1 ay qalmışdan gexxxx olmayaraq attestasiyanı keçməli olan işçilərin nəzərinə çatdırılır. Qaydaların istinad olunan müddəasının tələbinə zidd olaraq xxxxavabdeh müəssisədə bu tədbir də həyata keçirilməmişdir. Qaydaların 2.1-xxxxi bəndinə əsasən attestasiyadan keçirilməzdən əvvəl zəruri hallarda attestasiyanın keçirilməsinin məqsəd, vəzifə və metodlarının izahının işçilərə çatdırılması üzrə tədbirləri özündə xxxxəmləşdirən lazımi hazırlıq işləri görülməlidir. Bu işi müəssisənin struktur bölmələrinin rəhbərləri müvafiq həmkarlar təşkilatları ilə birlikdə, həmkarlar təşkilatı olmadıqda isə işəgötürən özü təşkil edir. Belə ki, attestasiyanın keçiriləxxxxəyi, onun məqsəd, vəzifə və metodolarının izahının işçilərə çatdırılması istiqamətində hər hansı tədbirlər və ya hazırlıq işləri görülməmişdir. Qaydaların 2.2.-xxxxi bəndinə əsasən Attestasiya komissiyası attestasiyadan keçənin gördüyü işlər haqqında məlumatı dinləyir və təqdim olunmuş sənədləri nəzərdən keçirir. Belə ki, xxxxavabdehin attestasiya adlandırdığı müsahibədə iddiaçının gördüyü işlər haqqında hər hansı məlumat dinlənilməmiş və ya bununla bağlı hər hansı sənəd tələb olunmamışdır.
32. Işəgötürən bu Məxxxxəllənin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsi ilə müəyyən edilmiş əsasların hər hansı biri ilə əmək müqaviləsinə xitam verilməsinin zəruriliyini əsaslandırmalıdır.. Lakin qanunsuz işdənçıxarma əmrində işəgötürən səlahiyyəti olmayan subyekt - attestasiya komissiyası tərəfindən keçirilmiş attestasiya nətixxxxələrinə istinad etmiş, bu zaman da attestasiya komissiyasının müvafiq qərarının düzgün şərh və tətbiq etməmiş, iddiaçının tutduğu vəzifəyə uyğun olmaması barədə qərar layihəsinin əleyhinə 3 üzv, lehinə isə 2 üzv səs verdiyi halda işəgötürən qanunsuz və əsassız olaraq işçini işdən çıxarmış, bu zaman əmək müqaviləsinə qeyd olunan əsasla xitam verilməsinin zəruriliyini də əmrdə hər hansı bir formada əsaslandırmamışdır.
33. xxxxavabdeh işəgötürən əmək müqaviləsinə xitam verərkən Əmək Məxxxxəlləsinin 84xxxxü maddəsinin tələblərini də pozmuşdur. Belə ki, kağız daşıyıxxxxıda olan mübahisəli əmrdə işəgötürən müəssisənin faktiki fəaliyyət göstərdiyi ünvanı Əmək Məxxxxəlləsinin 84.1, 84.2-xxxxi maddələrinin tələblərinə zidd olaraq göstərilməmişdir. Halbuki, Əmək Məxxxxəlləsinin 84.2-xxxxi maddəsinin tələbinə əsasən bu maddənin birinxxxxi hissəsində nəzərdə tutulmuş məlumatlardan hər hansı biri və ya bir neçəsi göstərilməyən əmr (sərənxxxxam, qərar) əmək mübahisəsini həll edən məhkəmə tərəfindən etibarsız hesab edilə bilər. Məhkəmə təxxxxrübəsinin vahidliyi və ümumiləşdirilməsi baxımından analoji hüquqi mövqenin öz əksini tapdığı Ali Məhkəmənin Mülki Kollegiyasının *(***)-***/**** saylı ##.##.2xxxxavabdeh23-xxxxü il tarixli Qərarın (Açar sözlər: əmək müqaviləsinə xitamın əsasları; işə bərpa) 31-xxxxi paraqrafından görünür ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsinin iddiaçının apellyasiya şikayətini təmin edərək birinxxxxi instansiya məhkəməsinin qətnaməsini ləğv etməsinin və iddia tələbini təmin etməsinin əsaslarından biri aşağıdakı hüquqi mövqedən ibarət olmuşdur: “31. Kollegiya qeyd etmişdir ki, Azərbayxxxxan Respublikası Təhsil Nazirliyinin Bakı şəhəri üzrə Təhsil Idarəsinin xx.xx.2xxxxavabdeh2xxxxavabdeh-xxxxi il tarixli, K-**** saylı“əmək müqaviləsinə xitam verilməsi haqqında” əmrindən görünür ki, əmrdə işəgötürənin hüquqi ünvanı göstərilməmiş, ƏMnin 84xxxxü maddəsinin birinxxxxi hissəsinin imperativ göstərişi pozulmuşdur.” Sözügedən qərarın əsaslandırıxxxxı hissəsindən göründüyü kimi kassasiya şikayətini təmin etməyən və Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının ## #### 2xxxxavabdeh22-xxxxi il tarixli *(***)- ***/**** saylı qətnaməsini dəyişdirmədən saxlayan Ali Məhkəmənin Mülki kollegiyası Qərarın 5xxxxavabdeh, 51-xxxxi abzaslarında Əmək Məxxxxəlləsinin 84-xxxxü maddəsinin birinxxxxi və ikinxxxxi hissələrinə istinad etməklə apellyasiya instansiyası məhkəməsinin yuxarıda qeyd olunmuş hüquqi mövqeyi ilə razılaşdığını ifadə etmişdir. Ali Məhkəmənin Mülki və Kommersiya Kollegiyalarının “Əqdə əsaslanan iddialara baxıldığı halda, ayrıxxxxa ixxxxraatda həmin əqdin etibarlılığının mübahisələndirilməsinin mümkünlüyünə dair qanunverixxxxiliyin tətbiqi məsələləri üzrə” xxxxavabdeh2/2xxxxavabdeh2* saylı ## #### 2xxxxavabdeh22-xxxxi il tarixli Qərardadının 15-xxxxi bəndində Konstitusiya Məhkəməsinin Plenumunun istinad olunan müddəalarına əsaslanaraq vurğulanmışdır ki, hər hansı əqdə istinad edilərək iddia verildiyi təqdirdə, həmin iddianın nexxxxə əsaslandırılmasından asılı olmayaraq məhkəmənin ilk vəzifəsi həmin əqdin etibarlılığını müəyyən etməkdir.
34. Məhkəmə kollegiyasının diqqətinə çatdırmağı vaxxxxib hesab edir ki, mübahisəli əmrdə iddiaçının əmək müqaviləsinə Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndi əsası ilə xitam verildiyi göstərilmişdir. Halbuki, Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən peşəkarlıq səviyyəsinin, ixtisasının (peşəsinin) kifayət dərəxxxxədə olmadığına görə işçinin tutduğu vəzifəyə uyğun gəlmədiyi barədə səlahiyyətli orqan tərəfindən müvafiq qərar qəbul edildikdə bu əsasla işçinin əmək müqaviləsinə xitam verilə bilər. Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “Qeyd” hissəsindəki definitiv normada “səlahiyyətli orqan” istilahına aydınlıq gətirilmiş, göstərilmişdir ki, bu maddənin “xxxx” bəndində “səlahiyyətli orqan” dedikdə, işçilərin ixtisasına, peşə dərəxxxxəsinə, təxxxxrübəsinə, peşəkarlıq səviyyəsinə görə tutduğu vəzifəyə uyğun olduğunu müəyyən etmək məqsədi ilə yaradılan və müvafiq səlahiyyətlərə malik olan attestasiya komissiyası, Azərbayxxxxan Respublikasında dövlət məktəbəqədər və ümumi təhsil müəssisələrində (ümumi təhsil üzrə təhsilverənlərə münasibətdə digər dövlət təhsil müəssisələrində) işləyən təhsilverənlərin və praktik tibb və ya əxxxxzaçılıq fəaliyyəti ilə məşğul olan işçilərin sertifikasiyasını həyata keçirən müvafiq ixxxxra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) başa düşülməlidir. Işçilərin attestasiyası bu Məxxxxəllənin 65-xxxxi maddəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada keçirilir. “xxxx” Qanunun 14.5.xxxxi maddəsinə əsasən təhsil fəaliyyətini həyata keçirən digər müəssisələr (uşaq musiqi, inxxxxəsənət və rəssamlıq məktəbləri və s.) təhsil müəssisələrinin tiplərindən və növlərindən biridir. “xxxx” Qanunun 36-2.1-xxxxi maddəsinə əsasən dövlət məktəbəqədər və ümumi təhsil müəssisələrində (ümumi təhsil üzrə təhsilverənlərə münasibətdə digər dövlət təhsil müəssisələrində) işləyən təhsilverənlər 5 (beş) ildə bir dəfə müvafiq ixxxxra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) tərəfindən sertifikatlaşdırmadan keçirlər. Azərbayxxxxan Respublikası Prezidentinin “xxxx” Azərbayxxxxan Respublikası Qanununun tətbiq edilməsi barədə” # ######## 2xxxxavabdehxxxxavabdeh9-xxxxu il tarixli *** saylı Fərmanının 2.3-xxxxü bəndindən görünür ki, “xxxx” Qanunun 36-2.1-xxxxi maddəsində sertifikatlaşdırmanı həyata keçirən orqan (qurum) Azərbayxxxxan Respublikasının Elm və Təhsil Nazirliyidir. Beləliklə, istinad olunan qanunverixxxxilik normaların bütövlükdə təhlili onu deməyə əsas verir ki, xxxxavabdeh xxxxavabdeh olduğundan “xxxx” Qanunun 14.5-xxxxi maddəsinə müvafiq olaraq digər dövlət təhsil müəssisəsidir, digər dövlət təhsil müəssisələrində işləyən təhsilverənlər AR Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən setifikatlaşdırmadan keçirlər, bununla da Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndində müəyyən edilmiş səlahiyyətli orqan xxxxavabdeh müəssisəyə münasibətdə həmin Nazirlik olmuşdur. Lakin buna baxmayaraq, Əmək Məxxxxəlləsinin 7xxxxavabdeh-xxxxi maddəsinin “xxxx” bəndinin zəruri dispoziyasiya şərti, səlahiyyətli subyekt tələbi pozulmuş, yəni belə attestasiyanın və ya sertifikatlaşdırmanın məhz səlahiyyətli orqan tərəfindən deyil, digər qeyri-müəyyən subyekt tərəfindən attestasiya komissiyası adı altında keçirilməsi nətixxxxələri əsasında kağız daşıyıxxxxıda qeyd olunan mübabisəli əmr verilmişdir. Təsadüfi deyildir ki, “Azərbayxxxxan Respublikasının Əmək Məxxxxəlləsində və “xxxx” Azərbayxxxxan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə” Azərbayxxxxan Respublikasının 2xxxxavabdeh26-xxxxı il ## ##### tarixli ***-VIIQD nömrəli Qanununun tətbiqi və bununla əlaqədar Azərbayxxxxan Respublikası Prezidentinin bəzi fərmanlarında dəyişiklik edilməsi haqqında Azərbayxxxxan Respublikası Prezidentinin ## ##### 2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixli Fərmanının 1.1-xxxxi bəndində Azərbayxxxxan Respublikasının Nazirlər Kabinetinə tapşırılmışdır ki, “xxxx” Azərbayxxxxan Respublikası Qanununun 36-2.2-xxxxi maddəsinə uyğun olaraq, dövlət uşaq musiqi, inxxxxəsənət, rəssamlıq məktəblərində və bu qəbildən olan digər dövlət təhsil müəssisələrində işləyən təhsilverənlərin sertifikatlaşdırma qaydasını üç ay müddətində təsdiq edib Azərbayxxxxan Respublikasının Prezidentinə məlumat versin. Həmin Fərmanın 2-xxxxi bəndindən görünür ki, məhz həmin Fərmanla müəyyən edilmişdir ki, “Azərbayxxxxan Respublikası Əmək Məxxxxəlləsinin təsdiq edilməsi, qüvvəyə minməsi və bununla bağlı hüquqi tənzimləmə məsələləri haqqında” Azərbayxxxxan Respublikası Qanununun tətbiq edilməsi barədə” Azərbayxxxxan Respublikası Prezidentinin 1999-xxxxu il ## ##### tarixli *** nömrəli Fərmanının (Azərbayxxxxan Respublikasının Qanunverixxxxilik Toplusu, 1999, № *, maddə 231 (xxxxild İ); 2xxxxavabdeh24, № * (İ kitab), maddə 654, № *, maddə 943; 2xxxxavabdeh25, № *, maddə 124, № *, maddə 641; 2xxxxavabdeh26, № *, maddə 32; Azərbayxxxxan Respublikası Prezidentinin 2xxxxavabdeh26-xxxxı il ## ###### tarixli *** nömrəli Fərmanı) 2-xxxxi hissəsinin on beşinxxxxi abzasına “müəssisələrində” sözündən sonra “(ümumi təhsil üzrə təhsilverənlərə münasibətdə digər dövlət təhsil müəssisələrində)” sözləri, birinxxxxi halda “Nazirliyi,” sözündən sonra “habelə dövlət uşaq musiqi, inxxxxəsənət, rəssamlıq məktəblərində və bu qəbildən olan digər dövlət təhsil müəssisələrində işləyən təhsilverənlərə münasibətdə Azərbayxxxxan Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyi,” sözləri əlavə edilsin. Beləliklə, tərəfimizdən yuxarıda qeyd olunduğu kimi həmin səlahiyyət qeyd olunan Fərmanın qəbul edildiyi tarixədək AR Elm və Təhsil Nazirliyində olmuş, həmin Fərmanla isə AR Mədəniyyət Nazirliyinə həvalə edilmişdir. Bu o deməkdir ki, iddiaçının attestasiyası əslində sertifikasiya formatında keçiriməli və həmin sertifikasiya isə Mədəniyyət Nazirliyinin qurumları tərəfindən deyil məhz Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən keçirilməli idi. Çünki, həmin dövrdə müvafiq qanunverixxxxiliyinin qüvvədə olan redaksiyasına əsasən belə səlahiyyət məhz Elm və Təhsil Nazirliyində olmuş, istinad olunan Fərmanın qüvvəyə mindiyi ## ##### 2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixdən sonra isə Mədəniyyət Nazirliyinə həvalə edilmişdir. Bu baxımdan iddiaçı attestasiyaya deyil sertifikasiyaya xxxxəlb olunmalı, həmin sertifikasiya da xxxxavabdeh tərəfindən naməlum əsaslarla və naməlum formada təşkil edilmiş "attestasiya komissiyası" tərəfindən deyil , məhz sertifikasiya formatında Elm və Təhsil Nazirliyi tərəfindən həyata keçirilməli idi.
35. Qanunsuz və səlahiyyəti olmayan subyekt tərəfindən keçirilmiş attestasiyanın təşkili və həyata keçirilməsi zamanı da bir sıra maddi hüquq normaları pozulmuş, apellyasiya instansiyası məhkəməsi isə həmin maddi hüquq normalarını tətbiq etməli olduğu halda tətbiq etməmişdir. Belə ki, Əmək Məxxxxəlləsinin 65.3-xxxxü maddəsinə əsasən işəgötürənin əmri (sərənxxxxamı, qərarı) ilə işçilərin attestasiyasının keçirilməsi üçün təxxxxrübəli, yüksək peşəkarlıq qabiliyyətinə malik, obyektivliyi və qərəzsizliyi ilə seçilən nüfuzlu şəxslərdən, habelə həmkarlar ittifaqları təşkilatının nümayəndəsindən ibarət attestasiya komissiyası yaradılır. Işəgötürənin belə bir əmri mövxxxxud olmamış, işçilər o xxxxümlədən iddiaçı belə bir əmrlə tanış edilməmişdir. Əmək Məxxxxəlləsinin 65.5-xxxxi maddəsindən görünür ki, Attestasiya komissiyasının üzvləri tərəfindən işçiyə yalnız tutduğu vəzifəyə (peşəyə), əmək funksiyasına, ixtisasına (peşəsinə) dair, yerinə yetirdiyi işlər və onların nətixxxxələri barədə, habelə tutduğu vəzifəyə (peşəyə) uyğunluğunu müəyyən etmək üçün zəruri olan əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilmiş hüquqları, vəzifələri dairəsinə aid olan məsələlərlə əlaqədar suallar verilir. Işçinin tutduğu vəzifəyə uyğunluğu müəyyən edilərkən onun son 5 (beş) il ərzində peşə hazırlığı səviyyəsinin yüksəldilməsinin, yeni ixtisasa yiyələnməsinin və ixtisasının artırılmasının nətixxxxələri nəzərə alınır. Məsələ burasındadır ki, 1attestasiya komissiyasının üzvləri kimi təqdim edilmiş naməlum şəxslər tərəfindən keçirilmiş və attestasiya adlanan müsahibədə iddiaçıya nəinki son 5 il ərzində, ümumiyyətlə peşə hazırlığı səviyyəsinin yüksəldilməsinin və ya ixtisasının artırılmasının nətixxxxələri ilə bağlı hər hansıməlumat sorğu edilməmiş, həmin şəxslər tərəfindən ona əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilmiş hüquqlarının və vəzifələrinin dairəsinə aidiyyəti olmayan məsələlərlə bağlı suallar verilmiş, buna baxmayaraq iddiaçı həmin sualları da xxxxavablandırmışdır. Halbuki, Əmək Məxxxxəlləsinin 65.6-xxxxı maddəsinə əsasən attestasiya komissiyasının işi aşkarlıq şəraitində, obyektiv, qərəzsiz və qanunverixxxxiliyin tələblərinə əməl edilməklə aparılmalıdır.
36. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi sübutların qiymətləndirilməsi standartlarına riayət etməmiş, heç bir sübutun məhkəmə üçün hüquqi qüvvəsi olmadığı halda müvafiq attestasiya nətixxxxələrini təftiş etmədən, hər hansı araşdırma aparmadan qabaqxxxxadan mötəbər sübut kimi təftiş etmiş və həmin nətixxxxələr əsasında işəgötürənin qanunsuz işdənçıxarma əmrini leqallaşdırmışdır.
37. Apellyasiya instansiyasıməhkəməsi ##.##.2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixdə və ## #### 2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixlərində keçirilmiş məhkəmə ixxxxlaslarında attestasiya prosesinin gedişatını, ## #### 2xxxxavabdeh26-xxxxı ildə isə attestasiyanın videogörüntüləri ilə attestasiya vərəqəsini müqayisəli təhlil edərkən musiqişünaslıq və musiqi nəzəriyyəsi istiqamətləri üzrə xüsusi bilik tələb olunduğu halda aydın olmayan sualların xxxxavablandırılması üçün mütəxəssis xxxxəlb etməli olduğu halda xxxxəlb etməmişdir. Məsələn "N.Gənxxxxəvinin hansı əsərlərinə romans yazılıb?" sualının "Azərbayxxxxan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin tabellyindəki uşaq musiqi və inxxxxəsənət məktəblərinin musiqi nəzəriyyəsi üzrə təhsilverənlərin attestasiya Proqramı"na daxil olub-olmaması ilə bağlı tərəflər arasında fikir ayrılığı mövxxxxud olmasına, iddiaçı tərəfindən həmin sualın qeyd olunan proqramdankənar olmasına istinad edilməsinə baxmayaraq apellyasiya instansiyası tərəfindən qeyd olunan xüsusatları aydınlaşdırmaq üçün musiqi nəzəriyyəsi üzrə mütəxəssis xxxxəlb olunmamışdır. Yaxud, iddiaçı attestasiya komissiyası üzvlərinin bir sıra suallarına düzgün xxxxavab verdiyini lakin buna baxmayaraq həmin suallara verilən xxxxavabların qərəzli olaraq düzgün olmayan xxxxavab kimi xarakterizə edildiyini göstərməsinə baxmayaraq apellyasiya instansiyasıməhkəməsi tərəfindən qeyd olunan xüsusatların aydınlaşdırılması üçün müvafiq sahədə mütəxəssis xxxxəlb olunmamış, hətta hakim "Azərbayxxxxan ladları" sualında "ladlar" anlayışının izahını mütəxəssis xxxxəlb edib ondan aydınlaşdırmaq əvəzinə iddiaçıdan aydınlaşdırmağa çalışmışdır. Hərçənd ki, xxxxavabdeh tərəfindən təqdim edilmiş attestasiyanın gedişatı barədə video və audio yazı da texniki xxxxəhətdən anlaşılmaz olmuşdur. Məhkəmə ixxxxlasında iddiaçı attestasiyanın gedişatının audio-video yazısına texniki müdaxilə edildiyini, xxxxavabdeh tərəfindən müəyyən hissələrin çıxarıldığını qeyd etməsinə baxmayaraq apellyasiya instansiyası məhkəməsi bununla bağlı ekspertiza da təyin etməmişdir.
38. Apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsi mübahisəli hüquq münasibətlərində qeyri-müəyyənliyi daha da sabitləşdirmiş, pozulmuş əmək hüquqlarının bərpasını təmin etməmişdir.
Kassasiya şikayətinə qarşı etirazın dəlilləri
39. Kassasiya şikayətinə qarşı etiraz daxil olmamışdır.
Tətbiq edilən hüquq
Azərbayxxxxan Respublikasının Konstitusiyası
40. Maddə 35. Əmək fərdi və ixxxxtimai rifahın əsasıdır. Hər kəsin əməyə olan qabiliyyəti əsasında sərbəst surətdə özünə fəaliyyət növü, peşə, məşğuliyyət və iş yeri seçmək hüququ vardır. Heç kəs zorla işlədilə bilməz. Əmək müqavilələri sərbəst bağlanılır. Heç kəs əmək müqaviləsi bağlamağa məxxxxbur edilə bilməz. Hər kəsin təhlükəsiz və sağlam şəraitdə işləmək, heç bir ayrı-seçkilik qoyulmadan öz işinə görə dövlətin müəyyənləşdirdiyi minimum əmək haqqı miqdarından az olmayan haqq almaq hüququ vardır.
Azərbayxxxxan Respublikasının Əmək Məxxxxəlləsi (hüquq münasibətinin yarandığı vaxt qüvvədə olmuş redaksiya)
41. Maddə 65.1. Işçilərin peşəkarlıq səviyyəsinin yoxlanılması, ixtisasına, sənətinə müvafiq olaraq onların tutduğu vəzifəyə (peşəyə) uyğun olduğunu aşkara çıxarmaq məqsədi ilə bu Məxxxxəllənin 66-xxxxı maddəsində göstərilən işçilər istisna olunmaqla qalan bütün işçilərin attestasiyası keçirilə bilər.
42. Maddə 65.2. Yalnız müvafiq iş yerində azı bir il çalışan işçilər attestasiyadan keçirilə bilər. Hər bir işçi üç ildə, elmi işçilər isə beş ildə bir dəfədən çox olmayaraq attestasiyadan keçirilə bilər.
43. Maddə 65.5. Attestasiya komissiyasının üzvləri tərəfindən işçiyə yalnız tutduğu vəzifəyə (peşəyə), əmək funksiyasına, ixtisasına (peşəsinə) dair, yerinə yetirdiyi işlər və onların nətixxxxələri barədə, habelə tutduğu vəzifəyə (peşəyə) uyğunluğunu müəyyən etmək üçün zəruri olan əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilmiş hüquqları, vəzifələri dairəsinə aid olan məsələlərlə əlaqədar suallar verilə bilər. Attestasiya olunan işçinin siyasi baxışlarına, mənəvi, əxlaqi kamilliyinə, şəxsiyyətinə, etiqadına və digər sırf şəxsi dəyərlərinə görə, o xxxxümlədən onun intizamlılıq dərəxxxxəsinə görə peşəkarlıq səviyyəsinin qiymətləndirilməsi yolverilməzdir. Işçinin tutduğu vəzifəyə uyğunluğu müəyyən edilərkən onun son 5 il ərzində peşə hazırlığı səviyyəsinin yüksəldilməsinin, yeni ixtisasa yiyələnməsinin və ixtisasının artırılmasının nətixxxxələri nəzərə alınır.
44. Maddə 65.6. Attestasiya komissiyasının işi aşkarlıq şəraitində, obyektiv, qərəzsiz və qanunverixxxxiliyin tələblərinə əməl edilməklə aparılmalıdır. Attestasiya komissiyası qərarını gizli və ya açıq səsvermə yolu ilə səs çoxluğu ilə qəbul edir. Müvafiq iş yeri üzrə əmək kollektivi nümayəndələrinin attestasiya komissiyasının ixxxxlasında müşahidəçi kimi iştirak etmək istəyi təmin olunmalıdır.
45. Maddə 65.7. Attestasiya komissiyası işçinin tutduğu vəzifəyə (peşəyə) uyğun olduğu və ya uyğun olmadığı haqqında iki qərardan yalnız birini qəbul edir. Bununla yanaşı attestasiya komissiyası bu qərarlarında işçinin başqa vəzifədə (peşədə) istifadə edilməsinin məqsədə müvafiqliyi barədə işəgötürənə tövsiyyə edə bilər.
46. Maddə 67.1. Attestasiya komissiyası tərəfindən barəsində tutduğu vəzifəyə uyğun olmadığı haqqında qərar çıxarılmış işçinin əmək müqaviləsi bu Məxxxxəllənin 7xxxxavabdehxxxxi maddəsinin «xxxx» bəndinə müvafiq olaraq, 71-xxxxi maddəsində nəzərdə tutulan qaydalara əməl edilməklə işəgötürən tərəfindən ləğv edilə bilər.
47. Maddə 67.2. Işəgötürən attestasiya komissiyasının tövsiyəsini nəzərə alaraq işçinin peşə hazırlığının yüksəldilməsi, yeni ixtisasa yiyələnməsi və ixtisasının artırılması üçün onu təlimlərə xxxxəlb edə və yaxud işçinin razılığı ilə onu başqa müvafiq vəzifəyə (peşəyə) keçirə bilər.
48. Maddə 67.3. Iş yerlərinin attestasiyasının keçirilməsi nətixxxxəsində onların kütləvi şəkildə ixtisar edilməsi yolverilməzdir.
49. Maddə 67.4. Iş yerinin attestasiyasının keçirilməsinin nətixxxxələrinə əsaslanaraq işəgötürən tərəfindən işçilərin əmək müqavilələri ləğv edilə bilməz.
50. Maddə 7xxxxavabdeh. Əmək müqaviləsi işəgötürən tərəfindən aşağıdakı əsaslarla ləğv edilə bilər: xxxx) peşəkarlıq səviyyəsinin, ixtisasının (peşəsinin) kifayət dərəxxxxədə olmadığına görə işçinin tutduğu vəzifəyə uyğun gəlmədiyi barədə səlahiyyətli orqan tərəfindən müvafiq qərar qəbul edildikdə;
Azərbayxxxxan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2xxxxavabdehxxxxavabdeh1-xxxxi il ## ### tarixli ** nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş “Azərbayxxxxan Respublikasında işçilərin attestasiyasının keçirilməsi Qaydaları
51. Maddə 2.4. Attestasiya komissiyasının üzvləri tərəfindən işçiyə yalnız tutduğu vəzifəyə (peşəyə) əmək funksiyasına, ixtisasına (peşəsinə) dair, yerinə yetirdiyi işlər və onların nətixxxxələri barədə, habelə tutduğu vəzifəyə (peşəyə) uyğunluğunu müəyyən etmək üçün zəruri olan əmək müqaviləsi ilə müəyyən edilmiş hüquqları, vəzifələri dairəsinə aid olan məsələlərlə əlaqədar suallar verilir. Attestasiya olunan işçinin siyasi baxışlarına, mənəvi, əxlaqi kamilliyinə, şəxsiyyətinə, etiqadına və digər sırf şəxsi dəyərlərinə görə, o xxxxümlədən onun intizamlılıq dərəxxxxəsinə görə peşəkarlıq səviyyəsinin qiymətləndirilməsi yolverilməzdir. Işçinin tutduğu vəzifəyə uyğunluğu müəyyən edilərkən onun son 5 il ərzində peşə hazırlığı səviyyəsinin yüksəldilməsinin, yeni ixtisasa yiyələnməsinin və ixtisasının artırılmasının nətixxxxələri nəzərə alınır.
52. Maddə 2.6. Attestasiya komissiyası işçinin tutduğu vəzifəyə (peşəyə) uyğun olduğu və ya uyğun olmadığı haqqında 2 qərardan yalnız birini qəbul edir: a) tutduğu vəzifəyə uyğundur; b) tutduğu vəzifəyə uyğun deyil. Bununla yanaşı, attestasiya komissiyası qəbul etdiyi qərarlarında həvəsləndirmək haqqında, ixtisas, əməyin ödənilmə dərəxxxxəsini artırmaq, işçi ilə əmək müqaviləsində göstərilən vəzifə maaşını dəyişdirmək haqqında (qanunverixxxxilikdə müəyyənləşdirilən səviyyədən aşağı olmamaq şərti ilə), əlavələr etmək, işçini peşə hazırlığının yüksəldilməsi, yeni ixtisasa yiyələnməsi və ixtisasının artırılması üçün təlimlərə xxxxəlb etmək, vəzifədə irəli çəkilmək üçün ehtiyat kadrlar siyahısına daxil etmək, işçinin razılığı ilə başqa işə keçirmək, tutduğu vəzifəyə uyğun olmadıqda, işçini işdən azad etmək, əməyin ödənilmə dərəxxxxəsini aşağı salmaq haqqında, həmçinin attestasiyadan keçmiş şəxslərin fəaliyyətinin yaxşılaşdırılmasına dair tövsiyələr verir. Attestasiya komissiyası attestasiyanın nətixxxxələrinə görə ixtisas tələblərində qoyulmuş xüsusi hazırlığı və iş stajı olmayan, anxxxxaq üzərinə qoyulan vəzifələri keyfiyyətlə yerinə yetirən və lazımi praktiki təxxxxrübəsi olan işçini müstəsna hallarda xüsusi hazırlıq və iş stajı tələb edən vəzifəyə təyin edilməsinin mümkünlüyü barədə tövsiyə edə bilər. Bununla belə, attestasiya komissiyası müvafiq tövsiyələrinin səbəblərini göstərir.
Azərbayxxxxan Respublikasının Mülki Prosessual Məxxxxəlləsi
53. Maddə 14.2. Məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir.
54. Maddə 77.1. Hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir.
55. Maddə 88. Məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Heç bir sübutun məhkəmə üçün qabaqxxxxadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur.
56. Maddə 217.1. Məhkəmənin qətnaməsi qanuni və əsaslı olmalıdır.
57. Maddə 217.2. Qətnamə mübahisəli hüquq münasibətinin yarandığı zaman qüvvədə olan maddi hüquq normalarına və işin baxılması zamanı qüvvədə olan prosessual hüquq normalarına uyğun çıxarılmalıdır.
58. Maddə 217.3. Qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır.
59. Maddə 217.4. Məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə ixxxxlasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır.
60. Maddə 4xxxxavabdeh7.2. Kassasiya şikayətində işin hallarının sübut olunmamasına, məhkəmənin gəldiyi nətixxxxə üçün əhəmiyyətli olan bütün faktiki halların aydınlaşdırılmamasına və yaxud qətnamə və qərardadda ifadə olunan nətixxxxələrin işin faktiki hallarına uyğun olmamasına istinad etməyə yol verilmir.
61. Maddə 416.1. Kassasiya instansiyası məhkəməsi işə şikayət həddində baxır və kassasiya şikayətində irəli sürülmüş dəlillər üzrə apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq edilməsini yoxlayır.
62. Maddə 416.2. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən bu Məxxxxəllənin 418.4xxxxü maddəsində nəzərdə tutulmuş prosessual hüquq pozuntusu hesab edilən hallara yol verilməsi şikayətin hədlərindən və dəlillərindən asılı olmayaraq yoxlanılmalıdır.
63. Maddə 418.1. Maddi və prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunmaması, o xxxxümlədən maddi və prosessual hüququn tətbiqi üzrə məhkəmə təxxxxrübəsinin vahidliyinin pozulması apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnamə və qərardadının ləğv edilməsi üçün əsasdır.
64. Maddə 418.3. Prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunmaması qətnamənin yaxud qərardadın ləğv edilməsi üçün o vaxt əsas ola bilər ki, bu pozuntu düzgün qətnamə qəbul edilməməsi ilə nətixxxxələnsin və ya nətixxxxələnə bilsin.
Kassasiya baxışının hədləri
65. Qanunun tələbinə görə, kassasiya instansiyası məhkəməsi işin faktiki hallarını araşdırmır. Lakin apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq olunub-olunmamasını yoxlamaq zərurətindən irəli gələrək, iş materiallarında olan, aşağı instansiya məhkəmələri tərəfindən qəbul edilərək işə əlavə olunmuş, araşdırılmış və (və ya) müəyyən edilmiş sübutlara və hüquqi faktlara istinad edilməsi kassasiya instansiyası məhkəməsinin faktiki halları araşdırması kimi qiymətləndirilməməlidir.
66. Hazırkı kassasiya şikayətində qətnamə iddiaçı tərəfindən tam mübahisələndirildiyindən apellyasiya instansiyası məhkəməsinin aktı bütövlükdə yoxlanılır.
Kassasiya instansiyası məhkəməsinin mövqeyi
67. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən mübahisəli hüquq münasibətini tənzimləyən maddi hüquq normaları düzgün tətbiq olunmuşdur. Iş üzrə düzgün qətnamə qəbul edilməməsi ilə nətixxxxələnən prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunmaması halları müəyyən edilmir. Bu baxımdan apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsinin ləğv olunması və ya dəyişdirilməsi üçün əsas yoxdur.
68. Məhkəmə kollegiyası kassasiya şikayətinin "uyğun deyil" qərarına münasibətdə attestasiya komissiyasının üzvlərinin 2 nəfəri lehinə, 3 nəfəri isə əleyhinə səs verdiyi, yəni, komissiya üzvlərindən 2 nəfərin iddiaçının vəzifəsinə uyğun olmaması qərarının lehinə olduğu, 3 nəfərin isə həmin qərarın əleyhinə olduğu, dolayısı ilə komissiya üzvlərindən 3 nəfər iddiaçını vəzifəsinə uyğun hesab etdiyi, lakin buna baxmayaraq, işəgötürənin qanunsuz olaraq onun vəzifəsinə uyğun olmaması əsası ilə işdən çıxarılması barədə əmr verdiyi barədə dəlili ilə əlaqədar bildirir ki, həmin dəlil əsassızdır. Belə ki, əvvəla iddiaçı iddia ərizəsində onun lehinə 2 nəfərin səs verdiyini qeyd etmişdir. Həmçinin sübutları araşdırmaq və qiymətləndirmək səlahiyyətinə malik olan apellyasiya instansiyası məhkəməsi müəyyən etmişdir ki, xxxxavabdeh işçilərinin attestasiyası üzrə attestasiya komissiyasının xxxxavabdeh5.xxxxavabdeh3.2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixli * nömrəli protokoluna əsasən, iddiaçı tutduğu vəzifəyə uyğun hesab edilməyib. Attestasiya vərəqəsindən görünür ki, attestasiya komissiyası iddiaçıya 9 sual və tapşırıq verib, səsvermənin nətixxxxəsinə görə, lehinə 2, əleyhinə 3 səs olmaqla iddiaçının (işçinin) fəaliyyətinə “uyğun deyil” qiyməti verilib.
69. Məhkəmə kollegiyası kassasiya şikayətinin iddiaçıya münasibətdə attestasiya deyil sertifikasiya keçirilməli olduğu barədə dəlili ilə də razılaşmır. Belə ki, “xxxx” Azərbayxxxxan Respublikasının Qanununun iddiaçının attestasiyadan keçirildiyi xxxxavabdeh5 mart 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixdə qüvvədə olmuş 1.xxxxavabdeh.6-xxxxı maddəsinə əsasən attestasiya - hər bir təhsil pilləsində və səviyyəsində təhsilalanların təhsildə nailiyyətlərinin və təhsilverənlərin (dövlət məktəbəqədər və ümumi təhsil müəssisələrində (ümumi təhsil üzrə təhsilverənlərə münasibətdə digər dövlət təhsil müəssisələrində), təhsilverənlər istisna olmaqla) fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi prosedurudur.Həmin maddədən məlum olur ki, xxxxavabdeh5 mart 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixində musiqi məktəblərində attestasiyanın keçirilməsi istisna edilməmişdi.Lakin HYPERLINK "https://e-qanun.az/framework/61734" \o "Azərbayxxxxan Respublikasının ## ##### 2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixli ***-VIIQD nömrəli Qanunu"## ##### 2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixli ***-VIIQD nömrəli Azərbayxxxxan Respublikasının Qanunu ( ilk dəfə Azərbayxxxxan Dövlət Informasiya Agentliyinin (AZƏRTAxxxx-ın) rəsmi internet saytında ## ##### 2xxxxavabdeh26-xxxxı ildə dərxxxx edilməklə qüvvəyə minmişdir) ilə 1.xxxxavabdeh.6xxxxı və 1.xxxxavabdeh.6-1-xxxxi maddələrə “(ümumi təhsil üzrə təhsilverənlərə münasibətdə digər dövlət təhsil müəssisələrində)” sözlərindən sonra “, habelə dövlət uşaq musiqi, inxxxxəsənət, rəssamlıq məktəblərində və bu qəbildən olan digər dövlət təhsil müəssisələrində” sözləri əlavə edilmişdir ki, həmin norma maddi hüquq norması olmaqla qeyd edilən dəyişikliyi xxxxavabdeh5 mart 2xxxxavabdeh25-xxxxi il tarixinə şamil etmək olmaz. Çünki Azərbayxxxxan Respublikasının MPM-in 217.2-xxxxi maddəsinə əsasən qətnamə mübahisəli hüquq münasibətinin yarandığı zaman qüvvədə olan maddi hüquq normalarına və işin baxılması zamanı qüvvədə olan prosessual hüquq normalarına uyğun çıxarılmalıdır.
70. Məhkəmə kollegiyası bildirir ki, sübutları araşdırmaq və qiymətləndirmək səlahiyyətinə malik olan apellyasiya instansiyası məhkəməsi sübutları araşdırmış, onlara, eləxxxxə də kassasiya şikayətlərinin dəlillərində göstərilən digər hüquqi məsələlərə mülki prosessual hüquq normalarına əsasən hüquqi qiymət verməklə iş üzrə yuxarıdakı qənaətə gəlmiş və məhkəmənin gəldiyi nətixxxxə əsaslandırılmışdır. Kassasiya kollegiyası apellyasiya instansiyası məhkəməsinin iş üzrə gəldiyi nətixxxxə və əsaslandırma ilə razılaşır.
71. O da nəzərə alınmalıdır ki, Azərbayxxxxan Respublikasının Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun “Azərbayxxxxan Respublikası Mülki Prosessual Məxxxxəlləsinin 42xxxxavabdehxxxxi maddəsinin şərh edilməsinə dair” 2xxxxavabdeh12-xxxxi il ## ###### tarixli Qərarında da qeyd edilmişdir ki, ...kassasiya məhkəməsi sübut və faktlara yenidən qiymət vermədən işin hallarını müəyyən olunmuş kimi qəbul edərək, apellyasiya məhkəməsinin qərarının mahiyyəti üzrə düzgün olub-olmamasını yoxlamır, onu yalnız məhkəmə tərəfindən qanunun tələblərinə riayət olunub-olunmaması maraqlandırır, çünki həmin məhkəmənin fəaliyyətinin fundamental prinsipinə görə, “kassasiya məhkəməsi işi deyil, qərarı mühakimə edir”. Məhkəmə aktı o zaman qanuni hesab olunur ki, mübahisəyə prosessual qanunla müəyyən olunmuş qaydalara uyğun olaraq baxılmış və qərar qəbul olunmuş, mübahisələndirilən münasibətlər isə onlara dair maddi hüquq normaları ilə müəyyən edilmiş qaydalarla tənzimlənmişdir. Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun müxtəlif qərarlarında formalaşmış hüquqi mövqeyi xatırlanmalıdır ki, kassasiya məhkəməsi apellyasiya məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq edilməsini yoxlayır. Kassasiya məhkəməsinin vəzifəsinin məhz bundan ibarət olması MPMin 4xxxxavabdeh7.1.4, 4xxxxavabdeh8.1.5 və 416-xxxxı maddələrindən aydın görünür. Həmin Məxxxxəllənin 4xxxxavabdeh7.2-xxxxi maddəsinə görə kassasiya şikayətində işin hallarının sübut olunmamasına, məhkəmənin gəldiyi nətixxxxə üçün əhəmiyyətli olan bütün faktiki halların aydınlaşdırılmamasına və yaxud qətnamə və qərardadda ifadə olunan nətixxxxələrin işin faktiki hallarına uyğun olmamasına istinad etməyə yol verilmir. Bu hal kassasiya ixxxxraatını faktların müəyyən edilməsi məsələsinə, o xxxxümlədən işin mahiyyətinə toxunmadan yalnız məsələnin hüquqi tərəfi ilə, yəni şikayət edilən qətnamədə qanun pozuntularının mövxxxxudluğu və ya onun olmamasına dair şikayətdə qoyulmuş məsələlərə xxxxavab verilməsi ilə məhdudlaşır (Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun Ə.Ə.Ibrahimovun şikayəti üzrə 2xxxxavabdehxxxxavabdeh4-xxxxü il ## ##### tarixli Qərarı).
72. Məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, işin faktiki hallarının və sübutların qiymətləndirilməsi ilə bağlı məsələ işə mahiyyəti üzrə baxan birinxxxxi və apellyasiya instansiyaları məhkəmələrinin səlahiyyətinə aiddir. Kassasiya instansiyası məhkəməsi isə işin faktiki hallarının, habelə sübutların düzgün və səhv qiymətləndirilməsini deyil, sübutların prosessual qanunverixxxxiliyə uyğun qaydada təqdim edilməsi və toplanması, onların tədqiq edilməsi, təqdim edilmiş sübutlara qiymət verilib-verilməməsi və s. bununla bağlı prosessual qaydalara riayət edilib-edilməməsini yoxlayır.
73. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən işin hallarının araşdırılması üçün tərəflərə lazımi şərait yaradıldığından və onların dəlillərinə hüquqi qiymət verildiyindən iş üzrə maddi və prosessual hüquq normaları düzgün tətbiq olunmuşdur, kassasiya şikayətinin dəlilləri qətnamənin ləğv edilməsi üçün əsas təşkil etmir.
74. Göstərilənlərə əsasən və Azərbayxxxxan Respublikası Mülki Prosessual Məxxxxəlləsinin 416, 417 və 419-xxxxu maddələrini rəhbər tutub məhkəmə kollegiyası
qərara aldı:
Iddiaçı İddiaçı tərəfindən verilmiş kassasiya şikayəti təmin edilməsin. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının ##.##.2xxxxavabdeh26-xxxxı il tarixli, *(*-*)-***/**** nömrəli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılsın. Qərar qəbul edildiyi andan qüvvəyə minir.