Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Gəncə şəhəri İş № 2(104)-159/2024 23.02.2024 GƏNCƏ APELLYASİYA MƏHKƏMƏSİ Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyası – hakimlər Hüseynzadə Afiq Hüseyn oğlunun sədrliyi və məruzəsi, Həsənov İslam Telman oğlu və Rzaquliyev Şamil Qəhrəman oğlundan ibarət tərkibdə, Məmmədov Elvin İsrayıl oğlunun katibliyi, İddiaçı ASC-nin nümayəndələri X2, X4, X7, X3, cavabdeh və digər Cavabdeh1 MMC-nin nümayəndəsi Cavabdeh4, vəkil Nümayəndə2 iştirakı ilə, İddiaçı ASC-nin cavabdehlər Cavabdeh1 MMC-yə, "xxxx" "xxxx" MMC-yə, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 qarşı «kredit müqaviləsi üzrə yaranmış borcun ödənilməsi, tutmanın ipoteka və girov predmetlərinə yönəldilməsi» tələbinə dair mülki iş üzrə Tovuz Rayon Məhkəməsinin 28 fevral 2023-cü il tarixli, 2(062)-60/2023 saylı qətnaməsindən Cavabdeh1 MMC tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətinə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏNETDİ: İddiaçı ASC Cavabdeh1 MMC-yə, Naiqin-K "xxxx" MMC-yə, Cavabdeh3 və Cavabdeh4 qarşı «kredit müqaviləsi üzrə yaranmış borcun ödənilməsi və tutmanın ipoteka və girov predmetlərinə yönəldilməsi» tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, İddiaçı ASC ilə Cavabdeh1 MMC arasında bağlanmış xx.xx.2013-cü il tarixli, 6- BİZ-1-0-101-13(Ə1) saylı kredit müqaviləsinə əsasən 483000 (dörd yüz səksən üç min) manat əsas borcun, kreditin bitmə tarixinə hesablanmış ödənilməmiş 214904.28 (iki yüz on dörd min doqquz yüz dörd manat iyirmi səkkiz qəpik) manat məbləğində faiz borcunun, 121957.01 (yüz iyirmi bir min doqquz yüz əlli yeddi manat 01 qəpik) manat məbləğində cərimə borcunun və xx.xx.2015-ci il tarixdən xx.xx.2022-ci il tarixədək gecikdirilmiş vaxt üçün illik 5 (beş) faizlə hesablanmış 150688.05 (yüz əlli min altı yüz səksən səkkiz manat 05 qəpik) manat məbləğində əldən çıxmış fayda olmaqla, ümumilikdə cəmi 970549.34 (doqquz yüz yetmiş min beş yüz qırx doqquz manat otuz dörd qəpik) manat məbləğində borcun Cavabdeh1 MMC-dən və Cavabdeh4, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101- 13(Ə2) saylı kredit müqaviləsinə əsasən 240230.59 (iki yüz qırx min iki yüz otuz manat əlli doqquz qəpik) manat məbləğində əsas borcun, kreditin bitmə tarixinə hesablanmış ödənilməmiş 187906.34 (yüz səksən yeddi min doqquz yüz altı manat otuz dörd qəpik) manat məbləğində faiz borcunun, 80359.05 (səksən min üç yüz əlli doqquz manat 05 qəpik) manat məbləğində cərimə borcunun və xx.xx.2016-cı il tarixdən xx.xx.2022-ci il tarixədək gecikdirilmiş vaxt üçün illik 5 (beş) faizlə hesablanmış 66716.35 (altmış altı min yeddi yüz on altı manat otuz beş qəpik) manat məbləğində əldən çıxmış fayda olmaqla, cəmi 575212.33 (beş yüz yetmiş beş min iki yüz on iki manat otuz üç qəpik) manat məbləğində borcun Cavabdeh1 MMC-dən, Cavabdeh4 və Cavabdeh3, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Ə3) saylı kredit müqaviləsinə əsasən 121303.49 (yüz iyirmi bir min üç yüz üç manat qırx doqquz qəpik) manat əsas borcun, kreditin bitmə tarixinə hesablanmış ödənilməmiş 71932.91 (yetmiş bir min doqquz yüz otuz iki manat doxsan bir qəpik ) manat məbləğində faiz borcunun, 110585.26 (yüz onmin beş yüz səksən beş manat iyirmi altı qəpik) manat məbləğində cərimə borcunun və xx.xx.2014-cü il tarixdən xx.xx.2022-ci il tarixədək gecikdirilmiş vaxt üçün illik 5 (beş) faizlə hesablanmış 37845.1 (otuz yeddi min səkkiz yüz qırx beş manat on qəpik) manat məbləğində əldən çıxmış fayda olmaqla, cəmi 341666.76 (üç yüz qırx bir min altı yüz altmış altı manat yetmiş altı qəpik) manat məbləğində borcun Cavabdeh1 MMCdən, Cavabdeh4, Cavabdeh3 və Naiqin-K "xxxx"MMC-dən, iddia ərizəsinin verilməsi üçün ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun əvəzinin cavabdehlərdən müştərək qaydada tutulmasına, tutmanın öhdəliyin təminatı kimi Naiqin-K "xxxx"MMC ilə"xxxx" İKB ASC arasında bağlanmış xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(İ) saylı ipoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz Rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 933.8 kv.m qeyri-yaşayış binasına (alkaqol içkilərin süzülməsi və doldurulması sexi), xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101- 13(İ2) saylı ipoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz Rayonu, İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 1746.4 kv.m qeyri-yaşayış binasına (un kombinatı), xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(İ3) saylı ipoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz Rayonu, İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 527.2 kv.m qeyri-yaşayış binasına (ilkin emal sexi) və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(İ4) saylı ipoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz Rayonu, İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 63.8 kv.m qeyri-yaşayış binasına (spirt çəkmə sexinə), həmçinin kredit müqavilələrindən irəli gələn öhdəliklərin təminatı üsulu kimi Naiqn-K "xxxx" MMC ilə İddiaçı ASC arasında bağlanmış xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13 (G) saylı girov müqaviləsinə əsasən adları müqaviləyə əlavə 1 nömrəli qeydə olunan əsas vəsaitlər olan 2002-ci il buraxılışlı 1 ədəd şərab süzmə sexi, 1995-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt saxlama sexi, 2001-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd qazanxana binası, 1996-cı ildə inşa edilmiş 1 ədəd ehtiyat hissələri anbarı, 1998-ci ildə inşa edilmiş keçid binası, 1997-ci il buraxılışlı 47 ədəd emal çənləri, 1995-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd taxta anbar, 1996-cı il buraxılışlı miqdarı 1700 olan daş hasar, 1995-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd qonaq evi, 2001- ci il buraxılışlı 1 ədəd butulka yuyan, 1994-cü ildə inşa edilmiş 1 quraşdırma anbarı, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd alkoqollu içki çəkən sex, 1998-ci il buraxılışlı 1 ədəd üzüm emal sexi, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd şərab süzmə sexi binası, 1996-cı il buraxılışlı 1 ədəd gözətçi butkası, 2004-cü ildə inşa edilmiş 1 ədəd hamam və tualet binası, 2004-cü ildə inşa edilmiş 1 ədəd nəzarətçi postu, 2008-ci il buraxılışlı 8 ədəd çən və avadanlıqlar, 1997-ci il buraxılışlı 2 ədəd yanacaq çənləri, 1996-cı il il buraxılışlı 2 ədəd katyol, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən (düzəlmə), 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex (avadanlığı), 2004-cü ildə inşa edilmiş 250 metr uzunluqda dəmir hasar, 1995-ci il buraxılışlı 2,5 km uzunluğnda xarici işıqlandırma xətti, 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd D200 markalı dizel işıqlanma generatoru, 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd işıq generatoru Dt124, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd işıq generatoru, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd transfarmator, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd kompressor, 1993-cü ildə inşa edilmiş 250 metr uzunluğunda su xətti, 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd qapan tərəzi, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd qapan tərəzi, 1993-cü il buraxılışlı 1 ədəd yükləyici QTX-0,5, 2002-cı il buraxılışlı 1 ədəd kimyəvi analiz laboratoriyası, 2012-ci il buraxılışlı 1 ədəd kompyuter, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd elektrik qızdırıcısı, 1995-ci ildə alınmış 2 ədəd divan-kreslo, 1995-ci ildə alınmış 2 ədəd elit mebel, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd ofis telefaksı, 1995-ci il buraxılışlı 2 ədəd ofis üzçıxaranı, 1995-ci ildə alınmış 3 ədəd ofis jurnal stolu, 2012-ci il buraxılışlı 2 ədəd ofis printeri, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd ofis üçün yanmayan seyf, 1995-ci il buraxılışlı 3 ədəd dəmir seyf, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd komputer stolu, 1995-ci il buraxılışlı 2 ədəd ofis kreslosu admiralı, 1995-ci il buraxılışlı 3 ədəd ofis üçün elektrik peçi, 1995-ci il buraxılışlı 6 ədəd ofis penlandina, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd ofis şkafı-İvb, 1995-ci il buraxılışlı 4 ofis şkafı-iv 2B, 2002-ci il buraxılışlı 1 ədəd kondisoner, 1994-cü il buraxılışlı 2 ədəd soyuduçu, 1984-cü il buraxılışlı, ВЪШ -30Д markal 1 ədəd üzüm qəbulu üçün bunker, 1984-cü il buraxılışlı 2 ədəd, ЦДГ -20 markal mərkəzdən qacma üyütmə aparatı, 1984- cü il buraxılışlı 5 ədəd ПМН-28 markalı porşenli nasos, 1984-cü il buraxılışlı ВСН-20 markalı 2 ədəd stekatel, 1986-cı il buraxılışlı 1 ədəd Б2-ВПО-30 markalı press, 1986-cı il buraxılışlı ВПО-30 markal 2 ədəd press, 1988-ci il buraxılışlı ВТВ-20 markal 3 ədəd transporter (skrepkovıy), 1988-ci il buraxılışlı ВТВ-20 markal 2 ədəd transporter (lentovoy), 1990-cı il buraxılışlı AO-514 markal 2 ədəd filtr pressi, 1998-cı il buraxılışlı Н-21 markalı 6 ədəd porşenli nasos, 2000-ci il buraxılışlı вчн-40 markal 8 ədəd məkkəzdən qacma nasosu, 1999-cu il buraxılışlı Н0ГШ-450 markalı 1 ədəd seperator, 1999-cu il buraxılışlı Н0ГШ-251 markal 1 ədəd separator, 1990-cı buraxılışlı AB4-700 markalı 2 ədəd 7,5-lik emal çəni, 1995-ci il buraxılışlı 44ДБС-5 markalı 1 ədəd köynəkli 5 tonluq çən, 1998-ci il buraxılışlı Н4С-100 markalı 1 ədəd separator üçün çən, 1985-ci buraxılışlı Б4-2500 markalı 14 ədəd 25 tonluq qıcqırma üçün emal çəni, 1968-ci il buraxılışlı Uİ52/68 markalı 1 ədəd velox, 1996-cı il buraxılışlı С14/4 markalı 1 ədəd Gadoolpa, 1990-cı il buraxılışlı 0Р6 markalı 1 ədəd ПШEMAШ, 1996-cı il buraxılışlı 3 ədəd С144 markalı filtrpres, 1998-ci il buraxılışlı ФК-1000 markalı 2 ədəd suyun codluğunu almaq üçün 4 tonluq sulfa uqol regenaratoru, 1998-ci il buraxılışlı ФБ0В0С AY-1500 markalı 4 ədəd araq çəkmək üçün regenatorlar, 1998-ci il buraxılışlı ПФ-200 markalı 8 ədəd qum filteri, 1998-ci il buraxılışlı AYK -1600 markalı 1 ədəd regenirator, 1985-ci il buraxılışlı KT0BMA markalı 1 ədəd 750 litrlik mernik, 787-M markal 985-ci il buraxılışlı 1 ədəd 2500 litrlik mernik, 1998-ci il buraxılışlı CP 36-0 markalı 1 ədəd duzlaşdırılmış maye üçün 2130 litrlik titandan çən, 1998-ci il buraxılışlı BCE-200 markalı 1 ədəd 1820 litrlik araq üçün sortlaşdırma çəni, 1998-ci il buraxılışlı BCC-200 markal 3 ədəd araq üçün 1790 litrlik sortlaşdırma çəni, 1998-ci il buraxılışlı P4- 700 markalı 1 ədəd yumuşaldılmış 6800 litirlik su üçün qəbul çəni, 1998-ci il buraxılışlı BP4-500 markalı 1 ədəd 4350 litrlik araq üçün qəbul çəni, 1998-ci il buraxılışlı BP4-500 markal 1 ədəd araq üçün 4490 litrlik qəbul çəni, 1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 1 ədəd araq üçün 4530 litrlik qəbul çəni, 1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 2 ədəd araq üçün 1800 litrlik qəbul çəni,1998-ci il buraxılışlı BH4-200 markalı 5 ədəd 1800 litrlik araq üçün təzyiq çəni, 1981-ci il buraxılışlı Б6-0MД-3 markalı 1 ədəd butulka yuyan maşın, 1985-ci il buraxılışlı BAP-6 markalı 2 ədəd 6 seksiyalı 6000 kub/saatlıq süzmə xətti, 1988ci il buraxılışlı PAГ-12 markalı 1 ədəd süzmə aparatı, 2002- ci il buraxılışlı PP 200 markalı 1 ədəd paketlərə süzmək üçün aparat, 1999-cu il buraxılışlı ЛKE-6 AT markal 2 ədəd spirt çəkmə sexi üçün lankaşır tipli soba, 1990-cı il buraxılışlı PAПД -1000 markalı 1 ədəd şaran tipli spirt çəkmə aparatı, 1992-ci il buraxılışlı 1 ədəd Rullier-2503 markalı tam avtomatlaşdırılmış qablaşdırma-montaj xətti, 52 ədəd şərabın saxlanması üçün çənlər, 2700 ədəd palıd boçkaları, 1991-ci il buraxılışlı Aİ-63-2H markalı 2 ədəd üyütmə aparatı, 1993-cü il buraxılışlı 3M22560 markalı 6 ədəd üyütmə aparatı, 4 ədəd separator, 5 ədəd ələk, 6-BİZ-1-0-101-13/1(G5) nömrəli girov müqaviləsinə 1 nömrəli əlavədə göstərilən maşın və avadanlıqlardan 1997-ci il buraxılışlı 47 ədəd emal çənləri, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd butulka yuyan, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd quraşdırma anbarı, 2008-ci il buraxılışlı 8 ədəd çən və avadanlıqlar, 1997-ci il buraxılışlı 2 ədəd yanacaq çənləri, 1996-cı il buraxılışlı 2 ədəd katyol, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən (düzəlmə), 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex (avadanlığı), 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd D-200 markalı dizel işıqlanma generatoru, 1997- ci il buraxılışlı 1 ədəd Dt-124 markalı işıq generatoru, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd işıq generatoru, 1994-cü il buraxılışlı transformator, 2001-ci buraxılışlı 1 ədəd kompressor, 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd qapan tərəzi, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd qapan tərəzi, 1993- cü il buraxılışlı 1 ədəd yükləyici QTX-0,5, 1984-cü il buraxılışlı BЪШ-30Д markalı 1 ədəd üzüm qəbulu üçün bunker, 1984-cü il buraxılışlı ЦДГ-20 markalı 2 ədəd mərkəzdən qaçma üyütmə aparatı, 1984-cü il buraxılışlı ПMH-28 markalı 5 ədəd porşenli nasos, 1984-cü il buraxılışlı BCH - 20 markalı 2 ədəd stekatel, 1986-cı il buraxılışlı Б2-BП0-30 markal 1 ədəd press, 1986-cı il buraxılışlı BП0-30 markalı 2 ədəd press, 1988-ci il buraxılışlı BTB-20 markalı 3 ədəd transporter (skrepkovıy), 1988-ci il buraxılışlı BTB-20 markal 2 ədəd transporter (lentovıy), 1990-cı il buraxılışlı AO-514 markal 2 ədəd filtr press, 1998-ci il buraxılışlı H-21 markal 6 ədəd porşenli nasos, 2000-ci il buraxılışlı BЧH-40 markal 8 ədəd mərkəzdən qaçma nasosu , 1999-cu il buraxılışlı HOГШ-450 markal 3 ədəd separator, 1999-cu il buraxılışlı HOГШ-251 markal 1 ədəd separator, 1990-cİ il buraxılışlı AB4-700 markalı 2 ədəd emal çən 7,5, 1995-ci il buraxılışlı 44ДБС-5 markal 2 ЭВЭВ köynəkli 5 tonluq çən , 1998-ci il buraxılışlı H4C-100 markal 1 ədəd separator üçün çən 1 niyy, 1985-ci il buraxılışlı Б4-2500 markal 14 ədəd qıcqırma üçün çən, 1968-ci il buraxılışlı U152/68 markal 1 ədəd VELOX, 1996-cı il buraxılışlı C14/4 markal 1 ədəd Gadoolpa, 1990-cı il buraxılışlı 1 ədəd OP6 markal ПNШEMAЩ, 1966-cı il buraxılışlı Cadalpe C 14/4 markalı 3 ədəd filtrpress, 1988-ci il buraxılışlı ФЛ-1000 markalı 2 ədəd suyun codluğunu almaq üçün sulfa uqol regeneratoru 4 tonluq, 1988-ci il buraxılışlı фб0всс ay-1500 markalı 4 ədəd araq çəkmək üçün regeneratorlar, 1988-ci il buraxılışlı пф-200 markal 8 ədəd qum filteri, 1988-ci il buraxılışlı 1AYK-1600 markalı 1 ədəd regenerator, 1985-ci il buraxılışlı K7-BMA markalı 1 ədəd mernik 750 litrlik, 1985-ci il burxılışlı 787-M markalı 1 ədəd Mernik 2500 litr, 1998-ci il buraxılışlı CP-30-0 markalı 1 ədəd duzlaşdırılmış maye üçün çən 2130 litirlik, 1998-ci il buraxılışlı BCE-200 markalı 1 ədəd araq üçün sortlaşdırma çəni 1820 litirlik, 1998-ci il buraxılışlı BCC-200 markalı 3 ədəd araq üçün sortlaşdırma çəni 1790 litirlik, 1998-ci il buraxılışlı P4-700 markalı 1 ədəd yumşaldılmış su üçün qəbul çəni 6800 litrlik, 1998-ci il buraxılışlı BP4-500 markalı 1 ədəd araq üçün qəbul çəni 4350 litrlik, 1998-ci il buraxılışlı BP4-500 markalı 1 ədəd araq üçün qəbul çəni 4490 litirlik, 1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 1 ədəd araq üçün qəbul çəni 4530 litirlik,1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 2 ədəd araq üçün qəbul çəni 1820 litrlik, 1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 5 ədəd araq üçün qəbul çəni 1800 litirlik, 1981-ci il buraxılışlı Б6-0MД-3 markalı 1 ədəd butulka yuyan maşın, 1985-ci il buraxılışlı BAP-6 makalı 2 ədəd 6 seksiyalı süzmə xətti 6000 volt/saat, 1988-ci il buraxılışlı PAГ-12 markal 1 ədəd süzmə aparatı, 2002-ci ilburaxılışlı PP200 markalı 1 ədəd paketlərə süzmək üçün aparat, 1999-cu il buraxılışlı ЛKE-6 AT markal 2 ədəd spirtçəkmə sexi üçün Lankaşir tipli soba, 1990-cı il buraxılışlı PAПД-1000 markalı 1 ədəd şaran tipli spirt çəkmə aparatı, 1992-ci il buraxılışlı Rullier2503 markalı 1 ədəd avtomatlaşdırılmış süzmə xətti, 52 ədəd şərabın saxlanması üçün çənlər, 2700 ədəd palıd boçkalar, 1991-ci il buraxılışlı Aİ-Б3-2H 2 ədəd uyütmə aparatı, 1993-ci il buraxılışlı 3m22560 markalı 6 ədəd uyütmə aparatı, 4 ədəd separator, 5 ədəd ələkdən ibarət əmlaka yönəldilməsi və həmin daşınar və daşınmaz əmlakların açıq hərracda satılması, satışdan əldə olunan pul vəsaitinin borc məbləğlərinə ödənilməsi, həmçinin ipoteka və girov predmetlərinin açıq hərracda satıldıqdan sonra həmin əmlaklardan cavabdehlərin çıxarılması və hərracdan əldə olunan pul vəsaiti kifayət etmədikdə qalan borc məbləğinin cavabdehlərin digər əmlakları və mal varlıqlarına yönəldilməsinə dair qətnamə qəbul etmənizi xahiş etmişdir. İddiaçı ASC tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, o İddiaçı ACS ilə xx.xx.2013-cü il tarixdə bağlanmış, 6-BİZ-1-0-101-13 saylı kredit müqaviləsinə əssən "xxxx" MMC-yə ******* (üç milyon) manat və ya həmin məbləğin digər valyutalarda ekvivalenti məbləğində 120 ay müddətinə, yəni xx.xx.2013-cü ilədək kredit limiti müəyyən edilmiş, xx.xx.2013-cü il tarixdə bağlanmış, 6-BİZ-1-0-101-13 (Əİ) saylı kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh1 MMC-yə illik 18% olmaqla 24 ay müddətində 483000 (dörd yüz səksən üç) manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə bağlanmış, 6-BİZ-1-0-101- 13(Ə2) saylı bərpa olunan kredit xətti müqaviləsinə əsasən Cavabdeh1 MMC–yə illik 18% olmaqla 34 ay müddətinə 250000 (iki yüz əlli min) manat və xx.xx.2014-cü il tarixdə bağlanmış 6-BİZ-1-0-101-13(Ə3) saylı kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh1 MMC-yə illik 14% olmaqla 3 ay müddətinə 130000 (yüz otuz min) manat məbləğində kredit verilmişdir. Kredit müqavilələrindən irəli gələn öhdəliyin icrasının təmini üsulu kimi Naiqin-K"xxxx" MMC ilə İddiaçı ASC arasında bağlanmış xx.xx.2014-cü il tarixli, 6- BİZ-1-0-101-13 (İ) saylı ipoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 933,8 kv.m olan qeyri-yaşayış binası( alkoqollu içkilərin süzülməsi və doldurulması sexi), xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1- 0-101-13(12) saylı İpoteka müqaviləsinə Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 527,2 kv.m olan qeyri-yaşayış binası (un kombinatı), xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101- 13(13) saylı poteka müqaviləsinə əsasən Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 527,2 kv.m olan qeyri-yaşayış binası (ilkin emal sexi) və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(14) saylı ipoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 63,8 kv.m olan qeyri-yaşayış binası (spirt çəkmə sexi) İddiaçı ASC qarşısında ipoteka ilə yüklü edilmişdir. Həmçinin kredit müqavilələrindən irəli gələn öhdəliklərin icrasının təmini üsulu kimi Naqin-K "xxxx" MMC ilə İddiaçı ASC arasında bağlanmış xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0- 101-13/1(G) saylı girov müqaviləsinə əsasən adları müqaviləyə əlavə 1 nömrəli qeyd olunan əsas vəsaitlər və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(G5) saylı girov müqaviləsinə əsasən adları müqaviləyə əlavə 1 nömrədə qeyd olunan maşın və avadanlıqlar banka girov qoyulmuşdur. Eyni zamanda xx.xx.2013-cü il tarixdə bağlanmış 6-BİZ-1-0-101-13(Ə1) saylı kredit müqaviləsi üzrə öhdəliklərin təminatı olaraq X6 ilə xx.xx.2013-cü il tarixli, 6- BİZ-1-0-101-13 (Z1) saylı, xx.xx.2014-cü il tarixdə bağlanmış, 6-BİZ-1-0-101-13(Ə2) saylı Bərpa olunan kredit xətti müqaviləsi üzrə öhdəliklərin təminatı olaraq Cavabdeh4 ilə xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Z2) saylı və Cavabdeh3 ilə xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Z3) saylı, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Ə3) saylı kredit müqaviləsi üzrə öhdəliklərin təminatı olaraq Cavabdeh3 xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0- 101-13(Z4) saylı, Cavabdeh4 ilə xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Z5) saylı və Naiqin-K "xxxx" MMC ilə xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Z6) saylı zaminlik müqavilələri bağlanmış və onlar öhdəlik icra edilmədiyi təqdirdə borclu ilə birgə məsuliyyəti öz üzərlərinə götürmüşlər. Kredit müqavilələrinin və tərəflər arasında tərtib edilmiş ödəniş qrafikinin şərtlərinə cavabdeh tərəfindən əməl edilməmiş, cavabdeh kreditin və kredit faizlərinin qaytarılmasına dair öhdəliyi vaxtında və lazımi qaydada icra etməmiş və onun iddiaçı qarşısında öhdəliyi yaranmışdır. Kredit müqaviləsinin 9.2-ci bəndinə görə borcalan kredit üzrə hesablanmış faizlərin və gecikdirilmiş borc yarandığı gündən hər gecikdirilmiş gün üçün faizlər də hesablanmaqla gecikdirilmiş məbləğin 0.1% miqdarında banka dəbbə pulu ödəməlidir. Göstərdiklərinə əsasən hesab edir ki, iddiası qanuni və əsaslı olduğundan təmin edilməlidir. Tovuz Rayon Məhkəməsinin 28 fevral 2023-cü il tarixli, 2(062)-60/2023 saylı qətnaməsi ilə (hakim Z.Hünbətov) iddia qismən təmin edilərək, xx.xx.2013-cü il tarixli, 6- BİZ-1-0-101-13(Ə1) saylı kredit müqaviləsinə əsasən 483000 (dörd yüz səksən üç min) manat əsas borc, kreditin bitmə tarixinə hesablanmış ödənilməmiş 214904.28 (iki yüz on dörd min doqquz yüz dörd manat iyirmi səkkiz qəpik) manat məbləğində faiz borcu, 1000 (min) manat məbləğində cərimə borcu, xx.xx.2015-ci il tarixdən xx.xx.2022-ci il tarixədək gecikdirilmiş vaxt üçün illik 5 (beş) faizlə hesablanmış 150688.05 (yüz əlli min altı yüz səksən səkkiz manat 05 qəpik) manat məbləğində əldən çıxmış fayda olmaqla, cəmi 849592.33 (səkkiz yüz qırx doqquz min beş yüz doxsan iki manat otuz üç qəpik) manat məbləğində borc Cavabdeh1 MMC-dən və Cavabdeh4 müştərək qaydada, xx.xx.2014-cü il tarixli 6-BİZ-1-0- 101-13(Ə2) saylı kredit müqaviləsinə əsasən 240230.59 (iki yüz qırx min iki yüz otuz manat əlli doqquz qəpik) manat məbləğində əsas borc, kreditin bitmə tarixinə hesablanmış ödənilməmiş 187906.34 (yüz səksən yeddi min doqquz yüz altı manat otuz dörd qəpik) manat məbləğində faiz borcu, 1000 (min) manat məbləğində cərimə borcu, xx.xx.2016-cı il tarixdən xx.xx.2022-ci il tarixədək gecikdirilmiş vaxt üçün illik 5 (beş) faizlə hesablanmış 66716.35 (altmış altı min yeddi yüz on altı manat otuz beş qəpik) manat məbləğində əldən çıxmış fayda olmaqla, cəmi 495853,28 (dörd yüz doxsan beş min səkkiz yüz əlli manat iyirmi səkkiz qəpik) manat məbləğində borc Cavabdeh1 MMC-dən, Cavabdeh4 və Cavabdeh3 müştərək qaydada, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1- 0-101-13(Ə3) saylı kredit müqaviləsinə əsasən 121303.49 (yüz iyirmi bir min üç yüz üç manat qırx doqquz qəpik) manat əsas borc, kreditin bitmə tarixinə hesablanmış ödənilməmiş 71932.91 (yetmiş bir min doqquz yüz otuz iki manat doxsan bir qəpik ) manat məbləğində faiz borcu, 1000 (min) manat məbləğində cərimə borcu, xx.xx.2014-cü il tarixdən xx.xx.2022-ci il tarixədək gecikdirilmiş vaxt üçün illik 5 (beş) faizlə hesablanmış 37845.1 (otuz yeddi min səkkiz yüz qırx beş manat on qəpik) manat məbləğində əldən çıxmış fayda olmaqla, cəmi 232081,5 (iki yüz otuz iki min səksən bir manat əlli qəpik) manat məbləğində borc və ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun Cavabdeh1 MMC-dən, Cavabdeh4, Cavabdeh3 və Naiqin-K "xxxx"MMC-dən müştərək qaydada tutularaq, İddiaçı ASC-yə ödənilməsi, tələbin Naiqin K ”Tovuz Baltiya” MMC-yə məxsus Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən 933.80 kv.m sahəsi olan qeyri-yaşayış binası (alkaqollu içkilərin süzülməsi və doldurulması sexi), Tovuz rayon İbrahim Hacılı kəndində yerləşən 1746,40 kv.m sahəsi olan qeyri-yaşayış binası (un kombinatı), Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən 527.20 kv.m sahəsi olan qeyri-yaşayış binası(ilkin emal sexi) və Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən 63,80 kv.m sahəsi olan qeyri-yaşayış binasına (spirt çəkmə sexi) yönəldilməsi, tələbin həmçinin girov predmeti olan aşağıdakı əşya və avadanlıqlara - 2002-ci il buraxılışlı 1 ədəd şərab süzmə sexi, 1995-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt saxlama sexi, 2001-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd qazanxana binası, 1996-cı ildə inşa edilmiş 1 ədəd ehtiyat hissələri anbarı, 1998-ci ildə inşa edilmiş keçid binası, 1997-ci il buraxılışlı 47 ədəd emal çənləri, 1995-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd taxta anbar, 1996-cı il buraxılışlı miqdarı 1700 olan daş hasar, 1995-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd qonaq evi, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd butulka yuyan, 1994-cü ildə inşa edilmiş 1 quraşdırma anbarı, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd alkoqollu içki çəkən sex, 1998-ci il buraxılışlı 1 ədəd üzüm emal sexi, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd şərab süzmə sexi binası, 1996-cı il buraxılışlı 1 ədəd gözətçi butkası, 2004-cü ildə inşa edilmiş 1 ədəd hamam və tualet binası, 2004-cü ildə inşa edilmiş 1 ədəd nəzarətçi postu, 2008-ci il buraxılışlı 8 ədəd çən və avadanlıqlar, 1997-ci il buraxılışlı 2 ədəd yanacaq çənləri, 1996-cı il il buraxılışlı 2 ədəd katyol, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən (düzəlmə), 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex (avadanlığı), 2004-cü ildə inşa edilmiş 250 metr uzunluqda dəmir hasar, 1995-ci il buraxılışlı 2,5 km uzunluğnda xarici işıqlandırma xətti, 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd D-200 markalı dizel işıqlanma generatoru, 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd işıq generatoru Dt-124, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd işıq generatoru, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd transfarmator, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd kompressor, 1993-cü ildə inşa edilmiş 250 metr uzunluğunda su xətti, 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd qapan tərəzi, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd qapan tərəzi, 1993-cü il buraxılışlı 1 ədəd yükləyici QTX-0,5, 2002-cı il buraxılışlı 1 ədəd kimyəvi analiz laboratoriyası, 2012-ci il buraxılışlı 1 ədəd kompyuter, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd elektrik qızdırıcısı, 1995-ci ildə alınmış 2 ədəd divan-kreslo, 1995-ci ildə alınmış 2 ədəd elit mebel, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd ofis telefaksı, 1995-ci il buraxılışlı 2 ədəd ofis üzçıxaranı, 1995-ci ildə alınmış 3 ədəd ofis jurnal stolu, 2012-ci il buraxılışlı 2 ədəd ofis printeri, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd ofis üçün yanmayan seyf, 1995-ci il buraxılışlı 3 ədəd dəmir seyf, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd komputer stolu, 1995-ci il buraxılışlı 2 ədəd ofis kreslosu admiralı, 1995-ci il buraxılışlı 3 ədəd ofis üçün elektrik peçi, 1995-ci il buraxılışlı 6 ədəd ofis penlandina, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd ofis şkafı-İvb, 1995-ci il buraxılışlı 4 ofis şkafı-iv 2B, 2002-ci il buraxılışlı 1 ədəd kondisoner, 1994-cü il buraxılışlı 2 ədəd soyuduçu, 1984-cü il buraxılışlı, ВЪШ -30Д markal 1 ədəd üzüm qəbulu üçün bunker 1984-cü il buraxılışlı 2 ədəd, ЦДГ -20 markal mərkəzdən qacma üyütmə aparatı, 1984-cü il buraxılışlı 5 ədəd ПМН-28 markalı porşenli nasos, 1984-cü il buraxılışlı ВСН-20 markalı 2 ədəd stekatel, 1986-cı il buraxılışlı 1 ədəd Б2-ВПО-30 markalı press, 1986-cı il buraxılışlı ВПО-30 markal 2 ədəd press, 1988-ci il buraxılışlı ВТВ-20 markal 3 ədəd transporter (skrepkovıy), 1988-ci il buraxılışlı ВТВ-20 markal 2 ədəd transporter (lentovoy), 1990-cı il buraxılışlı AO-514 markal 2 ədəd filtr pressi, 1998-cı il buraxılışlı Н- 21 markalı 6 ədəd porşenli nasos, 2000-ci il buraxılışlı вчн-40 markal 8 ədəd məkkəzdən qacma nasosu, 1999-cu il buraxılışlı Н0ГШ-450 markalı 1 ədəd seperator, 1999-cu il buraxılışlı Н0ГШ-251 markal 1 ədəd separator, 1990-cı buraxılışlı AB4-700 markalı 2 ədəd 7,5-lik emal çəni, 1995-ci il buraxılışlı 44ДБС-5 markalı 1 ədəd köynəkli 5 tonluq çən, 1998-ci il buraxılışlı Н4С-100 markalı 1 ədəd separator üçün çən, 1985-ci buraxılışlı Б4- 2500 markalı 14 ədəd 25 tonluq qıcqırma üçün emal çəni, 1968-ci il buraxılışlı Uİ52/68 markalı 1 ədəd velox, 1996-cı il buraxılışlı С14/4 markalı 1 ədəd Gadoolpa, 1990-cı il buraxılışlı 0Р6 markalı 1 ədəd ПШEMAШ, 1996-cı il buraxılışlı 3 ədəd С144 markalı filtrpres, 1998-ci il buraxılışlı ФК-1000 markalı 2 ədəd suyun codluğunu almaq üçün 4 tonluq sulfa uqol regenaratoru, 1998-ci il buraxılışlı ФБ0В0С AY-1500 markalı 4 ədəd araq çəkmək üçün regenatorlar, 1998-ci il buraxılışlı ПФ-200 markalı 8 ədəd qum filteri, 1998-ci il buraxılışlı AYK -1600 markalı 1 ədəd regenirator, 1985-ci il buraxılışlı KT0BMA markalı 1 ədəd 750 litrlik mernik, 787-M markal 1985-ci il buraxılışlı 1 ədəd 2500 litrlik mernik, 1998ci il buraxılışlı CP 36-0 markalı 1 ədəd duzlaşdırılmış maye üçün 2130 litrlik titandan çən, 1998-ci il buraxılışlı BCE-200 markalı 1 ədəd 1820 litrlik araq üçün sortlaşdırma çəni, 1998-ci il buraxılışlı BCC-200 markal 3 ədəd araq üçün 1790 litrlik sortlaşdırma çəni, 1998-ci il buraxılışlı P4-700 markalı 1 ədəd yumuşaldılmış 6800 litirlik su üçün qəbul çəni, 1998-ci il buraxılışlı BP4-500 markalı 1 ədəd 4350 litrlik araq üçün qəbul çəni, 1998-ci il buraxılışlı BP4-500 markal 1 ədəd araq üçün 4490 litrlik qəbul çəni, 1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 1 ədəd araq üçün 4530 litrlik qəbul çəni, 1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 2 ədəd araq üçün 1800 litrlik qəbul çəni,1998-ci il buraxılışlı BH4-200 markalı 5 ədəd 1800 litrlik araq üçün təzyiq çəni, 1981-ci il buraxılışlı Б6-0MД-3 markalı 1 ədəd butulka yuyan maşın, 1985-ci il buraxılışlı BAP-6 markalı 2 ədəd 6 seksiyalı 6000 kub/saatlıq süzmə xətti, 1988-ci il buraxılışlı PAГ-12 markalı 1 ədəd süzmə aparatı, 2002ci il buraxılışlı PP 200 markalı 1 ədəd paketlərə süzmək üçün aparat, 1999-cu il buraxılışlı ЛKE-6 AT markal 2 ədəd spirt çəkmə sexi üçün lankaşır tipli soba, 1990-cı il buraxılışlı PAПД -1000 markalı 1 ədəd şaran tipli spirt çəkmə aparatı, 1992-ci il buraxılışlı 1 ədəd Rullier-2503 markalı tam avtomatlaşdırılmış qablaşdırma-montaj xətti, 52 ədəd şərabın saxlanması üçün çənlər, 2700 ədəd palıd boçkaları, 1991-ci il buraxılışlı Aİ-63-2H markalı 2 ədəd üyütmə aparatı, 1993-cü il buraxılışlı 3M22560 markalı 6 ədəd üyütmə aparatı, 4 ədəd separator, 5 ədəd ələk, 6-BİZ-1-0-101-13/1(G5) nömrəli girov müqaviləsinə 1 nömrəli əlavədə göstərilən maşın və avadanlıqlara- 1997-ci il buraxılışlı 47 ədəd emal çənləri, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd butulka yuyan, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd quraşdırma anbarı, 2008-ci il buraxılışlı 8 ədəd çən və avadanlıqlar, 1997-ci il buraxılışlı 2 ədəd yanacaq çənləri, 1996-cı il buraxılışlı 2 ədəd katyol, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən (düzəlmə), 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex (avadanlığı), 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd D-200 markalı dizel işıqlanma generatoru, 1997- ci il buraxılışlı 1 ədəd Dt-124 markalı işıq generatoru, 1994-cü il buraxılışlı 1 ədəd işıq generatoru, 1994-cü il buraxılışlı transformator, 2001-ci buraxılışlı 1 ədəd kompressor, 1997-ci il buraxılışlı 1 ədəd qapan tərəzi, 1995-ci il buraxılışlı 4 ədəd qapan tərəzi, 1993- cü il buraxılışlı 1 ədəd yükləyici QTX-0,5, 1984-cü il buraxılışlı BЪШ- 30Д markalı 1 ədəd üzüm qəbulu üçün bunker, 1984-cü il buraxılışlı ЦДГ-20 markalı 2 ədəd mərkəzdən qaçma üyütmə aparatı, 1984-cü il buraxılışlı ПMH-28 markalı 5 ədəd porşenli nasos, 1984-cü il buraxılışlı BCH -20 markalı 2 ədəd stekatel, 1986-cı il buraxılışlı Б2-BП0-30 markal 1 ədəd press, 1986-cı il buraxılışlı BП0-30 markalı 2 ədəd press, 1988ci il buraxılışlı BTB-20 markalı 3 ədəd transporter (skrepkovıy), 1988-ci il buraxılışlı BTB- 20 markal 2 ədəd transporter (lentovıy), 1990-cı il buraxılışlı AO-514 markal 2 ədəd filtr press, 1998-ci il buraxılışlı H-21 markal 6 ədəd porşenli nasos, 2000-ci il buraxılışlı BЧH- 40 markal 8 ədəd mərkəzdən qaçma nasosu , 1999-cu il buraxılışlı HOГШ-450 markal 3 ədəd separator, 1999-cu il buraxılışlı HOГШ-251 markal 1 ədəd separator, 1990-cİ il buraxılışlı AB4-700 markalı 2 ədəd emal çən 7,5, 1995-ci il buraxılışlı 44ДБС-5 markal 2 ЭВЭВ köynəkli 5 tonluq çən , 1998-ci il buraxılışlı H4C-100 markal 1 ədəd separator üçün çən 1 niyy, 1985-ci il buraxılışlı Б4-2500 markal 14 ədəd qıcqırma üçün çən, 1968-ci il buraxılışlı U152/68 markal 1 ədəd VELOX, 1996-cı il buraxılışlı C14/4 markal 1 ədəd Gadoolpa, 1990-cı il buraxılışlı 1 ədəd OP6 markal ПNШEMAЩ, 1966-cı il buraxılışlı Cadalpe C 14/4 markalı 3 ədəd filtrpress, 1988-ci il buraxılışlı ФЛ-1000 markalı 2 ədəd suyun codluğunu almaq üçün sulfa uqol regeneratoru 4 tonluq, 1988-ci il buraxılışlı фб0всс ay-1500 markalı 4 ədəd araq çəkmək üçün regeneratorlar, 1988-ci il buraxılışlı пф-200 markal 8 ədəd qum filteri, 1988-ci il buraxılışlı 1AYK-1600 markalı 1 ədəd regenerator, 1985-ci il buraxılışlı K7-BMA markalı 1 ədəd mernik 750 litrlik, 1985-ci il burxılışlı 787-M markalı 1 ədəd Mernik 2500 litr, 1998-ci il buraxılışlı CP-30-0 markalı 1 ədəd duzlaşdırılmış maye üçün çən 2130 litirlik, 1998-ci il buraxılışlı BCE-200 markalı 1 ədəd araq üçün sortlaşdırma çəni 1820 litirlik, 1998-ci il buraxılışlı BCC-200 markalı 3 ədəd araq üçün sortlaşdırma çəni 1790 litirlik, 1998-ci il buraxılışlı P4-700 markalı 1 ədəd yumşaldılmış su üçün qəbul çəni 6800 litrlik, 1998-ci il buraxılışlı BP4-500 markalı 1 ədəd araq üçün qəbul çəni 4350 litrlik, 1998-ci il buraxılışlı BP4-500 markalı 1 ədəd araq üçün qəbul çəni 4490 litirlik, 1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 1 ədəd araq üçün qəbul çəni 4530 litirlik,1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 2 ədəd araq üçün qəbul çəni 1820 litrlik, 1998-ci il buraxılışlı BP4-200 markalı 5 ədəd araq üçün qəbul çəni 1800 litirlik, 1981-ci il buraxılışlı Б6-0MД-3 markalı 1 ədəd butulka yuyan maşın, 1985-ci il buraxılışlı BAP-6 makalı 2 ədəd 6 seksiyalı süzmə xətti 6000 volt/saat, 1988-ci il buraxılışlı PAГ-12 markal 1 ədəd süzmə aparatı, 2002-ci il buraxılışlı PP200 markalı 1 ədəd paketlərə süzmək üçün aparat, 1999-cu il buraxılışlı ЛKE-6 AT markal 2 ədəd spirtçəkmə sexi üçün Lankaşir tipli soba, 1990-cı il buraxılışlı PAПД-1000 markalı 1 ədəd şaran tipli spirt çəkmə aparatı, 1992-ci il buraxılışlı Rullier2503 markalı 1 ədəd avtomatlaşdırılmış süzmə xətti, 52 ədəd şərabın saxlanması üçün çənlər, 2700 ədəd palıd boçkalar, 1991-ci il buraxılışlı Aİ-Б3-2H 2 ədəd uyütmə aparatı, 1993-ci il buraxılışlı 3m22560 markalı 6 ədəd uyütmə aparatı, 4 ədəd separator və 5 ədəd ələk-yönəlidilməsi, Naiqin K ”Tovuz Baltiya” MMC-yə məxsus Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən sahəsi 933.80 kv.m olan qeyri-yaşayış binasının (alkaqollu içkilərin süzülməsi və doldurulması sexi) ilkin satış qiymətinin 141.110 manat, Tovuz rayon İbrahim Hacılı kəndində yerləşən sahəsi 1746,40 kv.m olan qeyriyaşayış binasının (un kombinatı) ilkin satış qiymətinin 277.310 manat, Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən sahəsi 527.20 kv.m olan qeyri-yaşayış binasının (ilkin emal sexi) ilkin satış qiymətinin 43.550 manat və Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən sahəsi 63,80 kv.m olan qeyri-yaşayış binasının (spirt çəkmə sexi) ilkin satış qiymətinin 10.500 manat müəyyən edilməklə açıq hərracda satılması, ipoteka qoyulmuş Naiqin K ”Tovuz Baltiya” MMC-yə məxsus Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən sahəsi 933.80 kv.m olan qeyri-yaşayış binasına (alkaqollu içkilərin süzülməsi və doldurulması sexi), Tovuz rayon İbrahim Hacılı kəndində yerləşən sahəsi 1746,40 kv.m olan qeyri-yaşayış binasına (un kombinatı), Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən sahəsi 527.20 kv.m olan qeyri- yaşayış binasına (ilkin emal sexi) və Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən sahəsi 63,80 kv.m olan qeyri-yaşayış binasına tutma yönəldikdən və satıldıqdan sonra həmin qeyri-yaşayış binaları boşaldılması, ipoteka və girov predmetlərinin satışından əldə edilən ümumi vəsait hesabına İddiaçı ASC ilə Cavabdeh1 MMC arasında bağlanmış xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0- 101-13 (Ə1)nömrəli kredit müqaviləsi, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13 (Ə2)nömrəli kredit müqaviləsi və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Ə3) nömrəli kredit müqaviləsi üzrə yaranmış, cəmi 1577527.11 (bir milyon beş yüz yetmiş yeddi min beş yüz iyirmi yeddi manat on bir qəpik) manat borcun və 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun İddiaçı ASC-yə ödənilməsi və iddianın qalan hissədə təmin edilməməsi qət edilmişdir. Tovuz Rayon Məhkəməsinin 28 fevral 2023-cü il tarixli, 2(062)-60/2023 saylı qətnaməsi ilə razılşamayan cavabdeh “Cavabdeh1 MMC apellyasiya şikayəti verərək, qətnamənin ləğv olunmasını və iddianın rədd edilməsini xahiş etmişdir. Apellyasiya şikayətinin dəlilləri Cavabdeh1 MMC apellyasiya şikayətini onunla əsaslandırmışdır ki, birinci instansiya məhkəməsi işin faktiki hallarını kifayət qədər araşdırmadan yalnız öz şəxsi mülahizəsinə əsaslanaraq sübutlara bir tərəfli qiymət verməklə yekun nəticəyə gəlmişdir. Belə ki, birinci instansiya məhkəməsində cavabdeh Azəri-Frans MMC-nin nümayəndəsi məhkəməyə Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestri Xidmətinin mərkəzləşdirilmiş kredit reyestrindən çıxarış təqdim etmiş və həmin çıxarışa əsasən,"xxxx" MMC-nin "xxxx" ASC-yə borcunun olmaması müəyyən edilmişdir. Məhkəmə cavabdeh tərəfindən təqdim edilən sözügedən sübuta qiymət verərək qeyd etmişdir ki, "xxxx" MMC borcun ödənilməsini təsdiq edən yeganə sübuta, Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestri Xidmətinin mərkəzləşdirilmiş kredit reyestrindən çıxarışa istinad etmişdir ki, məhkəmə həmin çıxarışda göstərilən məlumatları sübut növü kimi qəbul etmir. Belə ki, işdən görünür ki, verilmiş kredit vəsaitinin 483000 manatı "xxxx"MMC” MMC-yə 05 dekabr 2013-cü ildə verilmişdir. Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestri Xidmətinin mərkəzləşdirilmiş kredit reyestrindən çıxarışda isə kreditin verilmə tarixi 18 dekabr 2013-cü il kimi göstərilmişdir. Bu da onu deməyə əsas verir ki, həmin məlumatlar bankın verdiyi məlumatlar əsasında toplanılmamış və mötəbərliyinə şübhələr vardır. Belə ki, Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatası yanında Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestri (AKR) xidmətinin məlumat bazası yeni yaradılmış "xxxx" MMC-yə ötürülmüşdür. Yəni, Azərbaycan Respublikasının 8 iyun 2021-ci il tarixli, №343-VİQD nömrəli Qanununa (Qanun) əsasən “Kredit ittifaqları haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa əlavələr edilmişdir. Həmin qanunun 15-1-ci maddəsinə əsasən kredit ittifaqı hər bir borcalan haqqında məlumatı ən azı bir kredit bürosuna və Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Bankının müəyyən etdiyi qaydada Mərkəzi Bankda yaradılan mərkəzləşdirilmiş kredit reyestrinə təqdim etməlidir "xxxx" MMC ilə hazırki iş üzrə iddiaçı arasında hüquq münasibətləri yarandığı dövrdə qüvvədə olan Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestri haqqında Qaydaların 1.3-cü bəndində göstərilmişdir ki, MKR-in məlumatları yalnız bank nəzarəti, bankların və BOKT-ların kredit risklərinin azaldılması məqsədilə istifadə oluna bilər. Göründüyü kimi həmin dövrdə məlumatların MKR-ə ötürülməsi yalnız bank nəzarəti, bankların və BOKT-ların kredit risklərinin azaldılması məqsədilə istifadə olunmuş, həmin məlumatlar borcalanın kredit borcunun olmamasını təsdiq edən sübut kimi çıxış edə bilməzdi. Məhz kredit təşkilatlarında sağlam kreditləşmə və məsuliyyətli borclanma, kreditlər üzrə məlumat paylaşması ilə bağlı əlverişli normativ çərçivənin yaradılması və özəl kredit hesabatlığı sahəsində sağlam komponentlərin formalaşdırılması, kredit təşkilatlarında risk idarəetmə siyasətlərinin və qərar qəbuletmə proseslərinin gücləndirilməsi məqsədilə qanunvericilkdə dəyişikliklər edilərək borcalan barədə məlumatın kredit bürosuna təqdim edilməsi və kredit bürosundan alınması qaydası təkmilləşdirilmiş və bu məlumatların verilməsi bankların vəzifələrinə çevrilmişdir.Ona görə də məhkəmə hesab edir ki, kredit verildiyi illərdə bankların borc alan barədə məlumatları mərkəzləşdirilmiş kredit reyystrinə xidmətinə verməsi imperativ qaydada müəyyən edilmədiyindən, banklar qeyd edilən normanı öz hüquqları kimi realizə etmişlər. Ona görə də məhkəmə "xxxx"MMC” MMC tərəfindən təqdim edilmiş mərkəzləşdirilmiş kredit reyestrində göstərilmiş məlumatları sübut kimi qəbul etmir. Lakin iddiacı ilə cavabdeh arasında xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13 (Ə1) nömrəli, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13 (Ə2) nömrəli və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0- 101-13 (Ə3) nömrəli kredit müqavilələri bağlanarkən qüvvədə olan kredit məlumatlarının mərkəzi kredit reyestrinə ötürülməsi banklara hüquq kimi deyil, vəzifə olaraq müəyyən edilməsinə dair hissədə məhkəmə yanlış nəticəyə gəlmişdir. Belə ki, həmin müqavilələrin bağlandığı tarixə qüvvədə olan 16 noyabr 2004-cü il tarixində Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyində Dövlət Qeydiyyatına alınmış Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestri haqqında qaydaların 2.1-ci bəndinə əsasən Banklar, o cümlədən bank lisenziyası ləğvedilən və ləğvetmə prosesində olanlar, icbari qaydada hüquqi və fiziki şəxs borcalanlarının kreditləri barədə MKR-ə məlumat verirlər. Həmin qaydaların 2.2-cibəndinə əsasən MKR-ə kreditlər haqqında məlumatlar onların müvafiq mühasibat registrlərindəki qalıq dəyəri ilə (mümkün zərərlər üçün yaradılmış ehtiyat məbləğləri çıxılmadan) təqdim edilir. 2.3-cü bəndinə əsasən Banklar fiziki və hüquqi şəxs olan borcalanların istənilən valyutada hər bir krediti, həmçinin, fiziki şəxs olan borcalanların kredit kartları üzrə istənilən valyutada hər bir krediti haqqında MKR-ə məlumat verməlidirlər. Eyni zamanda 08 oktyabr 2018-ci il tarixli Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının “Bankların və bank olmayan kredit təşkilatlarının borcalanları olmayan kredit təşkilatlarının borcalanları haqqında məlumatın Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestrinə verilməsi Qaydalarının (№ **********) 3.1-ci bəndinə əsasən Kreditlər haqqında məlumatlar kreditin eyniləşdirmə nömrəsi və mühasibat uçotu sənədlərində əks etdirilmiş qalıq dəyəri ilə təqdim edilir. Yuxarıda İstinad olunan qanunveriçilik normalarından da göründüyü kimi banklar tərəfindən götürülən kreditlərə dair məlumatların MKR-ə ötürülməsi imperativ xarakterli normalar olmaqla banklara hüquq olaraq deyil, vəzifə olaraq müəyyən edilmiş və nəticə etibari ilə cavabdehin kreditora hər hansı kredit borcunun olacağı təqdirdə həmin məlumatlar MKR-də bankın verdiyi məlumatlar əsasında öz əksini tapmalı idi. Lakin həmin məlumatların MKR-də mövcud olmaması və iddiacı "xxxx" ASC-nin həmin məlumatları MKR-ə ötürməməsi cavabdeh "xxxx"MMC-nin Yelo-Bank ASC-yə hər hansı kredit borcunun olmamasını təsdiq edir. Eyni zamanda mübahisənin araşdırılması məqsədilə məhkəmə tərəfindən iki dəfə məhkəmə-muhasibatlıq ekspertizası təyin edilmiş, lakin təyin edilmiş ekspertiza zamanı ekspert tərəfindən ekspertizanın keçirilməsinin mümküsüzlüyünə dair məhkəməyə akt daxil olmuş, birinci instansiya məhkəməsi isə ekspertizanın hansı səbəblərə görə keçirilə bilməməsinin mümküsüzlüyünü və bununla bağlı tədqiqatın aparılması həvalə edilmiş eksperti məhkəmə iclasına dəvət edərək həmin halları dəqiqləşdirməkdənsə ekspertin həmin aktı ilə kifayətlənmiş və iş üzrə zəruri ekspertiza tədqiqatı aparılmadan yekun nəticəyə gəlinmişdir. Lakin eskpert tərəfindən bankın ssuda hesabından çıxarışı eyni zamanda bankın 24-cü və cərimələrin hesablanmasını nəzərdə tutan 34-cü hesabdan çıxarışların tələb olunmasına baxmayaraq bank tərəfindən həmin sənədlərin heç biri ekspertiza tədqiqatının aparılması üçün təqdim edilməmiş birinci instansiya məhkəməsi həmin halları nəzərə almamışdır. Nəzərə catdırılması zəruridir ki, məhkəmə iddiaçı bankda kredit öhdəliyinə dair bank çıxarış sənədlərindən cari hesablarında göstərilən məbləğlər beş müştəri adı altında paylanmış və faizlərin ödənilməsində öz əksini tapmamışdır. Hesaba daxil olan vəsaitlər “valyuta hesabından”gələn pul vəsaitləri konvertasiya olunmuş və borcun akseptsiz olaraq silindiyi halda həmin vəsaitlər başqa müştərilər adı altında paylanmışdır (hansı ki, həmin müştəri yeganə olaraq "xxxx" MMC-dir). İş materiallarında olan sənədlərdən də göründüyü kimi həmin biznes kreditlərində yüzünçü müştəri, 37-saylı müştəri və.s qeyd edilmiş, lakin nəzərə alınmalıdır ki, biznes kreditlərində bir neçə müştərinin olması mümküsüzdür. Qeyd edilməsi zəruridir ki, kredit müqaviləsinin şərtlərinə uyğun olaraq kredit kreditin gecikdirildiyi müddətdə borclunu rəsmi yazılı xəbərdar etməli olduğu halda bunu etməmişdir. Qeyd edilməsi zəruridir ki, iddiaçı bankın suda hesabına (kreditin ucotunun aparıldığı hesab) dair məhkəmədə hər hər hansı məlumat olmadan (hansı ki bank tərəfindən həmin məlumatların verilməsindən bank tərəfindən həmin məlumatların verilməsindən imtina edilir) məhkəmə tərəfindən cavabdehin iddiacı banka kredit borcunun olması qənaətinə gəlməsi işə dair hüquqi müəyyənlik prinsipinin pozulmasına səbəb olmuşdur. Nəzərə catdırır ki, 03 oktyabr 2007-ci ilin tarixində "xxxx" İKB ilə Naiqin K "xxxx"MMC arasında 850000 manat kredit ayrılması ilə bağlı müqavilə bağlanmışdır. Kreditin təminatı olaraq bank “Borcalanın”anbarında saxlanılan ******* manat dəyərində hazır konyak və konyak spirtini girov götürmüşdür. Bank, Naiqin K "xxxx" MMC-ni ödənişlə bağlı heç bir gecikdirməsi olmadığı bir halda, kreditin müddəti tamam olmadan məhkəməyə iddia ərizəsi verərək “Borcalanın” bank qarşısında 983934 manat borc öhdəliyi ilə bağlı icra vərəqəsi əldə etmişdir. (İcra vərəqəsi əlavə edilir.) “Borcalanın”maliyyə vəziyyətini nəzərə alıb məhkəmə ******* manat məbləğində bankda girovda olan konyak materialının 983934.51 manat dəyərində olan hissəsini girova yönəldilmiş, yerdə qalan (9604800 – 983934.51)= 8620865.49 manat dəyərində girovdan artıq qalan konyak materialını girovdan azad edilmişdir. “Borcalan”girovdan azad olmuş konyak spirtini sataraq banka olan borcunu konyak materialı ilə deyil, pul vəsaiti ilə ödəmək üçün (çünki konyak materialı kredit dövründə saxlamaya görə dəyəri artmışdır) Dağıstan Respublikasının Kizlər Konyak zavodu ilə ******* avro məbləğində alqı-satqı müqaviləsi bağlamış alıcı tərəf əvvəlcədən ödəniş etmişdir. Bank “Borcalanın” icra vərəqəsində olan 983934.51 manat icra məbləğinin ödəniləcəyini hiss edib, onun girovdan azad olmuş (9604800 – 983934.51) = 8620864.49 manat məbləğində yerdə qalan konyak spirtini də hərrac yolu ilə mənimsəmək məqsədi ilə Tovuz rayon Baş icra məmuru Anar Əhmədovla əlbir olaraq konyak materialı saxlama anbarları ağzı bağlı saxlayaraq, Kizlər Konyak zavodunun Rəhbərliyinə “Borcalan” barəsində təhlükəli və riskli formada olması barədə şantaj xarakterli məktub göndərmiş, Kizlər Konyak zavodu da birinci ödənişdən sonra, bankın yazdığı məktubdan sonra alqı-satqı müqaviləsinin dayandırmışdır. “Borcalan” bankın bu əməlindən məhkəməyə şikayət vermişdir. Cavabdeh bankın Tovuz Rayon icra məmuru ilə əlbir olub, onun malını ələ keçirmək məqsədi ilə “Borcalana” vurduğu ziyana görə 1 saylı Bakı İnzibati İqtisadi Məhkəmənin xx.xx.2013-cü il tarixli saylı Qətnaməsi ilə cavabdeh "xxxx" İKB və üçüncü şəxsTovuz rayon İcra Şöbəsinə qarşı dəymiş zərərin ödənilməsinə dair iş materialları ədalətli qaydada araşdıraraq məhkəmədə Naiqin K "xxxx" MMC-nin "xxxx"İKB-yə qarşı ona vurduğu maddi-mənəviziyan tələbinə dair iddiası təmin edilərək cavabdeh "xxxx" İKB-dən ******* manat məbləğində vəsaitin məcburi alınaraq, Naiqin K "xxxx"MMC-yə ödənilməsi barədə qətnamə çıxarmışdır. (Qətnamədən çıxarış əlavə edilir.) Bank ifşa olduğunu, “Borcalana” vurduğu maddi və mənəvi zərərlərin icra edildiyini, 1 saylı Bakı İnzibati – İqtisadi Məhkəməsinin cavabdeh "xxxx"İKB-nin və üçüncü şəxs Tovuz rayon İcra şöbəsinə qarşı dəymiş zərərin ödənilməsi məqsədi ilə “Borcalana” vurduğu ******* manat zərərin ödənilməsi ilə bağlı qətnaməsindən Bakı Apelliyasiya Məhkəməsinə verdikləri şikayətin də prespektivsiz olduğuna "xxxx" İKB-nin X13 V.V.Xamaza əmin olub Naiqin K "xxxx" MMC-nin ofisində barışıq üçün görüşməsini xahiş etsə də“Borcalan” barışıqdan imtina etmişdir. "xxxx"İKB-nin İdarə Heyətinin üzvü Zaur Abdıyev bankın etibarnaməsi ilə“Borcalan” Cavabdeh4 ofisinə gəlib barışıq elan etmiş, vurduqları zərəri bərpa etmək məqsədi ilə 10 il müddətinə güzəştli şərtlərlə 3 milyon manat “Borcalının” təsiscisi olduğu "xxxx" MMC-yə güzəştli kredit verəcəklərini, gələcəkdə bank tərəfindən çox güzəştli şərtlərlə xidmət göstərəcəklərini, bir daha bank tərəfindən “Borcalana” qarşı heç bir pritenziya qaldırılmayacağını bildirmişlər. Bunun müqabilində isə 1 saylı Bakı İnzibati-İqtisadi Məhkəməsinin xx.xx.2013-cü il tarixli ******* manat iddia tələbindən Bakı Apelliyasiya Məhkəməsinə imtina ərizəsi verilməsini xahiş etmişdir. Ən nəhayət razılağa gəlindi ki, Naiqin K "xxxx" MMC-nin əvvəlki krediti üzrə icra vərəqəsindən ödənilməmiş MMC-nin əvvəlki krediti üzrə icra vərəqəsindən ödənilməmiş qalan 173380 manat vəsaiti olan bütün borcunu bağlayıb, qoyulmuş girovu azad edib "xxxx" MMC-yə ayrılması nəzərdə tutulmuş 3 (üç) milyon manat kreditin təminatı kimi banka ipoteka və girova qoyulması razılaşılmışdır. Bankla xx.xx.2013-cü il tarixli cavabdeh "xxxx"İKB-yə qarşı dəymiş zərərin ödənilməsinə qarşı ******* manat iddia məbləğindən etiraz edilməsi məqsədi ilə xx.xx.2013-cü il tarixində 10 il müddətinə "xxxx"İKB ilə "xxxx" MMC arasında 3 milyon manat məbləğində kredit 6-BİZ-1-0-101-13 saylı əsas müqavilə imzalanmışdır. “Borcalan”da öz növbəsində 1 saylı Bakı İnzibati İqtisadi Məhkəməsinin xx.xx.2013-cü il tarixli qətnaməsi ilə bankın “Borcalana” ödəyəcəyi ******* manat iddia tələbindən Bakı Apelliyasiya Məhkəməsinə etiraz vermişdir. (Bu barədə Bakı Apelliyasiya Məhkəməsinin xx.xx.2014-cü il tarixli qətnamə) 6-BİZ-1-0-101-13 saylı əsas müqavilə limiti çərçivəsində xx.xx.2013-cü il tarixində 6-BİZ-1-0-101-13 (Ə1) saylı müqavilə ilə “Borcalana” 483000 manat kredit ayırmışdır. Bank həmin kreditdən 173380 manatını dərhal Naiqin K "xxxx" MMC-nin icra vərəqəsindən ödənilməmiş qalmış borc qalığına silmişdir. Yerdə qalanını (483000-173380) = 310620 manatın 7513.05 manatı kredit kimi “Borcalana” verilmiş, yerdə qalan (310620 – 7503.5) = 303117 manat kredit vəsaiti isə özbaşından “müqaviləyə əsasən” adı ilə məlum olmayan hesablara silmişdir. (Bu müqavilələrin bank hesablarından çıxarışlarda nə tarixi, nə sıra nömrəsi göstərilməmişdir) İddiaçı "xxxx" İKB (hazırda İddiaçı ASC) Naiqin K "xxxx" MMC və Cavabdeh4 və Cavabdeh3 zaminliyi ilə "xxxx" MMC-yə 6- BİZ-1-0-101-13 saylı əsas müqavilə çərçivəsində ayrılan 863000 manat kreditin xx.xx.2013-cü il tarixli 6-BİZ-1-0-101-13 (Ə1) saylı kredit müqaviləsi üzrə 483000 manat, xx.xx.2014-cü il tarixli 6-BİZ-1-0-101-13(Ə2) müqaviləsi üzrə 250000 manat, xx.xx.2014-cü il tarixli 6-BİZ-1-0-101-13 (Ə3) saylı kredit müqaviləsi üzrə ödənilməmiş kredit ayrılmışdır. Həmin kreditlərin öhdəlikləri tam bağlandıqdan sonra “Borcalan” Bankdan 3 (üç)milyon manat güzəştli kreditin verilməsini (6-BİZ-1-0-101-13) əsas müqavilə çərçivəsində xahiş etdikdə, bank məlum olmayan səbəbdən nə “Borcalanın” nümayəndələrini qəbul etməmiş, nə şifahi, nə də rəsmi məktublarına cavab verməmişlər. “Borcalan” isə məcbur olub, ardıcıllığını hiss edib (1162635 manat iddia tələbindən etirazına görə) 1 saylı Bakı İnzibati İqtisadi Məhkəməsinə bankın bu dələduzluq əməlindən şikayət vermişdir. Məhkəmə işi araşdıraraq xx.xx.2016-ci il tarixində 2-2(81)55/2016 saylı qətnaməsi ilə tərəflər arasında bağlanmış əsas müqavilə və onun əsasında bağlanmış 3 mübahisələndirilən kredit müqavilələrini ləğv etməsi barədə qətnamə çıxarmışdır. (Qətnamə əlavə edilir.) Həmin qətnamədən bank Bakı Apelliyasiya Məhkəməsinə şikayət vermiş, bankın şikayəti təmin edilməyərək Bakı Apelliyasiya Məhkəməsinin xx.xx.2016-cı il tarixli qətnaməsi ilə bankın iddiasını rədd edərək 1 saylı Bakı İnzibati İqtisadi Məhkəməsinin qətnaməsini qüvvəsində saxlamışdır. "xxxx" ASC isə iddia həcmini dəfələrlə süni artıraraq xx.xx.2022-ci il tarixinədək 844584 manat əsas, 484742.91 manat faiz, 312891 manat cərimə, 255249 manat əldən çıxmış fayda, ümumilikdə cəmi müraciət etmişdir. Tovuz Rayon Məhkəməsin də heç bir araşdırma aparmadan qərəzli və natamam qətnamə çıxarmışdır. Tovuz Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli 2(062)-60/2023 saylı qətnaməsinin təsviri və əsaslandırıcı hissəsin mətnindən açıq-aydın görünür ki, işə baxan məruzəçi hakim iş üzrə sübutların əldə edilməsi, həqiqi halların aydınlaşdırılması, obyektiv nəticə üçün xüsusi biliyə malik kompleks məhkəmə ekspertizasının keçirilməsinin vacibliyinin aşkar olduğu bir halda, prosessual tələblərə riayət etməmiş, yalnız iddiaçı bankın sonuncu iddia ərizəsini təkrarlamaqla, adiyatı olan və olmayan bütün MPM və MMnin maddələrini sadalamaqla işi öz mahiyyətindən tam uzaqlaşdırmaqla, iş üçün əhəmiyyətli olan vacib hallara hüquqi qiymət vermədən natamam və ziddiyyətlərlə dolu qərəzli qiymət vermədən natamam və ziddiyyətlərlə dolu qərəzli qətnamə çıxarmışdır Belə ki, Tovuz Rayon Məhkəməsində işə baxılarkən MPM-nin 88-ci, 377-ci maddələrinin tələbləri pozulmuşdur. Məhkəmə prosesi zamanı “Borcalanın” nümayəndəsi iş üçün əhəmiyyətli olan hallarla bağlı bankın müqavilə öhdəliklərini, bankın özünün kredit müqaviləsində öz hüquq və vəzifələrini özbaşına pozması, mübahisələndirilən müqavilələr üzrə bütün öhdəliklərin icra edilməsi ilə bağlı bankın hesabdan çıxarış sənədlərində bankın akseptsiz olaraq sildiyi vəsaitləri, hətta belə cari hesaba ödənilmiş vəsaitlərin təyinatlarının dəyişdirilərək mübahisələndirilən kredit müqavilələri üzrə kredit əməliyyatları eyni cari hesabda aparılaraq həmin cari hesablardan çıxarış sənədlərində müxbirləşmə hissəsində kassa, ssuda, faiz və cərimələrin hesabları çaşqınlıq yaratmaq üçün göstərilməmiş, təqdim edilmiş ödənişlər üzrə qəbzlərdə müqavilələr üzrə qəsdən kredit ödənişlərinin hesabları göstərilməməsi ilə bağlı bu məbləğlərin mənimsənilməsi, gizlədilməsi, təhrif edilməsi hallarına toxunmamışdır. Bank öhdəliklərin gecikdirilməsi ilə bağlı “Borcalana” heç bir xəbərdarlıq, pritenziya və sadə bildirişi belə göndərmədiyi hətta bankın müvafiq bank hesabatlarından çıxarışlarında iddianın qaldırıldığı tarixlərə bir manat da olsun nə cərimə, nə əldən çıxmış fayda, nə də dəbbə pulu hesablanılmadığı bu öhdəliklərin gecikdirilməsi ilə bağlı isə adiyatı hesabdan çıxarış sənədlərində heç bir hesablamaların və tutmaların aparılmadığı mötəbər sübutlarla məhkəməyə təqdim edilməsinə baxmayaraq, hakim öz qətnaməsində bütün bu halları gizlətmiş, təqdim olunan bu cür sənədlərə hüquqi qiymət verməmişdir. Müqaviləsinin öhdəliklərinin icrasıilə bağlı tərəflərin hüquq və vəzifələrinin yerinə yetirilmə vəziyyətini müqavilənin imperativ və disporativ qaydalarına uyğun icra edilib-edilməməsinə tamamilə toxunmamışdır. Baş kredit müqaviləsinin 6-BİZ-1-0-101-13 saylı və onun əsasında bağlanmış üç mübahisələndirilən kredit müqavilələrinin ödəniş qrafiklərinin məzmunlarından bəlli olur ki, baş kredit müqaviləsi üzrə müddət 10 il, əlavə bağlanmış kreditlərin isə müddətləri bitməmiş müqavilə üzrə qalmış müddətlər üçün faizlərin tələb edilməsi, faiz öhdəlikləri heç bir gecikdirmə olmadan ödənildiyi bir halda, hətta ödəniş cədvəllərində mübahisələndirilən hər üç kredit müqaviləsi üzrə cəmi müəyyən edilmiş (135317 + 98844 + 4090) = 238251 manat faiz borcuna qarşı məhkəmənin çıxardığı qətnamədə 473743.53 manat yəni (473743-238251)=135492 manat ödəniş cədvəlindəki müəyyən edilmiş məbləğdən də artıq faiz hesablamışdır. Hətta bu bir daha borcalalnın banka bir manat da olsun faiz borcundan ödəniş aparmadığını göstərməsi deməkdir. Lakin, bankın istər cari hesabdan çıxarış sənədlərində, istərsə də bankın müvafiq digər hesabdan çıxarış sənədlərində “Borcalanın” barəsində tərtib olunmuş biznes kredit hesablarından çıxarış sənədlərindən faizlərin ödənişlərinin uçotunda ciddi ziddiyyətlər vardır. Belə ki, “Borcalan” cari hesaba ödədiyi faiz və əsas borca ödənilmiş məbləğlər cari hesabda faizlərə ödəniş kimi göstərilsə də, faizlərin uçotu aparılan hesabdan çıxarış sənədində əksər məbləğlər özəksini tapmır. Bunu bankın cari hesabdan çıxarış sənədində və bankın faiz borclarının uçotunun aparıldığı hesabdan çıxarış sənədində özəksini tapmamışdır. (Fakt bankın cari hesabdan çıxarış sənədi və kredit faizlərinin uçotunun aparıldığı hesabdan çıxarış sənədi təkrar iş materiallarına əlavə edilir.) Əyani misal olaraq “Borcalanın” cari hesaba faiz borcu adı ilə ödədiyi (xx.xx.2014 - 452.75 manat, xx.xx.2014-431.05 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində - 2315.78 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 2050 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 1172 manat xx.xx.2014-cü il tarixində 3300 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 5063 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 1567 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 229.36 manat və sair) küllü miqdarda vəsaitlərin təyinatları dəyişdirilərək, faizlərin ödənişinə deyil, məlum olmayan hesablara köçürülmüşdür. Qətnmədə guya “Borcalanın” nümayəndəsinin məhkəməyə Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının çıxarışını təqdim etməkdən başqa heç bir sənədin də təqdim edə bilmədiyini göstərmişdir. Hakimin bu qərəzli mövqeyinə və onun qətnamənin təsviri və “əsaslandırıcı” hissəsində qeyri-səmimi ifadələrinə nəzər salsaq açıq-aydın hakimin bankın təsirinə məruz qalaraq hakimin yüksək adını unudaraq qərəzli olduğunu görmək mümkündür. Qətnamənin 13-cü səhifəsinin 5-ci abzasında məruzəçi hakim “Borcalanın” borcun ödənilməsini təsdiq edən yeganə sənəd Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyesterindən çıxarışa istinad etməsini bu çıxarışda da göstərilən məlumatlarına bankın tərəfindən verilən məlumat olmadığına görə, bu çıxarışa şübhə ilə yanaşdığını bildirmişdir. Belə ki, istər Mərkəzi Bankın Kredit Reyesterindən istər sonradan yaradılmış Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının Kredit Reyesterindən çıxarışda ən nəhayət "xxxx" MMC-nin bütün çıxarışlarında sonuncu səhifəsində, məlumatın dəqiqliyinə görə məlumat təhcizatçısı (Bank) məsuliyyət daşıdığı göstərilmişdir. Məhkəmənin guya Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının verdiyi çıxarışda verilmiş 483000 manatı "xxxx" MMC-yə xx.xx.2013-cü ildə verildiyi bir halda, Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyesteri Xidmətinin, Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyesterindən çıxarışda isə kreditin verilmə tarixinin xx.xx.2013cü ildə göstərildiyini əsas gətirərək, bunun da guya bankın verdiyi məlumatlar əsasında toplanmadığından möhtəbərliyinə şübhə yarandığını göstərmişdir. Lakin, bankın cari hesabdan çıxarış sənədinə nəzər salınsa görünəcək ki, hakim işlə tanış olmadığından qeyri-səmimilik nümayiş etdirərək 483000 manat kreditin verildiyi tarix də Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının çıxarışında göstərilən tarixdə xx.xx.2013-cü ildə verilmişdir. xx.xx.2013-cü il tarixində tərəflər arasında yalnız kredit müqaviləsi imzalanmışdır. (Fakt bankın 38-ci cari hesabdan çıxarış sənədi 1 sətr, 1-ci – 6-cı sütunlar) Hakim Qətnamənin 13-cü səhifəsində 6 abzasında Kredit Bürosu haqqında Qanunun mahiyyətindən bəhs etdiyi bir təqdirdə, çıxardığı qətnamə və gəldiyi nəticəilə ifadələri tam ziddiyyət təşkil etdiyi, ən adi hüquqi biliyi olmayan sadə vətəndaşa da məlum olur ki,ciddi ziddiyyət yaratmışdır. Misal: Hələ Azərbaycan Respublikasının X1 Kredit Reyesterindən elektron qaydada əldə edilmiş xx.xx.2016-cı il, xx.xx.2016-cı il, xx.xx.2016-cı il tarixli çıxarışlarda mübahisələndirilən hər üç kreditin kredit qalığının məbləği 0.00 manat əsas borcun gecikdirildiyi günlərin sayı “0”, faiz məbləğinin qalığı “0.00” manat, faizlərin gecikdirildiyi günlərin sayı “0” olduğu göstərilmişdir. (Çıxırışlar əlavə edilir) Sonradan yaradılmış Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyesterindən çıxarış sənədlərində xx.xx.2016-cı il tarixli, xx.xx.2016-cıil tarixli, xx.xx.2016-cı il tarixli ASAN Xidmət vasitəsi ilə əldə edilmiş çıxarışlarda da “Borcalanın” kreditin qalıq məbləğinin 0.00 manat kreditin gecikdirildiyi günlərin sayının isə “0” gün olduğu, kreditin faiz məbləğinin qalığı 0.00 manat, faizlərin gecikdiyi günlərin sayının “0” gün olduğu göstərilmişdir. Hətta hakimin "xxxx" MMC-nin göstəricilərinə istinad edərək qeyd etdiyi bir halda, "xxxx" MMC-nin xx.xx.2018-ci il tarixli, xx.xx.2022-ciil tarixli xx.xx.2022-ci il tarixli ASAN Xidmətdən alınmış çıxarışlarda faizlərin gecikdirildiyi günlərin sayı“0” olduğu göstərilmişdir. (Fakt kredit bürosundan çıxarışlar.) Göstərilənlərə əsasən hesab edir ki, birinci instansiya məhkəməsi Azərbaycan Respublikasının Mülki Məcəlləsinin 317.1 və 34.1.1-ci maddələrini düzgün tətbiq və təfsir etmədən tərəflərin müqavilə üzrə həqiqi öhdəliklərinin olub olmamasını müəyyən etmədən hazırkim übahisə üzrə yanlış nəticəyə gəlmişdir. Mülki işdə olan sübutlar: "xxxx" İKB ASC ilə xx.xx.2013-cü il tarixdə bağlanmış, 6-BİZ-1-0-101-13 saylı kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh1 MMC-yə ******* (üç milyon) manat və ya həmin məbləğin digər valyutalarda ekvivalenti məbləğində 120 ay müddətinə, yəni xx.xx.2013-cü ilədək kredit limiti müəyyən edilmiş, xx.xx.2013-cü il tarixdə bağlanmış, 6-BİZ-1-0-101-13 (Ə1) saylı kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh1 MMC-yə illik 18% olmaqla 24 ay müddətində 483000 (dörd yüz səksən üç) manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə bağlanmış, 6-BİZ-1-0-101- 13(Ə2) saylı bərpa olunan kredit xətti müqaviləsinə əsasən Cavabdeh1 MMC –yə illik 18% olmaqla 34 ay müddətinə 250000 (iki yüz əlli min) manat və xx.xx.2014-cü il tarixdə bağlanmış 6-BİZ-1-0-101-13(Ə3) saylı kredit müqaviləsinə əsasən Cavabdeh1 MMC-yə illik 14% olmaqla 03 ay müddətinə 130000 (yüz otuz min) manat məbləğində borc pul verilmişdir. "xxxx" İKB ASC ilə Cavabdeh4 arasında bağlanmış 28 noyabr 2013-cü il tarixli, 24 yanvar 2014-cü il tarixli və 19 iyun 2014-cü il tarixli zaminlik müqaviləsindən görünür ki, Cavabdeh4 xx.xx.2013-cü il tarixli, xx.xx.2014-cü il tarixli və xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqavilələri üzrə yaranmış öhdəliyə görə borcalanla birgə məsuliyyət daşımağı öhdəsinə götürmüşdür. "xxxx" İKB ASC ilə Cavabdeh3 Əli oğlu arasında bağlanmış 24 yanvar 2014-cü il tarixli və 19 iyun 2014-cü il tarixli zaminlik müqaviləsindən görünür ki, Cavabdeh3 Əli oğlu xx.xx.2014-cü il tarixli və xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqavilələri üzrə yaranmış öhdəliyə görə borcalanla birgə məsuliyyət daşımağı öhdəsinə götürmüşdür. "xxxx" İKB ASC ilə Naiqin-K "xxxx" MMC arasında bağlanmış 19 iyun 2014-cü il tarixli və 19 iyun 2014-cü il tarixli zaminlik müqaviləsindən görünür ki, Naiqin-K "xxxx" MMC xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqavilələri üzrə yaranmış öhdəliyə görə borcalanla birgə məsuliyyət daşımağı öhdəsinə götürmüşdür. xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13 (İ) saylı ipoteka müqaviləsindən görünür ki, kredit müqavilələrindən irəli gələn öhdəliyin icrasının təmini üsulu kimi Naiqin-K "xxxx" MMC ilə "xxxx"İKB ASC arasında bağlanmış xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13 (İ) saylı İpoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 933,8 kv.m olan qeyri-yaşayış binası (alkoqollu içkilərin süzülməsi və doldurulması sexi), xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(İ2) saylı İpoteka müqaviləsinə Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 527,2 kv.m olan qeyri-yaşayış binası (un kombinatı), xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(İ3) saylı İpoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 527,2 kv.m olan qeyri-yaşayış binası (ilkin emal sexi) və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101- 13(İ4) saylı İpoteka müqaviləsinə əsasən Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndində yerləşən ümumi sahəsi 63,8 kv.m olan qeyri-yaşayış binası (spirt çəkmə sexi) "xxxx"İKB ASC qarşısında ipoteka ilə yüklü edilmişdir. xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13/1(G) saylı girov müqaviləsindən görünür ki, kredit müqavilələrindən irəli gələn öhdəliklərin icrasının təmini üsulu kimi Naiqin-K "xxxx" MMC ilə "xxxx"İKB ASC arasında bağlanmış xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13/1(G) saylı girov müqaviləsinə əsasən adları müqaviləyə əlavə 1 nömrəli qeyd olunan əsas vəsaitlər və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(G5) saylı girov müqaviləsinə əsasən adları müqaviləyə əlavə 1 nömrədə qeyd olunan maşın və avadanlıqlar banka girov qoyulmuşdur. Yeni dövr qiymətləndirmə mərkəzinin 12 sentyabr 2022-ci il tarixli rəyindən görünür ki, Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndi 933.80 kv.m sahəsi olan qeyri-yaşayış binasının bazar dəyəri 221.300 manat, likvid dəyəri 141.110 manat, avadanlıqlarla birlikdə bazar dəyəri 310.650 manat, avadanlıqlarla birlikdə likvid dəyəri 224.200 manat, Tovuz rayon İbrahim Hacılı kəndi 1746,40 kv.m sahəsi olan qeyri-yaşayış binasının bazar dəyəri 413.900 manat, likvid dəyəri 277.310 manat, avadanlıqlarla birlikdə bazar dəyəri 609.900 manat, avadanlıqlarla birlikdə likvid dəyəri 459.590 manat, Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndi 527.20 kv.m sahəsi olan qeyri-yaşayış binasının bazar dəyəri 62.200 manat, likvid dəyəri 43.550 manat, avadanlıqlarla birlikdə bazar dəyəri 145.680 manat, avadanlıqlarla birlikdə likvid dəyəri 118.320 manat, Tovuz rayonu İbrahim Hacılı kəndi 63,80 kv.m sahəsi olan qeyri-yaşayış binasının bazar dəyəri 15.100 manat, likvid dəyəri 10.500 manat, avadanlıqlarla birlikdə bazar dəyəri 23.950 manat, avadanlıqlarla birlikdə likvid dəyəri 18.730 manat, qiymətləndirilmiş avadanlıqların bazar dəyəri 382.680 manat və likvid dəyəri 353.020 manat təşkil edir Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzinin 27 dekabr 2023-cü il tarixli, 9/8958 saylı rəyinin nəticə hissəsindən görünür ki, "xxxx" İKB ASC ilə Cavabdeh1 MMC arasında bağlanmış xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Ə1) saylı, kredit müqaviləsi üzrə xx.xx.2015-ci il tarixə əsas borc 483.000,00 manat, faiz borcu isə 134.243,27 manat, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(02) saylı üzrə xx.xx.2016-cı il tarixə əsas borc 236.627,05 manat, faiz borcu 106.471,76 manat və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(03) saylı kredit müqaviləsi üzrə xx.xx.2014-cü il tarixə əsas borc 121.367,78 manat, faiz borcu isə 2.207,52 manat təşkil edir. Prosessual məsələlər və işdə iştirak edən şəxslərin apellyasiya məhkəməsində verdiyi izahatlar: Məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak edən cavabdeh, eyni zamanda digər Cavabdeh1 MMC-nin nümayəndəsi Cavabdeh4 apellyasiya şikayətində göstərilənlərə uyğun izahat verib, apellyasiya şikayətinin təmin edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmənin suallarına cavabında isə bildirmişdir ki, ehtimal edir ki, məhkəməyə təqdim edilmiş saxta qəbzlər onun menecerləri tərəfindən onun aldadılması məqsədi ilə hazırlanmışdır. Məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak edən Cavabdeh1 MMC-nin nümayəndəsi vəkil Nümayəndə2 apellyasiya şikayətini müdafiə etdiyini bildirib, şikayətin təmin edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə kollegiyasının əvvəlki iclasında iştirak edən cavabdeh "xxxx" X14 Məsuliyyətli Cəmiyyətinin nümayəndəsi vəkil X11 apellyasiya şikayətini müdafiə etdiyini bildirib, təmin edilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak edən İddiaçı ASC-nin nümayəndəsi X5 ekspert rəyi ilə razı olduqlarını, cavabdeh tərəfindən borcunun olmamasında dair hər hansı bir əsaslı dəlil irəli gətirilmədiyini, Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestri Xidmətinin mərkəzləşdirilmiş kredit reyestrindən çıxarışının mötəbər olmadığını, belə ki, cavabdehin həmin sənədi hansı qaydada əldə edilməsinin aydın olmadını bildirib, ekspert rəyi həddində apellyasiya şikayətinin təmin edilməsinə etirazlarının olmadığını, apellyasiya şikayətinin isə qalan hissədə təmin edilməməsini xahiş etmişdir. Məhkəmənin suallarına cavabında isə bildirmişdir ki, girov müqavilələrində qeyd olunan qeyri-müəyyən anlayışları icra zamanı nəzərə almaqla, həmin predmetlərə yönəltmə tələb etməyəcəklər. Məhkəmə iclasının yeri və vaxtı barədə Cavabdeh3 məhkəmə bildirişi göndərilməsinə baxmayaraq, məhkəmə iclasına gəlməmişdir. Məhkəmə kollegiyası Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 376.2-ci maddəsinə əsasən onun iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Tətbiq edilən hüquq: Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsi: 385.1. Öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır.
442. Öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi (vaxtında icra edilməməsi, mallarda, işlərdə və xidmətlərdə qüsurlarla və ya öhdəliyin məzmunu ilə müəyyənləşdirilmiş digər şərtləri pozmaqla icra edilməsi) başa düşülür. 448.1. Əgər bu Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir. 448.2. Borclu öz öhdəliklərinin hər bir təqsirli pozuntusu (hərəkət və ya hərəkətsizlik) üçün məsuliyyət daşıyır. Borclunu təqsirə görə, yəni qərəzə və ya kobud ehtiyatsızlığa görə məsuliyyətdən qabaqcadan azad etmək olmaz. 739.1. Borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. 135.11. Ümumi anlamda və ya əsas əşya mülkiyyətçisinin aydın iradəsinə əsasən təsərrüfatın daimi aparılması, əsas əşyanın istifadəsi və ya saxlanması üçün nəzərdə tutulan və ona uyğunlaşdırılan daşınar əşyalar əşyanın ləvazimatıdır. Əgər əşya ləvazimatdırsa, onun bu keyfiyyəti əsas əşyadan müvəqqəti ayrıldığı halda da saxlanılır. Əgər ayrı razılaşma yoxdursa, əşyaya sahiblik onun ləvazimatında da şamil edilir. 276.1. İpoteka predmeti olan əşyalar, habelə mülki dövriyyədən çıxarılmış əşyalar və kreditorun şəxsiyyəti ilə qırılmaz bağlı olan tələblər, o cümlədən alimentlər, həyata və ya sağlamlığa vurulmuş zərərin əvəzinin ödənilməsi haqqında tələblər və digər şəxsə güzəşt olunması qanunla qadağan edilmiş sair hüquqlar istisna olmaqla, istənilən əşyalar və tələblər girov predmeti ola bilər.
Azərbaycan Respublikasının Mülki-Prosessual Məcəlləsi:
14.2. Məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. 77.1. Hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir.
88. Məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Heç bir sübutun məhkəmə üçün qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. 217.3. Qətnamə iş üzrə müəyyən olunmuş həqiqi hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətlərinə uyğun əsaslandırılmalıdır. 372.1. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi tam hüquqlu məhkəmə kimi işə işdə olan və əlavə təqdim olunmuş sübutlar əsasında mahiyyəti üzrə baxır. 372.6. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin əsaslılığını onun barəsində açıq və ya dolayısı ilə mübahisə edilən hissəsi üzrə, şikayət qərarın ləğv edilməsinə yönəldikdə və ya apellyasiya şikayətində və ona etirazlarda ifadə olunmuş dəlillərə əsasən mübahisənin predmeti bölünməz olduqda isə tam yoxlayır. 372.7. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi şikayətin dəlillərindən asılı olmayaraq, məhkəmənin maddi və prosessual hüquq normalarına riayət etməsini yoxlayır. 376.2. İşə baxılmanın vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş işdə iştirak edən şəxslərin gəlməməsi işə baxılmasına mane olmur. Lakin işdə iştirak edən şəxslər üzürlü səbəblərdən gəlmədiyi hallarda məhkəmə işin baxılmasını təxirə sala bilər. 402.1. Mülki işlər üzrə qəbul edilmiş qətnamənin mübahisələndirilən hissəsində iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə isə müvafiq olaraq on min manatdan az olan əmlak xarakterli iddialar üzrə qətnamələr istisna olmaqla, apellyasiya məhkəmələrinin mülki və kommersiya kollegiyalarının və Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin mülki və kommersiya kollegiyalarının qətnamələrindən kassasiya şikayəti verilə bilər.
Apellyasiya baxışının hədləri: Məhkəmə kollegiyası tərəfindən Tovuz Rayon Məhkəməsinin 28 fevral 2023-cü il tarixli, 2(062)-60/2023 saylı nömrəli qətnaməsinin qanuniliyi və əsaslılığı mübahisə edilən hissələr üzrə, yəni cavabdehlərdən tutulan tutulan borc məbləğinin mövcudluğu və əsaslılığı, o cümlədən dolayısı ilə mübahisə edilən tələbin girov qoyulmuş əmlaklara yönəldilməsi hissəsində yoxlanılmışdır.
Hüquqi məsələlər və əsaslandırma:
Məhkəmə kollegiyası tərəflərin izahatını dinləyib, apellyasiya şikayətinin dəlillərini və iş materiallarını araşdırıb hesab edir ki, apellyasiya şikayəti qismən təmin edilməli, Tovuz Rayon Məhkəməsinin 28 fevral 2023-cü il tarixli, 2(062)-60/2023 saylı qətnaməsi əsas borc, faiz, öhdəliyin icrasının gecikdirilməsinə görə illik 5 faiz hesablanmış məbləğ, buna müvafiq olaraq ümumi borc məbləği və tələbin girov qoyulmuş əşyalara yönəldilməsi hissəsində qismən ləğv edilməli, həmin hissədə yeni qətnamə çıxarılaraq, iddia qismən təmin edilməlidir. Belə ki, məhkəmə kollegiyasının iclasında müəyyən edilmişdir ki, iddiaçı tərəfindən kredit müqavilələri üzrə öhdəliyin icrası müddəti bitdikdən sonra da faiz məbləği hesablanmış və tələb edilmişdir. Halbuki, tərəflər arasında bağlanmış kredit müqaviləsi üzrə öhdəliyin icrası müddəti xx.xx.2013-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə xx.xx.2015-ci il tarixədək, xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə xx.xx.2016-cı il tarixədək, xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə isə xx.xx.2014-cü il tarixədək müəyyən edilmişdir. Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 399.3, 399.4, 445 və 449-cu maddələrinin bəzi müddəalarının şərh edilməsinə dair 24 dekabr 2014-cü il tarixli qərarında göstərilən hüquqi mövqeyə əsasən kreditor kredit müqaviləsindən irəli gələn öhdəliyin icrası üçün nəzərdə tutulmuş müddət bitənədək pul vəsaitindən istifadə haqqının (faizlərin), həmin müddətdən sonrakı dövr üçün isə öhdəliyin icra edilməməsinə görə mülki qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş və hesablanmış faiz formasında zərərin (real zərər və əldən çıxmış faydanın) ödənilməsini tələb edə bilər. Birinci instansiya məhkəməsi isə qeyd olunan faktı nəzərə alamdan iddianı faiz məbləği hissəsində tam təmin etmişdir. Məhkəmə kollegiyası tərəfindən isə iş üzrə məhkəmə mühasibatlıq ekspertizası təyin edilmiş və kredit müqavilələri üzrə öhdəliyin icrasının son müddətinə görə hesablanmış faiz məbləğləri müəyyən edilmişdir. Buna görə də məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, hər üç müqavilə üzrə tələb edilən faiz məbləği hissəsində qətnamə ləğv edilməli və müqavilə üzrə öhdəliyin icrasının son müddətinə ekspert rəyi ilə müəyyən edilmiş faiz məbləği hissəsində iddia təmin edilməlidir. Bundan başqa xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə iddiaçı tərəfindən 240230,59 manat əsas borc məbləği tələb edilsə də ekspert rəyi ilə həmin məbləğin 236627,05 manat məbləğində olması müəyyən edilmişdir. Buna görə də qətnamə xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə əsas borc məbləği, həmçinin buna müvafiq olaraq öhdəliyin icrasının gecikdirilməsinə görə illik hesablanmış 5 faiz məbləği hissəsində ləğv edilməli və cavabdehlərdən xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə 236627,05 manat əsas borc məbləği və həmin məbləğə müvafiq olaraq da öhdəliyin icrasının gecikdirilməsinə görə illik 5 (beş) faiz hesablanmış 65.631,35 faiz məbləği tutulmalıdır. Məhkəmə kollegiyası həmçinin qeyd edir ki, 19 iyun 2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə əsas borc məbləği ekspert rəyi ilə 121376,78 manat məbləğində müəyyən edilsə də iddiaçı tərəfindən həmin məbləğdən daha az məbləğ, yəni 121303.49 manat tələb edildiyindən həmin hissədə ekspert rəyi nəzərə alınmamalıdır. Bundan başqa məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən tələbin girov predmeti olan 2002-ci il buraxılışlı 1 ədəd şərab süzmə sexi,1995ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt saxlama sexi, 2001-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd qazanxana binası, 1996-cı ildə inşa edilmiş 1 ədəd ehtiyat hissələri anbarı, 1998-ci ildə inşa edilmiş keçid binası, 1997-ci il buraxılışlı 47 ədəd emal çənləri, 1995-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd taxta anbar, 1996-cı il buraxılışlı miqdarı 1700 olan daş hasar, 1995-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd qonaq evi, 1994-cü ildə inşa edilmiş 1 quraşdırma anbarı, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd alkoqollu içki çəkən sex, 1998-ci il buraxılışlı 1 ədəd üzüm emal sexi, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd şərab süzmə sexi binası, 2004-cü ildə inşa edilmiş 1 ədəd hamam və tualet binası, 2004-cü ildə inşa edilmiş 1 ədəd nəzarətçi postu, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex və 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sexə yönəldilməsi qərara alınmışdır ki, həmin predmetlərin bəziləri ümumi anlayış qismində olmaqla, daşınmaz əmlak hesab olunmuşdur. Daşınmaz əmlaklar isə girovun deyil, ipotekanın predmeti olmaqla, həmin predemtlərə dair isə ipoteka müqaviləsi bağlanmamış, girov müqaviləsinin həmin predmetlərə dair şərti isə etibarsız olmuşdur. Həmçinin, tələb 2004-cü ildə inşa edilmiş 250 metr uzunluqda dəmir hasar və 1995-ci il buraxılışlı 2,5 km uzunluğnda xarici işıqlandırma xəttinə yönəldilmşdir ki, həmin predmetlər daşınmaz əmlakın təyinatı üzrə istifadəsi qismində ipoteka predmeti olan daşınmaz əşyanın ləvazimatı qismində tərkib hissəsi olmuşdur ki, həmin əşyaların ayrıca girov qoyulması da etibarsız olmuşdur. Bundan başqa xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13/1(G) saylı və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(G5) saylı girov müqaviləsinə əsasən eyni kredit xətti müqaviləsi üzrə bir çox eyni əşyalar girov qoyulmuşdur ki, birinci instansiya məhkəməsi də qətnaməsinin nəticə hissəsində girov qoyulmuş eyni əşyalara təkrarən tələbin yönəldilməsini qət etmişdir ki, bu təkrarlığa hər hansı bir ehtiyac da olmamışdır. Buna görə də qeyd olunan girov əşyalarına aid hissədə də qətnamə ləğv edilməli, iddia təmin edilməməlidir. Bundan başqa məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, araşdırma zamanı müəyyən edilmişdir ki, cavabdeh tərəfindən məhkəməyə çox sayda kredit müqaviləsi üzrə ödənişləri və təsisçidən hesaba mədaxili özündə əks etdirən saxta mədaxil qəbzləri təqdim edilmişdir. Belə ki, iddiaçı banka məxsus vurulmuş möhürün, "ödəyənin" və "pulu qəbul edən xəzinədarın" imzalarının bütün qəbzlərdə eyni yerdə və eyni şəkildə olması baxımından həmin qəbzlərin saxta olmasına dair əsaslı şübhələr yarandığından cavabdehdən qeyd olunan qəbzlərin əslinin məhkəməyə təqdim edilməsi təklif edilsə də cavabdeh tərəf həmin qəbzlərin əsllərini məhkəməyə təqdim etməmişdir. Saxta olmasına dair əsaslı şübhələr yaranmış qəbzlərin bəziləri aşağıdakılar olmuşdur: Mülki işin 3-cü cildinin 4-cü səhifəsində olan 1***-*******0 nömrəli, 25 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 550 manatlıq öədniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 22-ci səhifədə olan 14 fevral 2014-cü il tarixli, eyni nömrəli qəbzdə ödəniş məbləği 5000 manat; Mülki işin 3-cü cildinin 5-ci səhifəsində olan 1***-*******2 nömrəli, 25 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 100 manatlıq öədniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 110-cu səhifədə qeyd olunmuş eyni tarixli, eyni nömrəli qəbzdə ödəniş məbləği 10000 manat, 04 aprel 2014-cü il tarixli, eyni nömrəli qəbzdə isə 5000 manat; Mülki işin 3-cü cildinin 12-ci səhifəsində olan 1***-*******3 nömrəli, 27 may 2014-cü il tarixli qəbzdə 230 manatlıq öədniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 134-cü səhifədə olan eyni tarixli, eyni nömrəli qəbzdə ödəniş məbləği 23000 manat; Mülki işin 4-cü cildinin 88-ci səhifəsində olan 1***-*******2 nömrəli, 06 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 120 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 3-cü cildinin 42-cı səhifəsində olan 1***-*******2 nömrəli, 17 aprel 2014-cü il tarixli qəbzdə 1000 manatlıq,16cı səhifədə (eyni zamanda 136-cı səhifədə) olan 06 fevral 2014-cü il tarixli, eyni nömrəli qəbzdə ödəniş məbləği 12000 manat; Mülki işin 3-cü cildinin 26-cı səhifəsində olan 1***-*******3 nömrəli, 17 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 900 manatlıq öədniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 19-cu səhifədə (eyni zamanda 102-ci səhifədə) olan 11 fevral 2014-cü il tarixli, eyni nömrəli qəbzdə ödəniş məbləği 20900 manat; Mülki işin 3-cü cildinin 23-cü səhifəsində olan 1***-*******3 nömrəli, 14 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 1200 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 132-ci səhifədə olan 08 may 2014-cü il tarixli, eyni nömrəli qəbzdə ödəniş məbləği 20000 manat; Mülki işin 4-cü cildinin 118-ci səhifəsində olan 1***-*******0 nömrəli, 28 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 20 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 3-cü cildinin 28-cü səhifəsində olan 1***-*******0 nömrəli, 24 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 6000 manatlıq, 111-ci səhifədə olan 28 fevral 2014-cü il tarixli, eyni nömrəli qəbzdə ödəniş məbləği 20000 manat; Mülki işin 4-cü cildinin 105-ci səhifəsində olan 1***-*******3 nömrəli, 20 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 150 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 3-cü cildinin 107-cı səhifəsində olan eyni nömrəli, eyni tarixli qəbzdə ödəniş məbləği 15000 manat; Mülki işin 4-cü cildinin 97-ci səhifəsində olan 1***-*******3 nömrəli, 14 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 250 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, 3-cü cildinin 21-cı səhifəsində olan eyni nömrəli, eyni tarixli qəbzdə ödəniş məbləği 2500 manat; 1***-*******3 nömrəli, 14 aprel 2014-cü il tarixli qəbzdə 400 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, mülki işin 3-cü cildinin 24-cü səhifəsində olan 1***-*******3 nömrəli, 17 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 7500 maant, 45-ci səhifədə olan 02 may 2014-cü il tarixli, eyni nömrəli qəbzdə ödəniş məbləği 4000 manat, 123-cü səhifədə olan eyni nöməli, eyni tarixli qəbzdə isə 4000 manat; Mülki işin 4-cü cildinin 140-cı səhifəsində olan 1***-*******6 nömrəli, 01 aprel 2014-cü il tarixli qəbzdə 700 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, mülki işin 3-cü cildinin 121-ci səhifəsində eyni nömrəli, eyni tarixli qəbzdə 7000 manat, 46-cı səhifəsində olan eyni nömrəli, 15 may 2014-cü il tarixli qəbzdə isə 3500 manat; 1***-*******3 nömrəli, 18 aprel 2014-cü il tarixli qəbzdə 270 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, mülki işin 3-cü cildinin 50-ci səhifəsində olan eyni nömrəli, 19 iyun 2014-cü il tarixli qəbzdə 3200 manat; Mülki işin 4-cü cildinin 119-cu səhifəsində olan 1***-*******5 nömrəli, 04 mart 2014-cü il tarixli qəbzdə 350 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, mülki işin 3-cü cildinin 112-ci səhifəsində olan eyni nömrəli, eyni tarixli qəbzdə 3500 manat; Mülki işin 4-cü cildinin 156-cı səhifəsində olan 1***-*******3 nömrəli, 29 aprel 2014-cü il tarixli qəbzdə 515 manatlıq ödəniş məbləği qeyd olunmuşdur ki, mülki işin 3-cü cildinin 129-cu səhifəsində olan eyni nömrəli, eyni tarixli qəbzdə 5500 manat qeyd olunmuşdur. Mülki işin 3-cü cildinin 32-ci səhifəsində olan 1***-*******4 nömrəli, 07 mart 2014-cü il tarixli qəbzdə təsisçi tərəfindən hesaba 6000 manat pulun qoyulması qeyd olunsa da 137ci səhifəsində olan eyni nömrəli, 10 fevral 2014-cü il tarixli qəbzdə 22600 manat pulun qoyulması qeyd olunmuşdur. Göründüyü kimi daha az ödəniş olan mədaxil qəbzlərinin bəzi hallarda tarixləri dəyişdirilmiş, bəzi hallarda isə dəyişdirilmədən qəbzlərdəki məbləğlər üzərində dəyişikliklər edilərək, məhkəməyə təqdim edilmişdir. Məhkəmə kollegiyası cavbdehin Mərkəzləşdirilmiş Kredit Reyestri Xidmətinin mərkəzləşdirilmiş kredit reyestrindən çıxarışına əsasən borcunun olmaması ilə bağlı dəlilinə münasibətdə qeyd edir ki, həmin hissədə məhkəmə kollegiyası birinci instnasiya məhkəməsinin həmin sənədi mötəbər hesab etməməsi ilə bağlı əsaslandırması ilə razılaşaraq, əlavə əsaslandırmaya zərurət görməmişdir. Digər tərəfdən hazırkı icraat çərçivəsində cavabdehin iddiaçıya borcunun olması iş materialları ilə yanaşı, əldə edilmiş ekspert rəyi ilə də öz təsdiqini tapmışdır. Həmçinin, iş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 01 noyabr 2017-ci il tarixli, 2-2(102)-415/2017 saylı qərarından görünür ki, Cavabdeh1 MMC hazırkı iş üzrə iddiaçı banka qarşı hazırkı kredit müqavilələrinin ləğv edilməsi tələbinə dair iddia qalıdrmışdır ki, həmin icraat çərçivəsində də Cavabdeh1 MMC-nin 25 dekabr 2014-cü il tarixə xx.xx.2013-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə 483000 manat, xx.xx.2014-cü il tarixli kredit kredit müqaviləsi üzrə 240230,59 manat,xx.xx.2014-cü il tarixli, kredit müqaviləsi üzrə isə 121303.49 manat məbləğində olması müəyyən edilmiş, həmin tarixdən sonra isə cavabdeh tərəfindən hər hansı bir ödəniş edilməmişdir. Cavabdeh hazırkı mübahisənin predmeti olan kredit müqavilələrinin 1 saylı Bakı İnzibati İqtisadi Məhkəməsinin xx.xx.2016-ci il tarixli, 2-2(81)-55/2016 saylı qətnaməsi ilə ləğv edildiyini iddia etsə də iş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 01 noyabr 2017-ci il tarixli, 2-2(102)-415/2017 saylı qərarından görünür ki, həmin qətnamə sonradan ləğv olunmuş və iddiaçının iddia tələbi təmin olunmamışdır. Bundan başqa məhkəmə kollegiyası cavabdeh tərəfin xx.xx.2014-cü il tarixdə 452.75 manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə 431.05 manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə 2315.78 manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə 2050 manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə 1172 manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə 3300 manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə 5063 manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə 1567 manat və xx.xx.2014-cü il tarixdə 229.36 manat vəsaitlərin təyinatlarının dəyişdirilərək, faizlərin ödənişinə deyil, məlum olmayan hesablara köçürülməsi ilə bağlı şikayətinin dəlilini əsassız hesab etmişdir. Belə ki, iş materiallarına əlavə edilmiş iddiaçı tərəfindən təqdim edilmiş hesabdan çıxarışdan və ekspert rəyindən görünür ki, xx.xx.2014-cü il tarixində 452.75 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 431.05 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 2315.78 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 2050 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 1172 manat, xx.xx.2014-cü il tarixində 3300 manat ödəniş məbləğləri xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə borc məbləğinə silinmişdir. Həmçinin, xx.xx.2014-cü il tarixdə ödəniş 5063 manat deyil, 3603.46 manat olmuş və xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə borc məbləğinə silinmişdir. xx.xx.2014-cü il tarixdə 1567 manat, xx.xx.2014-cü il tarixdə 229.36 manat isə xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə borc silinmişdir. Məhkəmə kolegiyası cavabdehin hesabında olan pul vəsaitinin kredit ödənişinə deyil, məhz onun iradəsi olmadan ona məlum olmayan əməliyyatlar üzrə silinməsi və ya başqa hesablara köçürülməsi ilə bağlı dəlilinə münasibətdə isə qeyd edir ki, iddiaçının həmin dəlili hazırkı mübahisənin predmetinə aid olmamışdır. Buna görə də cavabdeh belə bir halın mövcudluğunu iddia etdiyi halda konkret olaraq faktları müəyyən edib iddiaçı banka qarşı müvafiq iddia qaldırmaqla məhkəmə müdafiəsindən istifadə etmək hüququna malik olmuşdur. Bundan başqa iddiaçı apellyasiya şikayətində qeyd etmişdir ki, iddiaçı tərəfindən verilmiş 483000 manat borc məbləğinin 173380 manatı dərhal Naiqin K "xxxx" MMC-nin icra vərəqəsindən ödənilməmiş qalmış borc qalığına silinmiş, 7513.05 manatı kredit kimi “Borcalana” verilmiş, yerdə qalan 303117 manat kredit vəsaiti isə özbaşından “müqaviləyə əsasən” adı ilə məlum olmayan hesablara silinmişdir. Məhkəmə kollegiyası cavabdehin həmin dəlilinə münasibətdə isə qeyd edir ki, iş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 01 noyabr 2017-ci il tarixli, 2-2(102)-415/2017 saylı qərarından görünür ki, Cavabdeh1 MMC hazırkı iş üzrə iddiaçı banka qarşı hazırkı kredit müqavilələrinin ləğv edilməsi və kredit müqavilələri üzrə verilmiş kredit məbləğindən birbaşa köhnə kredit borclarına silinmiş 457683 manat məblğin kredit hesabında bərpa edilməsinə dair iddia qaldırsa da sonradan kredit müqavilələri üzrə verilmiş kredit məbləğindən birbaşa köhnə kredit borclarına silinmiş 457683 manat məblğin kredit hesabında bərpa edilməsi hissəsində iddia tələbinin həcmini azaldaraq, yalnız kredit müqavilələrinin ləğv edilməsi tələbinə dair iddiasını müdafiə etmişdir. Həmin iş üzrə Cavabdeh1 MMC əsas müqavilə üzrə nəzərdə tutulmuş ümumi kredit məbləğinin qalan hissəsinin yəni ******* (3000000-483000-250000-130000=2137000) manatın ona verilmədiyini əsas gətirmişdir ki, bu da cavabdehin kredit müqaviləsi üzrə borc məbləğlərinin ona verilməsini təsdiq etməklə yanaşı, kredit verildikdən sonra onun bir hissəsinin köhnə borclara silinmiəsi ilə bağlı onun razılığının olmasını təsdiq etmişdir. Məhkəmə kollegiyası həmçinin qeyd edir ki, məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh tərəf ipoteka predmetlərinin ilkin satış qiymətinin müəyyənləşdirilməsi üçün yenidən qiymətləndirmə keçirilməsi ilə bağlı vəsatət vermişdir ki, məhkəmə kollegiyası həmin vəsatətləri təmin etməmişdir. Belə ki, birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən müvafiq qiymətləndirmə rəyi əldə edildikdən sonra cavabdeh tərəf həmin qiymətləndirmə rəyinə qarşı hər hansı bir etiraz irəli sürməmiş və yenidən qiymətləndirmə ilə bağlı vəsatət verməmişdir. Bundan başqa cavabdeh apellyasiya şikayətində qətnaməni ipoteka predmetinə yönəldilməsi hissəsində ümumiyyətlə mübahisələndirməmişdir. Yuxarıda şərh olunanları və Azərbaycan Respublikası MPM-in 372, 384, 392, 393, 402-406-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə kollegiyası
QƏTETDİ: Tovuz Rayon Məhkəməsinin 28 fevral 2023-cü il tarixli, 2(062)-60/2023 saylı qətnaməsindən Cavabdeh1 MMC tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti qismən təmin edilsin. Tovuz Rayon Məhkəməsinin 28 fevral 2023-cü il tarixli, 2(062)-60/2023 saylı qətnaməsi əsas borc, faiz, öhdəliyin icrasının gecikdirilməsinə görə illik 5 faiz hesablanmış məbləğ, buna müvafiq olaraq ümumi borc məbləği və tələbin girov qoyulmuş əşyalara yönəldilməsi hissəsində qismən ləğv edilsin və həmin hissədə yeni qətnamə çıxarılsın. Pul tələbinə dair hissədə iddia qismən təmin edilsin. xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Ə1) saylı kredit müqaviləsi üzrə 483000 manat əsas borc, 134243,27 manat faiz, 1000 manat cərimə və öhdəliyin icrasının gecikdirilməsinə görə illik 5 (beş) faiz hesablanmış 150688.05 manat faiz məbləği olmaqla, cəmi 768931,32 manat cəmi (yeddi yüz altmış səkkiz min doqquz yüz otuz bir manat, 32 qəpik) manat cavbdehlər Cavabdeh1 MMC-dən və Cavabdeh4, xx.xx.2014-cü il tarixli 6-BİZ-1-0-101-13(Ə2) saylı kredit kredit müqaviləsi üzrə 236627,05 manat əsas borc, 106471,76 manat faiz, 1000 manat cərimə və öhdəliyin icrasının gecikdirilməsinə görə illik 5 (beş) faiz hesablanmış 65631,35 faiz məbləği olmaqla, cəmi 409730,16 (dörd yüz doqquz min yeddi yüz otuz manat, 16 qəpik) manat cavbdehlər Cavabdeh1 MMC-dən, Cavabdeh4 və Cavabdeh3, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Ə3) saylı kredit müqaviləsi üzrə 121303.49 manat əsas borc, 2207,52 manat faiz, 1000 manat cərimə və öhdəliyin icrasının gecikdirilməsinə görə illik 5 (beş) faiz hesablanmış 37845.1 manat faiz məbləği olmaqla, cəmi 409730,16 (dörd yüz doqquz min yeddi yüz otuz manat 16 qəpik) 162356,11 (yüz altmış iki min üç yüz əlli altı manat 11 qəpik) və ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumu cavbdehlər Cavabdeh1 MMC-dən, Cavabdeh4, Cavabdeh3 və Naiqin-K "xxxx"MMC-dən tutularaq, İddiaçı ASC-yə ödənilsin. İpoteka və girov predmetlərinin satışından əldə edilən ümumi vəsait hesabına İddiaçı ASC ilə Cavabdeh1 MMC arasında bağlanmış xx.xx.2013-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0- 101-13 (Əl) nömrəli kredit müqaviləsi, xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101 -13 (Ə2) nömrəli kredit müqaviləsi və xx.xx.2014-cü il tarixli, 6-BİZ-1-0-101-13(Ə3) nömrəli kredit müqaviləsi üzrə yaranmış, cəmi 1.341.017,59 (bir milyon üç yüz qırx bir min on yeddi manat, 59 qəpik) manat borc və 30 manat məbləğində dövlət rüsumu İddiaçı ASC-yə ödənilsin. Tovuz Rayon Məhkəməsinin 28 fevral 2023-cü il tarixli, 2(062)-60/2023 nömrəli qətnaməsi, tələbin girov predmeti olan 2002-ci il buraxılışlı 1 ədəd şərab süzmə sexi,1995ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt saxlama sexi, 2001-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd qazanxana binası, 1996-cı ildə inşa edilmiş 1 ədəd ehtiyat hissələri anbarı, 1998-ci ildə inşa edilmiş keçid binası, 1995-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd taxta anbar, 1996-cı il buraxılışlı miqdarı 1700 olan daş hasar, 1995-ci ildə inşa edilmiş 1 ədəd qonaq evi, 1994-cü ildə inşa edilmiş quraşdırma anbarı, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd alkoqollu içki çəkən sex, 1998-ci il buraxılışlı 1 ədəd üzüm emal sexi, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd şərab süzmə sexi binası, 2004-cü ildə inşa edilmiş 1 ədəd hamam və tualet binası, 2004-cü ildə inşa edilmiş 1 ədəd nəzarətçi postu, 2001-ci il buraxılışlı 1 ədəd spirt çəkən sex, 1994-cü il buraxılılı 1 ədəd quraşdırma anbarı, 2004-cü ildə inşa edilmiş 250 metr uzunluqda dəmir hasar, 1995-ci il buraxılışlı 2,5 km uzunluğunda xarici işıqlandırma xəttinə və təkrar qeyd olunmuş eyni girov əşyalarına aid yönəldilmə hissəsində ləğv edilsin. Həmin hissədə iddia təmin edilməsin. Apellyasiya şikayəti qalan hissədə təmin edilməsin. Qətnamə qalan hissədə dəyişdirilmədən saxlanılsın. Ekspertiza tədqiqatının dəyəri olan 100 (yüz) manat cavabdehlər Cavabdeh1 MMCdən, Cavabdeh4, Cavabdeh3 və Naiqin-K "xxxx" MMC-dən tutularaq tutularaq, Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzinin hesabına ödənilsin. Qətnamədən, rəsmi qaydada verildiyi gündən 2 (iki) ay müddətində “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə Gəncə Apellyasiya Məhkəməsinə təqdim edilməklə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin mülki kollegiyasına kassasiya şikayəti verilə bilər.