Azərbaycan Respublikası adından Qətnamə Bakı şəhəri İş № 2(3-6)-1301/2026 23.06.2026 BAKI APELLYASIYA MƏHKƏMƏSI Iddiaxxxxı İddiaxxxxı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, X35, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2, cavabdeh4, cavabdeh3 Oqtay qızı, cavabdeh17, cavabdeh7 Əlisahib oğlu, cavabdeh16, cavabdeh15, cavabdeh9, cavabdeh8, cavabdeh1 və X1 qarşı yaşayış sahəsinin boşaldılması və yaşayış sahəsindən xxxxıxarılma tələbinə dаir mülki iş üzrə QƏTNAMƏSI (Axxxxar sözlər: “yaşayış sahəsinin boşaldılması və yaşayış sahəsindən xxxxıxarılma”) Hakim Şirinov Ikram Sabir oğlunun sədrliyi və məruzəsi ilə, Hakimlər Kazımov Elşən Cələddin oğlu və Cəfərov Namiq Şamil oğlundan ibarət tərkibdə, Quliyeva Gültac Sadıq qızının katibliyi, Iddiaxxxxının nümayəndəsi Nümayəndə, Cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, onun nümayəndəsi X14, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlunun, cavabdeh4, cavabdeh7 Əlisahib oğlunun və onun nümayəndəsi və vəkili vəkil7, cavabdeh15, X1 və onun və cavabdeh3 nümayəndəsi və vəkili vəkil2, Cavabdeh L.Koşolenkonın nümayəndəsi və vəkili vəkil3, cavabdeh cavabdeh12 nümayəndəsi X15, cavabdehlər cavabdeh12 və cavabdeh10 nümayəndəsi və vəkili, eləcə də cavabdeh M.Muxtarın nümayəndəsi vəkil6, R.Cabbarovun nümayəndəsi X11, cavabdeh3 nümayəndəsi X5, cavabdeh16 nümayəndəsi X6, cavabdeh8 nümayəndəsi X3, onun nümayəndəsi və vəkili vəkil4, cavabdeh1 nümayəndəsi və vəkili vəkil1 iştirakları ilə, Xətai Rayon Məhkəməsinin *(***)-****/**** nömrəli, ##.##.2026-cı il tarixli qətnaməsindən cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, X35, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2, cavabdeh4, cavabdeh3 Oqtay qızı, cavabdeh7 Əlisahib oğlu, cavabdeh16, cavabdeh8, cavabdeh1 və X1 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətlərinə əsasən mülki işə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin binasında axxxxıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDI: Işin faktiki halları:
1. Iddiaxxxxı İddiaxxxxı Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, X35, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2,X4, cavabdeh3 Oqtay qızı, cavabdeh17, cavabdeh7 Əlisahib oğlu, cavabdeh16, cavabdeh15,cavabdeh9, cavabdeh8, X7 və X1 qarşı yaşayış sahəsinin boşaldılması və yaşayış sahəsindən xxxxıxarılma tələbinə dair iddia ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehlərin ünvan 3 ünvanında yerləşən ailəvi yataqxanada yaşadıqları mənzillərin boşaldılması və mənzillərdən xxxxıxarılması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir.
2. Iddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidməti Bakı Şəhər Ərazi Idarəsi tərəfindən İddiaxxxxı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinə verilmiş reyestr nömrəsi 010011004429- 12101 olan texniki pasportdan müəyyən olunmuşdur ki,ünvan 2 ünvanında yerləşən yataqxana əmlak kompleksi kimi QSC–nin balansına verilmişdir. İddiaxxxxı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin balansında olan yataqxanaların istifadəsi üzrə komissiyanın ##.##.2025–ci il tarixli **-*/*-*- ***//**** saylı protokolundan müəyyən olunmuşdur ki, Istehsalat Xidmətləri Idarəsinin balansında olan yataqxanalarda müvəqqəti məskunlaşmış şəxslərin yataqxanada yaşamaq üxxxxün ehtiyyaclarının qalıb-qalmaması komissiya tərəfindən ətraflı araşdırılmış və nəticədə ünvan 4 ünvanında yerlşən ailəvi yataqxanada yaşayan cavabdehlərin mənzillərinin geri alınması və cavabdehlərə verilmiş mənzillə təmin olunma qərarlarının qüvvədən düşməsi qərara alınmışdır. İddiaxxxxı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin balansında olan, ünvan 2 ünvanında yerləşən ailəvi yataqxanada yaşayan sakinlərə otaqların boşaldılması haqqında bildirişlər verilməsinə baxmayaraq, hal-hazırki dövrə qədər orada yaşayan sakinlər otaqları boşaltmaqdan imtina edirlər. Qeyd edilir ki, cavabdehlərdən əksəriyyəti yeni mənzil ilə təmin olunanlar, qalan hissəsi isə işdən azad olunanlar, ev növbəsindən xxxxıxarılanlardan ibarətdir. Bildirişlər verilməsi ilə bağlı müvafiq aktlar tərtib olunmuş və qeyd olunan aktlar iddia ərizəsinə əlavə olunur. Cavabdehlərin yaşadıqları mənzilləri boşaltmaması nəticəsində İddiaxxxxı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin yaşayış yeri ilə təmin olunmağa ehtiyacı olan işxxxxilərinin hüquqları pozulur və nəticə etibarilə iddiaxxxxı tərəfə zərər vurulur. Iddia ərizəsinə də QSC-də işləyən əməkdaşların yataqxanada mənzillə təmin olunmaları ilə bağlı ərizələrin surətləri əlavə olunmuşdur.
3. Daha sonra iddiaxxxxı iddia ərizəsinin dəqiqləşdirilməsinə dair ərizə verərək, cavabdeh X8 rəhmətə getdiyini, hazırda isə ünvan 2 ünvanında yerləşən ailəvi yataqxanada onun oğlu cavabdeh1 zəbt olunmuş otaqda faktiki olaraq daimi yaşaması səbəbindən cavabdeh kimi cavabdeh1 qəbul olunmasını xahiş etmişdir.
4. Xətai Rayon Məhkəməsinin *(***)-****/**** nömrəli, ##.##.2026-cı il tarixli qətnaməsi (hakim Leyla Şövkətli-Mənsimli) ilə iddia təmin edilmiş, cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh8, cavabdeh9, cavabdeh17, cavabdeh7 Əlisahib oğlu, cavabdeh10, cavabdeh6, cavabdeh16 Mehdi oğlu, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh15li oğlu, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2, cavabdeh4, cavabdeh1, cavabdeh2, cavabdeh3 Oqtay qızının iddiaxxxxı İddiaxxxxı QSC-nin balansında olan ünvan 2 ünvanında yerləşən ailəvi yataqxanada yaşadıqları mənzillərdən xxxxıxarılması, mənzillərin cavabdehlər tərəfindən boşaldılaraq iddiaxxxxıya təhvil verilməsi qərara alınmışdır.
5. Qətnamədən cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, X35, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2, cavabdeh4, cavabdeh3 Oqtay qızı, cavabdeh7 Əlisahib oğlu, cavabdeh16, cavabdeh8, cavabdeh1 və X1 tərəfindən ayrı-ayrılıqda apellyasiya şikayətləri verilmiş, digər cavabdehlər cavabdeh17, cavabdeh15 və cavabdeh9 qətnaməni mübahisələndirməmişdir. Apellyasiya şikayəti və onun dəlilləri:
6. Cavabdeh L.Koşolenko şikayətini belə əsaslandırmışdır ki, rayon məhkəməsi iddianı təmin edərkən İddiaxxxxı QSC-nin balansında olan yataqxanaların istifadəsi üzrə komissiyanın ##.##.2025–ci il tarixli **-*/*-*-***//**** saylı protokoluna (qərarına) istinad edərək bu qənatə gəlmişdir ki, cavabdehlər yataqxanadan xxxxıxarılmalıdırlar. Lakin məhkəmə qeyd olunan qərarın qanuni və əsaslı olub olmamasını araşdırmamışdır. Qeyd olunan qərar qəbul olunarkən müvafiq prosessual qaydalara əməl olunub-olunmamasını, qərarda qeyd olunan faktiki və hüquqi əsasların mövcud olub-olmamasını yoxlamamışdır. Cavabdeh L.Koşolenkonun hazırda mənzilə olan ehtiyacları ödənilməmişdir, “xxxx” MTK tərəfindən ona hər hansı bir mənzil təhvil verilməmişdir. Hesab edir ki, bu hal iddiaxxxxının formal mülahizələrinə əsaslanır. Bundan əlavə cavabdehə ünvan 3 ünvanında yerləşən yataqxanadakı mənzili boşaltması barədə “xxxx” QSC-tərəfindən hər hansı bir bildiriş təqdim edilməmiş və ya xxxxatdırılmamışdır. Iddiaxxxxı iddia verərkən pretenziya qaydasına da əməl etməmişdir. Rayon məhkəməsi bu halları araşdırmamışdır. Bundan əlavə rayon məhkəməsi MPM-nin 209-213-cü maddələrinin imperativ göstərişlərini də pozmuşdur. Belə ki, hakim tərəflərə iş üzrə halların tədqiqinin qurtardığını elan etməmiş və məhkəmə xxxxıxışlarına kexxxxildiyini bildirməmişdir. Eyni zamanda iddiaxxxxı QSC ##.##.2025-ci il tarixli **-*/*-*-***//**** saylı protokolu – qərarı qəbul edərkən Mənzil Məcəlləsinin 82, 83, 85, 88-ci maddələrinin tələblərinə də riayət etməmişdir. Qeyd edilənlərə əsasən, qətnamənin ona aid hissədə ləğv edilməsini və həmin hissədə iddia tələblərinin rədd edilməsini xahiş etmişdir.
7. Cavabdehlər cavabdeh10 Seyfulla oğlu, cavabdeh12, cavabdeh5, cavabdeh3, cavabdeh4, cavabdeh16, cavabdeh13, cavabdeh7, cavabdeh11, cavabdeh10 Ağabəli oğlu ayrı-ayrılıqda eyni məzmunlu apellyasiya şikayətləri verərək şikayətlərini belə əsaslandırmışlar ki, iddia tələbinin onlara aid hissədə təmin edilməsini əsassız hesab edirlər. Belə ki, rayon məhkəməsi iddianı təmin edərkən İddiaxxxxı QSC-nin balansında olan yataqxanaların istifadəsi üzrə komissiyanın ##.##.2025–ci il tarixli **-*/*-*-***//**** saylı protokoluna (qərarına) istinad edərək bu qənaətə gəlmişdir ki, cavabdehlər yataqxanadan xxxxıxarılmalıdırlar, lakin məhkəmə qeyd olunan qərarın qanuni və əsaslı olub olmamasını araşdırmamışdır. Qeyd olunan qərar qəbul olunarkən müvafiq prosessual qaydalara əməl olunub-olunmamasını, qərarda qeyd olunan faktiki və hüquqi əsasların mövcud olub-olmamasını yoxlamamışdır. Onlara “xxxx” MTK tərəfindən hər hansı bir mənzil təhvil verilməmişdir. Onlar kooperativlə müqavilə bağlayaraq mənzil alıblar. Həmin mənzillərin dəyərinin yarısını iddiaxxxxı ödəmişdir. Hesab edirlər ki, iddiaxxxxının tələbi formal mülahizələrə əsaslanır. Rayon məhkəməsi bu formal mülahizələri araşdırmamışdır. Bundan əlavə onlara yataqxanadakı mənzillərini boşaltmaları barədə iddiaxxxxı tərəfindən hər hansı bir bildiriş təqdim edilməmiş və ya xxxxatdırılmamışdır. Iddiaxxxxı iddia verərkən pretenziya qaydasına da əməl etməmişdir. Bu hal da iddiaxxxxının formal mülahizələrinə əsaslanır. Onların hazırda mənzilə olan ehtiyacları ödənilməmişdir. xxxxünki aldıqları mənzillər ailə üzvlərinin sayına uyğun deyil, lakin iddiaxxxxının formal mülahizələri məhkəmə tərəfindən əsaslı dəlillər kimi qəbul edilmiş və əsassız qətnamə qəbul edilmişdir. Qeyd edilənlərə əsasən,qətnamənin özlərinə aid hissədə ləğv edilməsini, həmin hissədə iddia tələbinin təmin edilməməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişlər.
8. Cavabdeh cavabdeh1 apellyasiya şikayətini belə əsaslandırmışdır ki, qətnamə ona aid hissədə qanunsuz və əsassızdır. Belə ki, rayon məhkəməsi tərəfindən maddi hüquq normaları pozulmaqla qətnamə xxxxıxarılmışdır, odur ki, qətnamənin ona aid hissədə ləğv edilməsini və həmin hissədə iddia tələbinin təmin edilməməsi barədə yeni qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir.
9. Cavabdeh cavabdeh8 apellyasiya şikayətini belə əsaslandırmışdır ki, “Sosial kirayə müqaviləsiəsasında dövlət mənzil fondunun yaşayış sahəsinin ayrılma normasının müəyyən edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin ## ###### 2019-cu il tarixli, 459 №li qərarında göstərilmişdir ki, “Azərbaycan Respublikası Mənzil Məcəlləsinin təsdiq edilməsi, qüvvəyə minməsi və bununla bağlı hüquqi tənzimləmə məsələləri haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun tətbiq edilməsi barədə” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2009-cu il ## ###### tarixli *** nömrəli Fərmanının 1.3.4-cü yarımbəndinə əsasən Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti qərara alır: Sosial kirayə müqaviləsi əsasında dövlət mənzil fondunun yaşayış sahəsinin ayrılma norması Azərbaycan Respublikasının inzibati ərazi vahidləri üzrə nail olunmuş sosial kirayə müqavilələri əsasında verilən dövlət mənzil fondunun yaşayış sahələri ilə təminolunma səviyyəsindən və digər amillərdən asılı olaraq, 16 kvadrat metr müəyyən edilsin. Belə olan halda, müharibə veteranıcavabdeh8 7 nəfər ailə üzvləri ilə birlikdə 112 kv.metr yaşayış sahəsi olan mənzil verilməlidir (7x16=112). Yalnız bu şərti yerinə yetirdikdən sonra iddiaxxxxı QSC cavabdeh cavabdeh8 ailə üzvləri ilə birlikdə yataqxanadakı 21 kv.metr yaşayış sahəsindən xxxxıxartmaq tələbini irəli sürə bilərdi. Eyni zamanda, o, hal-hazırda da İddiaxxxxı QSC-də işləyir, ona görə də qanuni əsaslarla yataqxanada ailə üzvləri ilə birlikdə yaşamaq hüququ vardır. Odur ki, qətnamənin ona aid hissədə ləğv edilməsini və həmin hissədə iddia tələblərinin təmin edilməməsi barədə yeni qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir.
10. Cavabdeh cavabdeh2 apellyasiya şikayəti verərək qeyd etmişdir ki, rayon məhkəməsi onun yaşayış sahəsindən xxxxıxarılmasını onun 2014-cü ildə əmək müqaviləsinə öz təşəbbüsü ilə xitam verilməsini əsas götürmüşdür və Mənzil Məcəlləsinin (##.##.2009-cu il tarixədək qüvvədə olan) 108-ci maddəsinə əsaslanmışdır. Həmin Məcəllənin 105-ci maddəsindən görünür ki, cavabdeh2 digər mənzil sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən xxxxıxarılmasına yol verilməyən vətəndaşlar siyahısına aiddir, həmin məcəllənin 108-ci maddəsindən görünür ki, müəssisələrin, idarələrin, təşkilatların işlə əlaqədar olaraq yataqxanada yer almış başqa işxxxxiləri üzürlü səbəblər olmadan öz arzusu ilə, əmək intizamını pozduğuna və ya cinayət etdiyinə görə işdən xxxxıxarıldıqda digər yaşayış sahəsi verilmədən xxxxıxarıla bilərlər. Başqa əsaslara görə işi dayandırmış şəxslər, habelə bu Məcəllənin 105-ci maddəsində göstərilən şəxslər yalnız digər yaşayış sahəsi verilməklə xxxxıxarıla bilərlər. Göründüyü kimi cavabdeh2 mənzil sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən xxxxıxarılmasına yol verilməyən vətəndaşlar siyahısına aiddir, ona digər yaşayış sahəsi verilməmiş, o, yaşayış sahəsindən xxxxıxarıla bilməz. Bundan başqa, o, birinci Qarabağ müharibəsindən öncə xxxx idarəsində işə daxil olmuş, sonra müharibəyə getmiş, Azərbaycan Respublikasının ərazi bütövlüyünün müdafiəsi ilə əlaqədar döyüşlərdə yaralanmış və ömürlük Birinci Qarabağ müharibəsi əlilidir. O, müharibədən qayıtdıqdan sonra xxxxndə işinə qayıtmış və ##.##.1996-cı ildən ev növbəsinə alınmışdır. O, müharibə əlili kimi ev növbəsinə alınmış, ona yaşayış üxxxxün yataqxana verilmişdir və hal hazıradək, o, mənzil ilə təmin edilməmiş, onun yaşayış yerinə ehtiyacı vardır. O, 2014-cü ildə səhhətində yaranmış problemlərlə bağlı işləyə bilməmiş və işdən azad olunmuşdur. O, dəfələrlə xxxxnə müraciət edərək ev növbəsi ilə maraqlanmışdır. Belə ki, xxxxnin ##.##.2008-ci il tarixli bildirişindən görünür ki, A.Əsgərov ömürlük Qarabağ müharibəsi əlilidir, 4 nəfər ailə üzvü var, ümumi siyahıda növbədə 633, güzəştli şəxslərin siyahısında 234-cüdür. Eyni zamanda xxxxnin ##.##.2018-ci il tarixli və ##.##.2020-ci il tarixli məktublarından da görünür ki, cavabdeh2 ev növbəsində qalmaqdadır. cavabdeh2 ev növbəsi və ona verilmiş müvəqqəti yaşayış yeri ləğv edilə bilməz. xxxxünki o, ev növbəsinə işxxxxi kimi deyil, müharibə əlili kimi düşmüş və o, müharibə əlili kimi müvəqqəti yaşayış yeri ilə təmin edilmişdir. Odur ki, qətnamənin ona aid hissədə ləğv edilməsi və iddia tələbinin ona aid hissədə təmin edilməməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Tərəflərin izahatı:
11. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdehlər ayrı-ayrılıqda apellyasiya şikayətlərini müdafiə edərək təmin edilməsini və onlara aid hissədə iddia tələbinin təmin edilməməsini xahiş etdilər və hər biri ayrı-ayrılıqda göstərdilər ki, iddiaxxxxının hazırkı tələbi əslində hüquqdan suiistifadədir, xxxxünki hamıya məlumdur ki, əvvəllər ayrı-ayrı müəsissələrin balansında olan yataqxanaların əksəriyyəti sakinlər tərəfindən özəlləşdirilmişdir, elə Gəmixxxxiliyində balansında olan bir sıra başqa yataqxanalar sakinlər tərəfindən özəlləşdirilmişdir, onların yaşadıqları yataqxananın da sakinlərin özlərinə veriləcəyini QSC-in rəhbərliyi dəfələrlə onlara bəyan etmişdir, amma indi məlum olmuşdur ki, həmin yataqxananın yerləşdiyi sahə tikinti şirkətinə satılmış, tikinti şirkətinin nümayəndələri dəfələrlə gəlib yerində ölxxxxü-bixxxxi işləri aparmış, məhz buna görə də iddiaxxxxı sakinlərə verdiyi vədini pozaraq, şəxsi maraqları naminə uydurma əsaslarla onları küxxxxəyə atmaq istəyir. Iddiaxxxxı tərəfin guya Qarabağ Müharibəsi iştirakxxxxısı olan əməkdaşlarının mənzil məsələsini həll etmək üxxxxün bu iddianı verməsinə dair bidirdikləri axxxxıq- aşkar uydurmadır, ona görə ki, onların məskunlaşdığı bina hazırda yaşayış üxxxxün tam yararsız olmaqla, bərbad vəziyyətdədir, oranın kimlərəsə, xüsusən də Müharibə iştirakılarına yaşamaq üxxxxün verilməsi mümkünsüzdür, bundan başqa, onların israrla tələb etməsinə baxmayaraq, iddiaxxxxı ora köxxxxürülməli olan şəxslərin siyahısını da bu günədək məhkəmələrə təqdim edə bilməmişdir.
12. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh cavabdeh4 öz apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi və əlavə olaraq qeyd etdi ki, yoldaşı 25 il iddiaxxxxı QSC-də işləmişdir. Lakin daha sonra qəza kexxxxirdiyi üxxxxün işə gedə bilməmiş və 2010-cu ildə bu səbəbdən işdən xxxxıxarılmışdır. Yataqxanada onlara aid sahə 21 kv.m. təşkil edir, onlara mənzil verilməyib, eləcə də mənzilə görə hazırkı vaxta qədər bütün xərcləri, o cümlədən də kommunal ödənişləri ödəmişlər, iddiaxxxxı QSC-in rəhbərliyi dəfələrlə onlara bildirmişdir ki, mənzil verilib- verilməməsindən asılı olmayaraq, sakinlərin yaşadıqları sahələr onların olacaq.
13. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh L.Koşolenkonın nümayəndəsi və vəkili vəkil3 cavabdehin apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi.
14. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh cavabdeh16 nümayəndəsi M.Məmmədova öz apellyasiya şikayətini və şikayətə əlavəni müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi.
15. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdehlər cavabdeh12 və cavabdeh10 nümayəndəsi və vəkili, eləcə də cavabdeh M.Muxtarın nümayəndəsi vəkil6 həmin cavabdehlərin apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi və bildirdi ki, müdafiə etdiyi hər üxxxx cavabdehə mənzil verilmişdir, buna baxmayaraq, iddianı qəbul etmirlər xxxxünki iddiaxxxxı QSC-in rəhbərliyi dəfələrlə onlara bildirmişdir ki, mənzil verilsə də, onların yaşadıqları sahələr onların özlərinə qalacaqdır, bu səbəbdən də mənzildən xxxxıxmağa razı deyillər.
16. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh R.Cabbarovun nümayəndəsi R.Cəfərova öz apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi.
17. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh cavabdeh3 nümayəndəsi E.Hüseynova öz apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi, bildirdi ki, o, bacısı Elmira ilə həmin yataqxanada qalır, yataqxanada onlara aid sahə 17 kv.m.təşkil edir onlara yeni mənzil verilməyib, Elmira 1993-cü ildən 2016-cı ilə qədər QSC-də işləyib.
18. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh A.Əsgərovun və cavabdeh3 nümayəndəsi və vəkili vəkil2 həmin cavabdehlərin apellyasiya şikayətlərini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi və bildirdi ki, A.X9 Müharibəsi əlilidir, 2014-cü ildə səhhətində olan problemə görə öz ərizəsi ilə işdən xxxxıxmış, cavabdeh2 1995-ci ildən 2014-cü ilə qədər 19 il fasiləsiz olaraq, cavabdeh3 isə 1993-cü ildən 2016-cı ilə qədər 23 il fasiləsiz olaraq QSC-də əmək fəaliyyəti ilə məşğul olmuşlar. Buna görə də onlar 10 ildən xxxxox QSC-də işlədiyinə və öz xahişləri ilə əmək müqavilələrinə xitam verildiyinə görə tərəflər arasında münasibətlər yaranan vaxt qüvvədə olan köhnə Mənzil Məcəlləsinin 105-ci maddəsinə görə cavabdeh2 və cavabdeh3 digər yaşayış sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən xxxxıxarıla bilməzlər.
19. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh cavabdeh8 nümayəndəsi S.Isaqova öz apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi.
20. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh cavabdeh8 nümayəndəsi və vəkili vəkil4 öz apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi.
21. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh cavabdeh1 nümayəndəsi və vəkili vəkil1 öz apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi və qeyd etdi ki, cavabdeh cavabdeh1 anası işxxxxi olmuş, 2016-cı ildə rəhmətə getmiş və bu əsasla müqaviləyə xitam verilmişdir. Kexxxxmiş Mənzil Məcəlləsinin 105-ci maddəsinin, qüvvədə olan Məcəllənin 106cı maddəsinə əsasən, təmsil etdiyi şəxs anası vəfat etdiyinə görə həmin mənzildən xxxxıxarıla bilməz. Anası vəfat edəndə cavabdeh1 15 yaşı var idi.
22. Məhkəmə kollegiyasının iclasında cavabdeh M.Muxtarın nümayəndəsi və vəkili vəkil7 öz apellyasiya şikayətini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etdi. 23.
24. Bununla belə, nümayəndə mənzil verilmədən xxxxıxarılması tələb olunan şəxslərə münasibətdə əmək müqavilələrinə 2010-2016-cı illərdə xitam verildiyi halda, hansı səbəbdən məhz indi iddianın verilməsini, eləcə də kexxxxən bu 10-15 il ərzində onlardan kommunal xidmətlərə görə ödənişlərin alınmasının səbəblərini ağlabatan və inandırıcı şəkildə izah edə bilmədi.
25. Apellyasiya şikayəti ilə bağlı mülki işə məhkəmə kollegiyasında baxılmasının yeri və vaxtı barədə qanunla müəyyən edilmiş qaydada xəbərdarlıq edilməsinə baxmayaraq cavabdeh cavabdeh9 məhkəmə iclasına gəlməmiş və səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat verməmişdir.
26. Belə olan halda Məhkəmə kollegiyası (bundan sonra Məhkəmə) Azərbaycan Respublikası MPM-in 376.2-ci maddəsinə əsasən işə onun iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Sübutların tədqiqi:
27. Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi Idarəsi tərəfindən verilmiş Texniki Pasportdan görünür ki, ünvan 1 ünvanında yerləşən əmlak kompleksi kimi müəssisə İddiaxxxxı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin balansındadır.
28. Mülki iş materiallarında olan ******* nömrəli cavabdeh cavabdeh3 əmək kitabxxxxasından müəyyən olur ki, ##.##.1993-cü il tarixli əmrlə kadrlar şöbəsində inspektor vəzifəsinə işə qəbul edilmiş, ##.##.1995-ci ildə xidmət mühəndisi vəzifəsinə kexxxxirilmiş, ##.##.2014-cü ildə ****-K nömrəli əmrlə İddiaxxxxı QSC-də Rabitə və elektroradio-naviqasiya şöbəsinə 12-ci dərəcəli mühəndis vəzifəsinə kexxxxirilmiş, ##.##.2015-ci ildə **-K nömrəli əmrlə Rabitə və elektroradio-naviqasiya şöbəsinə mühəndis vəzifəsinə kexxxxirilmiş, ***-K nömrəli əmrlə ##.##.2016-cı ildə Əmək Məcəlləsinin 68-ci maddəsinin 2-ci hissəsinin “a” bəndinə əsasən (tərəflərdən birinin təşəbbüsü ilə) əmək müqaviləsinə xitam verilmişdir.
29. Mülki iş materiallarında olan *** nömrəli, ##.##.1999-cu il tarixli mənzil talonuna əsasən ailə üzvlərinin sayı 6 nəfər olan X17 *k-*** saylı evin ** nömrəli mənzilinə köxxxxürülmə ilə əlaqədar baxmağa icazə verilmişdir.
30. cavabdeh2 ******* nömrəli əmək kitabxxxxasından müəyyən olur ki, o, İddiaxxxxı QSCdə ##.##.1995-ci ildən ##.##.1999-cu ilə qədər Rın 2-ci dərəcəli köməkxxxxisi vəzifəsində xxxxalışmış, ##.##.2023-cü il **/ü nömrəli əmrlə Rın baş köməkxxxxisi vəzifəsinə kexxxxirilmişdir. ##.##.2014-cü il tarixli, ****-k nömrəli əmrlə Əmək Məcəlləsinin 68-ci maddəsinin 2-ci hissəsinin “a” bəndinə əsasən (tərəflərdən birinin təşəbbüsü ilə) əmək müqaviləsinə xitam verilmişdir.
31. X7 ******* nömrəli əmək kitabxxxxasının surətindən görünür ki, o, ##.##.1997-ci il tarixli, ***/b nömrəli əmrlə İddiaxxxxı QSC-də Donanmanın istismarı xidmətinə ingilis dili üzrə tərcüməxxxxi kimi işə qəbul edilmiş, ##.##.2000-ci il tarixli əmrlə Donanmanın istismarı xidmətinə iqtisadxxxxı vəzifəsinə kexxxxirilmiş ##.##.2011-ci il tarixli əmrlə Donanmanın istismarı xidmətinin Quru yük gəmilərinin istismarı qrupuna iqtisadxxxxı təyin edilmiş, ##.##.2014-cü il tarixli *****/k nömrəli əmrlə, “xxxx” QSC-nin X19 Donanmanın istismarı xidmətinə 9-cu dərəcəli mühəndis vəzifəsinə kexxxxirilmiş, ##.##.2015-ci il tarixli ***/k nömrəli əmrlə Donanmanın istismarı xidmətinə 10-cu dərəcəli mühəndis vəzifəsinə kexxxxirilmiş, ##.##.2015-ci il tarixli ***/k nömrəli əmrlə Donanmanın istismarı xidmətinin Donanmanın işinin təhlili qrupuna 10-cu dərəcəli mühəndis vəzifəsinə kexxxxirilmişdir. ##.##.2016-cı il tarixli ***/k nömrəli əmrlə Əmək Məcəlləsinin 74-cü maddəsinin 1 “e” bəndinə əsasən (işxxxxinin vəfat etməsi) əmək müqaviləsinə xitam verilmişdir.
32. X17 ******* nömrəli əmək kitabxxxxasının surətindən müəyyən olur ki, o, ##.##.1986cı il tarixli əmrlə Bakı xxxxlik Məktəbini bitirdikdən sonra nəqliyyat donanmasında mühərrikxxxxi vəzifəsinə işə qəbul edilmiş, ##.##.1998-ci il tarixli əmrlə tranzit gəmilərdə mexanik vəzifəsinə kexxxxirilmiş, ##.##.2006-cı il tarixli ***/ü nömrəli əmrlə, 3-cü mexanik vəzifəsinə, ##.##.2010-cu il tarixli **/ü nömrəli əmrlə 2-ci mexanik vəzifəsinə kexxxxirilmiş, K-*** nömrəli, ##.##.2010-cu il tarixli əmrlə Əmək Məcəlləsinin 70-ci maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən (əmək müqaviləsi üzrə öhdəliklərini yerinə yetirmədiyinə görə) əmək müqaviləsinə xitam verilmişdir.
33. X17 №******, ##.##.2021-ci il tarixli ölüm haqqında şəhadətnaməsinə əsasən, o, ##.##.2021-ci ildə başın digər hissələrinin travmatik amputasiyası səbəbindən ölmüşdür.
34. İddiaxxxxı QSC-nin balansında olan yataqxanaların istifadəsi üzrə komissiyasının ##.##.2025-ci il tarixli protokolundan görünür ki, cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh8, cavabdeh9, cavabdeh17, cavabdeh7 Əli oğlu, cavabdeh10 Ağabala oğlu, cavabdeh6, cavabdeh16 Mehdi oğlu, cavabdeh12 Xudavedi oğlu, cavabdeh11, cavabdeh15li oğlu, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2 - yeni kompleksdən mənzillə təmin olunduqlarından, X4 - əri X18 əmək pozuntusu ilə işdən azad olunduğundan, cavabdeh1 -anası X7 vəfat etdiyindən, cavabdeh2 və cavabdeh3 Oqtay qızı – öz xahişi ilə işdən azad olunduqlarından, onlardan ünvan 3 ünvanındakı yataqxanadakı mənzillərin geri alınması qərara alınmışdır.
35. “xxxx” MTK ilə cavabdeh5, cavabdeh8, cavabdeh9, cavabdeh17, cavabdeh7 Əli oğlu, cavabdeh10 Ağabala oğlu, cavabdeh6, cavabdeh16 Mehdi oğlu, cavabdeh12 Xudavedi oğlu, cavabdeh11, cavabdeh15li oğlu, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2 arasında bağlanmış Pay qoyuluşu haqqında müqavilələrdən görünür ki, onlara kooperativdən təmirli mənzil ayrılmış, mənzillərin dəyərinin müəyyən hissəsi (52-62 faiz hissəsi) İddiaxxxxı QSC tərəfindən ödənilmiş, qalan məbləğin payxxxxılar tərəfindən 10 ildən gec olmayaraq müqavilə ilə nəzərdə tutulmuş qaydada ödənilməsi şərtləşdirilmişdir.
36. İddiaxxxxı QSC tərəfindən verilmiş bildirişlərdən görünür ki, cavabdehlər ünvan 3 ünvanında yerləşən yataqxanadakı mənzilləri boşaltmaları barədə xəbərdar edilmişlər.
37. İddiaxxxxı QSC tərəfindən verilmiş ##.##.2014-cü il tarixli Əmrdən görünür ki, cavabdeh2 ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə işxxxxinin öz təşəbbüsü ilə xitam verilmişdir.
38. İddiaxxxxı QSC X19 tərəfindən verilmiş ##.##.2016-cı il tarixli Əmrdən görünür ki, X7 ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə işxxxxinin vəfat etməsi ilə əlaqədar xitam verilmişdir.
39. İddiaxxxxı QSC tərəfindən verilmiş ##.##.2016-cı il tarixli Əmrdən görünür ki, cavabdeh3 ilə bağlanmış əmək müqaviləsinə işxxxxinin öz təşəbbüsü ilə xitam verilmişdir.
40. İddiaxxxxı QSC tərəfindən verilmiş ##.##.2010-cu il tarixli Əmrdən görünür ki, X18 ilə bağlanılmış əmək müqaviləsinə Əmək Məcəlləsinin 70-ci maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən əmək müqaviləsi üzrə öhdəliklərini yerinə yetirmədiyinə görə xitam verilmişdir. Tətbiq edilən maddi hüquq normaları: Azərbaycan Respublikasinin Konstitusiyası
41. Maddə 13 Azərbaycan Respublikasında mülkiyyət toxunulmazdır və dövlət tərəfindən müdafiə olunur.
42. Maddə 29.II. Mülkiyyətin hexxxx bir növünə üstünlük verilmir. Mülkiyyət hüququ, o cümlədən xüsusi mülkiyyət hüququ qanunla qorunur.
43. Maddə 29. III. Mülkiyyət hüququ mülkiyyətxxxxinin təkbaşına və ya başqaları ilə birlikdə əmlaka sahib olmaq, əmlakdan istifadə etmək və onun barəsində sərəncam vermək hüquqlarından ibarətdir. Azərbaycan Respublikasinin Mülki Məcəlləsi:
44. Maddə 152.1. Mülkiyyət hüququ - subyektin ona mənsub əmlaka (əşyaya) öz istədiyi kimi sahib olmaq, ondan istifadə etmək və ona dair sərəncam vermək üzrə dövlət tərəfindən tanınan və qorunan hüququdur.
45. 153.1. Bütün növlərdən olan daşınar və daşınmaz əmlaka mülkiyyət hüququnun subyektləri hüquqi və fiziki şəxslər, bələdiyyələr və Azərbaycan Respublikası ola bilər.
46. 153.4. Bütün mülkiyyətxxxxilərin hüquqları eyni bərabərdə müdafiə edilir.
47. Maddə 157.2. Mülkiyyətxxxxi özgəsinin qanunsuz sahibliyindən öz əmlakını geri tələb edə bilər.
48. 157.4. Əgər mülkiyyətə qəsd və ya başqa maneələr əşyanı götürmədən və ya ondan məhrum etmədən törədilirsə, mülkiyyətxxxxi qəsd edəndən bu hərəkətlərə son qoymağı tələb edə bilər. Bu cür hərəkətlər davam etdirildikdə mülkiyyətxxxxi həmin hərəkətlərə son qoyulmasını məhkəmə vasitəsilə tələb edə bilər. Azərbaycan Respublikasının Mənzil Məcəlləsi (##.##.2009-cu il tarixədək qüvvədə olan):
49. 100. Xidməti yaşayış sahəsi əmək münasibətlərinin xarakterinə görə iş yerində və ya onun yaxınlığında yaşamalı olan vətəndaşların köxxxxməsi üxxxxündür. Yaşayış sahəsi xidməti yaşayış sahəsi sırasına rayon, şəhər, şəhərdə rayon xalq deputatları Soveti icraiyyə komitəsinin qərarı ilə daxil edilir. Xidməti yaşayış sahəsi kimi, bir qayda olaraq, ayrıca mənzil ayrılır.
50. 105. Aşağıdakılar digər yaşayış sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən xxxxıxarıla bilməzlər: müharibə əlilləri və hərbi qulluqxxxxular sırasından olub SSRI-ni müdafiə edərkən yaxud digər hərbi xidmət vəzifələrini yerinə yetirərkən yaralanma, kontuziya və ya şikəstlik nəticəsində yaxud cəbhədə olmaqla əlaqədar xəstəliyə tutulma nəticəsində əlil olmuş digər şəxslər; döyüşən ordunun tərkibində olmuş Böyük Vətən müharibəsi iştirakxxxxıları; SSRI-ni müdafiə edərkən yaxud digər hərbi xidmət vəzifələrini yerinə yetirərkən həlak olmuş və ya xəbərsiz itkin düşmüş hərbi qulluqxxxxuların və partizanların ailələri; hərbi qulluqxxxxuların ailələri; SSRI Daxili Işlər Nazirliyi orqanlarının sıravi və rəis heyətindən olan, xidmət vəzifələrini yerinə yetirərkən yaralanma, kontuziya və ya şikəstlik nəticəsində əlil olmuş şəxslər; xidməti yaşayış sahəsi vermiş müəssisədə, idarədə, təşkilatda azı on il işləmiş şəxslər; vəzifəsi ilə əlaqədar yaşayış sahəsi almış, vəzifədən azad edilmiş, lakin həmin sahəni verən müəssisə, idarə, təşkilat ilə əmək münasibətlərini kəsməmiş şəxslər; müəssisənin, idarənin, təşkilatın ləğv edilməsi ilə əlaqədar yaxud işxxxxilərin sayının və ya ştatının ixtisar edilməsi nəticəsində işdən xxxxıxmış şəxslər; qocalığa görə pensiyaxxxxılar; fərdi pensiyaxxxxılar; xidməti yaşayış sahəsi verilmiş və ölmüş işxxxxinin ailə üzvləri; İ və II qrup əmək əlilləri, əlilliyə görə əmək pensiyası almaq hüququ olan sağlamlıq imkanları məhdud 18 yaşınadək şəxslər hərbi qulluqxxxxular və onlara bərabər tutulan şəxslər sırasından İ və II qrup əlillər; yalqız şəxslər və onlarla birlikdə yaşayan həddi-büluğa xxxxatmamış uşaqlar.
51. 106. Fəhlələrin, qulluqxxxxuların, tələbələrin, məktəblilərin, habelə digər vətəndaşların iş və ya təhsil dövründə yaşaması üxxxxün yataqxanalardan istifadə edilə bilər.
52. 108. Işi dayandırmış mövsümi, müvəqqəti işxxxxilər və müddətli əmək müqaviləsi əsasında işləmiş şəxslər, habelə məktəblərdə oxumuş və oradan getmiş şəxslər iş və ya təhsil ilə əlaqədar yer aldıqları yataqxanadan digər yaşayış sahəsi verilmədən xxxxıxarılmalıdırlar. Müəssisələrin, idarələrin, təşkilatların işlə əlaqədar olaraq yataqxanada yer almış başqa işxxxxiləri üzürlü səbəblər olmadan öz arzusu ilə, əmək intizamını pozduğuna və ya cinayət etdiyinə görə işdən xxxxıxarıldıqda digər yaşayış sahəsi verilmədən xxxxıxarıla bilərlər. Başqa əsaslara görə işi dayandırmış şəxslər, habelə bu Məcəllənin 105-ci maddəsində göstərilən şəxslər yalnız digər yaşayış sahəsi verilməklə xxxxıxarıla bilərlər. Azərbaycan Respublikasının Mənzil Məcəlləsi:
53. 91.1. Xüsusi təyinatlı mənzil fondunun yaşayış sahələrinə (bundan sonra – xüsusi təyinatlı yaşayış sahələri) aşağıdakılar aiddir:
54. 91.1.1. xidməti yaşayış sahələri;...
55. Maddə 92. Xidməti yaşayış sahələri əmək münasibətlərinin xarakterinə görə müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi hallarda və qaydada dövlət orqanına və bələdiyyələrə sexxxxilmə və ya vəzifəyə təyin edilmə, dövlət qulluğunda qulluqkexxxxmə, hüquq-mühafizə və hərbi orqanlarda xidmətkexxxxmə, habelə dövlət müəssisələrində əmək fəaliyyəti ilə əlaqədar və qanunvericiliklə müəyyən edilmiş digər kateqoriyalardan olan şəxslərə verilir.
56. 93.1. Yataqxanalarda yaşayış sahələri vətəndaşların işlədiyi, xidmət kexxxxdiyi və təhsil aldığı müddət ərzində yaşaması üxxxxün nəzərdə tutulur.
57. 102.1. Xüsusi təyinatlı yaşayış sahəsinin kirayə müqavilələri ləğv edildikdə və ya onlara xitam verildikdə, vətəndaşlar həmin müqavilələr əsasında kirayəyə götürdükləri yaşayış sahələrini boşaltmalıdır. Həmin yaşayış sahələrini boşaltmaqdan imtina edildikdə, bu Məcəllənin 101.2-ci və 102.2-ci maddələrində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, vətəndaşlar başqa yaşayış sahəsi verilmədən məhkəmə qaydasında yaşayış sahəsindən xxxxıxarılır.
58. 102.2. Sosial kirayə müqavilələri əsasında yaşayış sahələrinin kirayəxxxxisi və ya sosial kirayə müqavilələri əsasında yaşayış sahəsinin kirayəxxxxisinin ailə üzvləri, yaxud yaşayış sahəsinin mülkiyyətxxxxisi və ya yaşayış sahəsi mülkiyyətxxxxisinin ailə üzvləri olmayan və yaşayış sahəsinə ehtiyacı olan qismində uxxxxota alınmış aşağıdakı şəxslər xidməti yaşayış sahələrindən və yataqxanalarda yaşayış sahələrindən digər yaşayış sahəsi verilmədən xxxxıxarıla bilməz:
59. 102.2.1. hərbi xidmət vəzifələrinin və ya xidməti vəzifələrin icrası zamanı həlak olmuş (ölmüş) və ya itkin düşmüş hərbi qulluqxxxxuların, müvafiq icra hakimiyyəti orqanlarının vəzifəli şəxslərinin, əməkdaşlarının ailə üzvləri; 102.2.2. yaşa görə pensiyaxxxxılar; 102.2.3. xidməti yaşayış sahəsi və ya yataqxanada yaşayış sahəsi verilmiş ölmüş işxxxxinin ailə üzvləri; 102.2.4. işəgötürənin təqsiri üzündən baş vermiş istehsalat qəzası nəticəsində orqanizmin funksiyalarının 61-100 faiz pozulmasına görə əlilliyi müəyyən edilmiş, peşə xəstəliyinə tutulma nəticəsində orqanizmin funksiyalarının 61-100 faiz pozulmasına görə əlilliyi müəyyən edilmiş şəxslər, hərbi xidmət vəzifələrinin yerinə yetirilməsi zamanı yaralanmış, kontuziya nəticəsində və ya hərbi xidmət vəzifələrinin yerinə yetirilməsi ilə əlaqədar xəstəlik nəticəsində orqanizmin funksiyalarının 61-100 faiz pozulmasına görə əlilliyi müəyyən edilmiş hərbi qulluqxxxxular.
60. 102.3. Bu Məcəllənin 102.2-ci maddəsində göstərilən vətəndaşlara müvafiq yaşayış məntəqəsinin hüdudları daxilində və ya onların yazılı razılığına əsasən digər yaşayış məntəqəsində yerləşən yaşayış sahələri verilir.
61. 102.4. Bu Məcəllənin 101.2-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hallarda digər yaşayış sahələri verilməklə vətəndaşların xidməti yaşayış sahələrindən və ya yataqxanalarda yaşayış sahələrindən xxxxıxarılması müvafiq yaşayış sahələrini verən əvvəlki mülkiyyətxxxxi və ya dövlət (bələdiyyə) orqanı tərəfindən həyata kexxxxirilir.
62. 103.1. Xidməti yaşayış sahələri vətəndaşlara ayrıca mənzil kimi verilir.
63. 103.2. Xidməti yaşayış sahələri verilən vətəndaşların kateqoriyaları aşağıdakı orqanlar tərəfindən müəyyən edilir:
64. 103.2.1. dövlət mənzil fonduna münasibətdə - Azərbaycan Respublikasının müvafiq icra hakimiyyəti orqanı;
65. 103.2.2. bələdiyyə mənzil fonduna münasibətdə - bələdiyyə tərəfindən.
66. 103.3. Xidməti yaşayış sahəsinin kirayə müqaviləsi bu Məcəllənin 92-ci maddəsində göstərilən əmək, qulluq və ya sexxxxkili vəzifədə qalma müddətlərini əhatə edir. Həmin əmək və ya qulluq münasibətlərinin, habelə sexxxxkili vəzifədə qalmanın xitamı xidməti yaşayış sahəsinin kirayə müqaviləsinə xitam verilməsi üxxxxün əsasdır. Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2010-cu il # ### tarixli, ** nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş “Xidməti yaşayış sahələrinin verilməsi halları və Qaydası”.
67. 1.5. Azərbaycan Respublikası Mənzil Məcəlləsinin 92-ci və 98.2-ci maddələrinə uyğun olaraq, xidməti yaşayış sahələri müvafiq yaşayış məntəqəsində yaşayış sahəsi ilə təmin edilməyən əmək münasibətlərinin xarakterinə görə dövlət orqanına və bələdiyyələrə sexxxxilmə və ya vəzifəyə təyinedilmə, dövlət qulluğunda qulluqkexxxxmə, hüquq mühafizə və hərbi orqanlarda xidmətkexxxxmə, habelə dövlət müəssisələrində əmək fəaliyyəti ilə əlaqədar və qanunvericiliklə müəyyən edilmiş digər kateqoriyalardan olan şəxslərə verilir.
68. 2.1. Xidməti yaşayış sahələri onların mülkiyyətxxxxilərinin (mülkiyyətxxxxilərin adından xxxxıxış edən səlahiyyətli dövlət orqanı və ya bələdiyyələrin) və ya onların səlahiyyətli şəxslərinin qərarları ilə xidməti yaşayış sahələrinin kirayə müqavilələri (bundan sonra — kirayə müqaviləsi) əsasında verilir. Tətbiq edilən prosessual hüquq normaları: Azərbaycan Respublikasinin Mülki Prosessual Məcəlləsi
69. Maddə 14.2. Məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir.
70. Maddə 77.1. Hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir.
71. Maddə 372.1. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi tam hüquqlu məhkəmə kimi işə işdə olan və əlavə təqdim olunmuş sübutlar əsasında mahiyyəti üzrə baxır.
72. Maddə 372.2. Yeni sübutlar və yeni tələblər apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən o halda qəbul edilir ki, işdə iştirak edən şəxslər həmin sübutların və tələblərin birinci instansiya məhkəməsində təqdim edilməsinin onlardan asılı olmayan səbəblərə görə mümkün olmadığını əsaslandırsın.
73. Maddə 372.3. Tərəflər ilkin olaraq birinci instansiya məhkəməsinin baxışına təqdim etdikləri iddialarının hüquqi əsasını dəyişə bilərlər.
74. Maddə 372.4. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən birinci instansiyada işə baxılmanın predmeti olmayan yeni tələblər qəbul edilmir və onlara baxılmır.
75. Maddə 372.6. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin əsaslılığını onun barəsində axxxxıq və ya dolayısı ilə mübahisə edilən hissəsi üzrə, şikayət qərarın ləğv edilməsinə yönəldikdə və ya apellyasiya şikayətində və ona etirazlarda ifadə olunmuş dəlillərə əsasən mübahisənin predmeti bölünməz olduqda isə tam yoxlayır.
76. Maddə 372.7. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi şikayətin dəlillərindən asılı olmayaraq, məhkəmənin maddi və prosessual hüquq normalarına riayət etməsini yoxlayır.
77. Maddə 380.1. Tərəflərin izahatlarından sonra məhkəmə zərurət olduqda işdə olan sübutları elan edir, habelə yeni təqdim olunmuş sübutları, əgər onların birinci instansiya məhkəməsinə təqdim edilməsinin qeyri-mümkün olduğunu hesab edərsə, araşdırır.
78. Maddə 384.0. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi:
79. Maddə 384.0.2. qətnaməni tamamilə və ya qismən ləğv edə bilər və birinci instansiya məhkəməsində müəyyən edilmiş hallar və ya əlavə təqdim olunmuş sübutlar əsasında yeni qətnamə qəbul edə bilər.
80. Maddə 385.1. Məhkəmə aktının apellyasiya qaydasında ləğv edilməsi üxxxxün əsaslar aşağıdakılardır:
81. 385.1.1. maddi hüquq normalarının və ya prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq edilməməsi;
82. 385.1.2. məhkəmənin gəldiyi nəticə üxxxxün mühüm əhəmiyyəti olan bütün faktiki halların aydınlaşdırılmaması;
83. Maddə 402.1 Mülki işlər üzrə qəbul edilmiş qətnamənin mübahisələndirilən hissəsində iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə isə müvafiq olaraq on min manatdan az olan əmlak xarakterli iddialar üzrə qətnamələr istisna olmaqla, apellyasiya məhkəmələrinin mülki və kommersiya kollegiyalarının və Naxxxxxıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin mülki və kommersiya kollegiyalarının qətnamələrindən kassasiya şikayəti verilə bilər. Apellyasiya Məhkəməsinin baxışının hədləri:
84. Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun “Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372-ci maddəsinin apellyasiya baxışının hədləri barədə müddəalarının həmin Məcəllənin 372.1 və 372.7-ci maddələrinin tələbləri baxımından şərh edilməsinə dair” ## ### 2011-ci il tarixli qərarına əsasən, Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372.1-ci maddəsinə uyğun olaraq apellyasiya instansiyası məhkəməsi həmin Məcəllənin 372.6-cı maddəsində nəzərdə tutulduğu hallarda birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin əsaslılığını mübahisələndirilən hissəsində apellyasiya şikayətinin dəlilləri həcmində yoxlayır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372.1 və 372.7-ci maddələrinə uyğun olaraq apellyasiya instansiyası məhkəməsi maddi hüquq normalarına riayət edilməsini birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin mübahisələndirilən hissəsində yoxlayır. Bu hədlərdə apellyasiya instansiyası məhkəməsi şikayətin hüquqi mövqeyinə aid dəlillərdən asılı deyil və qətnaməni maddi hüquq normasının pozulması ilə əlaqədar apellyasiya şikayətində göstərilməyən əsaslarla da ləğv edə və dəyişdirə bilər. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372.1 və 372.7-ci maddələrinə uyğun olaraq apellyasiya instansiyası məhkəməsi həmin Məcəllənin 387-ci maddəsində nəzərdə tutulmuş hallarda birinci instansiya məhkəməsinin prosessual hüquq normalarına riayət etməsini şikayətin dəlillərindən asılı olmayaraq yoxlayır.
85. Hazırkı halda, Məhkəmə Azərbaycan Respublikası MPM-in 372.6-cı maddəsinə əsasən birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsini cavabdehlərin apellyasiya şikayətlərinə əsasən qətnamənin cavabdehlər cavabdeh15, cavabdeh17 və cavabdeh9 aid hissələri istisna olmaqla, digər cavabdehlərə aid hissədə tam yoxlayır. Apellyasiya Məhkəməsinin mövqeyi:
86. Məhkəmə gəlmiş tərəflərin izahatlarını dinləyib, iş materiallarını, apellyasiya şikayətlərinin dəlillərini araşdıraraq və toplanmış sübutlara məcmu halında hüquqi qiymət verərək hesab edir ki, cavabdehlər A.Əsgərov, cavabdeh3, cavabdeh4 və cavabdeh1 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri təmin edilməli, qətnamə qismən – “cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh1, cavabdeh2, cavabdeh3 Oqtay qızının iddiaxxxxı İddiaxxxxı QSC-nin balansında olan ünvan 2 ünvanında yerləşən ailəvi yataqxanada yaşadıqları mənzillərdən xxxxıxarılması, mənzillərin cavabdehlər tərəfindən boşaldılaraq iddiaxxxxıya təhvil verilməsi” hissəsində ləğv edilməli, həmin hissədə yeni qətnamə qəbul edilərək həmin hissədə iddia tələbləri təmin edilməməli, cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, L.Koşolenko, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, R.Cabbarov, cavabdeh7, cavabdeh16, cavabdeh8 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri təmin edilməməli, qətnamə onların apellyasiya şikayətlərinə əsasən mübahisələndirilən hissələrdə dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır.
87. Məhkəmə xüsusi olaraq qeyd edir ki, tərəflər arasında münasibətlərin yaranması ##.##.2009-cu ilə qədər qüvvədə olan Mənzil Məcəlləsinin qüvvədə olduğu dövrü əhatə etdiyindən hazırkı mübahisəyə həmin Məcəllənin müddəaları tətbiq edilir.
88. Hazırkı işin mübahisəsiz halı ondan ibarətdir ki, cavabdehlər müxtəlif vaxtlarda İddiaxxxxı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətində işə qəbul olunmaqla əmək münasibətlərinə daxil olmuş və Cəmiyyətin balansında olan yataqxanada yaşayış sahəsi ilə təmin olunmuş şəxslər və ya onların ailə üzvləridir.
89. Iddiaxxxxı 17 nəfər cavabdehə qarşı məhkəmədə iddia qaldırmaqla onların iddiaxxxxının balansında olan yataqxanadakı mənzillərdən xxxxıxarılmasını tələb etmişdir.
90. Rayon məhkəməsi cavabdehlərdən 13 nəfərə - cavabdeh5, cavabdeh8, cavabdeh9, cavabdeh17, cavabdeh7 Əli oğlu, cavabdeh10 Ağabala oğlu, cavabdeh6, cavabdeh16 Mehdi oğlu, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh15li oğlu, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2 münasibətdə iddia tələbini təmin edərkən hesab etmişdir ki, yaşayış sahəsinə olan ehtiyacı ödənildiyindən, həmin şəxslərə yataqxanada mənzil verilməsi əsası aradan qalxmışdır və onların yataqxanadan xxxxıxarılması tələbi əsaslıdır.
91. Həmin cavabdehlərdən cavabdeh17, cavabdeh15 və cavabdeh9 qətnaməni mübahisələndirməmiş, digər cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, L.Koşolenko, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, R.Cabbarov, cavabdeh7, cavabdeh16, cavabdeh8 isə qətnamədən ayrı-ayrılıqda apellyasiya şikayətləri vermişlər.
92. Məhkəmə həmin cavabdehlərə münasibətdə rayon məhkəməsinin gəldiyi nəticə ilə razılaşaraq, onların apellyasiya şikayətlərini əsassız hesab edir. Belə ki, həmin cavabdehlər, onların nümayəndələri və vəkilləri də məhkəmə kollegiyasının iclasında mənzillə təmin edildiklərini təsdiqləmişlər. Məhkəmə hesab edir ki, iddiaxxxxının həmin 13 nəfər cavabdehlərin yaşayış sahələrindən xxxxıxarılması barədə tələbi Mənzil Məcəlləsinin (##.##.2009-cü ilə qədər qüvvədə olan) 105-ci maddəsinin təsiri altına düşmür və onlara digər yaşayış sahələri verildiyindən iddiaxxxxının onlara aid hissədə tələbi əsaslıdır.
93. Odur ki, cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, L.Koşolenko, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, R.Cabbarov, cavabdeh7, cavabdeh16, cavabdeh8 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri əsassız olduğundan təmin edilməməli, qətnamə onların apellyasiya şikayətlərinə əsasən mübahisələndirilən hissələrdə dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır.
94. Rayon məhkəməsi yaşayış sahəsi – mənzillə təmin edilməyən 4 cavabdehə cavabdeh4, cavabdeh3, cavabdeh2, cavabdeh1 münasibətdə də iddia tələblərini təmin etmişdir. Həmin cavabdehlər də ayrı-ayrılıqda qətnaməni mübahisələndirmiş, apellyasiya şikayətləri vermişlər. Məhkəmə həmin cavabdehlərin apellyasiya şikayətlərini əsaslı hesab edərək aşağıdakıları qeyd edir.
95. Məhkəmə ilk növbədə qeyd edir ki, cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh3, cavabdeh2, cavabdeh1 münasibətdə iddia tələbi iddiaxxxxı ilə onların arasında münasibətlərin yarandığı vaxt qüvvədə olan Mənzil Məcəlləsinin 105-ci maddəsinin təsiri altına düşür. Belə ki, mülki iş materiallarında olan cavabdeh4 əri X17, cavabdeh3, cavabdeh2, cavabdeh1 anası X7 əmək kitabxxxxalarından müəyyən olduğu kimi onlar müvafiq olaraq 24 il, 23 il, 19 il, 19 il iddiaxxxxı QSC-də əmək fəaliyyəti ilə məşğul olmuşlar. Belə olan halda isə məlum olur ki, həmin şəxslərə digər yaşayış sahəsi verilmədən onların yataqxanadan xxxxıxarılmaları yolverilməzdir.
96. Məhkəmə həmin cavabdehlərin hər biri ilə bağlı məsələyə ayrılıqda münasibət bildirilməsini zəruri hesab edərək aşağıdakıları qeyd edir.
97. 1) Məhkəmə cavabdeh cavabdeh4 apellyasiya şikayətinə münasibətdə qeyd edir ki, müəyyən olduğu kimi onun yataqxanadan istifadə hüququ ailə üzvü kimi ərinin Cəmiyyətlə əmək münasibətlərində olmasından yaranmışdır. cavabdeh4 məhkəmə kollegiyasının iclasında izahatında mərhum ərinin 25 il QSC-də əmək fəaliyyəti ilə məşğul olduğunu, 2010-cu ildə qəza kexxxxirdiyi üxxxxün işə gedə bilmədiyini və buna görə də Əmək Məcəlləsinin 70-ci maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən Cəmiyyətlə aralarında olan əmək münasibətlərinə son verildiyini bildirmişdir.
98. Məhkəmə qeyd edir ki, məlum olduğu kimi cavabdeh cavabdeh4nin əri QSC-də işləməyə başladığı tarixdən - 1986-cı ildən 2010-cu ilə qədər fasiləsiz olaraq onlar həmin yataqxanada yaşamış, kommunal ödənişlər ödəmişlər, cavabdeh4nin əri ƏM-nin 70-ci maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən işdən 2010-cu ildə xxxxıxarılmış olsa belə, o işdən xxxxıxarılanadək həmin vaxt qüvvədə olmuş MM-in 105-ci maddəsinin tələbinə əsasən başqa yaşayış sahəsi verilmədən xxxxıxarılması qadağan edilən şəxs stsusunu əldə etmişdir, demək ki, onun sonradan ƏM-in 70-ci maddəsinin “xxxx” bədi ilə işdən xxxxıxarılması belə onun artıq həmin vaxt üxxxxün əldə etdiyi həmin statusunu aradan qaldırmır. Eyni zamanda da müəyyən olunmur ki, S.Həmzəyev vəfat etdiyi ##.## 2021-ci il tarixinədək həmin mənzildə yaşamış, onun arvadı cavabdeh cavabdeh4 isə hələ də həmin yataqxanada yaşamaqda davam edir, hazırkı mübahisəyədək iddiaxxxxı onunla münasibətləri davam etdirmiş, yataqxanada yaşamasına etiraz etməmiş, eləcə də cabdehin ərinin işdən xxxxıxarılmasından kexxxxən 15 il ərzində onlardan komunal ödənişləri qəbul etmişdir.
99. Məhkəmə qeyd edir ki, ##.##.2009-cu il tarixədək qüvvədə olan Mənzil Məcəlləsinin 105-ci maddəsinə əsasən xidməti yaşayış sahəsi verilmiş müəssisədə, idarədə, təşkilatda azı on il işləmiş şəxslər digər yaşayış sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən xxxxıxarıla bilməzlər. Cavabdeh cavabdeh4 aid hissədə iddia tələbi həmin normanın təsiri altına düşür, belə ki, həmin normadan müəssisədə 10 ildən xxxxox işləmiş şəxslərin digər yaşayış sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən xxxxıxarılmasının yolverilməzliyi təsbit edilmişdir. Belə olan halda cavabdeh cavabdeh4 ərinin ƏM-nin 70-ci maddəsinin “xxxx” bəndinə əsasən QSCdə əmək fəaliyyətinə xitam verilməsi onun MM-nin 105-ci maddəsində təsbit olunmuş hüququnu istisna etmir.
100. Belə olan halda Məhkəmə cavabdeh cavabdeh4 apellyasiya şikayətini əsaslı hesab edərək qeyd edir ki, cavabdeh cavabdeh4 münasibətdə iddia tələbləri təmin edilməməlidir.
101. 2) Məhkəmə cavabdehlər E.Rəhimova və cavabdeh2 ayrı-ayrılıqda verdikləri apellyasiya şikayətlərinə münasibətdə qeyd edir ki, rayon məhkəməsi onlara münasibətdə iddia tələbini təmin edərkən öz xahişlərinə əsasən əmək münasibətlərinə son qoyulmasına əsaslanmış, lakin cavabdeh3 ##.##.1993-cü ildən ##.##.2016-cı ilə kimi 23 il, cavabdeh2 1995ci ildən 2014-cü ilə kimi 19 il İddiaxxxxı QSC-də işləməsini, öz xahişləri ilə işdən xxxxıxdıqlarına görə mənzil sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən xxxxıxarılmasına yol verilməyən vətəndaşlar siyahısına aid olmalarını nəzərə almamışdır. Beləliklə də, cavabdehlər cavabdeh3 və cavabdeh2 münasibətdə rayon məhkəməsinin mövqeyi əsaslı olmamış, rayon məhkəməsi maddi hüquq normasının tətbiqində səhvə yol vermişdir.
102. Belə ki, həmin cavabdehlərin 10 ildən xxxxox iddiaxxxxı QSC-də əmək fəaliyyəti ilə məşğul olması mübahisəsizdir. Belə olan halda cavabdehlər cavabdeh2 və cavabdeh3 münasibətdə də iddia tələbləri ##.##.2009-cu il tarixədək qüvvədə olan Mənzil Məcəlləsinin 105-ci maddəsinin təsiri altına düşür. Eyni zamanda cavabdeh2 Birinci Qarabağ Müharibəsi əlilidir, deməli QSC-də 10 ildən xxxxox işləməsi ilə yanaşı, həm də müharibə əlili olduğuna görə istinad edilən maddənin tələblərinə əsasən digər yaşayış sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən və ya yataqxanadan xxxxıxarıla bilməz. Odur ki, cavabdehlər cavabdeh3 və cavabdeh2 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri əsaslı olduğundan təmin edilməli, onlara münasibətdə iddia tələbləri təmin edilməməlidir.
103. 3) Məhkəmə cavabdeh cavabdeh1 münasibətdə də rayon məhkəməsinin gəldiyi nəticə ilə razılaşmır.
104. Belə ki, ##.##.2009-cu ilə qədər qüvvədə olan Mənzil Məcəlləsinin 105-ci maddəsinə görə ... xidməti yaşayış sahəsi verilmiş və ölmüş işxxxxinin ailə üzvləri digər yaşayış sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahəsindən xxxxıxarıla bilməzlər.
105. Hazırda qüvvədə olan Mənzil Məcəlləsinin 102.2.3-cü maddəsinə əsasən də xidməti yaşayış sahəsi və ya yataqxanada yaşayış sahəsi verilmiş ölmüş işxxxxinin ailə üzvləri xidməti yaşayış sahələrindən və yataqxanalarda yaşayış sahələrindən digər yaşayış sahəsi verilmədən xxxxıxarıla bilməz.
106. Rayon məhkəməsi cavabdeh1 münasibətdə iddianı təmin edərkən həmin maddəyə əsaslansa da, normanın təfsirində səhvə yol vermiş və həmin maddənin ölmüş işxxxxinin ailə üzvlərinə özlərini yaşayış sahəsi ilə təmin etməyə vaxt və şərait yaratmadan, işxxxxi öldükdən dərhal sonra mənzildən xxxxıxarılmalarının qarşısını almaq məqsədi daşıdığını qeyd etmişdir.
107. Məhkəmə qeyd edir ki, rayon məhkəməsi X7 vəfat edərkən, cavabdeh cavabdeh1 hələ yetkinlik yaşına xxxxatmamasını – 14 yaşında olmasını, onun işləmək, özünə yaşayış üxxxxün şərait qurmaq imkanı olmamasını nəzərə almamışdır.
108. Mülki iş materiallarında olan N.Daşdiyevanın əmək kitabxxxxasının surətindən müəyyən edildiyi kimi o, ##.##.1997-ci il tarixdən ##.##.2016-cı ilə - vəfat edənə qədər fasiləsiz olaraq, QSC-də işləmiş, həmin yataqxanada yaşamış, oğlu cavabdeh1 də ##.##.2001-ci ildə orada dünyaya gəlmişdir.
109. Eləcə də, cavabdeh1 anasının – işxxxxinin vəfat etməsi ilə əlaqədar onunla bağlanmış əmək müqaviləsinə ##.##.2016-cı il tarixli əmrlə xitam verilsə də, kexxxxən 10 ilə yaxın müddət ərzində cavabdeh1 yataqxanada onlara aid sahədə yaşamağa davam etmiş, iddiaxxxxının hazırkı mübahisəyədək ona qarşı hər hansı iddiası – tələbi olmamış, eləcə də ondan komunal xidmətlərə görə ödənişləri qəbul etmişdir.
110. Beləliklə də, rayon məhkəməsi cavabdeh cavabdeh1 digər yaşayış sahəsi verilmədən xidməti yaşayış sahələrindən və yataqxanalarda yaşayış sahələrindən xxxxıxarıla bilməyən şəxslər kateqoriyasına aid olmasını nəzərə almadığından, cavabdeh cavabdeh1 apellyasiya şikayəti də təmin edilməli, ona münasibətdə iddia tələbləri təmin edilməməlidir.
111. Məhkəmə onu da qeyd edir ki, apellyasiya şikayətləri verən bütün cavabdehlər şikayətlərində və izahatlarında iddiaxxxxının hüquqdan sui-istifadə etdiyini qeyd etmiş, onlara yataqxanadan xxxxıxarılmayacaqları barədə dəfələrlə şifahi vədlər verildiyini bildirmişlər. Məhkəmə kollegiyasının iclasında iştirak edən iddiaxxxxının nümayəndəsi Nümayəndə də cavabdehlərin həmin izahatlarını təsdiqləmiş, 2017-2018-ci illərdə yataqxana ilə bağlı cavabdehlərə rəis tərəfindən şifahi şəkildə söz verilsə belə, daha sonra X16 baş verməsi ilə əlaqədar bir sıra şəxslərin mənzil və işlə təmin edilməsi məsələsi yarandığını, mənzil növbəsində gözləyən müharibə əlilləri olduğunu qeyd etmiş, onların siyahısını Məhkəməyə təqdim edəcəyini bildirsə də, təqdim etməmişdir. Məhkəmə cavabdehlərin bu dəlili ilə bağlı qeyd edir ki, hazırkı halda həmin xüsusatın araşdırılmasına lüzum yoxdur.
112. MPM-in 385.1.1-ci maddəsinə əsasən, maddi hüquq normalarının və ya prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq edilməməsi məhkəmə aktının apellyasiya qaydasında ləğv edilməsi üxxxxün əsaslardan biridir.
113. Həmin Məcəllənin 386-cı maddəsinə görə maddi hüquq normaları o halda pozulmuş və ya düzgün tətbiq olunmamış hesab edilir ki, birinci instansiya məhkəməsi hüququn tətbiq edilməsində səhv buraxsın, tətbiq edilməli olan qanunu və ya digər normativ hüquqi aktı tətbiq etməsin, yaxud qanunu səhv təfsir etsin.
114. Avropa Məhkəməsi özünün bir sıra qərarlarında (“Delkart Belxxxxikaya qarşı” iş üzrə ## ###### 1970-ci il tarixli qərarı, “Piersack Belxxxxikaya qarşı” iş üzrə ## ####### 1982-ci il tarixli qərarı və s.) xüsusi olaraq vurğulamışdır ki, “…ədalət mühakiməsinin həyata kexxxxirilməsi ilə bərabər, ədalətin bərqərar edildiyi də aydın görünməlidir”. Nəticə:
115. Beləliklə, Məhkəmə hesab edir ki, birinci instansiya məhkəməsi iş üzrə maddi hüquq normalarının tətbiqində və təfsirində səhvə yol verdiyindən, cavabdehlər X1, cavabdeh3 Oqtay qızı, cavabdeh4 və cavabdeh1 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri təmin edilməli, qətnamə qismən – “cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh1, cavabdeh2, cavabdeh3 Oqtay qızının iddiaxxxxı İddiaxxxxı QSC-nin balansında olan ünvan 2 ünvanında yerləşən ailəvi yataqxanada yaşadıqları mənzillərdən xxxxıxarılması, mənzillərin cavabdehlər tərəfindən boşaldılaraq iddiaxxxxıya təhvil verilməsi” hissəsində ləğv edilməli, həmin hissədə yeni qətnamə qəbul edilərək həmin hissədə iddia tələbləri təmin edilməməli, cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, L.Koşolenko, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, R.Cabbarov, cavabdeh7, cavabdeh16, cavabdeh8 tərəfindən ayrı-ayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri təmin edilməməli, qətnamə onların apellyasiya şikayətlərinə əsasən mübahisələndirilən hissələrdə dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır.
116. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin apellyasiya instansiya məhkəməsinin səlahiyyətlərini müəyyən edən 384-cü maddəsinə əsasən apellyasiya instansiyası məhkəməsi qətnaməni dəyişmədən, apellyasiya şikayətini isə təmin etmədən saxlaya bilər; qətnaməni tamamilə və ya qismən ləğv edə bilər və birinci instansiya məhkəməsində müəyyən edilmiş hallar və ya əlavə təqdim olunmuş sübutlar əsasında yeni qətnamə qəbul edə bilər; qətnaməni dəyişdirə bilər; qətnaməni tamamilə və ya qismən ləğv edə bilər, iş üzrə icraata xitam verə və yaxud ərizəni baxılmamış saxlaya bilər.
117. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 119.1-ci maddəsinə əsasən cavabdehlər cavabdeh2, cavabdeh3, cavabdeh4, cavabdeh1 tərəfindən apellyasiya şikayətlərinin verilməsi ilə bağlı ödənilmiş dövlət rüsumu 50+50+50+50=200 (iki yüz) manat iddiaxxxxıdan cavabdehlərin xeyrinə tutulmalı, digər cavabdehlərin apellyasiya şikayətlərinin verilməsi ilə bağlı ödədikləri dövlət rüsumu cavabdehlərin özlərinə aid edilməlidir.
118. Şərh edilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 372, 382, 384.0.2 və 405.0.1-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə kollegiyası
QƏT ETDI:
Cavabdehlər X1, cavabdeh3 Oqtay qızı, cavabdeh4 və cavabdeh1 tərəfindən ayrıayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri təmin edilsin. Xətai Rayon Məhkəməsinin *(***)-****/**** nömrəli, ##.##.2026-cı il tarixli qətnaməsi qismən – “cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh1, cavabdeh2, cavabdeh3 Oqtay qızının iddiaxxxxı İddiaxxxxı QSC-nin balansında olan ünvan 2 ünvanında yerləşən ailəvi yataqxanada yaşadıqları mənzillərdən xxxxıxarılması, mənzillərin cavabdehlər tərəfindən boşaldılaraq iddiaxxxxıya təhvil verilməsi” hissəsində ləğv edilsin, həmin hissədə yeni qətnamə qəbul edilsin və həmin hissədə iddia tələbləri təmin edilməsin. Cavabdehlər cavabdeh5, cavabdeh10, X35, cavabdeh12, cavabdeh11, cavabdeh10 Seyfəddin oğlu, X2, cavabdeh7 Əlisahib oğlu, cavabdeh16, cavabdeh8 tərəfindən ayrıayrılıqda verilmiş apellyasiya şikayətləri təmin edilməsin. Xətai Rayon Məhkəməsinin *(***)-****/**** nömrəli, ##.##.2026-cı il tarixli qətnaməsi onların apellyasiya şikayətlərinə əsasən mübahisələndirilən hissələrdə dəyişdirilmədən saxlanılsın. Apellyasiya şikayətinin verilməsi ilə bağlı cavabdehlər X1 tərəfindən ödənilmiş 50 (əlli) manat, cavabdeh3 Oqtay qızı tərəfindən ödənilmiş 50 (əlli) manat, cavabdeh4 tərəfindən ödənilmiş 50 (əlli) manat və cavabdeh1 tərəfindən ödənilmiş 50 (əlli) manat dövlət rüsumları iddiaxxxxı İddiaxxxxı QSC-dən ayrı-ayrılıqda cavabdehlərin xeyrinə tutulsun, digər cavabdehlərin apellyasiya şikayətlərinin verilməsi ilə bağlı ödədikləri dövlət rüsumu cavabdehlərin özlərinə aid edilsin. Qətnamə rəsmi qaydada verildiyi gündən hesablanmaqla ondan 2 (iki) ay müddətinə Bakı Apellyasiya Məhkəməsi vasitəsi ilə “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinə kassasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən şikayət verilməmişsə, bu müddət kexxxxdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Qeyd: Kassasiya şikayəti elektron sistem vasitəsi ilə verilmədikdə MPM-in 408.1.7ci maddəsinə əsasən geri qaytarılacaqdır.