Azərbaycan Respublikası adından Qətnamə Şirvan şəhəri İş № 2(3-9)-563/2026 11.06.2026 ŞIRVAN APELLYASIYA MƏHKƏMƏSI İddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh3 İlham qızına, Bünyadova Günay Əhməd qızına, cavabdeh1onal “Asan” xidmət mərkəzi notarial ofisinə və DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinə qarşı daşınmaz əmlakın alqı-satqı ilə bağlı müqavilənin və çıxarışın etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair mülki iş üzrə Q Ə T N A M Ə S İ Açar sözlər: daşınmaz əmlakın alqı-satqı ilə bağlı müqavilənin və çıxarışın etibarsız hesab edilməsi tələbi. Şirvan şəhəri, ## #### 2026-cı il Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının hakimləri İmanov Cahid Fehruz oğlu (sədrlik edən, məruzəçi), Əsədov İlham Qoşunəli oğlu və Kərimov Tale Suliddin oğlundan ibarət tərkibdə, Əhmədli Murad İlham oğlunun katibliyi, İddiaçı İddiaçı iştirakı ilə, İddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh3 İlham qızına, Bünyadova Günay Əhməd qızına, cavabdeh1onal “Asan” xidmət mərkəzi notarial ofisinə və DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinə qarşı daşınmaz əmlakın alqı-satqı ilə bağlı müqavilənin və çıxarışın etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair mülki iş üzrə Lənkəran Rayon Məhkəməsinin ## ###### 2025-ci il tarixli, *(***)-****/**** saylı qətnaməsindən (hakim. E.Ələsgərov) iddiaçı İddiaçı tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətinə apellyasiya icraatı qaydasında Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin inzibati binasında (Şirvan şəhəri, Naxçıvan küçəsi 3) açıq məhkəmə iclasında baxaraq, aşağıdakı qətnaməni qəbul etdi. İşin halları: İddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh3 İlham qızına, Bünyadova Günay Əhməd qızına, cavabdeh1onal “Asan” xidmət mərkəzi notarial ofisinə və DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinə qarşı daşınmaz əmlakın alqı-satqısı ilə bağlı müqavilənin və çıxarışın etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək Lənkəran rayonu Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71,8 kv metr olan fərdi yaşayış evinin və 0,12712 ha torpaq sahəsinin cavabdeh3 İlham qızı tərəfindən Bünyadova Günay Əhməd qızına satılması barədə ##.##.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsinin, Dövlət Reyestri Xidmətinin çıxarışının etibarsız hesab edilməsi və ödədiyi 100 manat dövlət rüsumunün cavabdehlərdən tutulub ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaçı İddiaçı iddia tələbini onunla əsaslandırmışdır ki, “xxxx” Açıq Səhmdar Cəmiyyəti ilə cavabdeh4 arasında ## ####### 2011-ci il tarixdə əsas kredit müqaviləsi bağlanmışdır. Daha sonra tərəflər arasında müxtəlif vaxtlarda əlavə kredit müqavilələri bağlanmış, həmçinin kredit müqaviləsi üzrə yeni ödəniş cədvəlləri təqdim edilmişdir. Eyni zamanda alınmış kreditin təminatı kimi ## ####### 2011-ci il tarixdə ipoteka müqaviləsi bağlanmış, həmin müqaviləyə əsasən Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun mülkiyyətində olan və Lənkəran rayonu Şilavar kəndində yerləşən 0.01288 ha torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən qeyri-yaşayış binası ipoteka ilə bankın xeyrinə yüklü edilmişdir. Tərəflər arasında ##.##.2012-ci il tarixdə bağlanmış ipoteka müqaviləsinə əsasən Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun mülkiyyətində olan və Lənkəran rayonu Şilavar kəndində yerləşən 0.12712 ha torpaq sahəsini və həmin torpaq sahəsində yaşayış evi kreditin təminatı olaraq ipoteka ilə bankın xeyrinə yüklü edilmişdir. Lənkəran rayonu Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71.8 kv metr olan fərdi yaşayış evi və 0.12712 ha torpaq sahəsi onun mülkiyyətində olmaqla bu barədə ona Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Hüquqları Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestri tərəfindən ##.##.2020-ci il tarixində çıxarış verilmişdir. Bundan qabaq Bankın xeyrinə yüklü edilmiş və Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun mülkiyyətində olmuş (hazırda cavabdeh4 mülkiyyətində olan) fərdi yaşayış evinin azad edilməsi üçün tərəfindən 10.000 manat kredit ödənilmişdir. Bunun müqabilində həmin evi onun sahibliyinə verəcəklərinə dair vəd versələr də, daha sonra məhkəmə qaydasında evi ondan geri almışlar, lakin bu günə qədər onun pulunu ödəməmişlər. Lənkəran rayon İcra və Probasiya şöbəsinin icra məmuru Əhmədov Elşad İdman oğlu borclu cavabdeh4 məxsus daşınmaz əmlakın üzərinə həbs qoyulması barədə təqdimatla məhkəməyə müraciət etmişdir. Təqdimat onunla əsaslandırılmışdır ki, Lənkəran rayon İcra və Probasiya şöbəsinin icraatına daxil olmuş Şirvan Kommersiya Məhkəməsinin *-*(***)-****/**** saylı, ##.##.2022-ci il tarixli icra sənədinə əsasən, borclu cavabdeh4 10.000 manat məbləğində pul alınaraq, tələbkar İddiaçı verilməlidir. Borclu cavabdeh4 icra sənədinin tələbini tam təmin etmədiyi üçün "İcra haqqında" Azərbaycan Respublikası Qanunun 43-cü maddəsinə əsasən barəsində məcburi icra tədbirlərinə başlanılmışdır. Görülmüş bütün icra tədbirlərinə baxmayaraq borclu cavabdeh4 icra sənədinin tələbini təmin etməkdən yayınmışdır. Ona görə də borclu cavabdeh4 mülkiyyətində olan 0.1271 ha torpaq sahəsində 3 otaqlı, 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin olması müəyyən edilmişdir. Bundan əlavə tələbkar İddiaçı Lənkəran rayon icra və Probasiya Şöbəsinə ##.##.2024-cü il tarixli ərizə verərək, cavabdeh4 mülkiyyətində olan 0.1271 ha torpaq sahəsində 3 otaqlı, 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin üzərinə həbsin qoyulmasını xahiş etmişdir. Aparılmış icra tədbirləri nəticəsində müəyyən olunmuşdur ki, borclu cavabdeh4 adına Lənkəran rayonu, Şilavar kəndində 0,1271 ha torpaq sahəsində 3 otaqlı, 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evi dövlət qeydiyyatına alınmışdır. İcra sənədinin icrasını təmin etmək məqsədilə borclunun əmlakının üzərinə həbs qoymaq və onu satmaq yolu ilə tələbin əmlaka yönəldilməsi zərurəti yaranmışdır. Lənkəran Rayon Məhkəməsinin iş üzrə *(***)-***/**** saylı ## ####### 2024cü il tarixli qərardadı ilə icra məmurunun təqdimatı təmin edilərək, borclu cavabdeh4 adına Lənkəran rayonu, Şilavar kəndində 0,1271 ha torpaq sahəsində 3 otaqlı, 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin üzərinə həbs qoyulmuşdur. Borclu cavabdeh4 tərəfindən məhkəmənin 8(049)- ***/**** saylı ## ####### 2024-cü il tarixli qərardadından şikayət verilmişdir. Məhkəmənin *(***)-***/**** saylı ## ###### 2024-cü il tarixli qərardadı ilə məhkəmənin *(***)-***/**** saylı ## ####### 2024-cü il tarixli qərardadı ləğv edilərək, təqdimata yenidən məhkəmə baxışı təyin edilmişdir. Borclu cavabdeh4 şikayətini onunla əsaslandırmışdır ki, Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evi ##.##.2024-cü il tarixdən cavabdeh3 İlham qızının mülkiyyətindədir. Hazırda mülkiyyətində heç bir əmlak yoxdur. Lakin Lənkəran Rayon Məhkəməsinin 8(049)- ***/**** saylı, ## ####### 2024-cü il tarixli qərardadı ilə Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 3 otaqlı 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin üzərinə həbs qoyulmuşdur. Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 3 otaqlı 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evi əslində dövlət reyestrindən çıxarışa əsasən Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin özüdür. Sadəcə olaraq texniki səhf kimi həmin ev bəzi sənədlərdə 152.80 kv.m, bəzi sənədlərdə isə əsasən də çıxarışda 130 kv.m kimi görsənir. Onun ümimiyyətlə Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 3 otaqlı 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evi olmayıb. Həmin ev çıxarışa əsasən Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evidir və həmin əmlak da ##.##.2024-cü il tarixdən dövlət reyestrindən çıxarışa əsasən cavabdeh3 İlham qızının mülkiyyətindədir. Borclu cavabdeh4 Hüseybala oğlu belə ki, borcunu tam ödəmir və adında olan əmlakını öz arvadının adına keçirib.Borclu Qabil arvadı ilə birləşib mülkün bir hissəsini nəqədər ki məhkəmə işləri onların mülkiyyətində həbs qoymayıb mülkün bir hissəsini satmaq qərarına gəlmişlər. ##.##.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsi Hüseynov Nərmin İlham qızı ilə cavabdeh2 arasında bağlanmışdır. Qeyd olunan ünvanda qeydiyyatda olmasına baxmayaraq, ondan bu barədə hər hansı razılıq alınmamışdır. Belə olan halda bağlanmış əqd uydurma əqd sayılır. Odur ki, göstərilənləri nəzərə alaraq Lənkəran rayonu Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71,8 kv metr olan fərdi yaşayış evinin və 0,12712 ha torpaq sahəsinin cavabdeh3 İlham qızı tərəfindən Bünyadova Günay Əhməd qızına satılması barədə ##.##.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsinin, Dövlət Reyestri Xidmətinin çıxarışının etibarsız hesab edilməsi və ödədiyi 100 manat dövlət rüsumunün cavabdehlərdən tutulub ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş edir. Cavabdeh cavabdeh4 iddia tələbinə yazılı etiraz təqdim edərək bidirmişdir ki, iddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh3 İlham qızına, Bünyadova Günay Əhməd qızına, cavabdeh1onal “Asan” xidmət mərkəzi notarial ofisinə və DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinə qarşı alqı-satqı müqaviləsinin və çıxarışın etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair iddia ərizəsilə məhkəməyə müraciət edərək Lənkəran rayonu Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71,8 kv metr olan fərdi yaşayış evinin və 0,12712 ha torpaq sahəsinin cavabdeh3 İlham qızı ilə cavabdeh2 arasında bağlanılmış ##.##.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsinin və Dövlət Reyestri Xidmətinin çıxarışının etibarsız hesab edilməsi və ödədiyi 100 manat dövlət rüsumunun cavabdehlərdən tutulub ona verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaçı iddia ərizəsində göstərmişdir ki, “xxxx” Açıq Səhmdar Cəmiyyəti ilə cavabdeh4 arasında ## ####### 2011ci il tarixdə əsas kredit müqaviləsi bağlanmışdır. Daha sonra tərəflər arasında müxtəlif vaxtlarda əlavə kredit müqavilələri bağlanmış, həmçinin kredit müqaviləsi üzrə yeni ödəniş cədvəlləri təqdim edilmişdir. Eyni zamanda alınmış kreditin təminatı kimi ## ####### 2011ci il tarixdə ipoteka müqaviləsi bağlanmış, həmin müqaviləyə əsasən Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun mülkiyyətində olan və Lənkəran rayonu Şilavar kəndində yerləşən 0.01288 ha torpaq sahəsini və həmin torpaq sahəsində yerləşən qeyri-yaşayış binası ipoteka ilə bankın xeyrinə yüklü edilmişdir. Tərəflər arasında ##.##.2012-ci il tarixdə bağlanmış ipoteka müqaviləsinə əsasən Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun mülkiyyətində olan və Lənkəran rayonu Şilavar kəndində yerləşən 0.12712 ha torpaq sahəsini və həmin torpaq sahəsində yaşayış evi kreditin təminatı olaraq ipoteka ilə bankın xeyrinə yüklü edilmişdir. Daha sonra bankın xeyrinə yüklü edilmiş Seriya RX, № ******* Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət Reyestindən Çıxarışa əsasən Lənkəran rayonu Şilavar kəndində yerləşən bir mərtəbəli ümumi sahəsi 70.5 kv.m İddiaçı Hüseybala oğluna bağışlanmışdır. 2022-ci ildə Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlu daşınmaz əmlakın özünə məxsus olan tikintialtı sahə 0.00782 ha, 45.4 kv.m sahəsi cavabdeh4 Hüseybala oğluna bağışlanmışdır. Lənkəran rayonu Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71.8 kv metr olan fərdi yaşayış evi və 0.12712 ha torpaq sahəsi onun mülkiyyətində olmaqla bu barədə ona Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Hüquqları Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestri tərəfindən ##.##.2020-ci il tarixində çıxarış verilmişdir. Bundan qabaq Bankın xeyrinə yüklü edilmiş və Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun mülkiyyətində olmuş (hazırda cavabdeh4 mülkiyyətində olan) fərdi yaşayış evinin azad edilməsi üçün tərəfindən 10.000 manat kredit ödənilmişdir. Bunun müqabilində həmin evi onun sahibliyinə verəcəklərinə dair vəd versələr də, daha sonra məhkəmə qaydasında evi ondan geri almışlar, lakin bu günə qədər onun pulunu ödəməmişlər. Lənkəran rayon İcra və Probasiya şöbəsinin icra məmuru Əhmədov Elşad İdman oğlu borclu cavabdeh4 məxsus daşınmaz əmlakın üzərinə həbs qoyulması barədə təqdimatla məhkəməyə müraciət etmişdir. Təqdimat onunla əsaslandırılmışdır ki, Lənkəran rayon İcra və Probasiya şöbəsinin icraatına daxil olmuş Şirvan Kommersiya Məhkəməsinin 2-2(121)- ****/**** saylı, ##.##.2022-ci il tarixli icra sənədinə əsasən, borclu cavabdeh4 10.000 manat məbləğində pul alınaraq, tələbkar İddiaçı verilməlidir. Borclu cavabdeh4 icra sənədinin tələbini tam təmin etmədiyi üçün "İcra haqqında" Azərbaycan Respublikası Qanunun 43-cü maddəsinə əsasən barəsində məcburi icra tədbirlərinə başlanılmışdır. Görülmüş bütün icra tədbirlərinə baxmayaraq borclu cavabdeh4 icra sənədinin tələbini təmin etməkdən yayınmışdır. Ona görə də borclu cavabdeh4 mülkiyyətində olan 0.1271 ha torpaq sahəsində 3 otaqlı, 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin olması müəyyən edilmişdir. Bundan əlavə tələbkar İddiaçı Lənkəran rayon icra və Probasiya Şöbəsinə ##.##.2024-cü il tarixli ərizə verərək, cavabdeh4 mülkiyyətində olan 0.1271 ha torpaq sahəsində 3 otaqlı, 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin üzərinə həbsin qoyulmasını xahiş etmişdir. Aparılmış icra tədbirləri nəticəsində müəyyən olunmuşdur ki, borclu cavabdeh4 adına Lənkəran rayonu, Şilavar kəndində 0,1271 ha torpaq sahəsində 3 otaqlı, 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evi dövlət qeydiyyatına alınmışdır. İcra sənədinin icrasını təmin etmək məqsədilə borclunun əmlakının üzərinə həbs qoymaq və onu satmaq yolu ilə tələbin əmlaka yönəldilməsi zərurəti yaranmışdır. Lənkəran Rayon Məhkəməsinin iş üzrə *(***)***/**** saylı ## ####### 2024-cü il tarixli qərardadı ilə icra məmurunun təqdimatı təmin edilərək, borclu cavabdeh4 adına Lənkəran rayonu, Şilavar kəndində 0,1271 ha torpaq sahəsində 3 otaqlı, 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin üzərinə həbs qoyulmuşdur. Borclu cavabdeh4 tərəfindən məhkəmənin 8(049)- ***/**** saylı ## ####### 2024-cü il tarixli qərardadından şikayət verilmişdir. Məhkəmənin *(***)-***/**** saylı ## ###### 2024-cü il tarixli qərardadı ilə məhkəmənin 8(049)- ***/**** saylı ## ####### 2024-cü il tarixli qərardadı ləğv edilərək, təqdimata yenidən məhkəmə baxışı təyin edilmişdir. Borclu cavabdeh4 şikayətini onunla əsaslandırmışdır ki, Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evi ##.##.2024-cü il tarixdən cavabdeh3 İlham qızının mülkiyyətindədir. Hazırda mülkiyyətində heç bir əmlak yoxdur. Lakin Lənkəran Rayon Məhkəməsinin 8(049)- ***/**** saylı, ## ####### 2024-cü il tarixli qərardadı ilə Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 3 otaqlı 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin üzərinə həbs qoyulmuşdur. Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 3 otaqlı 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evi əslində dövlət reyestrindən çıxarışa əsasən Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evinin özüdür. Sadəcə olaraq texniki səhf kimi həmin ev bəzi sənədlərdə 152.80 kv.m, bəzi sənədlərdə isə əsasən də çıxarışda 130 kv.m kimi görsənir. Onun ümimiyyətlə Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 3 otaqlı 152.80 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evi olmayıb. Həmin ev çıxarışa əsasən Lənkəran rayonu Şilavar kəndində 0.1271 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m sahəsi olan fərdi yaşayış evidir və həmin əmlak da ##.##.2024-cü il tarixdən dövlət reyestrindən çıxarışa əsasən cavabdeh3 İlham qızının mülkiyyətindədir. Borclu cavabdeh4 Hüseybala oğlu belə ki, borcunu tam ödəmir və adında olan əmlakını öz arvadının adına keçirdib. Borclu cavabdeh4 arvadı ilə birləşib mülkün bir hissəsini nə qədər ki, məhkəmə işləri onların mülkiyyətinə həbs qoymayıb mülkünün bir hissəsini satmaq qərarına gəlmişlər. ##.##.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsi cavabdeh3 İlham qızı ilə Bünyatov Günay Əhməd qızı arasında bağlanılmışdır. Qeyd olunan ünvanda qeydiyyatda olmağına baxmayaraq məndən bu barədə hər hansı razılıq əldə edilməmişdir. Belə olan haıda bağlanılmış əqd uydurma əqd sayılır. Aşağıda qeyd etdiyi hallara görə iddia tələbi əsassız olmaqla rədd edilməlidir. 1. Atası Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlu ilə iddiaçı İddiaçı arasında ## ######## 2014-cü il tarixli daşınmaz əmlakın bağışlanması barədə müqavilə bağlanaraq Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində 0.01288 ha torpaq sahəsi üzərində olan ümumu sahəsi 115..9 kv.m qeyri yaşayış sahəsinin 70.5 kv.m (tikilialtı sahəsi 78.2 kv.m) hissəsini iddiaçıya hədiyyə etmiş və həmin vaxt Gülağa ilə atası Hüseynbala arasında olan razılaşmaya görə həmin tarixdən başlayaraq 16 ay müddətinə hər ay 300 manat, 16 ay müddət birdikdən sonra isə hər ay Hüsenybala Hüseynovun ömrümün sonunadək 500 manat pul məbləğini Hüseynbala Hüseynova ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. Həmin şərtlər ilkin müqavilədə göstərilmədiyindən ##.##.2014-cü il tarixdə ilkin müqavilənin tərkib hissəsi olan müqavilə bağlanaraq 16 ay müddətinə hər ay 300 manat, 16 bitdikdən sonra isə hər ay Hüseynbala Hüseynovun ömrünün sonunadək 500 manat pul məbləğini ona ödəməyi iddiaçı üzərinə götürmüş və hər iki müqavilə Lənkəran rayon * saylı notariat kontorunda bağlanılmaqla təsdiq edilmişdir. Həmin vaxt bağışlanılan daşınmaz əmlak xxxx KB ASC-nin girovluğunda olduğundan bank daşınmaz əmlakın özgəninkiləşdirilməsinə razılıq ərizəsinin verilməsindən ötrü əvvəlcədən ödəniş edilməsi tələb etmiş və atam da iddiaçı tərəfindən ona ödəniləcək məbləğ hesabına bankın tələb etdiyi məbləği ödəməsinə etiraz etməmiş və bundan sonra tərəflər razılaşdıqdan sonra İddiaçı həmin məbləğləri xxxx KB ASC-yə ödədikdən sonra ipotekada olan daşınmaz əmlakın bağışlanılmış hissəsinə daşınmaz əmlakın reyestrindən çıxarış almış və yalnız bundan sonra bağışlanılan əmlakı öz mülkiyyətinə keçirə bilmişdir. Sonradan iddiaçı Gülağa atası Hüseynbalaya olan müqavilə üzrə borcunu ödəmədiyindən aralarında mübahisə yaranmışdır. 2. Iddiaçı həmin xxxx ASC-yə ödədiyi məbləğin və eyni zamanda işlətdikləri tikinti mağazasının guya onlara icarəyə verməsi ilə əlaqədar ona və atasına qarşı 2021-ci ildə Lənkəran rayon məhkəməsində pul tələbi ilə bağlı iddia qaldırmış və Lənkəran rayon məhkəməsinin ## ###### 2021-ci il tarixli *(***)-****/**** saylı qətnaməsi ilə iddia tələbi qismən təmin edilmiş, ondan, yəni cavabdeh4 Hüsenynbala oğlundan 10000 (on min) manat tutularaq İddiaçı verilməsi qət edilmiş və həmin qətnamənin əsaslandırıcı hissəsi olan qətnamənin 3-cü səhifəsinin 3-cü abzasında məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmişdir ki, “İddiaçı cavabdeh4 adına olan Unubank ASC-də olan kredit borcunun ödənilməsindən 10000 manat pulun xxxx ASC-yə ödəmiş, həmin məbləğ ödənildikdən sonra sözügedən daşınmaz əmlakı girovluqdan çıxararaq öz adına rəsmiləşdirmişdir” beləliklə artıq həmin mübahisə üzrə iddiaşı 4 il əvvəl pul tələbi ilə bağlı məhkəmədə iddia qaldırmış və məhkəmə tərəfindən də həmin məbləğin ondan alınıb iddiaçıya verilməsi qət edilmiş və həmin qətnamədən tərəfindən apelyasiya şikayəti verilmiş, Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin ##.##.2022-ci il tarixli *(***)-****/**** saylı qərardadına əsasən, iddiaçı İddiaçı və cavabdeh cavabdeh4 tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətləri qismən təmin edilərək, Lənkəran Rayon Məhkəməsinin ##.##.2021-ci il tarixli *(***)****/**** saylı qətnaməsi ləğv edilmiş, iş məhkəmə aidiyyəti üzrə baxılması üçün Şirvan Kommersiya Məhkəməsinə göndərilmişdir. Şirvan Kommersitya Məhkəməsinin ## ####### 2022-ci il tarixli *-*(***)-****/**** saylı qətnaməsi ilə iddia tələbi qismən təmin edilməklə hmin qətnamənin də əsaslandırıcı hissəsi olan 7, 8 və 9cu səhifələrində qeyd edilmişdir ki, “Lənkəran rayonu, Şilavar kəndində yerləşən ümumi sahəsi 115,9 kv.m olan qeyri-yaşayış sahəsinin 45,4 kv.m hissəsi üzərində Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun, 70,5 kv.m hissəsi üzərində isə İddiaçı mülkiyyət hüquqları dövlət reyestrində qeydə alınmışdır. Cavabdehlər cavabdeh4 və Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlu həmin sahəni «Xəzər» inşaat-tikinti materialları mağazası kimi işlətmişlər. Cavabdeh Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlu inşaat materiallarının satışı mağazasının təmiri və mal-material ilə təmin etmək məqsədi ilə 2011-ci ildə “xxxx” KB ASCdən övladları cavabdeh4, İddiaçı, həyat yoldaşı Hüseynova Vlanaz Xudaqulu qızı, gəlini cavabdeh3 İlham qızı və eləcə də tanışı, Lənkəran şəhər sakini Şirəlizadə Famil Ağarəhim oğlunun adına kredit götürmüşdür. Kreditin təminatı olaraq Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğluna məxsus Lənkəran rayonu, Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71.8 kv metr olan fərdi yaşayış evi və 0,12712 ha torpaq sahəsini ipotekaya qoymuşdur. Kreditin müəyyən miqdarı tərəfindən ödənilsə də, tam ödəyə bilmədiyindən "xxxx" KB ASC onlara qarşı kreditin, kredit faizlərinin və cərimənin ödənilməsi, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi tələbinə dair iddia ərizəsi ilə Lənkəran Rayon Məhkəməsinə müraciət etmiş, Lənkəran rayon məhkəməsidə həmin işə baxılaraq iddia tələbini təmin etmişdir. İddiaçı İddiaçı 2020-cı ilin fevral ayında Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğluna müraciət edərək təklif etmişdir ki, o digər oğlanlarından fərqli olaraq ona köməklik etmək istəyir. Köməkliyin nədən ibarət olduğunu soruşduqda Gülağa bildirmişdir ki, banka borclu olduğu pulu nəğd olaraq ödəyəcək, o da yaşadığı evi ona vəsiyyət etsin. Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlu razılıq verdikdən sonra notariusa gedərək özünə məxsus evin iddiaçı İddiaçı verilməsi barədə vəsiyyətnamə yazmışdır. Bundan sonra iddiaçı İddiaçı “xxxx” KB ASC-nə gedərək cavabdeh cavabdeh4 adına olan kredit borcu hesabına 10000 manat ödəyərək Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğluna məxsus Lənkəran rayonu, Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71.8 kv metr olan fərdi yaşayış evi və 0,12712 ha torpaq sahəsini ipotekadan azad edərək əvvəlcə öz adına, sonradan isə qızı Hüseynova Nuranə Gülağa qızının adına rəsmiləşdirmişdir. Cavabdeh Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlu bunu bildikdən sonra İddiaçı və qeyrilərinə qarşı Lənkəran rayonu, Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71.8 kv metr olan fərdi yaşayış evinin və 0,12712 ha torpaq sahəsinin cavabdeh İddiaçı bağışlanılmasına dair ## ###### 2020-ci il tarixli Daşınmaz Əmlakın bağışlanılması müqaviləsinin, həmin mülkün İddiaçı adına qeydiyyata alınmasına dair Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrinin ## ######## 2020-ci il tarixli çıxarışının, İddiaçı tərəfindən həmin mülkün qızı Hüseynova Nuranə Gülağa qızına bağışlanılmasına dair ## ######## 2020-ci il tarixli Daşınmaz Əmlakın bağışlanılması müqaviləsinin, eləcə də həmin mülklə əlaqədar Hüseynova Nuranə Gülağa qızına Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrinin ## ######## 2020-ci il tarixli çıxarışının etibarsız hesab edilməsi tələbinə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmiş və Lənkəran rayon məhkəməsinin ## ###### 2021-ci il tarixli qətnaməsi ilə iddiası təmin olunmuşdur. Bundan sonra tərəflər arasında münasibət korlanmış və iddiaçı hazırki tələblə məhkəməyə müraciət etmişdir. Onun tələbinin ilk 3 hissəsi ilə bağlı məhkəməyə heç bir tutarlı sübut təqdim edilməmiş, mal-material onun tərəfindən alındığı təqdirdə belə həmin malmaterialın məhz cavabdehə məxsus mağazada satılması təsdiqini tapmamışdır. 10000 manatın cavabdeh cavabdeh4 tutulması hissəsində isə məhkəmə qeyd edir ki, göründüyü kimi cavabdeh cavabdeh4 və iddiaçı İddiaçı arasındakı münasibət şifahi formada bağlanmış borc müqaviləsindən əmələ gəlmişdir. Qeyd olunanları nəzərə alaraq və qanunvericiliyin göstərilən müddəalarını rəhbər tutaraq məhkəmə belə nəticəyə ki, iddia qismən təmin edilməli, cavabdeh cavabdeh4 10.000 manat alınaraq iddiaçı İddiaçı verilməli, iddia tələbi qalan hissədə təmin edilməməlidir. Belə ki, iddiaçı İddiaçı Lənkəran rayonu, Şilavar kəndi, Ələt-Astara yolu ünvanında yerləşən “Xəzər” inşaat-tikinti materialları mağazasının cavabdehlərlə şərikli işlətməsi və bunun müqabilində ona 90.000 manat borclu olduqlarına, ona məxsus 70.5 kv.m sahənin cavabdehlərə icarəyə verilməsi barədə razılıq əldə etməsi və Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğluna məxsus Lənkəran rayonu, Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71.8 kv metr olan fərdi yaşayış evi və 0,12712 ha torpaq sahəsini ipotekadan azad edilməsi üçün “xxxx” KB ASC-də cavabdeh cavabdeh4 adına olan kredit borcu hesabına 10000 manatdan əlavə əməliyyatın aparılması üçün 5000 manat ödəməsinə dair mötəbər sübutları məhkəməyə təqdim edə bilməmişdir.” 3. Iddiaçı iddia tələbinin əsası kimi Lənkəran rayon məhkəməsinin ## ### 2025-ci il tarixli 2(049)-1285\**** nömrəli qətnaməsi qeyd edtmişdir ki, həmin qətnamənin qanunsuz və əsassızlığı ilə bağlı olaraq qətnamədən tərəfimdən apellyasiya şikayəti verilmiş və həmin şikayət üzrə apelyasiya qaydasında baxılacaqdır. Yəni iddia hələ qanuni qüvvəsini almamış qətnaməni sübut növü kimi məhkəməyı təqdim etmişdir ki, həmin qətnamənin hazırki vəziyyətdə sübut kimi əvvəlcədən heç bir hüquqi qüvvəsi yoxdur. 4. Iddiaçı alqı-satqı müqaviləsinin etibarsızlığına digər əsas kimi guya həmin fərdi yaşayış evində qeydiyyatda olması ilə əsaslandırmış və bunu təsdiq edən sənəd kimi də həmin fərdi yaşayış evinin onun mülkiyyətində olması barədə hüquqların dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın dövlət reyesrtindən çıxarışa istinad etmişdir. Bununla bağlı bildirirəm ki, iddiaçının özünə məxsus olan fərdi yaşayış evi vardır və həmin ev də Lənkəran rayonunun Şilavar kəndidə yerləşir. Iddiaçı mənə məxsus olan evdə deyil, həmin özünə məxsus olan evdə qeydiyyatdadır. Belə olan halda mənə mənə məxsus olan evin kiməsə bağışlamağımın iddiaçıya heç bir aidiyyəti yoxdur və o, həmin evdə qeydiyyatda olmadığından ondan razılıq alınmasına da heç bir zərurət olmamışdır. Bundan başqa hazırki mübahisəli evin onun mülkiyyətində olması barədə çıxarışa gəldikdə isə həmin evi iddiaçı onun mülkiyyətçisinin xəbəri və məlumatı olamadan etibarından sui-istifadə etməklə əvvəl öz adına sonra isə qızının adına keçirtdiyindən həmin evin əvvəlki mülkiyyətçisi olan atam Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlu İddiaçı onun etibarından sui istifadə etməklə onun iradəsinə zidd olaraq fərdi yaşayış evini özgəninkiləşdirdiyindən müqavilənin etibarsızlığı barədə məhkəmədə iddia qaldırmış, Lənkəran rayon məhkəməsinin ## ###### 2021-ci il tarixli *(***)-***/**** saylı qətnaməsi ilə iddiaçı Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun cavabdehlər İddiaçı, Hüseynova Nuranə Gülağa qızına, Bakı şəhəri ** saylı notariat Ofisinə, Lənkəran Rayon * saylı Notariat Ofisinə, DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi İdarəsinə qarşı Lənkəran rayonu Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71.8 kv metr olan fərdi yaşayış evinin və 0,12712 ha torpaq sahəsinin cavabdeh İddiaçı bağışlanılmasına dair ## ###### 2020-ci il tarixli Daşınmaz Əmlakın bağışlanılması müqaviləsi, həmin mülkün İddiaçı adına qeydiyyata alınmasına dair Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrinin ## ######## 2020-ci il tarixli çıxarışın, İddiaçı tərəfindən həmin daşınmaz əmlakın qızı Hüseynova Nuranə Gülağa qızına bağışlanılmasına dair ## ######## 2020-ci il tarixli Daşınmaz Əmlakın bağışlanılması müqaviləsi, eləcə də həmin daşınmaz əmlakla əlaqədar Hüseynova Nuranə Gülağa qızına Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrinin ## ######## 2020-ci il tarixli çıxarışın etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair iddiası təmin edilmişdir. Bundan əvvəl isə Lənkəran rayon məhkəməsinin ## ###### 2020-ci il tarixli 2(049)- ****/**** saylı qətnaməsi ilə iddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh4 və Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğluna qarşı «əmlak» tələbinə dair iddiası təmin edilməmişdir. Həmin bu hallar iddiaçı İddiaçı mənə qarşı pul tələbinə dair iddia tələbi üzrə Şirvan Kommersiya məhkəməsinin 2- *(***)****/**** nömrəli, ##.##.2022-ci il tarixli qətnaməsinin əsaslandırıcı hissəsində məhkəmənin müəyyən etdiyi hal kimi müəyyən edilmiş və həmin qətnamə də qanuni qüvvəsini almışdır. 5. Iddiaçı eyni zamanda həmin alqı satqı müqaviləsinin və bağışlama müqaviləsinin etibarsızlığının onun maraqlarına toxunan hissə kimi Şirvan Kommersiya məhkəməsinin *-*(***)-****/**** nömrəli, ##.##.2022-ci il tarixli qətnaməsinin icrası məqsədi ilə həmin ev mənim mülkiyyətimdə qalacağı təqdirdə qətnamə üzrə borcun həmin əmlaka ynəldilməsi ilə əsaslandırmışdır ki, məhkəmənin diqqətinə matdırıram ki, Şirvan Kommersiya məhkəməsinin *-*(***)-****/**** nömrəli, ##.##.2022-ci il tarixli qətnaməsi tərəfindən tam olaraq icra olunmuş, həmin qətnamə üzrə iddiaçıya heç bir borcu qalmamışdır. Belə olan halda da özünün xüsusi mülkiyyətində olan hər hansı əmlakı istər həyat yoldaşıma, istərsə də hər hansı digər şəxsin mülkiyyətinə keçirməklə özgəninkiləşdirmək iddiaçının və yə hər hansı digər üçüncü şəxslərin hüquqlarının pozulmasına gətirib çıxara bilməz. Yuxarıda qeyd edilənlərə əsasən iddia tələbi qanunsuz və əsassız olduğundan İddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh3 İlham qızına, Bünyadova Günay Əhməd qızına, cavabdeh1onal “Asan” xidmət mərkəzi notarial ofisinə və DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinə qarşı alqı-satqı müqaviləsinin və çıxarışın etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair mülki iş üzrə iddia tələbinin rədd edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir İş üzrə qəbul edilmiş məhkəmə aktları: a) Birinci instansiya məhkəməsində icraat. Məhkəmə iclasında cavabdeh cavabdeh4 verdiyi izahatında iddia tələbini əsassız hesab edərək və qəbul etmədiyini bildirərək tələbin rədd edilməsini xahiş etmişdir. İş üzrə digər cavabdehlər cavabdeh3 İlham qızına, Bünyadova Günay Əhməd qızına, DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinə və cavabdeh1onal “Asan Xidmət” Mərkəzinin notariat ofisinə məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada məlumat göndərilməsinə baxmayaraq, cavabdehlər cavabdeh3 İlham qız, Bünyadova Günay Əhməd qızı, DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinin və cavabdeh1onal “Asan Xidmət” Mərkəzinin notariat ofisinin nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmiş, notariat ofisi ərizə göndərərək iclasın onların iştirakı olmadan keçirilməsini xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında şahid qismində ifadə verən Feyzullazadə Rüfət Feyruz oğlu bildirdi ki, Lənkəran şəhər İHB-nın Şilavar kənd İƏD üzrə nümayəndəsi vəzifəsində işləyir. Mübahisə ilə bağlı bildirir ki, Lənkəran şəhər İHB-nın Şilavar kənd İƏD üzrə nümayəndəliyinin 2021-2025-ci illərə aid * nömrəli təsərrüfatbaşına kitabının 95-ci səhifəsində cavabdeh4 təsərrüfatında yalnız ailə üzvlərinin barəsində məlumatların qeydiyyatı mövcuddur. Həmin təsərrüfatbaşına kitabının 97-ci səhifəsində isə İddiaçı təsərrüfatında ailə üzvləri məlumatların qeydiyyatı aparılmışdır. Göstərilən təsərrüfatların hər biri ayrı və müstəqil təsərrüfatlardır və təsərrüfatın başçısının ailə üzvləri orada qeydiyyatdadırlar. Məhkəmə iclasında şahid qismində ifadə verən Kərimzadə Samir Əfqan oğlu, şahid Rüfət Feyzullazadə ilə eyni məzmunlu ifadə vermişdir. Lənkəran Rayon Məhkəməsinin ## ###### 2025-ci il tarixli, *(***)-****/**** saylı qətnaməsi ilə iddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh3 İlham qızına, Bünyadova Günay Əhməd qızına, cavabdeh1onal “Asan” xidmət mərkəzi notarial ofisinə və DƏDRXnin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinə qarşı Lənkəran rayonu Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71,8 kv metr olan fərdi yaşayış evinin və 0,12712 ha torpaq sahəsinin cavabdeh3 İlham qızı tərəfindən Bünyadova Günay Əhməd qızına satılması barədə ##.##.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsinin, Dövlət Reyestri Xidmətinin çıxarışının etibarsız hesab edilməsi və ödədiyi 100 manat dövlət rüsumunün cavabdehlərdən tutulub ona verilməsi barədə iddiası təmin edilməmişdir. Apellyasiya şikayətinin və ona etirazın dəlilləri, məhkəmə icraatı iştirakçılarının izahatları: b)Apellyasiya şikayətinin dəlilləri: Qətnamədən iddiaçı apellyasiya şikayəti verərək Lənkəran Rayon Məhkəməsinin e- *(***)-****/**** saylı ##.##.2025-ci il tarixli qətnaməsi əsassız hesab oldunaraq ləğv edilməsini xahiş etmişdir. Apellyasiya şikayəti onunla əsaslandırılmışdır ki, məhkəmə iş üzrə mühüm əhəmiyyət kəsb edən faktiki halları tam araşdırmamış, işə baxarkən maddi və prosessual hüquq normalarının tələblərini pozmuş, təqdim edilmiş sübutları lazımi qaydada qiymətləndirməmiş və gəldiyi nəticələr işin faktiki hallarına uyğun olmamışdır. Şikayətdə göstərilmişdir ki, “xxxx” ASC ilə cavabdeh4 arasında bağlanmış kredit müqavilələri üzrə təminat kimi ipoteka ilə yüklü edilmiş daşınmaz əmlakın azad olunması məqsədilə iddiaçı tərəfindən 10.000 manat məbləğində vəsait ödənilmiş, lakin sonradan həmin əmlak ona verilməmiş, əksinə məhkəmə qaydasında geri alınmış və ödənilən məbləğ qaytarılmamışdır. Həmçinin Şirvan Kommersiya Məhkəməsinin icra sənədi ilə cavabdeh4 10.000 manat məbləğində pulun iddiaçının xeyrinə tutulmalı olduğu müəyyən edilmiş, lakin borclu həmin öhdəliyin icrasından yayınmaq məqsədilə daşınmaz əmlakı əvvəlcə həyat yoldaşı cavabdeh3 İlham qızının adına keçirmiş, daha sonra isə həmin əmlak ##.##.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsi əsasında Bünyadova Günay Əhməd qızına satılmışdır. İddiaçı hesab etmişdir ki, əmlakın özgəninkiləşdirilməsinin əsas məqsədi kreditorun tələbinin icrasından yayınmaq olmuş, buna görə də mübahisələndirilən alqı-satqı müqaviləsi formal xarakter daşımış və real iqtisadi məqsədi borcdan yayınmaqdan ibarət olmuşdur. Bundan başqa, şikayətdə qeyd edilmişdir ki, əmlak əvvəlcə borclunun ailə üzvünün adına keçirilmiş, qısa müddət sonra üçüncü şəxsə satılmış və bütün bu hərəkətlər icra prosesinin başlanmasından sonra həyata keçirilmişdir ki, bu da əqdin real mülkiyyət münasibətləri yaratmaq deyil, kreditorun hüquqlarını pozmaq məqsədi daşıdığını göstərir. Həmçinin qeyd etmişdir ki, o mübahisəli evdə qeydiyyatda olsa da alqı-satqı reallaşdırılan zaman onun razılığı alınmamışdır. c)Apellyasiya şikayətinə qarşı etirazın dəlilləri: Apellyasiya şikayətinə qarşı yazılı etiraz verilməmişdir. ç)Məhkəmə iclasında iştirak edən şəxslərin izahatları: Kollegiyanın iclasında iştirak edən iddiaçı İddiaçı apellyasiya şikayətini müdafiə etmiş, onun məzmununa uyğun izahat vermiş, şikayətinin təmin edilərək qətnamənin ləğv edilməsini və iddianın təmin edilməsini xahiş etmişdir. Bildirmişdir ki, o, mübahisəli evdə qeydiyyatdadır və həmin evin yerləşdiyi torpaq sahəsindən qardaşı arvadı cavabdeh3 İlham qızı tərəfindən 0.04 ha ayrılaraq Bünyadova Günay Əhməd qızına satılan zaman onun razılığı alınmamışdır. Buna görə də hesab edir ki, iddiası əsaslıdır. Cavabdehlərə məhkəmə iclasının yeri və vaxtı barədə müəyyən edilmiş qaydada məlumat verilməsinə baxmayaraq, onlar apellyasiya baxışına gəlməmiş, gəlməmələrinin səbəbləri barədə məhkəməyə məlumat verməmişdir. Lakin cavabdehlər cavabdeh4 və cavabdeh1onal “Asan” xidmət mərkəzində notarial ofisi məhkəməyə ərizə ünvanlayaraq işə onların iştirakı olmadan baxılmasını xahiş etmişlər. Məhkəmə Kollegiyası, işə Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 376.2-ci maddəsinin tələbinə əsasən digər cavabdehlərin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Apellyasiya baxışının hədləri: Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun “Azərbaycan Respublikası Mülki Prossesual Məcəlləsinin 372-ci maddəsinin apellyasiya baxışının hədləri barədə müddəalarının həmin Məcəllənin 372.1 və 372.7-ci maddələrinin tələbləri baxımından şərh edilməsinə dair” ## ### 2011-ci il tarixli qərarında Konstitusiya Məhkəməsinin hüquqi mövqeyi belədir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsini yalnız mübahisələndirilən hissədə yoxlamalıdır. Bununla əlaqədar olaraq apellyasiya instansiyası məhkəməsi qətnamənin mübahisələndirilməyən hissəsinə toxunmamalıdır. Qətnamənin tərəflərin mübahisələndirilməyən, onun əsaslığını şübhə altına alınmayan hissədə ləğv edilməsi və ya dəyişdirilməsi dispozitivlik və çəkişmə prinsipinin pozulması kimi qiymətləndirilməlidir.” Hazırkı halda iddiaçı apellyasiya şikayətində Lənkəran Rayon Məhkəməsinin e-*(***)- ****/**** saylı ##.##.2025-ci il tarixli qətnaməsi əsassız hesab oldunaraq ləğv edilməsini xahiş etməklə qətnaməni mahiyyətcə tam mübahisələndirmişdir. Оna görə də məhkəmə kоllеgiyası birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin apellyasiya şikayətinin dəlilləri üzrə tam yохlanılmasını düzgün hеsab еdir. Mülki işə tətbiq edilən hüquq: Azərbaycan Respublikasında mülkiyyət toxunulmazdır və dövlət tərəfindən müdafiə olunur. Hər kəsin mülkiyyət hüququ vardır. Mülkiyyətin heç bir növünə üstünlük verilmir. Mülkiyyət hüququ, o cümlədən xüsusi mülkiyyət hüququ qanunla qorunur (Konstitusiyanın 13-cü maddəsinin İ hissəsi, 29-cu maddəsinin İ və II hissələri). İnsan Hüquqları haqqında» Avropa Konvensiyasının * saylı protokolunun 1-ci maddəsinə əsasən hər bir fiziki və hüquqi şəxs öz mülkiyyətindən dinc istifadə hüququna malikdir. Heç kəs, cəmiyyətin maraqları naminə, qanunla və beynəlxalq hüququn ümumi prinsipləri ilə nəzərdə tutulmuş şərtlər istisna olmaqla, öz mülkiyyətindən məhrum edilə bilməz. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: 152.1-ci maddəsinə görə, mülkiyyət hüququ - subyektin ona mənsub əmlaka (əşyaya) öz istədiyi kimi sahib olmaq, ondan istifadə etmək və ona dair sərəncam vermək üzrə dövlət tərəfindən tanınan və qorunan hüququdur. 152.2. Sahiblik hüququ - əmlaka (əşyaya) faktik sahibliyi həyata keçirməyin hüquqi cəhətdən təmin edilmiş imkanıdır. 152.3. İstifadə hüququ - əmlakdan (əşyadan) onun faydalı təbii xassələrini hasil etməyin, habelə ondan fayda götürməyin hüquqi cəhətdən təmin edilmiş imkanıdır. İstifadədən fayda gəlir, artım, bəhər, törəmə şəklində və başqa formalarda ola bilər. 152.4. Sərəncam hüququ - əmlakın (əşyanın) hüquqi müqəddəratını təyin etməyin hüquqi cəhətdən təmin edilmiş imkanıdır. 152.5. Mülkiyyətçi qanunda və ya müqavilədə müəyyən edilən məhdudiyyətlər nəzərə alınmaqla müəyyənləşdirilmiş hədlərdə əmlaka (əşyaya) sərbəst surətdə sahib ola bilər, ondan istifadə edə bilər və ona dair sərəncam verə bilər, həmin əmlaka başqa şəxslərin sahibliyinə yol verməyə bilər, ona mənsub əmlak barəsində öz mülahizəsi ilə istənilən hərəkətləri edə bilər, bir şərtlə ki, həmin hərəkətlər qonşuların və ya üçüncü şəxslərin hüquqlarını pozmasın, yaxud hüquqdan sui-istifadə olmasın. 140-cı maddəsinə görə reyestrin məzmununun qeyri-dəqiqliyi sübuta yetirilməyincə, həmin məzmunun həqiqiliyi və tamamlığı prezumpsiyası qüvvədədir. 146.2-ci maddəsində qeyd olunur ki, daşınmaz əmlak üzərində sərəncam vermək hüququ həmin əmlakın daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində ərazilər üzrə qeydiyyatı tarixindən əmələ gəlir 337.1-ci maddəsinə görə bu Məcəllədə müəyyənləşdirilmiş şərtləri pozmaqla bağlanmış əqd etibarsızdır. 337.2. Əqd barəsində mübahisə edildikdə əqd bağlandığı andan etibarsızdır. Müqavilənin mübahisə edilməsi müqavilənin digər tərəfinə iradə ifadəsinin bildirilməsi yolu ilə həyata keçirilir. Digər tərəfə münasibətdə həyata keçirilmiş birtərəfli əqd həmin şəxsə qarşı mübahisə edilir. 337.3. Əhəmiyyətsiz əqd məhkəmə tərəfindən etibarsız sayılıb-sayılmamasından asılı olmayaraq özlüyündə etibarsız olan əqddir. 337.4. etibarsız əqd onun etibarsızlığı ilə bağlı nəticələr istisna olmaqla, hüquqi nəticələrə səbəb olmur. Bu cür əqd bağlandığı andan etibarsızdır. 337.5. Əqd etibarsız olduqda, əgər bu Məcəllədə onun etibarsızlığının ayrı nəticələri nəzərdə tutulmayıbsa, tərəflərdən hər biri əqd üzrə aldıqlarının hamısını digər tərəfə qaytarmağa, alınanları eyni ilə qaytarmaq mümkün olmadıqda isə (o cümlədən alınanlar əmlakdan istifadədə, görülmüş işdə və ya göstərilmiş xidmətdə ifadə olunduqda) onun dəyərini pulla ödəməlidir. Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun Ə.Ə.İbrahimovun şikayəti üzrə ## ##### 2004- cü il tarixli Qərarında hüquqi mövqeyi ondan ibarət olmuşdur ki, hər hansı əqdin (o cümlədən alqı-satqı müqaviləsinin) etibarlılığı üçün onun bağlanmasında lazımi subyektlərin (səlahiyyətli şəxslərin) iştirakı, onların arasında iradə və onun bildirilməsi vahidliyinin mövcudluğu, əqdin forma və məzmununun qanunvericiliyin tələblərinə uyğun olması vacibdir. “Notariat hərəkətlərinin aparılması qaydaları haqqında” Təlimatın 49-cu bəndinə əsasən, yaşayış sahəsinə (ev, mənzil, otaq) sərəncam verilməsi (özgəninkiləşdirmə, ipoteka və sonrakı ipoteka qoyma haqqında müqavilə və həmin müqavilədə dəyişiklik və onun ləğv edilməsi haqqında müqavilələr, kirayə və sair müqavilələr) haqqında müqavilələr təsdiq edilərkən, notarius həmin yaşayış sahəsində yaşayış yeri üzrə qeydiyyatda olan şəxslərin soyadı, adı və atasının adı haqqında elektron sənədi müvafiq informasiya sistemləri ilə qarşılıqlı inteqrasiya vasitəsilə avtomatlaşdırılmış rejimdə əldə edir və ona uyğun olaraq həmin ünvanda qeydiyyatda olan yetkinlik yaşına çatmış bütün ailə üzvlərinin razılığını alır. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin; 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. 77.1-ci maddəsinə əsasən, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. 217-ci maddəsinin tələblərinə görə məhkəmənin qətnaməsi qanuni və əsaslı olmalıdır (217.1), qətnamə iş üzrə müəyyən edilmiş hallara və tərəflərin qarşılıqlı münasibətinə uyğun əsaslandırılmalıdır (217.3), bu Məcəllənin 10-1.3-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş məhkəmə icraatında işə baxan məhkəmə öz qətnaməsini yalnız elektron məhkəmə icraatı materiallarına əlavə edilmiş və məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır (217.5). Apellyasiya instansiyası məhkəməsinin mövqeyi: Məhkəmə kollegiyası iş materiallarını araşdırıb, apellyasiya şikayətinin dəlillərini müzakirə edərək hesab edir ki, apellyasiya şikayəti təmin edilmədən, bəhs qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır. Məhkəmə kollegiyası apellyasiya şikayətlərinin dəlilləri üzrə dəyərləndirmə apararaq hesab edir ki, birinci instansiya məhkəməsi iş üçün əhəmiyyətli olan halları kifayət qədər araşdırmış, mübahisə predmeti ilə bağlı tərəflərin yaranmış qarşılıqlı münasibətləri üzrə hüquqi nəticəyə gələrkən, tətbiq edilməli olan maddi hüquq normalarını düzgün tətbiq etmişdir. İş materiallarında olan: Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestrindən verilmiş Çıxarışdan görünür ki, Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində 0,05 ha torpaq sahəsində yerləşən 228.20 kv.m ümumi sahədən ibarət fərdi yaşayış evi tam mülkiyyət hüququ üzrə İddiaçı adına ##.##.2018-ci il tarixdə dövlət qeydiyyatına alınmışdır. Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestrindən MA seriyalı ******* saylı Çıxarışdan görünür ki, Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində 0,12712 ha torpaq sahəsində yerləşən 1 mərtəbəli, 130 kv.m ümumi, 71.8 kv.m yaşayış və 58.2 kv.m yardımçı sahədən ibarət 3 otaqlı fərdi yaşayış evi tam mülkiyyət hüququ üzrə Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun adına ##.##.2012-ci il tarixdə dövlət qeydiyyatına alınmışdır. Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestrindən verilmiş Çıxarışdan görünür ki, Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində 0,12712 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m ümumi sahədən ibarət fərdi yaşayış evi tam mülkiyyət hüququ üzrə İddiaçı adına ##.##.2020-ci il tarixdə dövlət qeydiyyatına alınmışdır. Lənkəran Rayon Məhkəməsinin *(***)-***/**** saylı, ##.##.2021-ci il tarixli qətnaməsindən görünür ki, Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlunun İddiaçı və qeyrilərinə qarşı Lənkəran rayonu, Şilavar kəndi ərazisində yerləşən ümumi sahəsi 130.0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71.8 kv metr olan fərdi yaşayış evinin və 0,12712 ha torpaq sahəsinin cavabdeh İddiaçı bağışlanılmasına dair ## ###### 2020-ci il tarixli Daşınmaz Əmlakın bağışlanılması müqaviləsinin, həmin mülkün İddiaçı adına qeydiyyata alınmasına dair Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrinin ## ######## 2020-ci il tarixli çıxarışının, İddiaçı tərəfindən həmin mülkün qızı Hüseynova Nuranə Gülağa qızına bağışlanılmasına dair ## ######## 2020-ci il tarixli Daşınmaz Əmlakın bağışlanılması müqaviləsinin, eləcə də həmin mülklə əlaqədar Hüseynova Nuranə Gülağa qızına Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrinin ## ######## 2020-ci il tarixli çıxarışının etibarsız hesab edilməsi tələbinə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət etmiş və Lənkəran rayon məhkəməsinin ## ###### 2021-ci il tarixli qətnaməsi ilə iddiası təmin olunmuşdur. Həmin qətnamə Şirvan Apelyasiya Məhkəməsi və Ali Məhkəmənin müvafiq qərarları ilə dəyişdirilmədən saxlanmışdır. Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestrindən verilmiş Çıxarışdan görünür ki, Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində 0,12712 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m ümumi sahədən ibarət fərdi yaşayış evi tam mülkiyyət hüququ üzrə cavabdeh4 adına ##.##.2022ci il tarixdə dövlət qeydiyyatına alınmışdır. Notarial qaydada təsdiq edilmiş ##.##.2024-cü il tarixli daşınmaz əmlakın bağışlama müqaviləsindən görünür ki, cavabdeh4 tam mülkiyyət hüququ ilə özünə məxsus olan Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində 0,12712 ha torpaq sahəsində yerləşən 1 mərtəbəli, 130 kv.m ümumi, 71.8 kv.m yaşayış və 58.2 kv.m yardımçı sahədən ibarət 3 otaqlı fərdi yaşayış evini arvadı cavabdeh3 İlham qızına bağışlamışdır. Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestrindən verilmiş Çıxarışdan görünür ki, Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində 0,12712 ha torpaq sahəsində yerləşən 130 kv.m ümumi sahədən ibarət fərdi yaşayış evi tam mülkiyyət hüququ üzrə cavabdeh3 İlham qızının adına ##.##.2024-cü il tarixdə dövlət qeydiyyatına alınmışdır. Notarial qaydada təsdiq edilmiş ##.##.2025-ci il tarixli daşınmaz əmlakın alqı-satqı müqaviləsindən görünür ki, cavabdeh3 İham qızı tam mülkiyyət hüququ ilə özünə məxsus olan Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində yerləşən 0,1271 ha torpaq sahəsinin 0.04 ha hissəsini Bünyadova Günay Əhməd qızına satmışdır. Lənkəran Rayon Məhkəməsinin *(***)-****/**** saylı, ##.##.2025-ci il tarixli qətnaməsindən görünür ki, həmin qətnamə ilə Lənkəran rayonu Şilavar kəndində yerləşən, ümumi sahəsi 130,0 kv.metr, yaşayış sahəsi 71,8 kv.metr olan fərdi yaşayış evinin və 0,12712 hektar torpaq sahəsinin cavabdeh3 İlham qızına bağışlanması barədə cavabdeh cavabdeh4 ilə cavabdeh cavabdeh3 İlham qızı arasında bağlanmış və ##.##.2024-cü il tarixdə cavabdeh1onal "ASAN Xidmət” Mərkəzinin notariat ofisində qeydə alınaraq notariat qaydasında təsdiq edilmiş bağışlama müqaviləsi etibarsız hesab edilmiş, həmin bağışlama müqaviləsi əsasında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Kadastrı və Reyestri publik hüquqi şəxsinin ** saylı Lənkəran ərazi idarəsi tərəfindən cavabdeh cavabdeh3 İlham qızının adına verilmiş ##.##.2024-cü il tarixli Çıxarış ləğv edilmişdir. Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının ##.##.2025-ci il tarixli, *(***)- ****/**** nömrəli qərardadından görünür ki, həmin işə apelyasiya qaydasında baxılarkən iddiaçı İddiaçı ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək bildirmişdir ki, hazırki iddia ilə məhkəməyə müraciət etməkdə məqsədi Şirvan Kommersiya Məhkəməsinin qətnaməsi ilə cavabdeh4 onun xeyrinə 10000 manat tutulmuş pulun icrasını təmin etmək idi. Hal-hazırda həmin pul tam ödənilib. Bu səbəbdən də iddiadan imtina edir. İddiadan imtinanın nəticələri izah olunub. Qətnamənin ləğv edilməsini və icraata xitam verilməsini xahiş edir. Odur ki, Şirvan Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının ##.##.2025-ci il tarixli, *(***)-****/**** nömrəli qərardadı ilə iddiaçı İddiaçı iddiadan imtina barədə ərizəsi qəbul edilmiş,Lənkəran Rayon Məhkəməsinin *(***)-****/**** saylı, ## ### 2025-ci il tarixli qətnaməsi ləğv edilmiş, iddiaçı İddiaçı cavabdehlər cavabdeh4, cavabdeh3 İlham qızına, cavabdeh1onal “Asan” xidmət mərkəzi notarial ofisinə və DƏDRX-nin Lənkəran şəhər Ərazi idarəsinə qarşı daşınmaz əmlakın bağışlanması ilə bağlı müqavilənin və çıxarışın etibarsız hesab edilməsi tələbinə dair mülki iş üzrə icraata xitam verilmişdir. Lənkəran şəhər İHB-nın Şilavar kənd İƏD üzrə nümayəndəliyinin ##.##.2025-ci il tarixli, **-**/**** saylı Təsərrüfatbaşına kitabdan Çıxarışdan görünür ki, Lənkəran şəhər İHBnın Şilavar kənd İƏD üzrə nümayəndəliyinin 2021-2025-ci illərə aid * nömrəli təsərrüfatbaşına kitabının 95-ci səhifəsində cavabdeh4 təsərrüfatında aşağıdakı şəxslər barəsində məlumatların qeydiyyatı aparılmışdır: Arvadı – cavabdeh3 İlham qızı, oğlu – Hüseynov Hüseyn Qabil oğlu, oğlu - Hüseynov Amin Qabil oğlu, atası – Hüseynov Hüseynbala Əlibarat oğlu, anası – Hüseynova Vlanoz Xudaqulu qızı. Lənkəran şəhər İHB-nın Şilavar kənd İƏD üzrə nümayəndəliyinin ##.##.2025-ci il tarixli, **-**/**** saylı Təsərrüfatbaşına kitabdan Çıxarışdan görünür ki, Lənkəran şəhər İHBnın Şilavar kənd İƏD üzrə nümayəndəliyinin 2021-2025-ci illərə aid * nömrəli təsərrüfatbaşına kitabının 97-ci səhifəsində İddiaçı təsərrüfatında aşağıdakı şəxslər barəsində məlumatların qeydiyyatı aparılmışdır: Arvadı – Hüseynova Aynurə Nizami qızı, qızı – Hüseynova Nuranə Güağa qızı. DİN-nin yaşayış yeri və qeydiyyat haqqında ******* nömrəli arayışından görünür ki, ##.##.1971-ci il təvəllüdlü İddiaçı Lənkəran rayonunun Şilavar kəndində qeydiyyatdadır. İş materiallarında olan və məhkəmə baxışında elan edilmiş ödəniş qəbzindən görünür ki, iddiaçı məhkəməyə müraciət etmək üçün 100 manat dövlət rüsumu ödəmişdir. Göründüyü kimi iddia təmin edilməmiş, qətnamədən iddiaçı narazı qalmış və apellyasiya şikayəti vermişdir. Apellyasiya şikayətinin dəlili ondan ibarətdir ki, birinci instansiya məhkəməsi iddiaçı tərəfindən təqdim olunmuş sübutları, o cümlədən ərizə, məlumat, izahat və digər sənədləri araşdırmamış, həmin sübutlara düzgün hüquqi qiymət verməmiş, MPM-in 14.2, 77.1, 88, 175.1 və 217.4-cü maddələrinin tələblərini pozmuşdur. Şikayət verən şəxs hesab etmişdir ki, məhkəmə sübutlara birtərəfli yanaşmış, əqdin yalnız formal bağlanmasını əsas götürərək onun həqiqi məqsədini araşdırmamış, Mülki Məcəllənin 337.1 və 340-cı maddələrinin tələblərinə uyğun olaraq mübahisələndirilən əqdin uydurma xarakter daşıyıb-daşımamasına qiymət verməmişdir. Eyni zamanda göstərilmişdir ki, borclunun əmlakı üzərində sərəncam verməsi üçüncü şəxslərin hüquqlarını pozmaq və hüquqdan sui-istifadə xarakteri daşıdığından Mülki Məcəllənin 5.3, 152.5 və 152.6-cı maddələrinin tələbləri də nəzərə alınmamışdır. Bu əsaslarla iddiaçı birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin ləğv edilməsini və iddia tələbinin təmin olunmasını xahiş etmişdir. Kollegiya apellyasiya şikayətinin dəlilləri üzrə aşağıdakıları qeyd edir.
1. İş materiallarından görünür ki, iddiaçı İddiaçı mübahisələndirilən ##.##.2025-ci il tarixli alqı-satqı müqaviləsinin etibarsız hesab edilməsini əsasən onunla əlaqələndirmişdir ki, cavabdeh cavabdeh4 Şirvan Kommersiya Məhkəməsinin qətnaməsi ilə müəyyən edilmiş 10.000 manat məbləğində borcu mövcud olmuş, həmin borcun icrasından yayınmaq məqsədilə əvvəlcə Lənkəran rayonu Şilavar kəndində yerləşən yaşayış evi həyat yoldaşı cavabdeh3 İlham qızının adına keçirilmiş, sonradan isə Bünyadova Günay Əhməd qızına satılmışdır. İddiaçı hesab etmişdir ki, əmlakın özgəninkiləşdirilməsinin məqsədi kreditorun hüquqlarının pozulması olduğundan bağlanmış əqd uydurma əqd hesab edilməlidir.
2. Lakin Məhkəmə Kollegiyası qeyd edir ki, iddiaçının irəli sürdüyü bu hallar özlüyündə mübahisələndirilən alqı-satqı müqaviləsinin etibarsızlığı üçün kifayət etmir. Mülki Məcəllənin 337.1-ci maddəsinə görə əqdin etibarsız hesab edilməsi üçün qanunda nəzərdə tutulmuş əsasların mövcudluğu sübuta yetirilməlidir. Həmçinin Mülki Məcəllənin 340-cı maddəsinin mənasına görə uydurma əqd dedikdə tərəflərin hüquqi nəticə yaratmaq niyyəti olmadan bağladıqları əqd başa düşülür. Buna görə də iddiaçı mübahisələndirdiyi əqdin formal xarakter daşıdığını, tərəflərin həqiqi iradəsinin mülkiyyət hüququnun ötürülməsinə deyil, yalnız görünüş yaratmağa yönəldiyini sübut etməli idi.
3. Birinci instansiya məhkəməsi haqlı olaraq müəyyən etmişdir ki, iddiaçı tərəfindən məhz mübahisələndirilən alqı-satqı müqaviləsinin uydurma xarakter daşımasını təsdiq edən hər hansı mötəbər sübut təqdim edilməmişdir. İş materiallarında alıcı Bünyadova Günay Əhməd qızının əmlakı əldə etmək niyyətinin olmadığına, tərəflər arasında gizli razılaşmanın mövcudluğuna, alqı-satqı müqaviləsinin formal sənədləşdirilməsinə və ya əmlakın faktiki olaraq əvvəlki sahibliyində qalmasına dair sübutlar yoxdur. Əksinə, əmlakın özgəninkiləşdirilməsi notariat qaydasında rəsmiləşdirilmiş və sonradan dövlət qeydiyyatına alınmışdır. Birinci instansiya məhkəməsi də məhz bu səbəbdən belə nəticəyə gəlmişdir ki, iddiaçının istinad etdiyi hallar yalnız ehtimallardan ibarətdir və əqdin etibarsızlığı barədə qəti nəticəyə gəlməyə imkan vermir.
4. Apellyasiya şikayətində əsas dəlil kimi göstərilmişdir ki, cavabdeh4 iddiaçı qarşısında təsdiq edilmiş borcu olmuş, əmlak əvvəlcə həyat yoldaşının adına keçirilmiş, daha sonra üçüncü şəxsə satılmış və bütün bunlar icra prosesindən sonra baş vermişdir. Lakin kollegiya hesab edir ki, borcun mövcudluğu və ya borclunun sonradan əmlakı özgəninkiləşdirməsi avtomatik qaydada həmin əqdi etibarsız etmir.
5. Bundan başqa, iş materiallarından görünür ki, iddiaçının istinad etdiyi 10.000 manat məbləğində vəsaitlə bağlı münasibətlər artıq ayrıca məhkəmə mübahisəsinin predmeti olmuş, həmin tələb üzrə məhkəmə aktları qəbul edilmiş və iddiaçının hüquqi müdafiə vasitəsindən istifadə etmək imkanı olmuşdur. Hazırkı iş isə alqı-satqı müqaviləsinin etibarsızlığı ilə bağlıdır. Buna görə də əvvəlki mübahisə üzrə borc münasibətlərinin mövcudluğu mübahisələndirilən əqdin etibarsızlığı faktını birbaşa təsdiq etmir.
6. İddiaçı öz tələbində dəfələrlə vurğulamışdır ki, onun marağı cavabdeh4 olan 10.000 manat alacağın təmin edilməsidir. Bu isə göstərir ki, mübahisələndirilən əqd üzrə onun məqsədi özünün pozulmuş əşya hüququnun müdafiəsi deyil, icra sənədi üzrə alacağın təmin edilməsidir. Halbuki, icra sənədinin icrası ilə bağlı məsələlər "İcra haqqında" Qanunla tənzimlənir və kreditorun hüquqlarının müdafiəsi üçün ayrıca icra-hüquqi vasitələr nəzərdə tutulmuşdur. İddiaçının seçdiyi müdafiə üsulu ilə onun göstərdiyi məqsəd arasında hüquqi uyğunluq mövcud deyildir. Bu səbəbdən birinci instansiya məhkəməsinin iddiaçının tələb hüququnun olmaması barədə mövqeyi əsaslıdır.
7. Xüsusilə nəzərə alınmalıdır ki, iddiaçı özünün həmin evdə qeydiyyatda olmasına istinad etmişdir. Lakin şəxsin yaşayış yerində qeydiyyatda olması ona həmin əmlakın özgəninkiləşdirilməsinə razılıq vermək səlahiyyəti yaratmır və mülkiyyətçi kimi hüquq vermir. Qeydiyyat faktı mülkiyyət hüququnun yaranması üçün əsas hesab edilə bilməz. Buna görə də iddiaçının razılığının alınmaması barədə dəlili alqı-satqı müqaviləsinin etibarsızlığı üçün hüquqi əsas təşkil etmir. Həmçinin müəyyən edilmişdir ki, iddiaçı ümumiyyətlə mübahisəli evdə qeydiyyatda deyildir. Belə ki, Lənkəran şəhər İHB-nın Şilavar kənd İƏD üzrə nümayəndəliyinin ##.##.2025-ci il tarixli, **-**/**** saylı Təsərrüfatbaşına kitabdan Çıxarışdan görünür ki, İddiaçı nümayəndəliyin 2021-2025-ci illərə aid * nömrəli təsərrüfatbaşına kitabının 97-ci səhifəsinə əsasən Şilavar kəndində qeydiyyatdadır. Halbuki, cavabdeh cavabdeh3 İlham qızı nümayəndəliyin 2021-2025-ci illərə aid * nömrəli təsərrüfatbaşına kitabının 95-ci səhifəsinə əsasən Şilavar kəndində qeydiyyatdadır.
8. Kollegiya həmçinin hesab edir ki, iş üzrə isə iddiaçı mübahisələndirilən əqdin bağlanması nəticəsində onun konkret olaraq hansı hüququnun pozulduğunu sübuta yetirə bilməmişdir. Deməli, onun bu iddia üzrə maddi-hüquqi marağı və tələb hüququ mövcud olmamışdır.
9. Kollegiya həmçinin nəzərə alır ki, MPM-in 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf istinad etdiyi halları sübut etməlidir. İddiaçı əqdin uydurma olmasını, alıcı ilə satıcı arasında əlbirlik mövcudluğunu, əmlakın faktiki olaraq özgəninkiləşdirilmədiyini və ya müqavilənin yalnız görünüş üçün bağlandığını təsdiq edən sübutlar təqdim etməmişdir. Apellyasiya şikayətində göstərilən dəlillər isə əsasən ehtimallara və hadisələrin subyektiv qiymətləndirilməsinə əsaslanır. Birinci instansiya məhkəməsi həmin sübutları qiymətləndirərək onların iddia tələbinin təmin olunması üçün kifayət etmədiyi qənaətinə gəlmişdir və kollegiya bu nəticəni düzgün hesab edir. Kollegiya birinci instansiya məhkəməsinin gəlmiş olduğu nəticə ilə razılaşır və hesab edir ki, qətnamə maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq edilməsi ilə qəbul edilmişdir. Kollegiya hesab etmişdir ki, apellyasiya şikayətində göstərilənlər əsassızdır, formal mülahizələrdir, iş materialları və ya digər sübutlarla təsdiq edilmir, iş üzrə birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi mübahisələndirilən hissədə qanuni və əsaslıdır, mübahisə mahiyyəti üzrə düzgün həll edilmişdir, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin ləğvi üçün əsaslar yoxdur. Ona görə də apellyasiya şikayəti təmin edilməməli, iş üzrə birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır. Apellyasiya şikayəti verilməsi üçün ödənilmiş dövlət rüsumu apellyatorun özünə aid edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 384.0.1-ci maddəsinə əsasən apellyasiya instansiyası məhkəməsi qətnaməni dəyişmədən, apellyasiya şikayətini isə təmin etmədən saxlaya bilər. Həmin Məcəllənin 385.2-ci maddəsinə əsasən birinci instansiya məhkəməsinin faktlar nöqteyi-nəzərindən qanuni və əsaslı olan və mahiyyəti üzrə düzgün olan qətnaməsi yalnız formal mülahizələrə görə ləğv edilə bilməz. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsinin 402.1-ci maddəsinə əsasən mülki işlər üzrə qəbul edilmiş qətnamənin mübahisələndirilən hissəsində iddianın qiyməti beş min manatdan, kommersiya mübahisələrinə dair işlər üzrə isə müvafiq olaraq on min manatdan az olan əmlak xarakterli iddialar üzrə qətnamələr istisna olmaqla, apellyasiya məhkəmələrinin Mülki və Kommersiya kollegiyalarının və Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki və Kommersiya kollegiyalarının qətnamələrindən kassasiya şikayəti verilə bilər. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 382-ci, 384.0.1-ci, 392-ci, 402.1-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə kollegiyası Qət etdi: İddiaçı tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti təmin edilməsin. Lənkəran Rayon Məhkəməsinin ## ###### 2025-ci il tarixli, *(***)-****/**** saylı qətnaməsi mübahisələndirilən hissədə dəyişdirilmədən saxlanılsın. Apellyasiya şikayəti verilməsi üçün ödənilmiş dövlət rüsumu apellyatorun özünə aid edilsin. Qətnamədən işdə iştirak edən şəxslərin “Elektron məhkəmə” informasiya sistemi vasitəsilə yaradılan elektron kabinetinə yerləşdirildiyi tarixdən (elektron kabinet olmadığı təqdirdə poçt vasitəsilə çatdırıldığı tarixdən) 2 ay müddətində “Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet və Şirvan Apellyasiya Məhkəməsi vasitəsilə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına qanunla müəyyən olunan qaydada kassasiya şikayəti verilə bilər. Qanunla müəyyən edilmiş müddətdə kassasiya şikayəti verilmədiyi halda, qətnamə 2 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir.