Bakı Şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(005)-190/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № 2(005)-190/2021 16.02.2021 BAKI ŞƏHƏRİ NƏRİMANOV RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Ədilova Solmaz İmran qızının sədrliyi, İmaməliyev Hüseyn Qeyrət oğlunun katibliyi, İddiaçı “xxxx” QSC-nin nümayəndəsi X4, Cavabdeh3 nümayəndəsi və vəkili X5 iştirakı ilə İddiaçı “xxxx” QSC-nin cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 qarşı “kredit müqaviləsi üzrə borcun tutulması, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi, əmlakların satıldıqdan sonra boşaldılması” nə dair mülki işə məhkəmənin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı “xxxx” QSC-nin cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 qarşı “kredit müqaviləsi üzrə borcun tutulması, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi, əmlakların satıldıqdan sonra boşaldılması” tələbinə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada iddiaçı «xxxx» Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə 0RRR********** saylı kredit razılaşması üzrə 113345.57 manat kredit borcu, 9191.91 manat faiz borcu və 11446.82 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə cəmi 133984 (yüz otuz üç min doqquz yüz səksən dörd) ınanat 30 qəpik məbləğində borcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi üçün ödənilmiş 30 manat rüsumun və 60 manat xidmət haqqının tutulması; Tutmanın Cavabdeh1 mülkiyyətində olan Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinə ilkin satış qiyməti 10000 manat müəyyən edilməklə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsinə ilkin satış qiyməti 20000 manat müəyyən edilməklə və Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 m2 olan əmlak kompleksi kimi müəssisəyə ilkin satış qiyməti 100000 manat müəyyən edilməklə yönəldilməsi, həmin əmlakların açıq hərracdan satılması, hərracdan satış hesabına əldə olunmuş vəsaitdən 133984 (yüz otuz ıiç inin doqquz yüz səksən dörd) manat 30 qəpik məbləğində borcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi üçün ödənilmiş 30 manat rüsumun və 60 manat xidmət haqqının Bankın xeyrinə ödənilməsi, Hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada tutulması; Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsinə və Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 m2 olan əmlak kompleksi kimi müəssisəyə tutma yönədildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra həmin əmlakların boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Daha sonra iddiaçı “xxxx” QSC-nin nümayəndəsi iddia tələbinin dəqiqləşdirilməsi barədə ərizə ilə müraciət edərək, cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada iddiaçı «xxxx» Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə 0RRR********** saylı kredit razılaşması üzrə 83345,57 manat kredit borcu, 9191,91 manat faiz borcu və 11446.82 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə cəmi 103984 manat 30 qəpik məbləğində borcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi üçün ödənilmiş 30 manat rüsumun və 60 manat xidmət haqqının tutulması; Tutmanın Cavabdeh1 mülkiyyətində olan Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinə ilkin satış qiyməti 10000 manat müəyyən edilməklə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsinə ilkin satış qiyməti 20000 manat müəyyən edilməklə və Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 m2 olan əmlak kompleksi kimi müəssisəyə ilkin satış qiyməti 100000 manat müəyyən edilməklə yönəldilməsi, həmin əmlakların açıq hərracdan satılması, hərracdan satış hesabına əldə olunmuş vəsaitdən 103984 manat 30 qəpik məbləğində borcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi üçün ödənilmiş 30 manat rüsumun və 60 manat xidmət haqqının Bankın xeyrinə ödənilməsi, Hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada tutulması; Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsinə və Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 m2 olan əmlak kompleksi kimi müəssisəyə tutma yönədildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra həmin əmlakların boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddia ərizəsi onunla əsaslandırılmışdır ki, Cavabdeh1 «xxxx» QSC ilə bağladığı xx.xx.2018-ci il tarixli 022L**********68 saylı kredit xətti müqaviləsinə əsasən 120 (yüz iyirmi) ay müddətinə 20000000 (iyirmi milyon) ABŞ Dolları məbləğində kredit xətti açılmışdır. Bu müqaviləyə əsasən cavabdehə veriləcək nəbləğ və müddət ayrıca olaraq Kredit razılaşması ilə müəyyən olunur. Kredit xətti müqaviləsi üzrə Cavabdeh1 «xxxx» QSC ilə bağladığı xx.xx.2018-cı il tarixli 022R**********2 saylı kredit razılaşması əsasında 36 ay müddətinə, aylıq faiz dərəcəsi 1.6667 % olmaqla, ödəniş planı üzrə hissə-hissə qaytarmaq şərti ilə 150000 (yüz əlli min) manat məbləğində kredit götürmüşdür. Cavabdeh1 kredit razılaşmasının 1.2-ci bəndinin tələbini pozaraq kredit razılaşması üzrə ödəmələri dəfələrlə yubatmış, kredit borcu və faiz borcundan ibarət olmaqla ödəməli olduğu vəsaitləri xx.xx.2019-cu il tarixdən banka qaytarmamışdır. Cavabdeh1 götürdüyü kredit borcundan 36654.43 manat ödəmiş, onun 113345.57 manat məbləğində kredit borcu qalmışdır. Kredit razılaşmasının 2.3-cü bəndinə əsasən faiz qaytarılmalı kredit məbləği üzrə hər gün üçün bank tərəfindən kreditin verildiyi tarixdən onun tam qaytarılmasınadək hesablanır. Bir gün üçün faiz bu kredit razılaşmasının 1.1 bəndi ilə müəyyən olunmıış aylıq faizin 1/30 hissəsi kimi hesablanır. Qeyd edilənlərə əsasən bildiririk ki, Cavabdeh1 kredit borcu və faiz borcundan ibarət olmaqla ödəməli olduğu vəsaitləri kreditora qaytarmadığı üçün xx.xx.2020-ci il tarixə 85 gün üçün hesablanmış faiz borcu 9191.91 manat təşkil edir. Kredit razılaşmasının 4.2.2-ci bəndinə uyğun olaraq borclu ödəniş planı üzrə krediti və ona hesablanmış faizi vaxtında qaytarmadıqda hər gccikdirilən gün üçün kredit qalığının 0.5% məbləğində cərimə ödəməlidir. xx.xx.2020-ci il tarixə 85 gün üçün hesablanmış cərimə 11446.82 manat təşkil edir. Kredit xətti müqaviləsinin 3.1.2-ci bəndinin «a» yarımbəndinə əsasən kredit alan müvafiq olaraq krediti və faizi ödəniş planına uyğun olaraq qaytara bilmədikdə Kreditor müqaviləyə vaxtından əvvəl xitam vermək, qalan kredit məbləğini, faiz borcunu və müqavilə üzrə hesablanmış cəriməni tələb etmək hüququna malikdir. Kredit xətti müqaviləsi üzrə Cavabdeh1 öhdəliklərinin icrasını təmin etmək məqsədilə cavabdehlər Cavabdeh3 və Cavabdeh2 zaminlik müqavilələrinə əsasən bank qarşısında öz üzərlərinə məsuliyyət götürmüşlər. Onlar həmin zaminlik müqavilələrinin 1.1 bəndinə əsasən yuxarıda göstərilən kredit xətti müqaviləsindən irəli gələn öhdəliklərin icrası üçün bank qarşısında Cavabdeh1 ilə birgə məsuliyyət daşıyır və kredit xətti müqaviləsi üzrə kreditin qaytarılması ilə bağlı onun bütün öhdəliklərini icra etməlidirlər. X2 ilə alıcı Cavabdeh1 arasında bağlanmış xx.xx.2018-ci il tarixli AN-İ № ******* saylı daşınmaz əmlakın alqı satqı müqaviləsinə əsasən satıcı M.K.Ağayev mülkiyyətində olan Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 0.25 ha olan torpaq sahəsini Cavabdeh1 satmışdır. Cavabdeh1 kredit xətti müqaviləsi üzrə bank qarşısındakı öhdəliklərinin icrasını təmin etmək məqsədilə xxxx QSC ilə bağladığı xx.xx.2018-ci il tarixli 3M-41 reyestr nömrəli ipoteka müqaviləsi əsasında Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsini “xxxx” QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir. Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı X15 tərəfindən verilmiş 12 №-li reyestr kitabının 23 №-li vərəqində qeydiyyata alınmış və RX ******* №-li çıxarışa əsasən Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinin Cavabdeh1 kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün «xxxx» QSC- nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır. İpoteka saxlayan «xxxx» QSC tərəfindən cavabdeh-ipoteka verən Cavabdeh1 İpoteka haqqında Azərbaycan Respublikası Qanununun 36.2-ci bəndinə uyğun olaraq ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında xx.xx.2020-ci il tarixdə bildiriş göndərilmişdir. İpoteka haqqında Qanunun 36.1-ci maddəsinə əsasən ipoteka saxlayan bu Qanunun 36.2-ci maddəsində nəzərdə tutulan məlumatı əks etdirən bildirişi ipoteka qoyanın və ipoteka müqaviləsində qeyd olunan digər şəxsin ünvanına, bildirişin surətini isə ona məlum olan sonrakı ipoteka saxlayana, o cümlədən birgə ipoteka saxlayanlara, habelə “Daşınar əmlakın yüklülüyü haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanunu ilə müəyyən edilən yüklülük sahiblərinə sifarişli poçt göndərişi (məktubu) və elektron üsulla göndərir. Poçt göndərişi vasitəsilə ölkə daxilində göndərilmiş rəsmi bildiriş onun poçta təqdim edildiyi gündən 5 təqvim günü keçdikdən sonra, elektron üsulla göndərilmiş rəsmi bildiriş isə göndərildiyi gündən 3 təqvim günü keçdikdən sonra təqdim olunmuş sayılır. İpoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında bildirişin qeydə alınması haqqında ərizə Hlektron Xidmətlər Portalı vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı Ərazi İdarəsinə təqdim olunmuş və xx.xx.2020-ci il tarixdə həmin idarədə qeydə alınmışdır. İddiaçı «xxxx» QSC ipoteka bildirişinin Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı Ərazi İdarəsində qeydiyyata alınması üçün 10 manat dövlət rüsumu və 20 manat xidmət haqqı ödəmişdir. Bundan başqa X2 ilə alıcı Cavabdeh1 arasında bağlanmış xx.xx.2018-ci il tarixli AN-İ Jsi> ******* saylı daşınmaz əmlakın alqı satqı müqaviləsinə əsasən satıcı M.K.Ağayev mülkiyyətində olan Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsini Cavabdeh1 satmışdır. Cavabdeh1 kredit xətti müqaviləsi üzrə bank qarşısındakı öhdəliklərinin icrasını təmin etmək məqsədilə xxxx QSC ilə bağladığı xx.xx.2018-ci il tarixli 3M-42 reyestr nömrəli ipoteka müqaviləsi əsasında Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsini “xxxx” QSC- nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir. Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı X15 tərəfindən verilmiş 1 №-li reyestr kitabının 172 JSfe-li vərəqində qeydiyyata alınmış və RX ******* №-li çıxarışa əsasən Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsinin Cavabdeh1 kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün «xxxx» QSCnin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır. İpoteka saxlayan «xxxx» QSC tərəfindən cavabdeh-ipoteka verən Cavabdeh1 İpoteka haqqında Azərbaycan Respublikası Qanununun 36.2-ci bəndinə ııyğun olaraq ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında xx.xx.2020-ci il tarixdə bildiriş göndərilmişdir. İpoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında bildirişin qeydə alınması haqqında ərizə Elektron Xidmətlər Portalı vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı Ərazi İdarəsinə təqdim olunmuş və xx.xx.2020-ci il tarixdə həmin idarədə qeydə alınmışdır. İddiaçı «xxxx» QSC ipoteka bildirişinin Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı Ərazi İdarəsində qeydiyyata alınması üçün 10 manat dövlət rüsumu və 20 manat xidmət haqqı ödəmişdir. Bundan başqa X2 ilə alıcı Cavabdeh1 arasında bağlanmış xx.xx.2018-ci il tarixli AN-İ № ******* saylı daşınmaz əmlakın alqı satqı müqaviləsinə əsasən satıcı M.K.Ağayev mülkiyyətində olan Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti İA ünvanında yerləşən ümıımi sahəsi 432 m2 olan əmlak kompleksi kimi müəssisəni Cavabdeh1 satmışdır. Cavabdeh1 kredit xətti müqaviləsi üzrə bank qarşısındakı öhdəliklərinin icrasını təmin etmək məqsədilə xxxx QSC ilə bağladığı xx.xx.2018-ci il tarixli 3M-43 reyestr nömrəli ipoteka müqaviləsi əsasında Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti İA ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 m2 olan əmlak kompleksi kimi müəssisəni “xxxx” QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir. Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı X15 tərəfindən verilmiş 1 .N°-li reyestr kitabının 27 №-li vərəqində qeydiyyata alınmış və RX ******* K<2-li çıxarışa əsasən Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti İA ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 m2 olan əmlak kompleksi kimi müəssisənin Cavabdeh1 kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün «xxxx» QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır. İpoteka saxlayan «xxxx» QSC tərəfindən cavabdeh-ipoteka verən Cavabdeh1 İpoteka haqqında Azərbaycan Respublikası Qanununun 36.2-ci bəndinə uyğun olaraq ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında xx.xx.2020-ci il tarixdə bildiriş təqdim edilmişdir. İpoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında bildirişin qeydə alınması haqqında ərizə Elektron Xidmətlər Portalı vasitəsi ilə Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı Ərazi İdarəsinə təqdim olunmuş və xx.xx.2020-ci il tarixdə həmin idarədə qeydə alınmışdır. İddiaçı «xxxx» QSC ipoteka bildirişinin Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin 16 saylı Ərazi İdarəsində qeydiyyata alınması üçün 10 manat dövlət rüsumu və 20 manat xidmət haqqı ödəmişdir. İpoteka haqqında Azərbaycan Respublikasının Qanununun 39.3-cü maddəsinə əsasən məhkəmə ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında qərar qəbul edərkən, qərarda ipoteka predmetinin ilkin satış qiyməti göstərməlidir. İlkin satış qiyməti ipoteka qoyanla ipoteka saxlayanın razılaşması əsasında, mübahisə olduqda isə müstəqil qiymətləndiricinin rəyi əsasında məhkəmə tərəfindən müəyyən edilir. Daşınmaz əmlakın real bazar dəyərinin müəyyən edilməsi barədə DƏDRX-nin 16 saylı ərazi idarəsi tərəfindən verilmiş xx.xx.2018-ci il tarixli 04/210 saylı arayışdan müəyyən olunur ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinin xx xxx 2018-ci il tarixinə real bazar dəyəri 10000 manat təşkil edir. Daşınmaz əmlakın real bazar dəyərinin müəyyən edilməsi barədə DƏDRX-nin 16 saylı ərazi idarəsi tərəfindən verilmiş xx.xx.2018-ci il tarixli 04/209 saylı arayışdan müəyyən olunur ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsinin xx xxx 2018-ci il tarixinə real bazar dəyəri 20000 manat təşkil edir. Daşınmaz əmlakın real bazar dəyərinin müəyyən edilməsi barədə DƏDRX-nin 16 saylı ərazi idarəsi tərəfindən verilmiş xx.xx.2018-ci il tarixli 04/208 saylı arayışdan müəyyən olunur ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti İA ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 m2 olan əmlak kompleksi kimi müəssisənin xx xxx 2018-ci il tarixinə real bazar dəyəri 100000 manat təşkil edir. İddiaçı “xxxx” QSC-nin nümayəndəsi X6 iddia tələbini müdafiə edərək, iddia ərizəsi ilə eyni məzmunlu izahat verib, iddianın təmin edilməsini xahiş etdi. Cavabdeh3 nümayəndəsi və vəkili X9 iddia tələbini Cavabdeh3 aid hissədə qəbul etməyərək, ona aid hissədə iddianın təmin edilməməsini xahiş etdi. Digər cavabdehlər məhkəmə baxışı iclasının yeri və vaxtı barədə qanunla müəyyən edilmiş qaydada xəbərdar edilməsinə baxmayaraq, iştirak etməmiş, bu barədə məhkəməyə məlumat verməmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185.5-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş cavabdehin gəlməməsinin səbəbləri haqqında məlumat olmadıqda və ya məhkəmə gəlməməyin səbəblərini üzürsüz hesab etdikdə, yaxud məhkəmə cavabdehin icraatı qəsdən yubandırdığını aşkar etdikdə, işə baxmağa haqlıdır. Bu halda qətnamə çəkişmə şəraitində qəbul edilmiş kimi qiymətləndirilərək cavabdehə apellyasiya qaydasında şikayət etmək hüququ verilir. Həmin Məcəllənin 185.6-ci maddəsinə əsasən, işdə iştirak edən şəxsin nümayəndəsinin, yaxud vəkilinin gəlməməsi işə baxılmasına mane olmur. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185.5-ci maddəsinə əsasən cavabdehlərin iştirakı olmadan məhkəmə iclasının keçirilməsini mümkün hesab edir. Məhkəmə iddiaçının nümayəndəsinin izahatını dinləyərək, təqdim edilmiş sübutları tədqiq edərək, iddia ərizəsinin dəlillərini nəzərə alaraq, işdə olan sübutları işin bütün faktiki hallarının tam, hərtərəfli və obyektiv araşdırılmasına əsaslanmaqla qiymətləndirərək, belə hesab edir ki, iddia aşağıda göstərilənlərə əsasən qismən təmin olunmalıdır. Belə ki, iş materiallarından göründüyü kimi, "xxxx” QSC ilə Cavabdeh1 arasında xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022L**********68 saylı uzun müddətli kredit müqaviləsi bağlanmışdır, Həmin müqaviləyə görə kredit alan 120 ay müddətinə, 20.000000 (iyirmi milyon) ABŞ dolları məbləğində kredit xətti açılmışdır. İş materiallarında olan "xxxx” QSC ilə Cavabdeh1 arasında bağlanmış xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022R********** saylı kredit razılaşmasına əsasən Cavabdeh1 aylıq 1.6667 faiz olmaqla 36 ay müddətinə 150000 manat məbləğində kredit verilmişdir. İş materiallarında olan xx xxxx 2018-ci il tarixli Ödəniş Planına əsasən Cavabdeh1 xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022R********** saylı kredit razılaşması üzrə krediti aylıq 5601 manat annuitetlə ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. İş materiallarında olan xx xxxx 2020-ci il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, Cavabdeh1 "xxxx” QSC-yə xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022R********** saylı kredit razılaşması üzrə borcu aşağıdakı kimidir. Əsas məbləğ üzrə 113345,57 manat, faiz üzrə borc 9191,91 manat, cərimə borcu 11446,82 manat cəmi 133984,30 manat. İş materiallarında olan xx.xx.2018-ci il tarixli X3 görünür ki, İpoteka saxlayan "xxxx” QSC ipoteka qoyan – borc alan Cavabdeh1 arasında bağlanmış müqaviləyə əsasən ipoteka qoyan mülkiyyət hüququ ilə ona məxsus olan əmlakını xx xxxx 2018-ci tarixdə aşağıdakı şərtlərlə bağlanmış 022L**********68 saylı uzun müddətli kredit müqaviləsinə əsasən yaranmış öhdəliyinin təmin edilməsi məqsədilə ipoteka saxlayanın xeyrinə yüklü edir. İpoteka predmetinin təsviri və olduğu yer: Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsi. Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0,7104 ha olan torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən xüsusi mülkiyyətində ümumi sahəsi 432.0 kv/m olan Əmlak kompleksi kimi müəssisə. Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən istifadədə olan 0,00976 ha olan torpaq sahəsində yerləşən xüsusi mülkiyyətində ümumi sahəsi 83,6 kv/m olan qeyriyaşayış binası. İş materiallarında olan AN - İ № ******* saylı Daşınmaz Əmlakın Alqı-Satqı Müqaviləsindən görünür ki, Satıcı Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsinin tam mülkiyyət üzrə ona məxsus hissəsindən aşağıda göstərilən hissəni “Alıcı”nın mülkiyyətinə verir: X2 (tam hissə 0.25 ha) Alıcı Cavabdeh1. İş materiallarında olan AN - İ № ******* saylı Daşınmaz Əmlakın Alqı-Satqı Müqaviləsindən görünür ki, Satıcı Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 83.6 kv/m olan qeyri-yaşayış sahəsinin tam mülkiyyət üzrə ona məxsus hissəsindən aşağıda göstərilən hissəni “Alıcı”nın mülkiyyətinə verir: X2 (tam hissə 83.6 kv/m) Alıcı Cavabdeh1. İş materiallarında olan AN - İ № ******* saylı Daşınmaz Əmlakın Alqı-Satqı Müqaviləsindən görünür ki, Satıcı Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 432 kv/m olan əmlak kompleksi kimi müəssisənin tam mülkiyyət üzrə ona məxsus hissəsindən aşağıda göstərilən hissəni “Alıcı”nın mülkiyyətinə verir: X2 (tam hissə 432 kv/m) Alıcı Cavabdeh1. İş materiallarında olan xx xxxx 2018-ci il tarixli 022S**********03 saylı, xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022S**********02 saylı Zaminlik müqavilələrindən görünür ki, borclunun X1 irəli gələn öhdəliklərini tamamilə icra etməsi üçün Zaminlər Cavabdeh3 və Cavabdeh2 Bank qarşısında tam məsuliyyəti öz üzərinə götürür və Borclu ilə birlikdə Bank qarşısında birgə məsuliyyət daşımaları barədə Zaminlik müqavilələri bağlanmışdır. İş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidməti Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrindən seriya RX № ******* nömrəli çıxarışdan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsi "xxxx” QSC-nin xeyirinə ipoteka ilə yüklü edilmiş və daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində 12 nömrəli reyestr kitabının 23 nömrəli vərəqində qeydiyyata alınmışdır. İş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidməti Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrindən seriya RX № ******* nömrəli çıxarışdan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında istifadədə olan 0.00976 ha olan torpaq sahəsində yerləşən qeyri yaşayış binası "xxxx” QSC-nin xeyirinə ipoteka ilə yüklü edilmiş və daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində 1 nömrəli reyestr kitabının 172 nömrəli vərəqində qeydiyyata alınmışdır. İş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidməti Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrindən seriya RX № ******* nömrəli çıxarışdan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən 0.7104 ha 432 kv/m əmlak kompleksi kimi müəssisə "xxxx” QSC-nin xeyirinə ipoteka ilə yüklü edilmiş və daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində 1 nömrəli reyestr kitabının 27 nömrəli vərəqində qeydiyyata alınmışdır. İş materiallarında olan xx.xx.2020-ci tarixli bildirişlərdən görünür ki, Cavabdeh1 öhdəliyin tam formada icra edilməsi ilə bağlı xəbərdarlıq edilmiş, Bankın pul tələbləri ödənilməzsə tutmanın ipoteka predmetinə yönəldiləcəyi barədə xəbərdarlıq edilmiş, əks təqdirdə məhkəməyə müraciət ediləcəyi bildirilmişdir. İş materiallarında olan xx.xx.2020-ci il və xx.xx.2020-ci il tarixli "xxxx” QSC tərəfindən Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi İdarəsinə ünvanlanmış ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin dövlət qeydiyyatına alınmasına dair ərizədən görünür ki, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında bildirişin qeydiyyata alınması xahiş edilmişdir. Həmin bildiriş xx.xx.2020-cu il tarixdə, **********, ********** nömrə və xx xxxxxx 2020-ci il tarixdə ********** nömrə ilə qeydə alınmışdır. İş materiallarında olan Daşınmaz Əmlakın real bazar dəyərinin müəyyənləşdirilməsinə dair 04/208 nömrəli, 04/209 nömrəli və 04/210 nömrəli arayışlardan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən 0.7104 ha 432 kv/m əmlak kompleksi kimi müəssisənin xx xxx 2018-ci il tarixinə bazar dəyəri 100.000 manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında istifadədə olan 0.00976 ha olan torpaq sahəsində yerləşən qeyri yaşayış binasının bazar dəyəri 20.000 manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsinin bazar dəyəri 10.000 manat təşkil edir. Beləliklə məhkəmədə müəyyən edildi ki, "xxxx” QSC ilə Cavabdeh1 arasında xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022L**********68 saylı uzun müddətli kredit müqaviləsi bağlanmışdır. Həmin müqaviləyə görə kredit alan 120 ay müddətinə, 20.000000 (iyirmi milyon) ABŞ dolları məbləğində kredit xətti açılmışdır. "xxxx” QSC ilə Cavabdeh1 arasında bağlanmış xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022R********** saylı kredit razılaşmasına əsasən Cavabdeh1 aylıq 1.6667 faiz olmaqla 36 ay müddətinə 150000 manat məbləğində kredit verilmişdir. xx xxxx 2018-ci il tarixli Ödəniş Planına əsasən Cavabdeh1 xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022R********** saylı kredit razılaşması üzrə krediti aylıq 5601 manat annuitetlə ödəməyi öhdəsinə götürmüşdür. xx.xx.2018-ci il tarixli X3 görünür ki, İpoteka saxlayan "xxxx” QSC ipoteka qoyan – borc alan Cavabdeh1 arasında bağlanmış müqaviləyə əsasən ipoteka qoyan mülkiyyət hüququ ilə ona məxsus olan əmlakını xx xxxx 2018-ci tarixdə aşağıdakı şərtlərlə bağlanmış 022L**********68 saylı uzun müddətli kredit müqaviləsinə əsasən yaranmış öhdəliyinin təmin edilməsi məqsədilə ipoteka saxlayanın xeyrinə yüklü edir. İpoteka predmetinin təsviri və olduğu yer: Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsi. Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0,7104 ha olan torpaq sahəsi və həmin torpaq sahəsində yerləşən xüsusi mülkiyyətində ümumi sahəsi 432.0 kv/m olan Əmlak kompleksi kimi müəssisə. Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən istifadədə olan 0,00976 ha olan torpaq sahəsində yerləşən xüsusi mülkiyyətində ümumi sahəsi 83,6 kv/m olan qeyri-yaşayış binası. AN - İ № ******* saylı Daşınmaz Əmlakın Alqı-Satqı Müqaviləsindən görünür ki, Satıcı Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsinin tam mülkiyyət üzrə ona məxsus hissəsindən aşağıda göstərilən hissəni “Alıcı”nın mülkiyyətinə verir: X2 (tam hissə 0.25 ha) Alıcı Cavabdeh1. AN - İ № ******* saylı Daşınmaz Əmlakın Alqı-Satqı Müqaviləsindən görünür ki, Satıcı Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 83.6 kv/m olan qeyri-yaşayış sahəsinin tam mülkiyyət üzrə ona məxsus hissəsindən aşağıda göstərilən hissəni “Alıcı”nın mülkiyyətinə verir: X2 (tam hissə 83.6 kv/m) Alıcı Cavabdeh1. AN - İ № ******* saylı Daşınmaz Əmlakın Alqı-Satqı Müqaviləsindən görünür ki, Satıcı Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 432 kv/m olan əmlak kompleksi kimi müəssisənin tam mülkiyyət üzrə ona məxsus hissəsindən aşağıda göstərilən hissəni “Alıcı”nın mülkiyyətinə verir: X2 (tam hissə 432 kv/m) Alıcı Cavabdeh1. xx xxxx 2018-ci il tarixli 022S**********03 saylı, xx xxxx 2018-ci il tarixli, 022S**********02 saylı Zaminlik müqavilələrindən görünür ki, borclunun X1 irəli gələn öhdəliklərini tamamilə icra etməsi üçün Zaminlər Cavabdeh3 və Cavabdeh2 Bank qarşısında tam məsuliyyəti öz üzərinə götürür və Borclu ilə birlikdə Bank qarşısında birgə məsuliyyət daşımaları barədə Zaminlik müqavilələri bağlanmışdır. Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidməti Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrindən seriya RX № ******* nömrəli çıxarışdan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsi "xxxx” QSC-nin xeyirinə ipoteka ilə yüklü edilmiş və daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində 12 nömrəli reyestr kitabının 23 nömrəli vərəqində qeydiyyata alınmışdır. Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidməti Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrindən seriya RX № ******* nömrəli çıxarışdan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında istifadədə olan 0.00976 ha olan torpaq sahəsində yerləşən qeyri yaşayış binası "xxxx” QSC-nin xeyirinə ipoteka ilə yüklü edilmiş və daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində 1 nömrəli reyestr kitabının 172 nömrəli vərəqində qeydiyyata alınmışdır. Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidməti Hüquqların Dövlət qeydiyyatı haqqında daşınmaz əmlakın Dövlət reyestrindən seriya RX № ******* nömrəli çıxarışdan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən 0.7104 ha 432 kv/m əmlak kompleksi kimi müəssisə "xxxx” QSC-nin xeyirinə ipoteka ilə yüklü edilmiş və daşınmaz əmlakın dövlət reyestrində 1 nömrəli reyestr kitabının 27 nömrəli vərəqində qeydiyyata alınmışdır. xx.xx.2020-ci tarixli bildirişlərdən görünür ki, Cavabdeh1 öhdəliyin tam formada icra edilməsi ilə bağlı xəbərdarlıq edilmiş, Bankın pul tələbləri ödənilməzsə tutmanın ipoteka predmetinə yönəldiləcəyi barədə xəbərdarlıq edilmiş, əks təqdirdə məhkəməyə müraciət ediləcəyi bildirilmişdir. xx.xx.2020-ci il və xx.xx.2020-ci il tarixli "xxxx” QSC tərəfindən Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi İdarəsinə ünvanlanmış ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə bildirişin dövlət qeydiyyatına alınmasına dair ərizədən görünür ki, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında bildirişin qeydiyyata alınması xahiş edilmişdir. Həmin bildiriş xx.xx.2020-cu il tarixdə, **********, ********** nömrə və xx xxxxxx 2020-ci il tarixdə ********** nömrə ilə qeydə alınmışdır. Daşınmaz Əmlakın real bazar dəyərinin müəyyənləşdirilməsinə dair 04/208 nömrəli, 04/209 nömrəli və 04/210 nömrəli arayışlardan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən 0.7104 ha 432 kv/m əmlak kompleksi kimi müəssisənin xx xxx 2018-ci il tarixinə bazar dəyəri 100.000 manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında istifadədə olan 0.00976 ha olan torpaq sahəsində yerləşən qeyri yaşayış binasının bazar dəyəri 20.000 manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsinin bazar dəyəri 10.000 manat təşkil edir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: 385.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyə əsasən bir şəxs (borclu) başqa şəxsin (kreditorun) xeyrinə müəyyən hərəkəti etməlidir, məsələn, pul ödəməli, əmlak verməli, iş görməli, xidmətlər göstərməli və i.a. və ya müəyyən hərəkətdən çəkinməlidir, kreditorun isə borcludan vəzifəsinin icrasını tələb etmək hüququ vardır; 442-ci maddəsinə əsasən öhdəliyin icra edilməməsi dedikdə onun pozulması və ya lazımınca icra edilməməsi başa düşülür; 443.1-ci maddəsinə əsasən öhdəliyini icra etməyən borclu kreditora dəymiş zərərin əvəzini ödəməyə borcludur; 448.1-ci maddəsinə əsasən əgər Mülki Məcəllə ilə və müqavilə ilə ayrı qayda müəyyənləşdirilməyibsə, borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir; 448.2-ci maddəsinə əsasən borclu öz öhdəliklərinin hər bir təqsirli pozuntusu (hərəkət və ya hərəkətsizlik) üçün məsuliyyət daşıyır; 739.2-ci maddəsinə əsasən borc müqaviləsinin predmeti hər hansı pul məbləği olduqda, o, kredit müqaviləsi adlandırılır. Müstəqil peşə fəaliyyəti şəklində pul borc verməklə məşğul olan şəxslər əlavə olaraq peşəkarlıq qaydasında kreditlər verilməsi haqqında müddəaları gözləməlidirlər. Məhkəmə Ekspertiza Mərkəzinin xx.xx.2019-cu il tarixli, 20651 №-li rəyi ilə, rəyin tədqiqat hissəsində göstərilənlərə əsasən, rəyin tədqiqat hissəsində göstərilənlərə əsasən, “xxxx” QSC Cavabdeh1 arasında bağlanmış xx.xx.2018-ci il tarixli 022R181947179 üzrə Cavabdeh1 xx.xx.2020-ci il tarixə (qərardadın verildiyi tarixə) banka borcu ümumilikdə 137.457,05 manat məbləğində müəyyən olunur. O cümlədən əsas borc üzrə 112.919,40 manat, faiz borcu üzrə 24.537,65 manat. Ekspert qeyd edir ki, “xxxx” QSC ilə Cavabdeh1 arasında bağlanmış xx xxxx 2018-ci il tarixli 022R********** saylı kredit müqaviləsinin qüvvədə olduğu müddət xx.xx.2021-ci il tarixədək olan dövrü əhatə etdiyi üçün, hazırki sual üzrə tədqiqat aparılmadı. Məhkəmə bununla yanaşı nəzərə alır ki, Mülki Məcəllənin 472.1 və 472.2-ci maddələrinə görə borclu zaminliklə təmin edilmiş öhdəliyi icra etmədikdə və ya lazımınca icra etmədikdə, əgər bu Məcəllədə və ya zaminlik müqaviləsində zaminin subsidiar məsuliyyəti nəzərdə tutulmayıbsa, zamin və borclu kreditor qarşısında birgə məsuliyyət daşıyırlar. Əgər zaminlik müqaviləsində ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, faizlərin, borc tutulması üzrə məhkəmə xərclərinin və borclunun öhdəliyi icra etməməsi və ya lazımınca icra etməməsi nəticəsində kreditora dəyən digər zərərin əvəzinin ödənilməsi də daxil olmaqla, zamin kreditor qarşısında borclu ilə eyni dərəcədə məsuliyyət daşıyır. Ona görə də əsas kredit öhdəliyi üzrə zamin durmuş digər cavabdehlər Cavabdeh3 və Cavabdeh2 münasibətdə də iddia tələbi qanuni və əsaslıdır. Belə ki, yuxarıda da qeyd olunduğu kimi sonuncu zaminlik müqaviləsi imzalamış, həmin müqavilədə zaminin birgə məsuliyyəti nəzərdə tutulmuşdur. Bu mənada hazırkı mübahisənin hüquqi və faktiki halları baxımından cavabdehlər kreditor (iddiaçı) qarşısında müqavilədən irəli gələn birgə borclular kimi çıxış edirlər, kredit müqaviləsi üzrə əsas borc, faiz borcu və cərimə borcu tələbi onlardan müştərək qaydada tutulmalıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: 458.1-ci maddəsinə əsasən əgər öhdəliyin icra edilməməsi və ya lazımınca icra edilməməsi hər iki tərəfin təqsiri üzündən baş vermişsə, məhkəmə borclunun məsuliyyətinin ölçüsünü müvafiq surətdə azaldır. Kreditor icra etməmək və ya lazımınca icra etməmək nəticəsində dəyən zərərin miqdarının artmasına qəsdən və ya ehtiyatsızlıq üzündən kömək göstərdikdə və ya zərəri azaltmaq üçün ağlabatan tədbirlər görmədikdə də məhkəmə borclunun məsuliyyətinin ölçüsünü azalda bilər. 465.2-ci maddəsinə görə, əgər borclu öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi, o cümlədən müəyyənləşdirilmiş müddətdə icra edilməməsi üçün cərimə ödəyəcəyini vəd etmişdirsə, kreditor cərimənin ödənilməsini və öhdəliyin icrasını tələb edə bilər. 467-ci maddəsinə əsasən Məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Qeyd olunanlara əsasən məhkəmə hesab edir ki, 022L**********68 saylı kredit üzrə 11446,82 manat cərimə borcu yaranmış borc məbləğinə mütənasib olmadığından həmin cərimə məbləği azaldılmalı, 8000 manata endirilməlidir. Beləliklə, məhkəmə iş üzrə ekspert rəyini və təqdim edilmiş sübutları nəzərdən keçirməklə belə qənaətə gəlir ki, iddia tələbi kredit müqaviləsi üzrə borcun tutulması hissəsində qismən əsaslıdır, cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 müştərək qaydada “xxxx” ASC-nin xeyrinə 022L**********68 saylı kredit razılaşması üzrə 83345,57 manat məbləğində əsas borc, 9191,91 manat məbləğində faiz borcu, 8000 manat məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 100537,48 manat borc tutulmalıdır. Məhkəmə hesab edir ki, iddia tələbi Cavabdeh1 mülkiyyətində olan Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən 432 kv/m əmlak kompleksi kimi müəssisəyə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsinə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha olan torpaq sahəsinə yönəldilməsi, həmin daşınmaz əmlakın açıq hərracdan satılması və satışdan əldə edilmiş vəsaitin «xxxx» ASC qarşısında olan borcların ödənilməsinə yönəldilməsi, ipoteka predmetinin satışından əldə olunan məbləğ cavabdehlərin iddiaçı «xxxx» ASC qarşısında 022L**********68 saylı kredit razılaşması üzrə öhdəliklərinin icrasına kifayət etmədiyi halda, qalıq borcun cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 ümumi qaydada tutularaq “xxxx” ASC-nin hesabına ödənilməsi hissəsində də əsaslıdır. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin: 269.1-ci maddəsinə görə girov və ipoteka hüququ girov qoyanın əşyası barəsində girov saxlayanın əşya hüququdur və eyni zamanda borclunun girov saxlayan qarşısında pul və ya başqa öhdəliyinin icrasının təmin edilməsi üsuludur. 269.4-cü maddəsinə görə ipoteka daşınmaz əşyalara, habelə rəsmi reyestrdə qeydə alınmalı olan daşınar əşyalara əşya hüquqlarının məhdudlaşdırılmasıdır. 269.5-ci maddəsinə görə girov və ipoteka girov qoyanın (borclunun) girov saxlayan (kreditor) qarşısında əsas öhdəliyinin icrasının təmin edilməsi üçün əlavə (aksessor) əşya hüququdur. 317-ci maddəsinə əsasən borclu təminat vasitəsi ipoteka olan əsas öhdəliyi icra etmədikdə və ya lazımınca icra etmədikdə, ipoteka saxlayan daşınmaz əşyanın satılmasını tələb edə bilər. 319.1-ci maddəsinə əsasən əgər borclu icrasını təmin etmək üçün əşyanın ipotekaya verildiyi öhdəliklərin yerinə yetirilməsini gecikdirmişsə, ipoteka saxlayan ipoteka ilə yüklü edilmiş obyekti açıq hərracdan satmaq hüququna malikdir. Borclunun ipoteka ilə təmin olunmuş öhdəliklərini yerinə yetirmədiyi və ya yerinə yetirilməsini gecikdirdiyi hallarda daşınmaz əmlaka mülkiyyət hüququnun bilavasitə kreditora keçməsi barədə razılaşma etibarsızdır. 319.4-cü maddəsinə əsasən açıq hərracdan satışa çıxarılan ipoteka predmetinin ilkin satış qiyməti “İpoteka haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununa uyğun olaraq müəyyən edilir. 319.6-cı maddəsinə əsasən ipoteka predmetinin satışından götürülən məbləğ ipoteka saxlayanın tələbinin ödənilməsi üçün yetərli deyildirsə, o, çatışmayan məbləği, əgər ipoteka müqaviləsində ayrı qayda nəzərdə tutulmayıbsa, borclunun başqa əmlakından almaq hüququna malikdir. Bu halda ipoteka saxlayanın ipotekaya əsaslanan üstünlük hüququ yoxdur. Əgər satışdan götürülən məbləğ ipoteka saxlayanın tələblərindən artıqdırsa, artıq məbləğ ipoteka verənə qaytarılmalıdır. 295-ci maddəsinə əsasən girov saxlayanın (kreditorun) tələblərinin ödənilməsi üçün tutma girov qoyulmuş əşyaya borclu girovla təmin edilmiş öhdəliyi onun cavabdeh olduğu səbəblərdən icra etmədikdə və ya lazımınca icra etmədikdə yönəldilə bilər. 296-cı maddəsinə əsasən, girovsaxlayanın tələbinin girov qoyulmuş əşyanın dəyərindən ödənilməsi məhkəmənin qərarı ilə həyata keçirilməli, 297-ci maddəsinə əsasən girov qoyulmuş əşya açıq hərracda realizə edilməlidir. “İpoteka haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununun 39-cu maddəsinə əsasən, məhkəmə ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında qərar qəbul edərkən qərarda aşağıdakıları göstərməlidir: ipoteka predmetinin mühafizəsi və satışı xərcləri istisna olmaqla, həmin əşyanın dəyərindən ipoteka saxlayana ödənilməli məbləğlər. Mühafizə və satış xərcləri ipoteka predmetinin satılması başa çatdıqdan sonra müəyyən edilir. İpoteka predmetinin təsviri; ipoteka predmetinin ilkin satış qiyməti. İlkin satış qiyməti ipoteka qoyanla ipoteka saxlayanın razılaşması əsasında, mübahisə olduqda isə müstəqil qiymətləndiricinin rəyi əsasında məhkəmə tərəfindən müəyyən edilir; zəruri hallarda ipoteka predmetinin satılmasına qədər onun mühafizəsinin təmin edilməsi tədbirləri. Tutma yönəldilən ipoteka predmeti ipoteka qoyanın yeganə yaşayış yeri olduqda və digər yerdə yaşamağa imkanı olmadıqda məhkəmə ipoteka qoyanın vəsatəti əsasında tutmanın yönəldilməsini ən geci bir ilədək müddətə təxirə sala bilər. Tutma yönəldilən ipoteka predmeti üçün verilən möhlət ipoteka ilə təmin olunmuş öhdəlik üzrə tərəflərin hüquq və vəzifələrini dəyişdirmir və möhlət müddəti ərzində artan faizlər, dəbbə pulu və digər haqlar müvafiq olaraq hesablanır. Bu Qanunun 39.4-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hal istisna olmaqla, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi barədə məhkəmə qərarının icrasına möhlət verilməsinə, məhkəmə qətnaməsinin hissə-hissə icra edilmə-sinə, icra üsulunun və qaydasının dəyişdirilməsinə, habelə icra üzrə icraatın dayandırılmasına yalnız ipoteka saxlayanın razılığı ilə yol verilir. “İpoteka haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununun 59.3.1-ci maddəsinə əsasən yaşayış evi və ya mənzil ipoteka müqaviləsi üzrə kreditin qaytarılması üçün ipoteka qoyulmuş olduqda ipoteka qoyulmuş yaşayış evinə və ya mənzilə tutma yönəldildikdə və o satıldıqda ipoteka qoyan və onunla birlikdə yaşayan ailə üzvləri və digər şəxslər tutduqları yaşayış sahəsini ən geci bir ay ərzində tərk etməlidirlər. Həmin Qanunun 59.3.2-ci maddəsinə əsasən ipoteka qoyanla birlikdə yaşayan yetkinlik yaşına çatmış ailə üzvləri və digər şəxslər ipoteka müqaviləsi bağlanarkən həmin evə (mənzilə) tutma yönəldildikdə və o satıldıqda onu tərk etmək barədə notariat qaydasında təsdiq edilmiş öhdəlik götürmüş olduqda ipoteka qoyan və onunla birlikdə yaşayan ailə üzvləri və digər şəxslər tutduqları yaşayış sahəsini ən geci bir ay ərzində tərk etməlidirlər. Həmin Qanunun 59.4-cü maddəsinə əsasən bu Qanunun 59.3-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş müddətdə ipoteka qoyan və onunla birlikdə yaşayan ailə üzvləri və digər şəxslər ipoteka qoyulmuş yaşayış sahəsindən çıxmadıqda həmin şəxslər evdən və ya mənzildən müvafiq olaraq tutmanın yönəldilməsi barədə notariusun icra qeydi və ya məhkəmə qərarı əsasında məcburi qaydada çıxarılırlar. Məhkəmə qeyd edir ki, “X11” MMC-nin xx.xx.2020-ci il tarixli əmlakın qiymətləndirilməsi nəticələri haqqında hesabatdan görünür ki, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinin hazırki likvid qiyməti 25.000 (iyirmi beş min) manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 kv/m olan qeyri yaşayış sahəsinin likvid qiyməti 20.000 (iyirmi min) manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 kv/m olan əmlak kompleksi kimi müəssisənin likvid qiyməti 149.400 (bir yüz qırx doqquz min dörd yüz) manat təşkil edir. Məhkəmə qeyd edir ki, borc tələbi ipoteka ilə yüklü edilmiş Cavabdeh1 mülkiyyətində olan Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 kv/m olan qeyri yaşayış sahəsinə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 kv/m olan əmlak kompleksi kimi müəssisəyə yönəldilməli, həmin daşınmaz əmlaklar açıq hərraca çıxarılmalı, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinin açıq hərracda ilkin satış qiyməti 25000 manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 kv/m olan qeyri yaşayış sahəsinin açıq hərracda ilkin satış qiyməti 20000 manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 kv/m olan əmlak kompleksinin açıq hərracda ilkin satış qiyməti 149400 manat müəyyən edilməli, qeyd olunan daşınmaz əmlaklar açıq hərracda satılmalı və ondan əldə ediləcək vəsait Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 banka olan borcunun ödənilməsinə yönəldilməli, borc ödənildikdən sonra ipoteka predmetinin satışından qalan məbləğ Cavabdeh1 qaytarılmalı, hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada “xxxx” ASC-nin xeyrinə tutulmalıdır. Məhkəmə “ipoteka predmetinə tutma yönəldikdən və əmlakın açıq hərracdan satılmasından sonra 1 (bir) ay ərzində həmin əmlakların boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi” tələbinə münasibətdə qeyd edir ki, iddiaçının cavabdehin ipoteka ilə yüklü edilmiş əmlaklarının boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi ilə bağlı iddia tələbi irəli sürməkdə subyektiv hüququ yoxdur. Ona görə də həmin hissədə iddia tələbi əsassızdır. Məhkəmə hesab edir ki, mənzil hərracda satıldıqdan sonra bir ay ərzində Cavabdeh1 Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 m2 olan qeyri yaşayış sahəsini, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsini və Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən 432 kv/m əmlak kompleksi kimi müəssisəni tərk etməlidir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 271.1-ci maddəsinin həmin Məcəllənin 158.2 və 158.4-cü maddələri baxımından şərh edilməsinə dair xx xxxxxx 2015-ci il tarixli qərarında Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 271.1-ci maddəsinə əsasən girov (ipoteka) müqaviləsinin bağlanması zamanı mülkiyyətçi ilə birlikdə yaşayan yetkinlik yaşına çatmış ailə üzvlərinin və digər şəxslərin razılıqlarının alınmaması girov (ipoteka) müqaviləsinin etibarsız hesab edilməsi üçün əsas ola bilməməsi qeyd edilmişdir. Sözügedən qərarda göstərilmişdir ki, “İpoteka haqqında” Qanunun 59.1-ci maddəsinə görə yaşayış evi və ya mənzil ipoteka qoyulduğu halda, ona tutma yönəldildikdə və o satıldıqda bu Qanunun 59.3-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş hallar istisna olmaqla, həmin evdə və ya mənzildə qeydiyyatda olan şəxslərin çıxarılması üçün əsas deyildir. Həmin Qanunun 59.3-cü maddəsində ipoteka qoyulmuş yaşayış evinə və ya mənzilə tutma yönəldildikdə və o satıldıqda ipoteka qoyan və onunla birlikdə yaşayan ailə üzvlərinin və digər şəxslərin tutduqları yaşayış sahəsini ən geci bir ay ərzində tərk etmələri üçün iki əsas şərt göstərilmişdir. Bunlardan birincisi yaşayış evi və ya mənzilin ipoteka müqaviləsi üzrə kreditin qaytarılması üçün ipoteka qoyulmuş olması, ikinci şərt isə ipoteka qoyanla birlikdə yaşayan yetkinlik yaşına çatmış ailə üzvləri və digər şəxslərin ipoteka müqaviləsi bağlanarkən həmin evə (mənzilə) tutma yönəldildikdə və o satıldıqda onu tərk etmək barədə notariat qaydasında təsdiq edilmiş öhdəlik götürmüş olmalarıdır. Azərbaycan Respublikası MPM-in: 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. 77.1-ci maddəsində göstərilir ki, hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. 88-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Heç bir sübutun məhkəmə üçün qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. 106.1-ci maddəsinə əsasən işdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və onlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. 217.4-cü maddəsinə əsasən məhkəmə öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. 107-ci maddəsinə əsasən məhkəmə xərcləri dövlət rüsumundan və işə baxılması ilə əlaqədar məsrəflərdən ibarətdir. Hazırkı iş üzrə çəkilmiş məhkəmə xərcləri Azərbaycan Respublikası MPM-in 119.1-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş qaydada ödənilmiş iddia tələbinin məbləğinə münasib olaraq işdə iştirak edən şəxslərə aid edilməli, yəni hazırkı iddianın qaldırılması ilə əlaqədar iddiaçı tərəfindən dövlət büdcəsinə ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumu, ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında bildirişin qeydə alınması ödənilmiş 30 manat dövlət rüsumu və 60 manat xidmət haqqı cavabdehlərdən iddiaçının xeyrinə tutulmalı, habelə cavabdehlərdən 145 manat mühasibatlıq ekspertiza xərci Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzi hesabına, qiymətləndirilmə ekspertizasının tədqiqatının dəyəri olan 300 manat “X11” MMC-nin hesabına keçirilməlidir. Şərh olunanlara əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-nin 216-220, 227-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: İddia qismən təmin edilsin. Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada iddiaçı «xxxx» Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə 0RRR********** saylı kredit razılaşması üzrə 83345,57 manat kredit borcu, 9191.91 manat faiz borcu və 8000 manat cərimə borcu olmaqla, ümumilikdə cəmi 100537,48 məbləğində borcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi üçün ödənilmiş 30 manat rüsumun və 60 manat xidmət haqqının “xxxx” QSCnin xeyrinə tutulsun. Borc tələbi ipoteka ilə yüklü edilmiş Cavabdeh1 mülkiyyətində olan Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 kv/m olan qeyri yaşayış sahəsinə, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 kv/m olan əmlak kompleksi kimi müəssisəyə yönəldilsin. Həmin daşınmaz əmlaklar açıq hərraca çıxarılsın, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsinin açıq hərracda ilkin satış qiyməti 25000 manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 kv/m olan qeyri yaşayış sahəsinin açıq hərracda ilkin satış qiyməti 20000 manat, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 kv/m olan əmlak kompleksinin açıq hərracda ilkin satış qiyməti 149400 manat müəyyən edilsin. Qeyd olunan daşınmaz əmlaklar açıq hərracda satılsın və ondan əldə ediləcək vəsait Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 banka olan borcunun ödənilməsinə yönəldilsin, borc ödənildikdən sonra ipoteka predmetinin satışından qalan məbləğ Cavabdeh1 qaytarılsın. Hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada tutulsun. Cavabdeh1 Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən 0.25 ha torpaq sahəsini, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1 ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 83.6 kv/m olan qeyri yaşayış sahəsini, Kürdəmir şəhəri Bakı prospekti 1A ünvanında yerləşən ümumi sahəsi 432 kv/m olan əmlak kompleksini tərk etsin. İddia tələbi qalan hissədə təmin edilməsin. Aparılmış qiymətləndirilmə ekspertizasının tədqiqatının dəyəri olan 300 manat məbləğində pul Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada tutulsun, VÖEN: **********, Hesab N AZN: AZ33GUNA4(M)60046031(K)000(KH)0, Bank: GÜNAY BANK ASC, VÖEN: **********, Müxbir hesab: AZ25NABZ********************, KOD: 505594; SWİM: GUNAAZ22 “X11” MMC-nin hesabına keçirilsin. Məhkəmə mühasibatlıq ekspertiza tədqiqatının dəyəri olan 145 manat məbləğində pul Cavabdeh1, Cavabdeh2 və Cavabdeh3 müştərək qaydada tutulsun, Az.MEM, VÖEN **********, AZ34CTRE********************, Dövlət Xəzinədarlığı Agentliyi, KOD 210005, VÖEN **********, müxbir hesab AZ41NABZ013601**********3944, SWİFT BİK CTREAZ22, büdcə təsnifatının kodu 142319, büdcə səviyyəsinin kodu 3, Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzi hesabına keçirilsin. Qətnamədən, rəsmi qaydada verildiyi gündən bir ay müddətində Bakı Şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim Solmaz Ədilova