Abşeron Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(012)-2502/2025

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Xırdalan şəhəri İş № 2(012)-2502/2025 15.05.2025 ABŞERON RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Məmmədov Elman Tofiq oğlunun sədrliyi, Məmmədov Mirabbas Seyidxan oğlunun katibliyi, Ərizəçi iştirakı ilə, Ərizəçi Maraqlı şəxsnə qarşı “ölüm faktının müəyyən edilməsi” tələbinə dair mülki işə Abşeron Rayon Məhkəməsinin inzibati binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, müəyyən etdi: Ərizəçi ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, mərhum atası X2 xx.xx.2025-ci il tarixdə ölüm faktının təsdiq olunması və atasının ölümü haqqında şəhadətnamənin verilməsinə dair qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. Ərizəçi məhkəmə iclasında izahatında bildirdi ki, onun atası xx.xx.1945-ci il təvəllüdlü X4 xx.xx.2025-ci il tarixdə ürək çatışmamazlığından ölmüşdür. Belə ki, həmin tarixdə atasının qəflətən maşında halı pisləşdiyindən tibbi yardım çağırılmış, lakin həkim ünvana gələnədək atası vəfat etmişdir. Bu fakt AR Səhiyyə Nazirliyinin Sumqayıt TTT-nin yardım bölməsinin xx.xx.2025-ci il tarixli xəbərdarlıq vərəqəsi ilə də bir daha təsdiq olunur ki, həqiqətən də atası X4 xx.xx.2025-ci il tarixdə ölmüşdür. Əlavə olaraq Azərbaycan Respublikası Abşeron rayonu, Məmmədli bələdiyyəsinin xx.xx.2025-ci il tarixli, 28 saylı arayışından da görünür ki, atası mərhum X1 rayon Məmmədli kənd qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur. Qeyd edilənlərə əsasən o, ərizəsinin təmin edilməsini məhkəmədən xahiş etdi. Maraqlı şəxs məhkəmə iclasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada məlumat verilməsinə baxmayaraq, həmin qurumun nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmiş və gəlməmə səbəbləri barədə məlumat verməmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-in 185.6-cı maddəsinə əsasən məhkəmə işə maraqlı şəxsin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün sayır. Məhkəməyə şahid qismində cəlb edilmiş X7 məhkəmədə ifadəsində bildirdi ki, o, Sabunçu rayonunun Zabrat qəsəbəsi ilə Abşeron rayonunun kəsişməsində yaşayır və 3 il idi ki, mərhum X4 ilə qonşu olmuşdur. Əkbər İsmayılov 18 yanvar 2025-ci ildə iştirak etdiyi yas mərasimindən çıxdıqdan sonra vəfat etmiş və Məmmədli kənd qəbirstanlığında dəfn olunmuş, o da Əkbər İsmayılovun yas mərasimində iştirak etmişdir. Məhkəməyə şahid qismində cəlb edilmiş X5 məhkəmədə ifadəsində bildirdi ki, o, 1 ildir ki, Zabrat qəsəbəsində yaşayır və mərhum X4 ilə qonşu olmuşdur. Əkbər İsmayılov 2025-ci ilin yanvar ayının 18-də yas mərasimindən çıxanda qəfildən vəfat etmiş və Məmmədli kənd qəbiristanlığında dəfn edilmişdir. İş materiallarında olan Zəngilan rayon ZAQS şöbəsi tərəfindən verilmiş АЗ № 709675 saylı doğum haqqında şəhadətnamənin və AA0904171 nömrəli şəxsiyyət vəsiqəsinin surətindən görünür ki, X4 16 aprel 1945-ci il tarixdə Zəngilan rayonu, Muradxanlı kəndində anadan olmuşdur. İş materiallarında olan “Respublika Təcili və X3 Mərkəzi” PHŞ Sumqayıt Təcili və X3 Stansiyasının xx.xx.2025-ci il tarixli xəbərdarlıq vərəqəsindən görünür ki, X1 rayonu, Məmmədli kəndində həkim gələnə qədər ölmüşdür. İş materiallarında olan AR “Tibbi Ərazi Bölmələrini İdarəetmə Birliyi” X9 “Abşeron Rayon Mərkəzi Xəstəxanası” X12 tərəfindən verilmiş 24 yanvar 2025-ci il tarixli, 18-1-20/2-İ-205-42- 188/2025 №-li cavab məktubundan görünür ki, Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyinin xx.xx.2018-ci il tarixli “İnsanın ölüm anının müəyyən edilməsi, reanimasiya tədbirlərinin dayandırılması meyarları və qaydası”nın təsdiq edilməsi barədə 05 nömrəli qərarının 4.3-cü bəndinə əsasən “ölüm haqqında tibbi şəhadətnamə” ölümün baş vermə səbəbi məlum olan hallarda “xəbərdarlıq vərəqəsi” və (və ya) tibbi sənədlər (ambulator tibbi kitabça, xəstəlik tarixindən çıxarış və s.) əsasında 4.4-cü və 4.5-ci bəndlər istisna olmaqla vəfat edən şəxsin qeydiyyatda olduğu və ya faktiki yaşadığı ərazi üzrə ambulator tibb müəssisəsi tərəfindən verilir. X2 ölümünün baş vermə səbəbi məlum olmadığına görə onun adına “ölüm haqqında tibbi şəhadətnamə” tərəflərindən verilmir. İş materiallarında olan AR Ədliyyə Nazirliyi Maraqlı şəxs tərəfindən verilmiş 30 yanvar 2025ci il tarixli, 3-16-5/8-15-304/2025 №-li cavab məktubundan görünür ki, Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 145 saylı, xx.xx.2003-cü il tarixli qərarı ilə tesdiq edilmiş “Vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının dövlət qeydiyyatı Qaydası”nın 8.5-ci bəndinə əsasən ölüm qeydiyyatı ölüm faktını təsdiq edən tibbi şəhadətnamə və ya vətəndaşın ölmüş elan edilməsi barədə məhkəmə qətnaməsi əsasında qeydə alına bilər. İş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası Abşeron rayon Məmmədli bələdiyyəsi tərəfindən verilmiş 06 fevral 2025-ci il tarixli, 28 nömrəli arayışdan görünür ki, “Respublika Təcili və X3 Mərkəzi” PHŞ Sumqayıt TTTYS-in 18 yanvar 2025-ci il tarixli “Xəbərdarlıq Vərəqəsinə” əsasən dünyasını dəyişmiş mərhum X1 rayonu Məmmədli kənd qəbiristanlığında dəfn olunmuşdur. Məhkəmə ərizəçinin izahatını və şahidlərin ifadəsini dinləyib, iş materiallarını tədqiq edərək hesab edir ki, ərizə əsaslı olduğundan təmin edilməlidir. Belə ki, 16 aprel 1945-ci il təvəllüdlü X2 18 yanvar 2025-ci il tarixdə Abşeron rayonu, Məmmədli kəndində ölməsi faktı ərizəçinin izahatı, şahid ifadələri və iş materiallarına əlavə edilmiş digər sənədlərlə tam təsdiq olunur. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 193-cü maddəsinə görə ölüm bu barədə məlumat verən şəxsin seçdiyi, ölüm faktı məhkəmə tərəfindən müəyyən edildikdə və ya şəxs ölmüş elan edildikdə isə məhkəmə qətnaməsinin çıxarıldığı yer üzrə müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqanda (qurumda) dövlət qeydiyyatına alınır. Azərbayacan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2003-cü il 31 oktyabr tarixli, 145 nömrəli qərarı ilə təsdiq edilmiş «Vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının dövlət qeydiyyatı Qaydası»nın 8.5-ci bəndinə görə ölüm haqqında tibbi şəhadətnamə olmadıqda ölüm faktı məhkəmə qaydasında müəyyən edilir. Bu halda Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 194.2-ci maddəsinə uyğun olaraq “Elektron məhkəmə” informasiya sistemindən Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyinin informasiya sisteminə daxil olmuş ölüm faktının müəyyən olunması və ya şəxsin ölmüş elan edilməsi barədə qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qətnaməsindən çıxarışa əsasən ölümün qeydiyyatı aparılır. Azərbaycan Respublikası MPM-in 307.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə fiziki və hüquqi şəxslərin şəxsi və ya əmlak hüquqlarının əmələ gəlməsi, dəyişməsi, xitam verilməsinin asılı olduğu faktları müəyyən edir. Azərbaycan Respublikası MPM-in 307.2.8-ci maddəsinə görə məhkəmə müvafiq icra hakimiyyəti orqanlarının imtina etdiyi hallarda, şəxsin müəyyən vaxtda, müəyyən şəraitdə vəfat etməsi faktının müəyyən edilməsi barədə işlərə baxır. Azərbaycan Respublikası MPM-in 308-ci maddəsinə əsasən məhkəmə hüquqi əhəmiyyəti olan faktları o zaman müəyyən edə bilər ki, ərizəçi həmin faktları təsdiq edən lazımi sənədləri başqa qaydada ala bilməsin, yaxud itirilmiş sənədlərin bərpası mümkün olmasın. Məhkəmə hesab edir ki, qeyd olunan faktın müəyyən olunması ərizəçinin mülki və digər hüquqlarını həyata keçirməsinə təsir göstərir. Həmçinin ərizəçi bu faktı təsdiq edən lazımi sənədi məhkəmədən kənar başqa qaydada ala bilməz. Azərbaycan Respublikası MPM-in 315.2-ci maddəsinə əsasən şəxsin ölmüş elan edilməsinə dair məhkəmə qətnaməsi müvafiq icra hakimiyyəti orqanının müəyyən etdiyi orqan (qurum) tərəfindən ölümün qeydə alınması üçün əsasdır. Göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası MPM-in 216-220, 315 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə qət etdi: Ərizə təmin edilsin. 16 aprel 1945-ci il təvəllüdlü X2 18 yanvar 2025-ci il tarixdə Abşeron rayonu, Məmmədli kəndində ölməsi faktı müəyyən edilsin. Qətnamə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 (bir) ay müddətində Abşeron Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə Sumqayıt Apellyasiya Məhkəməsinə (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinetdən istifadə etməklə) apellyasiya şikayəti verilə bilər. Hakim: Elman Məmmədov