Kürdəmir Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(041)-417/2023

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Kürdəmir rayon İş № 2(041)-417/2023 16.03.2023 KÜRDƏMİR RAYON MƏHKƏMƏSİ Azərbaycan Respublikası Kürdəmir rayon məhkəməsi Hakim Bayramov Müseyib Seyfəddin oğlunun sədrliyi, Cəbiyev Yaşar İlham oğlunun katibliyi, Ərizəçi iştirakı ilə Ərizəçi Maraqlı şəxs qismində cəlb edilməklə ölümün qeyd edilmə faktının müəyyən edilməsi tələbinə dair mülki işə Kürdəmir şəhəri, Heydər Əliyev prospekti 22 ünvanda məhkəmənin inzibati binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: Ərizəçi məhkəməyə ərizə ilə müraciət edərək bacısı X3 xx.xx.2008-ci il tarixdə ölməsi faktının müəyyən edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında Ərizəçi ərizəni müdafiə edərək göstərdi ki, o, xx.xx.*983-cü ildə Kürdəmir rayonunda anadan olmuşdur. Bacısı Ülviyyə ilə birlikdə bir evdə yaşamışdır. Bacısı Ülviyyə xx.xx.2008-ci ildə ürək çatışmamazlığından dünyasını dəyişib. Bundan sonra onu Kürdəmir rayon Sığırlı qəbristanlığında dəfn etmişlər. Həmin vaxt onun ölümü onlara çox pis təsir etmiş və ona ölüm haqqında şəhadətnamə almamışlar. Hazırda mülkiyyətlərində olan torpaq sahəsinə çıxarış almaq üçün ondan mərhum bacısı Ülviyyənin ölümü haqqında şəhətdənaməni tələb etmişlər. Bacısı Ülviyyənin ölümü haqqında şəhadətnaməni almaq üçün Maraqlı şəxsnə müraciət etmişdir. Daha sonra kənd və rayon xəstəxanasına müraciət etsələr də, onun ölümü barədə sənəd əldə edə bilməmişlər. Maraqlı şəxsndə bacısı Ülviyyənin ölümünün qeyd edilmədiyini bildirib ona ölüm faktının müəyyən edilməsi ilə bağlı məhkəməyə müractət etməsini izah edib, bu barədə məktub vermişlər. Mərhum bacısı X3 ölümünün qeyd edilməsi ilə bağlı sənədi başqa cür əldə edə bilmir. Ona görə də bacısı X3 xx.xx.2008-ci il tarixdə ölməsi faktının müəyyən edilməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etdi. Məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında iş üzrə Maraqlı şəxsnə lazımi qaydada məlumat verilməsinə baxmayaraq, maraqlı şəxs heç bir məlumat vermədən məhkəməyə gəlməmişdir. Məhkəmə Azərbaycan Respublikası MPM-nin *85.5-ci maddəsinə əsasən işə maraqlı şəxsin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin *85.5-ci maddəsinə əsasən məhkəmə iclasının vaxtı və yeri haqqında lazımi qaydada xəbərdar edilmiş cavabdehin gəlməməsinin səbəbləri haqqında məlumat olmadıqda və ya məhkəmə gəlməməyin səbəblərini üzürsüz hesab etdikdə, yaxud məhkəmə cavabdehin icraatı qəsdən yubandırdığını aşkar etdikdə, işə baxmağa haqlıdır. Bu halda qətnamə çəkişmə şəraitində qəbul edilmiş kimi qiymətləndirilərək cavabdehə apellyasiya qaydasında şikayət etmək hüququ verilir. Məhkəmə iclasında dindirilmiş şahid X6 ifadəsində göstərdi ki, Ərizəçi onun qardaşı, mərhum Həşimova Ülviyyə isə bacısıdır. Ülviyyə qardaşı Famillə birlikdə yaşamış və uzun müddət xəstə olmuşdur. Ylviyyəni uzun müddət müxtəlif xəstəxanalarda müalicə etdirsələr də müalicənin heç bir nəticəsi olmamışdır. Bacısı Ülviyyə xx.xx.2008-ci ildə uzun sürən xəstəlikdən sonra vəfat etmiş və onu yaşadıqları Sığırlı kəndinin qəbristanlığında dəfn etmişlər. Məhkəmə iclasında dindirilmiş şahid X2 Telnarə Şahnəsib qızı ilə eyni məzmunda ifadə verib bacısı X3 xx.xx.2008-ci il tarixdə öldüyünü və onun yaşadıqları Sığırlı kəndinin qəbristanlığında dəfn edildiyini bildirdi. İş materiallarına əlavə edilmiş *8.02.*982-ci il tarixli, Vİİİ-JQ 38*632 nömrəli Doğum haqqında şəhadətnamənin surətindən görünür ki, X7 26.0*.*982-ci ildə Kürdəmir rayonunun Sığırlı kəndində anadan olmuşdur. İş materiallarına əlavə edilmiş Kürdəmir RİHB-nin Sığırlı kənd İƏD üzrə nümayəndəliyi tərəfindən verilmiş *0.0*.2023-cü il tarixli, 37 nömrəli arayışdan görünür ki, həqiqətən X* rayon Sığırlı kəndində vəfat etməklə Sığırlı kənd qəbristanlığında dəfn edilmişdir. İş materiallarına əlavə edilmiş Maraqlı şəxs tərəfindən Ərizəçi göndərilmiş *3.0*.2023-cü il tarixli, 2/20 nömrəli məktubdan görünür ki, onun 26.0*.*982-ci il təvəllüdlü X3 ölüm haqqında akt qeydi Maraqlı şəxsndə aşkar olunmamış və ona ölüm faktının müəyyən edilməsi ilə bağlı məhkəməyə müraciət etməsi izah edilmişdir. Məhkəmə ərizəçinin izahatını və şahid ifadələrini dinləyib, habelə işdə olan rəsmi sənədləri tədqiq edərək hesab edir ki, ərizəçinin xahişi təmin edilməlidir. Belə ki, məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla müəyyən edilmişdir ki, Ərizəçi xx.xx.*983-cü ildə Kürdəmir rayonunda anadan olmuşdur. Bacısı Ülviyyə ilə birlikdə bir evdə yaşamışdır. Bacısı Ülviyyə xx.xx.2008-ci ildə ürək çatışmamazlığından dünyasını dəyişib. Bundan sonra onu Kürdəmir rayon Sığırlı qəbristanlığında dəfn etmişlər. Həmin vaxt onun ölümü onlara çox pis təsir etmiş və ona ölüm haqqında şəhadətnamə almamışlar. Hazırda mülkiyyətlərində olan torpaq sahəsinə çıxarış almaq üçün ondan mərhum bacısı Ülviyyənin ölümü haqqında şəhətdənaməni tələb etmişlər. Bacısı Ülviyyənin ölümü haqqında şəhadətnaməni almaq üçün Maraqlı şəxsnə müraciət etmişdir. Daha sonra kənd və rayon xəstəxanasına müraciət etsələr də, onun ölümü barədə sənəd əldə edə bilməmişlər. Maraqlı şəxsndə bacısı Ülviyyənin ölümünün qeyd edilmədiyini bildirib ona ölüm faktının müəyyən edilməsi ilə bağlı məhkəməyə müractət etməsini izah edib, bu barədə məktub vermişlər. Mərhum bacısı X3 ölümünün qeyd edilməsi ilə bağlı sənədi başqa cür əldə edə bilmir. Ərizəçinin 27.03.*983-cü il təvəllüdlü bacısı X3 xx.xx.2008-ci il tarixdə Kürdəmir rayonunun Sığırlı kəndində ölməsi özünün izahatı, həmçinin iş üzrə dindirilmiş şahidlər X6 və X4 ifadələri ilə bir daha sübuta yetirilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin *4.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Həmin Məcəllənin 77.*-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Həmin Məcəllənin 78.*-ci maddəsinə əsasən sübutlar işdə iştirak edən şəxslər tərəfindən birinci instansiya məhkəməsinə təqdim edilir. Həmin Məcəllənin 307.2.3-cü maddəsinə əsasən məhkəmə doğumun və ölümün qeyd edilmə faktının müəyyən edilməsi barədə işlərə baxır. Həmin Məcəllənin 308-ci maddəsinə əsasən məhkəmə hüquqi əhəmiyyəti olan faktları o zaman müəyyən edir ki, ərizəçi həmin faktı təsdiq edən lazımi sənədləri başqa qaydada ala bilməsin, yaxud itirilmiş sənədlərin bərpası mümkün olmasın. Həmin Məcəllənin 3**-ci maddəsinin tələbinə görə məhkəmənin qətnaməsi faktı təsdiq edən sənədi, qeydə alınmalı faktlar üzrə isə qeydiyyatı həyata keçirən orqanların verdiyi sənədləri əvəz etməməklə, belə qeydəalınma üçün əsasdır. Həmin Məcəllənin 4.*-ci maddəsində göstərilir ki, bütün fiziki və hüquqi şəxslər özlərinin qanunla qorunan hüquq və azadlıqlarını, eləcə də maraqlarını qorumaq və təmin etmək məqsədilə qanunla müəyyən edilmiş qaydada məhkəmə müdafiəsindən istifadə etmək hüququna malikdirlər. Azərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 60-cı maddəsi ilə hər kəsin hüquq və azadlıqlarının məhkəmədə müdafiəsinə təminat verilir. İnsan Hüquqlarının və X9 haqqında Avropa Konvensiyasının 6-cı maddəsinə görə, hər kəs onun mülki hüquq və vəzifələri müəyyən edilərkən məhkəmə vasitəsi ilə ağlabatan müddətdə işinin ədalətli və açıq araşdırılması hüququna malikdir. Beləliklə, məhkəmə Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 88-ci maddəsinə əsasən sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli araşdırılaraq sübutlar məcmuuna hüquqi qiymət verərək belə qənaətə gəlir ki, Ərizəçi qızının ərizəsi təmin edilməli 26.0*.*982-ci il təvəllüdlü X3 xx.xx.2008-ci il tarixdə Kürdəmir rayonunun Sığırlı kəndində ölməsi faktı müəyyən edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 88-ci maddəsinə əsasən məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Heç bir sübutun məhkəmə üçün qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Həmin Məcəllənin 2*7.4-cü maddəsinə görə məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. Həmin Məcəllənin 233.*-ci maddəsində göstərilir ki, məhkəmə qətnaməsindən şikayət verilməmişdirsə, qəbul edildiyi gündən * ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Yuxarıda göstərilənləri və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 2*6- 220, 305, 339-34*-ci və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə QƏT ETDİ: Ərizə təmin edilsin. 26.0*.*982-ci il təvəllüdlü X3 xx.xx.2008-ci il tarixdə Kürdəmir rayonunun Sığırlı kəndində ölməsi faktı müəyyən edilsin. Qətnamədən rəsmi qaydada verildiyi gündən bir ay müddətinə Kürdəmir rayon məhkəməsi vasitəsilə Şirvan Apellyasiya məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Müseyib Bayramov