Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi Qətnamə — İş №2(060)-7848/2021

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Sumqayıt şəhəri İş № 2(060)-7848/2021 27.10.2021 SUMQAYIT ŞƏHƏR MƏHKƏMƏSİ Hakim Qoşqarlı Rəşad Nizami oğlunun sədrliyi Məhkəmə iclas katibi X2 Ərizəçi iştirakı ilə Ərizəçi maraqlı şəxs Sumqayıt şəhər Qeydiyyat Şöbəsinə qarşı “ölümün qeyd edilməsi faktının müəyyən edilməsi barədə” ərizəsinə dair mülki işə Sumqayıt şəhərində açıq məhkəmə iclasında baxaraq, məhkəmə MÜƏYYƏN ETDİ: Ərizəçi ərizə ilə məhkəməyə müraciət edərək, X1 05.12.2017-ci il tarixdə Sumqayıt şəhərində ölməsi barədə qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Məhkəmədə Ərizəçi ərizəni müdafiə edərək göstərdi ki, mərhum X5 onun anası olmuşdur. Anası 05.12.2017-ci il tarixdə Sumqayıt şəhərində vəfat etmişdir. 05.12.2017-ci il tarixdə Sumqayıt şəhərində vəfat etmişdir. 05.12.2017-ci il tarixdə vəziyyəti pisləşmiş, həmn zaman X14 Xidmətinə müraciət etmişlər. X14 Xidmət vasitəsilə xəstəxanaya yerləşdirilmiş, 05.12.2017-ci il tarixdə evdə vəfat etmişdir. Anasının nəişini el adətənənəsinə uyğun olaraq Füzuli rayonu, Aşağı Yağlıvənd qəbristanlığında qohumların iştirakı ilə dəfn etmişlər. Lakin adına ölüm haqqında şəhadətnamə ala bilməmişlər. Bu səbəbdən o, ərizə ilə məhkəməyə müraciət etmişdir. Göstərilənləri nəzərə alaraq, X1 05.12.2017-ci il tarixdə Sumqayıt şəhərində ölməsinə dair qətnamə çıxarılmasını məhkəmədən xahiş etdi. İş üzrə maraqlı şəxs Sumqayıt şəhər Qeydiyyat Şöbəsi qanunla müəyyən edilmiş qaydada məhkəmənin yeri və vaxtı barədə xəbərdar edilməsinə baxmayaraq nümayəndəsi məhkəmə iclasına gəlməmiş və gəlməməsinin səbəbləri haqqında məlumat verməmişdir. Azərbaycan Respublikası MPM-nin 185-ci maddəsinə əsasən məhkəmə işə maraqlı şəxsin nümayəndəsinin iştirakı olmadan baxılmasını mümkün hesab etmişdir. Məhkəmədə şahid X8 bildirdi ki, ərizəçi onun dostudur. Ərizəçinin anası 2017-ci ilin dekabr ayında ev şəraitində vəfat etmişdir. Ərizəçinin Füzuli rayonu, Aşağı Yağlıvənd kənd qəbristanlığında dəfn edilmişdir. O, ərizəçinin dostu kimi yas mərasimində yaxından iştirak etmişdir. Məhkəmədə şahid X7 ifadəsində göstərdi ki, ərizəçi onun dostudur. Ərizəçinin anası yataq xəstəsi idi. Uzun sürən xəstəlikdən sonra 2017-ci ilin dekabr ayında yaşadığı mənzildə rəhmətə getmişdir. Ərizəçinin Füzuli rayonu, Aşağı Yağlıvənd kənd qəbristanlığında dəfn edilmişdir. O, ərizəçinin dostu kimi yas mərasimində yaxından iştirak etmişdir. Məhkəmə Ərizəçi, şahidlər X8 və X4 dinləyib, iş materiallarını tam, hərtərəfli və obyektiv tədqiq edərək, sübutlara məcmu halda qiymət verib belə hesab edir ki, ərizə əsaslıdır və aşağıda göstərilənlərə əsasən təmin edilməlidir. İş materiallarında olan Azərbaycan Respublikası Füzuli Rayon İcra Hakimiyyəti Başçısının Kərimbəyli Kənd İnzibati Ərazi Dairəsi üzrə nümayəndəliyinin 03.09.2021-ci il tarixli arayışından görünür ki, X5 həqiqətən 05.12.2017-ci il tarixdə anası X6 evində Sumqayıt şəhəri, 3-cü mikrorayon, ev 14/15, mənzil 4-də dünyasını dəyişmiş və gətirilib Füzuli rayonu, Aşağı Yağlıvənd kəndində kənd qəbristanlığında dəfn edilmişdir. İş materiallarında olan Sumqayıt Tibb Mərkəzi PHŞ X14 Stansiyasının 19.08.2021ci il tarixli, 1710 nömrəli arayışından görünür ki, 05.12.2017-ci il tarixdə saat 10:45-də ünvan 1 ünvanında yaşayan 1960-cı il təvəllüdlü X5 adına 10 nömrəli çağırış daxil olmuşdur. Briqada verilən ünvana çatdıqda 1960-ıci l təvəllüdlü X1 meyidini aşkar etmişdir. Ailə üzvlərinin deməsinə görə mərhumə uzun müddət “Hipertoniya xəstəliyi”dən əziyyət çəkirmiş “İnsult” keçirmiş, ambulator müalicələr almışdır. Müayinə zamanı meyit üzərində gözlə görünən zorakılıq əlamətləri aşkar edilməmişdir. İş materiallarında olan XXİ-JQ №343901 saylı, 11.04.1999-cu il tarixli “Doğum haqqında şəhadətnamə”nin surətindən görünür ki, Ərizəçi xx.xx.1999-cu il tarixdə Sumqayıt şəhərində anadan olmuş, ana qrafasında X5, ata qrafasında Hümbətov Qabil Adil oğlu qeyd edilmişdir. İş materiallarında olan Azərbaycan Respublikasının Ədliyyə Nazirliyi Sumqayıt şəhər X3 Malik Qabil oğluna ünvanladığı 07.09.2021-ci il tarixli məktubundan görünür ki, X1 ölümünü təsdiq edən sənədlər olmadığından, ərizənin təmin edilməsi mümkün deyildir. İş materiallarında olan Azərbaycan Respublikasının Daxili İşlər Nazirliyi yaşayış yeri üzrə qeydiyyat haqqında ******* saylı, 20.08.2021-ci il tarixli arayışından görünür ki, Ərizəçi Sumqayıt şəhəri, 3-cü mikrorayon, ev 15, mənzil 4-də qeydiyyatdadır. Məhkəmə araşdırması zamanı ərizəçinin, şahidlərin izahatı və işin materialları ilə həqiqətən X1 05.12.2017-ci ildə vəfat etməsi faktı sübut olunur. Lakin Azərbaycan Respublikasının Ədliyyə Nazirliyi Sumqayıt şəhər Qeydiyyat Şöbəsi məktubla ölüm haqqında qeydiyyat aparmaqdan imtina etdiyindən ölüm faktını təsdiq edən lazımi sənədləri başqa qaydada almaq mümkün olmamışdır. Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 31.10.2003-cü il tarixli, 145 №-li qərarı ilə təsdiq edilmiş “Vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının dövlət qeydiyyatı Qaydası”nın 8.5-ci bəndinə görə ölüm faktı tibb müəssisəsinin müvafiq sənədi ilə (ölüm haqqında həkim arayışı, ölüm haqqında feldşer arayışı ilə) təsdiq edilməlidir, ölüm haqqında həkim şəhadətnaməsi olmadıqda, ölüm faktı məhkəmə tərəfindən müəyyən edilir. Azərbaycan Respublikası Ailə Məcəlləsinin 158.2-ci maddəsinə əsasən doğum, ölüm, nikahın bağlanması, nikahın pozulması, övladlığa götürmə, atalığın müəyyən edilməsi, adın, ata adının və soyadın dəyişdirilməsi müvafiq icra hakimiyyəti orqanlarında qeydiyyatdan keçirilməlidir. Həmin Məcəllənin 159.1-ci maddəsinə əsasən vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının qeydiyyatı müvafiq icra hakimiyyəti orqanları tərəfindən aparılır. Həmin Məcəllənin 159.2-ci maddəsinə əsasən müvafiq icra hakimiyyəti orqanları öz səlahiyyətləri daxilində doğumun, nikahın bağlanmasının, nikahın pozulmasının, övladlığa götürmənin, atalığın müəyyən edilməsinin, adın, ata adının və soyadının dəyişdirilməsinin, ölümün qeydiyyatını aparır, vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının qeydiyyatını dəyişir, tamamlayır, düzəldir və ləğv edir, itmiş qeydləri bərpa edir, akt kitablarını saxlayır və vətəndaşlıq vəziyyəti aktlarının dövlət qeydiyyatı haqqında şəhadətnamələr verirlər. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 309.1-ci maddəsinin tələbinə əsasən hüquqi əhəmiyyəti olan faktların müəyyən edilməsi haqqında ərizələr ərizəçinin yaşadığı yerin məhkəməsinə verilir. Göründüyü kimi ərizə aidiyyəti üzrə düzgün verilmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 307.1-ci maddəsinə əsasən məhkəmə fiziki və hüquqi şəxslərin şəxsi və ya əmlak hüquqlarının əmələ gəlməsi, dəyişməsi, xitam verilməsinin asılı olduğu faktları müəyyən edir. Həmin Məcəllənin 307.2.3-cü maddəsinin tələbinə əsasən məhkəmə doğumun, övladlığa götürmənin, nikahın, boşanmanın, ölümün qeyd edilmə faktlarını müəyyən edir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 307.2.8-ci maddəsinə əsasən, icra hakimiyyəti orqanlarının imtina etdiyi hallarda, məhkəmə şəxsin müəyyən vaxtda müəyyən şəraitdə vəfat etməsi faktını müəyyən edir. Həmin Məcəllənin 309.1-ci maddəsinə görə hüquqi əhəmiyyətli olan faktların müəyyən edilməsi haqqında ərizələr ərizəçinin yaşadığı yerin məhkəməsinə verilir. Şərh edilənləri məhkəmə hesab edir ki, 22.09.1960-cı il təvəllüdlü X1 05 dekabr 2017-ci il tarixdə Sumqayıt şəhərində ölməsi faktı müəyyən edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 77.1-ci maddəsinə əsasən hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmələr yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 80-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə işin gedişində təqdim olunmuş ancaq o sübutları qəbul edir və nəzərə alır ki, onlar işdə tərəflərin tələblərini müəyyən edən faktlarla və hallarla əlaqədardır. Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 106.1-ci maddəsinə görə, işdə iştirak edən şəxslərin iş üçün əhəmiyyətli olan və onlara məlum olan faktlar barədə izahatları iş üzrə toplanmış digər sübutlarla yanaşı yoxlanılmalı və qiymətləndirilməlidir. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki-Prosessual Məcəlləsinin 216-220 və 311-ci maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q Ə T E T D İ: Ərizə təmin edilsin. 22.09.1960-cı il təvəllüdlü X1 05 dekabr 2017-ci il tarixdə Sumqayıt şəhərində ölməsi faktı müəyyən edilsin. Qətnamə ölümün qeydə alınması üçün əsasdır. Qətnamədən, qətnamə rəsmi qaydada verildiyi gündən, bir ay müddətinə Sumqayıt Şəhər Məhkəməsi vasitəsi ilə Sumqayıt Apelyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasına apelyasiya şikayəti verilə bilər. Sədrlik edən: Rəşad Qoşqarlı