Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 2(102)-2863/2022 29.06.2022 ALİ MƏHKƏMƏ Azərbaycan Respublikası adından Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının İddiaçı "xxxx" qapalı səhmdar cəmiyyətinin cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, X5, Cavabdeh9, Cavabdeh10, Cavabdeh11, Cavabdeh12, Cavabdeh13, Cavabdeh14, Əliyeva (Əbdülova) Samirə Camal qızına, Cavabdeh16, Cavabdeh17, Cavabdeh18 və Cavabdeh11 qarşı iş üzrə QƏRARİ Açar sözlər: borcun tutulması, tutmanın ipotekaya yönəldilməsi, ekspert rəyləri Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının hakimləri Nurməmmədov Əhməd Güləhməd oğlu (məruzəçi), Hüseynov Abiddin Qabil oğlu və Əliyev Zaur Əli oğlundan ibarət tərkibdə ibarət tərkibdə, iddiaçı "xxxx" Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, X5, Cavabdeh9, Cavabdeh10, Cavabdeh11, Cavabdeh12, Cavabdeh13, Cavabdeh14, Əliyeva (Əbdülova) Samirə Camal qızına, Cavabdeh16, Cavabdeh17, Cavabdeh18 və Cavabdeh11 qarşı “ kredit müqaviləsi üzrə borcun ödənilməsi və ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi” tələbinə dair mülki iş üzrə Bakı Apellyasiya Məhkəməsi mülki kollegiyasının 2(103)11299/2021 nömrəli, 20 dekabr 2021-ci il tarixli qətnaməsindən Cavabdeh1 kassasiya şikayətinə 29 iyun 2022-ci il tarixdə Ali Məhkəmənin binasında yazılı icraat qaydasında baxaraq, aşağıdakıları müəyyən etdi: İşin halları
1. İddiaçı QSC (bundan sonra-iddiaçı) ilə Cavabdeh1 (bundan sonra-cavabdeh) arasında bağlanmış xx.xx.2005-ci il tarixli 01L000257 saylı kredit xətti müqaviləsinə əsasən 60 (altmış) ay müddətinə 125000 (yüz iyirmi bir) ABŞ dolları məbləğində kredit xətti açılmışdır.
2. Bu müqaviləyə əsasən cavabdehə veriləcək məbləğ və müddət ayrıca olaraq kredit razılaşması ilə müəyyən olunur. Tərəflər arasında bağlanmış xx.xx.2007-ci ıl tarixli 257 saylı sazişə əsasən kredit xətti müqaviləsinin müddəti 120 (yüz iyirmi) ay və məbləği 500000 (beş yüz min) ABŞ dolları müəyyən edilmişdir.
3. Daha sonra tərəflər arasında bağlunmış xx.xx.2013-cü il tarixli 257 saylı sazişə əsasən kredit xətti müqaviləsinin müddəti 214 (iki yüz on dörd) ay və məbləği ******* (iki milyon) ABŞ dolları müəyyən edilmişdir.
4. Kredit xətti müqaviləsi üzrə Cavabdeh1 İddiaçı QSC ilə bağladığı xx.xx.2013-cü il tarixli 09R000008019 saylı kredit ra zılaşması əsasında 36 ay müddətinə, aylıq faiz dərəcəsi 1,3333 faiz olmaqla, ödəniş planı üzrə hissə-hissə qaytarmaq şərti ilə 650000 (altı yüz əlli min) ABŞ dolları məbləğində kredit götürmüşdür.
5. Tərəflərin imzaladıqları xx.xx.2016-cı il tarixli 09R000008019SB saylı, xx.xx.2017-ci il tarixli 09R000008019SD saylı, xx.xx.2017-ci il tarixli 09R000008019SE saylı, xx.xx.2017-ci il tarixli 09R000008019SF saylı sazişlə razılaşmaya və ödəniş planına dəyişiklik edilmişdir.
6. İddiaçı QSC ilə bağladığı xx.xx.2014-cü il tarixli 09R000010950 saylı kredit razılaşması əsasında 48 ay müddətinə, aylıq faiz dərəcəsi 1,1667 faiz olmaqla, ödəniş planı üzrə hissə-hissə qaytarmaq şərti ilə 600000 (altı yüz min) ABŞ dolları məbləğində kredit götürmüşdür.
7. Tərəflərin imzaladıqları xx.xx.2016-cı il tarixli 09R000010950S saylı, xx.xx.2017-ci il tarixli 09R000010950SA saylı, xx.xx.2017-ci il tarixli 09R000010950SB saylı, xx.xx.2017-ci il tarixli 09R000010950SC saylı sazişlə razılaşmaya və ödəniş planına dəyişiklik edilmişdir.
8. Kredit xətti müqaviləsi üzrə öhdəliklərin icrasını təmin etmək məqsədilə Cavabdeh1 İddiaçı QSC ilə bağladığı xx.xx.2006-cı il tarixli 001M000000450 saylı ipoteka müqaviləsi əsasında Bakı şəhəri Xətai rayonu Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzilini "xxxx" QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir.
9. İddiaçı QSC ilə zamin Cavabdeh11 arasında xx.xx.2013-cü il tarixli, 09S000009916 №li, zamin Cavabdeh7 arasında xx.xx.2013-cü il tarixli, 09S000007173 №-li, zamin Cavabdeh9 arasında xx.xx.2013-cü il tarixli, 09S000009912 №-li, zamin X7 arasında xx.xx.20 13-cü il tarixli, 09S000007262 №-li, zamin Cavabdeh2 arasında bağlanmış xx.xx.2013-cü il tarixli, 09S000007247 №-li, Cavabdeh10 arasında bağlanmış xx.xx.2014cü il tarixli, 09S000009913 №-li, Cavabdeh5 arasında bağlanmış xx.xx.2010-cu il tarixli, 09S000003100 №-li, zamin Cavabdeh4 arasında bağlanmış xx.xx.2010-cu il tarixli, 09S000003098 №-li, zamin Cavabdeh3 arasında bağlanmış xx.xx.2010-cu il tarixli, 09S000003097 №-li, zamin Cavabdeh6 arasında bağlanmış xx.xx.2012-ci il tarixli, 09S000005341 №-li zaminlik müqavilələrinə əsasən zaminlər kredit müqaviləsi üzrə borclu Cavabdeh1 ilə birgə öhdəlik daşımağı öz üzərlərinə götürmüşlər.
10. Cavabdeh1 AccessBank QSC ilə arasında bağlanmış xx.xx.2006-cı il tarixli 001M000000450 saylı ipoteka müqaviləsindən görünür ki, Kredit xətti müqaviləsi üzrə ö hdəliklərin icrasını təmin etmək məqsədilə Bakı şəhəri Xətai rayonu Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzil "xxxx" QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilmişdir.
11. Bakı şəhəri Xətai rayonu Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzilinin Cavabdeh1 kredit Öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır.
12. Cavabdeh4 AccessBank QSC arasında bağlanmış xx.xx.2005-ci il tarixli 001M000242 saylı ipoteka müqaviləsindən görünür ki, Kredit xətti müqaviləsi üzrə öhdəliklərin icrasını təmin etmək məqsədilə Bakı şəhəri Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 “a”saylı evin 27 saylı mənzilini '‘AccessBank” QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir. 13. 001M000242 saylı ipoteka müqaviləsindən görünür ki, Kre dit xətti müqaviləsi üzrə öhdəliklərin icrasını təmin etmək məqsədilə Bakı şəhəri Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 “a” saylı evin 27 saylı mənzilini '‘AccessBank” QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir. Azərbaycan Respublikası Bakı şəhəri İcra Hakimiyyəti Başçısının X1 və Mülkiyyət Hüquqlarının Qeydiyyatı İdarəsi tərəfindən verilmiş 30/6969 № 3454 g saylı məktuba əsasən Bakı şəhəri Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 “a” saylı evin 27 saylı mənzil Cavabdeh1 kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi 465 №-li reyestr kitabının 67513 №-li vərəqində qeydiyyata alınmışdır.
14. Cavabdeh6 AccessBank QSC ilə bağladığı xx.xx.2012-ci il tarixli 09M000000613 saylı ipoteka müqaviləsindən görünür ki, Kredit xətti müqaviləsi üzrə öhdəliklərin i crasını təmin etmək məqsədilə Bakı şəhəri Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzilini “AccessBank' QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir.
15. Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi İdarəsi tərəfindən verilmiş 1625 №-li reyestr kitabının 148856 №-li vərəqində qeydiyyata alınmış və MA ******* №-li çıxarışdan görünür ki, Bakı şəhəri Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzilinin Cavabdeh1 kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır.
16. Cavabdeh5 ilə İddiaçı QSC arasında bağlanmış xx.xx.2010-cu il tarixli 09M000000450 saylı ipoteka müqaviləsindən görünü r ki, Kredit xətti müqaviləsi üzrə öhdəliklərin icrasını təmin etmək məqsədilə Bakı şəhəri Nərimanov rayonu Hidayətzadə İsmayıl küçəsində yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzilini İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir.
17. Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhəri Ərazi İdarəsi tərəfindən verilmiş 165 №-li reyestr kitabının 17058 №li vərəqində qeydiyyata alınmış və MA ******* №-li çıxarışdan görünür ki, Bakı şəhəri Nərimanov rayonu Hidayətzadə İsmayıl küçəsində yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzili Cavabdeh1 kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır. Cavabdeh9 ilə İddiaçı QSC arasında bağlanmış xx.xx.2014-cü il tarixli 09M000000974 saylı ip oteka müqaviləsindən görünür ki, Bakı şəhəri Sabunçu rayonu Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən 19 saylı evin 26 saylı mənzil "xxxx" QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir.
18. Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi İdarəsi tərəfindən verilmiş 1145№-li reyestr kitabının 103816 №-li vərəqində qeydiyyata alınmış və RX 0379585№-li çıxarışdan görünür ki, Bakı şəhəri Sabunçu rayonu Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən 19 saylı evin 26 saylı mənzilinin Cavabdeh1 Mürşud oğlunun kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır.
19. Cavabdeh3 Fərzəlı oğlu ilə İddiaçı QSC arasında bağlanmış xx.xx.2008-ci il tarixli 09M000000160 saylı ipo teka müqaviləsi əsasında kredit xətti müqaviləsi üzrə öhdəliklərinin icrasını təmin etmək məqsədilə Bakı şəhəri Yasamal rayonu İzmir küçəsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzil İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir.
20. Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi İdarəsi tərəfindən verilmiş 675 №-li reyestr kitabının 63617№li vərəqində qeydiyyata alınmış və MA 0061304№-li çıxarışdan görünür ki, Bakı şəhəri Yasamal rayonu İzmir küçəsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzilinin Cavabdeh1 kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır.
21. Cavabdeh7 ilə İddiaçı QSC arasında bağlanmış 19 04.2013-cıi il tarixli 09M000000769 saylı ipoteka müqaviləsi əsasında Bakı səhəri Nizami rayonu 526-cı küçə, 2410-cu məhəllədə yeləşən 326.6 kv m ümumi, 176.6 kv.m əsas. 150 kv.m köməkçi sahədən ibarət 1 mərtəbəli qeyri-yaşayıs binası İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir.
22. Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi İdarəsi tərəfindən verilmiş 5№-li reyestr kitabının 566 №-li vərəqində qeydiyyata alınmış və RX 0168445№-li çıxarışdan görünür ki, Bakı şəhəri Nizami rayonu 526-cı küçə. 2410-cu məhəllədə yeləşən 326.6 kv.m ümumi, 176.6 kv.məsas, 150 kv.m köməkç sahədən ibarət i mərtəbəli qeyri-yaşayış binasının Cavabdeh1 Murşüd oğlunun kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSCnin xeyrinə ipoteka nə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır.
23. Cavabde h8 ilə İddiaçı QSC arasında bağlanmış 19 04.2013-cü il tarixli 09Vİ000000771 saylı ipoteka müqaviləsindən görünür ki, Bakı şəhəri Sabunçu rayonu Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin N saylı mənzil İddiaçı QSC-nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü etmişdir.
24. Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi İdarəsi tərəfindən verilmiş 1266 №-li reyestr kitabının 115330 №-li vərəqində qeydiyyata alınmış və RX 0168456№-li çıxarışdan görünür ki, Bakı şəhəri Sabunçu rayonu Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin 21saylı mənzıVıin Məmmədov İİqar Mürşüd oğlunun kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSC -nin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeyd iyyata alınmışdır.
25. Cava bdeh2 ilə İddiaçı QSC arasında bağlanmış 25.04.20 13-cü il tarixli 09M000000774 saylı ipoteka müqaviləsindən görünür ki, Bakı şəhəri Binəqədi rayonu Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzil "AccessBank” QSC-nin xeyrinə iooteka ilə yüklü etmişdir.
26. Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsinin yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin Bakı şəhər Ərazi İdarəsi tərəfindən verilmiş 1870 №-li reyestr kitabının 172347 №-li vərəqində qeydiyyata alınmış və RX 0170266№-li çıxarışa əsasən Bakı şəhəri Binəqədi rayonu Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzilinin Cavabdeh1 Mürşiid oğlunun kredit öhdəliklərinin icrasını təmin etmək üçün İddiaçı QSCnin xeyrinə ipoteka ilə yüklü edilməsi qeydiyyata alınmışdır. 27. "AccessBank” QSC-nin xx.xx.2020-ci il tarixli maliy yə arayışından görünür ki, xx.xx.2014- cü il tarixli 09R000010950 saylı kredit razılaşması üzrə Cavabdeh1 496838,64 ABŞ Dolları kredit borcu, 267795,78 ABŞ Dolları faiz borcu və 120000 ABŞ Dolları cərimə olmaqla, ümumilikdə cəmi 884634,43 ABŞ dolları borcu vardır. 28. "AccessBank” QSC-nin xx.xx.2020-ci il tarixli maliyyə arayışından görünür ki, xx.xx.2013- cü il tarixli 09R000008019 saylı kredit razılaşması üzrə Cavabdeh1 24538,69 ABŞ Dolları kredit borcu, 14691 ABŞ Dolları faiz borcu və 10000 ABŞ Dolları cərimə olmaqla, ümumilikdə cəmi 49229,69 ABŞ dolları borcu vardır. a) Birinci instansiya məhkəməsində icraat
29. İddiaçı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, X5, Cavabdeh9, Cavabdeh10, Cavabde h11, Cavabdeh12, Cavabdeh13, Cavabdeh14, Əliyeva (Əbdülova) Samirə Camal qızına, Cavabdeh16, Cavabdeh17, Cavabdeh18 və Cavabdeh11 qarşı iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edərək, cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 Pərzəli oğlundan, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, Cavabdeh9, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 İiqar oğlundan müştərək qaydada İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə 09R000008019 saylı kredit razılaşması üzrə 24538.69 ABŞ dolları məbləğində kredit borcu, 14691 ABŞ dolları məbləğində faiz borcu və 10000 ABŞ Dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 49229.69 ABŞ dolları borcun, 09R000010950 saylı kredit razılaşması üzrə 496838.64 ABŞ dolları məbləğində kredit borcu, 267795.79 ABŞ dolları məbləğində faiz borcu və 120000 ABŞ dolları məbləğində cəri mə borcu olmaqla, cəmi 884634.43 ABŞ dolları borcun, hər iki kredit razılaşması üzrə ümumilikdə cəmi 933864 (doqquz yüz otuz üç min səkkiz yüz altmış dörd ABŞ dolları 12 (on iki) sent məbləğində borcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi üçün ödənilmiş 90 manat rüsumun və 180 manat xidmət haqqının tutulması, tutmanın Cavabdeh1 məxsus Bakı şəhəri Xətai rayonu Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzilinə, Cavabdeh4 məxsus Bakı şəhəri Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 "a” saylı evin 27 saylı mənzilinə; Cavabdeh6 məxsus Bakı şəhəri Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzilinə; Cavabdeh5 məxsus Bakı şəhəri Nərimanov rayonu Hidayətzadə İsmayıl küçəsi ndə yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzilinə; Cavabdeh9 məxsus Bakı şəhəri Sabunçu rayonu Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən saylı evin 26 saylı mənzilinə; Cavabdeh3 məxsus Bakı şəhəri Yasamal rayonu İzmir küçəsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzilinə; Cavabdeh8 məxsus Bakı şəhəri Sabunçu rayonu Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin 21 saylı mənzilinə; Cavabdeh2 məxsus Bakı şəhəri Binəqədi rayonu Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzilinə; Cavabdeh7 məxsus Bakı şəhəri Nizami rayonu 526-cı küçə, 2410-cu məhəllədə yerləşən 326.6 kv.m ümumi, 176.6 kv.m əsas, 150 kv.m köməkçi sahədən ibarət 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış binasına yönəldilməsi, həmin əmlakların açıq hərracdan satılması, hərracdan satış hesabına əldə olunmuş vəsait dən 933864 (doqquz yüz otuz üç min səkkiz yüz altmış dörd) ABŞ dolları 12 (on iki) sent məbləğində borcun, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş, 30 manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi üçün ödənilmiş 90 manat rüsumun və 180 manat xidmət haqqının bankın xeyrinə ödənilməsi, hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, Cavabdeh9, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 müştərək qaydada tutulması; Bakı şəhəri Nizami rayonu 526-cı küçə, 2410-cu məhəllədə yeləşon 326,6 kv metr ümumi, 176,6 kv metr əsas, 150 kv metr köməkçi sahədən ibarət 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış binasına tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra əmlakın bo şaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi; Bakı şəhəri Xətai rayonu Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzilinə tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra Cavabdeh1 həmin mənzildən cixarılması, mənzilin boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi; Bakı şəhəri Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 "a" saylı evin 27 saylı mənzilinə tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra Cavabdeh4, X3 və Cavabdeh11 həmin mənzildən çıxarılması, mənzilin boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi; Bakı şəhəri Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzilinə tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra Cavabdeh6 həmin mənzildən çıxarılması, mənzilin boşaldılması və hərracın nəticəl əri üzrə alıcıya təhvil verilməsi; Bakı şəhəri Nərimanov rayonu Hidayətzadə İsmayıl küçəsində yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzilinə tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra Cavabdeh5, X4 və Cavabdeh13 həmin mənzildən çıxarılması, mənzilin boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi; Bakı şəhəri Sabunçu rayonu Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən 19 saylı evin 26 saylı mənzilinə tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra Cavabdeh9 həmin mənzildən çıxarılması, mənzilin boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi; Bakı şəhəri Yasamal rayonu İzmir küçəsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzilinə tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra Cavabdeh3 Cavabdeh14, Əliyeva (Əbdülova) Samiıə Camal qızının, Cavabdeh16 v ə Cavabdeh17 həmin mənzildən çıxarılması, mənzilin boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi; Bakı şəhəri Sabunçu rayonu Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin 21 saylı mənzilinə tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra Cavabdeh8 həmin mənzildən çıxarılması, mənzilin boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi; Bakı şəhəri Binəqədi rayonu Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzilinə tutma yönəldildikdən və o satıldıqdan 1 ay sonra Cavabdeh2 həmin mənzildən çıxarılması, mənzilin boşaldılması və hərracın nəticələri üzrə alıcıya təhvil verilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir.
30. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, cavabdeh kredit razılaşmasının 1.2-ci bəndinin tələbin i pozaraq kredit razılaşması üzrə ödəmələri dələlərlə yubatmış, kredit borcu və faiz borcundan ibarət olmaqla ödəməli olduğu vəsaitləri xx.xx.2018-ci il tarixdən banka qaytarmamışdır. Kredit borcu və faiz borcundan ibarət olmaqla ödəməli olduğu vəsaitləri kreditora qaytarmadığı üçün xx.xx.2020-ci il tarixə 601 gün üçün hesablanmış faiz borcu 14691 ABŞ Dolları təşkil edir. Kredit razılaşmasının 4.2.2-ci bəndinə uyğun olaraq borclu ödəniş planı üzrə krediti və ona hesablanmış faizi vaxtında qaytarmadıqda hər gecikdirilən gün üçün kredit qalığının 0,5 faiz məbləğində cərimə ödəməlidir. xx.xx.2020-ci il tarixə 601 gün üçün hesablanmış cərimə 10000 ABŞ Dolları təşkil edir. Bundan başqa, kredit xətti müqaviləsi üzrə Cavabdeh1 İddiaçı QSC ilə bağladığı xx.xx.2014-cü il tarixli 09R000010950 saylı kredit razılaşması əsasında 48 ay müddətinə, aylıq faiz dərəcəsi 1,1667 faiz olmaqla, ödəniş planı üzrə hissə-hissə qaytarmaq şərti ilə 600000 (altı yüz min) ABŞ Dolları məbləğində kredit götürmüşdür.
31. Cavabdeh1 məhkəməyə vəsatət verərək mühasibatlıq ekspertizası keçirilməsini xahiş etmişdir.
32. Birinci instansiya məhkəməsi 05 oktyabr 2020-ci il tarixli qərardadla iş üzrə mühasibatlıq və qiymətləndirmə ekspertizaları təyin edilmişdir.
33. Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertiza Mərkəzinin 02 mart 2021-ci il tarixli 9/4608 nömrəli ekspert rəyinə əsasən, xx.xx.2005-ci il tarixli 01L000257 saylı kredit xətti müqaviləsi, 29 aprel 2013-cü il tarixli 09R000008019 saylı kredit razılaşması üzrə və 18 aprel 2014-cü il tarixli 09R000010950 saylı kredit razılaşması üzrə qeyd olunan şərtlər nəzərə alınmaqla Cavabdeh1 İddiaçı QSC-yə sualda göstərilən xx.xx.2020-ci il tarixə olan borcu aşağıdakı kimi müəyyən edilir: xx.xx.2013-cü il tarixli 09R000008019 saylı kredit razılaşması üzrə xx.xx.2020-ci il tarixə borcu 39229,69 ABŞ Dolları: əsas borc üzrə 24538,69 ABŞ Dolları, faiz borcu üzrə 14691 ABŞ Dolları. xx.xx.2014-cü il tarixli 09R000010950 saylı kredit razılaşması üzrə xx.xx.2020-ci il tarixə borcu 764634,43 ABŞ Dolları: əsas borc üzrə 496838,64 ABŞ Dolları, faiz borcu üzrə 267795,79 ABŞ Dolları təşkil etmişdir. 34. "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin 27 aprel 2021-ci il tarixli ƏEM/A 129-450/21 nömrəli qiymətləndirmə hesabatına əsasən Cavabdeh1 məxsus Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzilin bazar dəyəri 80000 manat, likvid dəyəri 72000 manat, Cavabdeh4 məxsus Bakı şəhəri, Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 “a” saylı evin 27 saylı mənzilin bazar dəyəri 85000 manat, likvid dəyəri 76000 manat, Cavabdeh6 məxsus Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzilin bazar dəyəri 120000 manat, likvid dəyəri 108000 manat, Cavabdeh5 məxsus Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Hidayətzadə İsmayıl küçəsində yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzilin bazar dəyəri 50000 manat, likvid dəyəri 45000 manat, Cavabdeh9 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən saylı evin 26 saylı mənzilin bazar dəyəri 80000 manat, likvid dəyəri 72000 manat, Cavabdeh3 məxsus Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, İzmir küçəsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzili n bazar dəyəri 130000 manat, likvid dəyəri 117000 manat, Cavabdeh8 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin 21 saylı mənzilin bazar dəyəri 70000 manat, likvid dəyəri 63000 manat, Cavabdeh2 Bakı şəhəri, Binəqədi rayonu, Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzilin bazar dəyəri 95000 manat, likvid dəyəri 80000 manat, Cavabdeh7 məxsus Bakı şəhəri, Nizami rayonu, 526-cı küçə, 2410cu məhəllədə yerləşən 326.6 kv.m ümumi, 176.6 kv.m əsas, 150 kv.m köməkçi sahədən ibarət 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış mənzilin bazar dəyəri 200000 manat, likvid dəyəri 170000 manat müəyyən edilmişdir.
35. Cavabdeh1 nümayəndəsi və vəkili Vəkil iddia tələbini qismən qəbul etdi, kredit borcunu əsas borc hissəsində qəbul etdiyini bildirmiş, mənzil lər barəsində müəyyən edilmiş qiymətləndirmə ilə razı olmadığını qeyd etmişdir.
36. Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinin 2(005)-179/2021 saylı, 24 avqust 2021-ci il tarixli qətnaməsi ilə iddianın qismən təmin edilməsi - cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, Cavabdeh9, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 İiqar oğlundan müştərək qaydada 09R000008019 saylı kredit razılaşması üzrə 24538.69 ABŞ dolları məbləğində kredit borcu, 14691 ABŞ dolları məbləğində faiz borcu və 500 ABŞ dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 39729.69 ABŞ dolları (otuz doqquz min yeddi yüz iyirmi doqquz dollar altmış doqquz sent) ABŞ dolları, 09R000010950 saylı kredit razılaşması üzrə 496838.64 ABŞ dolları məbləğində kredit borcu, 267795.79 ABŞ dolları məbləğ ində faiz borcu və 1000 ABŞ dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 765634.43 ABŞ dolları olmaqla, 2 (iki) kredit razılaşması üzrə ümumilikdə 805364,12 (səkkiz yüz beş min üç yüz altmış dörd dollar on iki sent) ABŞ dolları (Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankın müəyyən etdiyi qüvvədə olan məzənnə ilə manatla) məbləğində borc, məhkəmədə iddia qaldırmaq üçün ödənilmiş 30 (otuz) manat məbləğində dövlət rüsumunun, ipoteka predmeti olan əmlaklara tutma yönəldilməsi üçün ödənilmiş 90 (doxdan) manat məbləğində rüsumun və 180 (yüz səksən) manat məbləğində xidmət haqqının iddiaçı "xxxx" QSC-nin xeyrinə tutulması; 37. cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, Cavabdeh9, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 tutulmalı olan məbləğ-805364,12 (səkkiz y üz beş min üç yüz altmış dörd dollar on iki sent) ABŞ dolları (Azərbaycan Respublikası Mərkəzi Bankın müəyyən etdiyi qüvvədə olan məzənnə ilə manatla) məbləğində borc öhdəliyinin təminatı kimi iddiaçı "xxxx" QSC qarşısında ipoteka ilə yüklü edilmiş Cavabdeh1 məxsus Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzilə dair, Cavabdeh4 məxsus Bakı şəhəri, Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 "a" saylı evin 27 saylı mənzilinə, Cavabdeh6 məxsus Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzilinə, Cavabdeh9 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən saylı evin 26 saylı mənzilinə, Cavabdeh3 məxsus Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, İzmir küçəsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzilinə, Cavabdeh8 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin 21 saylı mənzilinə, Cavabdeh2 məxsus Bakı şəhəri, Binəqədi rayonu, Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzilinə, Cavabdeh7 məxsus Bakı şəhəri, Nizami rayonu, 526-cı küçə, 2410-cu məhəllədə yerləşən 326.6 kv.m ümumi, 176.6 kv.m əsas, 150 kv.m köməkçi sahədən ibarət 1 mərtəbəli qeyriyaşayış binasına yönəldilməsi, həmin ipoteka predmetləri açıq hərrac yolu ilə realizə edilməsi, ipoteka predmetlərinin satışından əldə edilmiş vəsait hesabına borc ödənildikdən sonra artıq pul vəsaiti qalarsa, həmin vəsait cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 Pərzəli oğluna, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6 Cavabdeh7, Cavabdeh8, Cavabdeh9, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 İiqar oğluna verilməsi; 38. ipoteka predmetləri olan Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 72000 (yetmiş iki min) manat, Bakı şəhəri, Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 "a" saylı evin 27 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 76000 (yetmiş altı) manat, Cavabdeh6 məxsus Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 108.000 (yüz səkkiz min) manat, Cavabdeh5 məxsus Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Hidayətzadə İsmayıl küçəsində yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 45.000 (qırx beş min) manat, Cavabdeh9 məxsus Bakı şəh əri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən saylı evin 26 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 72000 (yetmiş iki min) manat, Cavabdeh3 məxsus Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, İzmir küçəsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 117.000 (yüz on yeddi min) manat, Cavabdeh8 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin 21 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 63.000 (altmış üç min) manat, Cavabdeh2 məxsus Bakı şəhəri, Binəqədi rayonu, Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 80.000 (səksən min) manat, və Cavabdeh7 mə xsus Bakı şəhəri, Nizami rayonu, 526-cı küçə, 2410-cu məhəllədə yerləşən 326.6 kv.m ümumi, 176.6 kv.m əsas, 150 kv.m köməkçi sahədən ibarət 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 170.000 (bir yüz yetmiş min) manat məbləğində müəyyən olunması;
38. Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzil, Bakı şəhəri, Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 "a" saylı evin 27 saylı mənzil, Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzil, Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Hidayətzadə İsmayıl küçəsində yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzil, Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən saylı evin 26 saylı mənzil, Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, İzmir küç əsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzil, Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin 21 saylı mənzil, Bakı şəhəri, Binəqədi rayonu, Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzil, Bakı şəhəri, Nizami rayonu, 526-cı küçə, 2410-cu məhəllədə yerləşən 326.6 kv.m ümumi, 176.6 kv.m əsas, 150 kv.m köməkçi sahədən ibarət 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış mənzil açıq hərracdan satıldıqdan sonra 1 (bir) ay ərzində boşaldılması və ipoteka predmetləri alıcıya təhvil verilməsi qət edilmişdir.
37. Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinin 2(005)-179/2021 saylı, 25 oktyabr 2021-ci il tarixli qərardadı ilə yanlışlığın düzəldilməsi barədə ərizə təmin edilərək Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinin 2(005)-179/2021 saylı, 24 avqust 2021-ci il t arixli qətnaməsinin nəticə hissəsində - 3-cü abzasında yönəldilməli əmlak sırasında Cavabdeh5 məxsus Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Hidayətzadə İsmayıl küçəsində yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzili əlavə edilmiş; 4-cü abzasda “Cavabdeh9 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən saylı evin 26 saylı mənzili” sözləri “Cavabdeh9 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən 19 saylı evin 26 saylı mənzili” sözləri ilə əvəz edilmişdir.
38. Birinci instansiya məhkəməsi işdəki sübutlara əsasən müəyyən etmişdir ki, Cavabdeh1 İddiaçı QSC ilə bağladığı xx.xx.2005-ci il tarixli 01L000257 saylı kredit xətti müqaviləsinə əsasən 60 (altmış) ay müddətinə 125000 (yüz iyirmi bir) ABŞ Dolları məbləğində kredit xətti açılmışdı r. Bu müqaviləyə əsasən cavabdehə veriləcək məbləğ və müddət ayrıca olaraq kredit razılaşması ilə müəyyən olunmuşdur. Həmçinin kredit xətti müqaviləsi üzrə Cavabdeh1 İddiaçı QSC ilə bağladığı xx.xx.2013-cü il tarixli 09R000008019 saylı kredit razılaşması əsasında 36 ay müddətinə, aylıq faiz dərəcəsi 1,3333 faiz olmaqla, ödəniş planı üzrə hissə-hissə qaytarmaq şərti ilə 650000 (altı yüz əlli min) ABŞ Dolları məbləğində kredit götürmüşdür. Nəticədə İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinin xeyrinə 09R000008019 saylı kredit razılaşması üzrə 24538.69 ABŞ Dolları məbləğində kredit borcu, 14691 ABŞ Dolları məbləğində faiz borcu və 10000 ABŞ Dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 49229.69 ABŞ Dolları borcun, 09R000Cİ10950 saylı kredit razılaşması üzrə 496838,64 ABŞ Dolları məbləğində kredit borc u, 267795,79 ABŞ Dolları məbləğində faiz borcu və 120000 ABŞ Dolları məbləğində cərimə borcu olmaqla, cəmi 884634.43 ABŞ Dolları borcu yaranmışdır.
39. Birinci instansiya məhkəməsi qeyd edib ki, Cavabdeh1 kredit müqaviləsinə əsasən tərtib edilmiş 2 (iki) kredit razılaşması üzrə götürdüyü öhdəliyi vaxtında icra etməmiş, İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyətinə olan borcunu müqavilə ilə nəzərdə tutulan vaxtda və qaydada ödəməmiş, bununla da müqavilənin şərtlərini pozmuşdur. Kredit alan Cavabdeh1 öhdəliyi lazımınca icra etmədiyi üçün zaminlər Cavabdeh2, Cavabdeh3 Pərzəli oğlu, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, X6, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 borcun ödənilməsi üçün tam öhdəlik daşıyırlar. Buna görə də, Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 Pərzəli oğlu, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, C avabdeh7, Cavabdeh8, X6, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 onların risk dairələrinə daxil olan öhdəlikləri icra etmədikləri bütün hallar üçün müştərək qaydada cavabdeh olduqlarından, öz öhdəliklərinin hər bir təqsirli pozuntularına görə məsuliyyət daşıyaraq, kredit borcunu iddiaçıya ödəməlidirlər.
40. Birinci instansiya məhkəməsi iddia tələbinin əsas kredit borcu və hesablanmış faizlərlərin müəyyən edilməsi hissəsində hesab edib ki, təmin edilməli, 09R000008019 nömrəli kredit razılaşması üzrə 24538,69 (iyirmi dörd min beş yüz otuz səkkiz dollar altmış doqquz sent) ABŞ dolları məbləğində kredit borcu və 14691 (on dörd min altı yüz doxsan bir dollar) ABŞ dolları məbləğində faiz borcu olmaqla, cəmi 39229,69 (otuz doqquz min iki yüz iyirmi doqquz dollar altmış doqquz sent) ABŞ dolları məbləğində borc cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 Pərzəli oğlu, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, X6, Cavabdeh10 və Cavabdeh11, 09R000010950 nömrəli kredit razılaşması üzrə 496838,64 (dörd yüz doxsan altı min səkkiz yüz otuz səkkiz dollar altmış dörd sent) ABŞ dolları məbləğində kredit borcu və 267795,79 (iki yüz aıtmış yeddi min yeddi yüz doxsan beş dollar yetmiş doqquz sent) ABŞ dolları məbləğində faiz borcu olmaqla, cəmi 764634,43 (yeddi yüz altmış dörd min altı yüz otuz dörd dollar qırx üç) ABŞ dolları məbləğində borc cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 Pərzəli oğlu, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, X6, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 tərəfindən iddiaçıya ödəməlidirlər.
41. Birinci instansiya məhkəməsi iddia ərizəsinin kredit müqaviləsinə əsasən t ərtib edilmiş 2 (iki) kredit razılaşması üzrə ayrı-ayrılıqda əsas borca hesablanmış cərimə (dəbbə pulu) tələbi hissəsi ilə bağlı belə qənaətə gəlib ki, iddia tələbi bu hissədə qismən təmin edilməli, hesablanmış cərimə məbləğləri əsas borc məbləğlərinə mütənasib olmadığından endirilməli, 09R000008019 nömrəli kredit razılaşması üzrə 10000 (on min dollar) ABŞ dolları məbləğində cərimə (dəbbə) borcu 500 (beş yüz) ABŞ dolları məbləğində müəyyən edilməli, 09R000010950 nömrəli kredit razılaşması üzrə 12000 (on min dollar) ABŞ dolları məbləğində cərimə (dəbbə) borcu 1000 (bir min) ABŞ dolları məbləğində müəyyən edilməli, həmin məbləğ cavabdehlər Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 Pərzəli oğlu, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, X6, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 İddiaçı Qapalı Səhmdar C əmiyyətinin xeyrinə tutulmalıdır.
42. Birinci instansiya məhkəməsi ipoteka predmeti olan əmlakların ilkin satış qiymətinin müəyyən edilməsi ilə əlaqədar qeyd edib ki, ipoteka predmetlərinə tutma yönəldildikdə, Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Vunqtau küçəsində yerləşən 11 a saylı evin 59 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 72000 (yetmiş iki min) manat, Bakı şəhəri, Hidayətzadə küçəsində yerləşən 51 “a” saylı evin 27 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 76000 (yetmiş altı) manat, Cavabdeh6 məxsus Bakı şəhəri, Nəsimi rayonu Ak.Mirqasımov küçəsində yerləşən 29 saylı evin 173 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 108.000 (yüz səkkiz min) manat, Cavabdeh5 məxsus Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Hidayətzad ə İsmayıl küçəsində yerləşən 14 saylı evin 80 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 45.000 (qırx beş min) manat, Cavabdeh9 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi R.Axundov küçəsində yerləşən saylı evin 26 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 72000 (yetmiş iki min) manat, Cavabdeh3 məxsus Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, İzmir küçəsində yerləşən 5 a saylı evin 18 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 117000 (yüz on yeddi min) manat, Cavabdeh8 məxsus Bakı şəhəri, Sabunçu rayonu, Bakıxanov qəsəbəsi Məhsəti Gəncəvi küçəsində yerləşən 8 saylı evin 21 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 63.000 (altmış üç min) manat, Cavabdeh2 Bakı şəhəri, Binəqədi rayonu, Mir Cəlal küçəsində yerləşən 121 saylı evin 52 saylı mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 80000 (səksən min) manat, və Cavabdeh7 məxsus Bakı şəhəri, Nizami rayonu, 526-cı küçə, 2410-cu məhəllədə yerləşən 326,6 kv metr ümumi, 176,6 kv metr əsas, 150 kv metr köməkçi sahədən ibarət 1 mərtəbəli qeyri-yaşayış mənzilinin ilkin satış qiyməti hazırkı dövrə olan likvid dəyəri 170000 (bir yüz yetmiş min) manat məbləğində müəyyən edilməlidir.
43. Birinci instansiya məhkəməsi iddianın “hərracdan əldə olunmuş vəsait borcun tam ödənilməsinə kifayət etmədikdə qalan məbləğin Cavabdeh1, Cavabdeh2, Cavabdeh3 Pərzəli oğlundan, Cavabdeh4, Cavabdeh5, Cavabdeh6, Cavabdeh7, Cavabdeh8, X2, Cavabdeh10 və Cavabdeh11 İiqar oğlundan müştərək qaydada tutulması hissəsində təmin edilə bilmə z.
44. Birinci instansiya məhkəməsi öz mövqeyini Mülki Məcəllənin 269.1, 269.4, 269.7, 317.1, 319.1, 385.1, 427.3, 442, 443.1, 448.1, 448.2, 462.1, 465.2, 467, 470.1 və 472.1-472.2-ci, “İpoteka haqqında” Qanunun 33, 34.1, 39.1, 39.3.3, 47.2, 47.4 və 59.3.1ci, Mülki Prosessual Məcəllənin 14.2 və 77.1-c maddələri ilə əsaslandırmışdır. b) Apellyasiya instansiyası məhkəməsindəki icraat
45. Cavabdeh1 apellyasiya şikayəti verib, faizlərin və dəbbənin tutulmasi, tutmanın ipoteka predmetlərinə yönəldilməsi üzrə ilkin satış qiymətinin likvid dəyərinin müəyyən edilməsi hissəsində ləğv edilməsi, iddianın faiz və dəbbənin tutulması hissəsində rədd edilməsi, tutmanın ipoteka predmetlərinə yönəlməsi hissəsində ilkin satış qiymətinin bazar dəyərinə uyğun müəyyən edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini x ahiş etmişdir.
46. Apellyasiya şikayəti onunla əsaslandırılmışdır ki, məhkəmə-əmtəəşünaslıq ekspertizasının keçirilməsi “Məhkəmə ekspertizası fəaliyyəti haqqında” Qanunla nəzərdə tutulmuş məhkəmə ekspertizası idarəsinə və ya məhkəmə ekspertinə həvalə edilmək əvəzinə, heç bir təcrübəsi olmayan özəl şirkətə həvalə edilmiş, nəticədə ekspert rəyini heç bir xüsusi elmi biliyə malik olmayan şəxs imzalamışdır. Mənzillərin qiymətinin müəyyən edilməsi zamanı ciddi səhvlərə yol verilib, qiymətləndirmə işi qeyri-peşəkarcasına aparılıb, rəydə müxtəlif metodikalar formal olaraq sadalansa da, bu qiymətləndirmə zamanı hansı metodikanın tətbiq edildiyi göstərilməyib, alternativ qiymət təkliflərinə və (və ya) reallaşmış alğı-satqı nümunələrinə (miiqavilə və s.) istinad edilməyib və müvafiq sənədlər (sübut və ya təsdiqlər) rəylərə əlavə edilməyib. Bu səbəbdən rəylərdə mənzillərin qiyməti real satış və bazar dəyərindən xeyli aşağı göstərilmişdir. Belə ki, yaşadığı binada (Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Hidayətzadə küçəsi ev 51A) mənzililə eyni sahəsi olan mənzil bir neçə ay bundan əvvəl 98000 manata satılmışdır. Qeyd olunanlardan məlum olur ki, məhkəməəmtəəşünaslıq ekspertizası səlahiyyəti olmayan şəxs tərəfindən həyata keçirilmiş və mənzillərin real qiymətini əks etdirmir. Bundan başqa məhkəmə nədənsə qətnamədə likvid dəyərini ilkin satış qiyməti kimi müəyyən etmişdir. Hesab edirik ki, ilkin satış qiyməti bazar qiymətlərinə bərabər olmalıdır. Bundan əlavə, məhkəmə-mühasibatlıq ekspertizasnın rəyində borcun hesablanması metodologiyası göstərilməmişdir, bu səbəbdən əsas borc və faizlər hansı ü sulla hesablandığı məlum deyildir. Onun hesablamalarına görə bu borc göstərildiyindən xeyli aşağı olmalıdır. Bu isə qətnamədəki mövcud rəqəmləri xeyli dəyişəcəkdir.
47. Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki kollegiyasının 2(103)-11299/2021 nömrəli, 20 dekabr 2021-ci il tarixli qətnaməsi ilə Cavabdeh1 apellyasiya şikayəti təmin edilməmiş, Birinci instansiya məhkəməsinin 2(005)-179/2021 saylı, 24 avqust 2021-ci il tarixli qətnaməsi mübahisələndirilən hissədə dəyişdirilmədən saxlanılmışdır.
48. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi hesab edib ki, apellyasiya şikayətində göstərilən dəlillər qətnamənin mübahisələndirilən hissədə ləğvi üçün əsas ola bilməz. Belə ki, hər hansı iddia tələbi üzrə hüquqi dəyərləndirmə prosesi ilk addım kimi iddiaçının tələbinə uyğun gələn qanuni əsasın tapılmasından və məhk əməyə bildirdiyi faktiki halların həmin əsasın dispozisiya şərtlərinə uyğun olmasının yoxlanılmasından ibarətdir. Əgər irəli sürülmüş iddia tələb(lər)inin qanuni əsası tapılırsa və faktiki hallar müvafiq maddi hüquq normasının dispozisiya şərtləri ilə uzlaşırsa (habelə cavabdehin etiraz və müdafiə hüquqlarına görə aradan qalxmırsa) iddia haqlı sayılır, uzlaşmırsa əsassız hesab edilir. İkinci halda hüquqi dəyərləndirmə məhkəmə üçün artıq başa çatmış olur. Bu halda əlavə olaraq irəli sürülən dəlillərin araşdırılmasına ehtiyac qalmır, çünki işin həlli üçün bunun əhəmiyyəti yoxdur.
49. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi qeyd edib ki, apellyasiya şikayətinin məzmunundan görünür ki, şikayətin obyektini birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin bir hissəsi, yəni faiz borcu və dəbbə pulu, tutma nın ipoteka predmetlərinə yönəldilməsi üzrə ilkin satış qiymətinin likvid dəyərinin müəyyən edilməsi hissələri (obyekt apellyasiya tələbləri ilə məhdudlaşır) predmetini isə birinci instansiya məhkəməsinin verilmiş tələblərə baxılması və onların həlli zamanı iddia olunan pozuntuların dairəsi təşkil edir. Şikayətin predmeti də birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin bu hissədə ləğv edilməsi üçün əsas ola biləcək dəlillərlə məhdudlaşır.
50. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi həmçinin qeyd edib ki, iddia tələbinin mübahisələndirilən hissədə faktiki əsası (faktiki hallar) tələbin həmin hissələrdə qanuni əsasının şərtlərinə uyğun olduğundan, yəni dizpozisiya əlamətləri ilə uzlaşdığından iş üzrə birinci instansiya məhkəməsinin mübahisələndirilən hissələrdə gəldiyi nəticə düzgün olmuşdur. Ə vvəla, birinci instansiya məhkəməsində tələb edilən borcun düzgünlüyünün yoxlanılması üçün xüsusi biliyə malik olan ekspertin köməyindən də istifadə edilmişdir. Ekspert də də iş materialına əlavə edilmiş sübutlardan istifadə etməklə rəy vermişdir. Lakin cavabdeh şikayətində məhkəmə-mühasibatlıq ekspertizasnın rəyində borcun hesablanması metodologiyasının göstərilməməsi, bu səbəbdən əsas borc və faizlərin hansı üsulla hesablandığı məlum olmadığı, hesablamalarına görə bu borc göstərildiyindən xeyli aşağı olmalı olduğuna dair halları mübahisələndirir. Məhkəmə qərar qəbul edərkən ekspertin əsas və faiz borc barədə müəyyən etdiyi məbləği də nəzərə almış, yəni tələb edilən əsas və faiz borcunun məbləği ilə, ekspertin müəyyən etdiyi məbləğ eyni olmuşdur. Cavabdeh kredit müqaviləsi üzrə etdiyi ödə nişlərə dair sübutları apellyasiya baxışı zamanı da təqdim edə bilərdi, lakin məhkəmə iclasına gəlməmiş və şikayətində göstərdiklərinə dair sübut təqdim etməmişdir. Əgər hesablamalarına görə borcunun xeyli aşağı qaldığını bəyan edirsə artıq bu halı sübut etmək yükü onun üzərinə düşür, lakin bəyan etdiyi bu halları sübut edə bilmir. Ekspert rəyi məhkəmə üçün məcburi deyil, digər sübutlarla yanaşı qiymətləndirilməlidir. Məhkəmə kifayət qədər aydın və tam olmadığına, eləcə də əsassızlığına və ziddiyyətli olduğuna görə ekspert rəyini nəzərə almaya bilər, əlavə və təkrar ekspertiza təyin edə bilər. Lakin rəydə bu halların mövcudluğu məhkəmədə hər hansı bir şübhə doğurmamışdır. Ona görə də, ekspert rəyinin mötəbər sübut növü kimi qəbul edilməməsinin əsası yoxdur.
51. İkincisi Cavabdeh1 göstərdiy i dəlillər onu kredit müqaviləsi üzrə öhdəlikdən azad edə bilməz. Çünki, borcalan qeyd olunan kredit müqaviləsini iddiaçı ilə könüllü bağlamaqla müqavilədə qeyd olunan şərtlərdən məlumatlı olmuşdur. Müqavilədə kredit veriləcək valyutanın məbləği və növü, müqavilənin müddəti dəqiq müəyyən edilmişdir. Kredit müqaviləsinin predmetini manat və ya xarici valyuta təşkil etdiyindən, bu valyuta da iddiaçının mülkiyyəti sayılır və mülkiyyəti kimi verdiyindən, mülkiyyəti kimi də borcalandan qaytarmaq hüququ vardır.
52. Üçüncüsü, Mülki Məcəllənin 467-ci maddəsinə əsasən məhkəmə işin hallarını nəzərə alaraq tənasübsüz surətdə yüksək dəbbə pulunu azalda bilər. Tənasüb müəyyənləşdirilərkən kreditorun həm əmlak mənafeləri, həm də bütün əsaslı mənafeləri nəzərə alınır. Birinci instansiya məhkəməsi tərəfin dən cərimənin azaldılması əsassız olmamışdır. Belə ki, bu azalma iddiaçının həm əmlak, həm də bütün əsaslı mənafelərinə zərər vurma təhlükəsi yaratmır. Çünki, iddiaçının özü də cərimənin həqiqətən də qeyd olunan məbləğdə olması barədə məhkəməyə mötəbər sübut təqdim etməmişdir. Bununla yanaşı, borcalanın da əmlak mənafeləri nəzərə alınmaqla onun həddindən artıq dərəcədə maliyyə məsuliyyətinə cəlb edilməsi də yolverilməzdir. Belə ki, tələb edilən cərimə məbləği də açıq-aşkar əsas və faiz borcuna adekvat olmamışdır. Çünki, eyni müqavilə üzrə əsas və faiz borcu ilə yanaşı, həm də cərimə tələb edilməsi və bütün tələblərin tam təmin edilməsi istər-istəməz borcalanın vəziyyətini ağırlaşdırmaya bilməz. Ancaq tələb edilən birinci müqavilə üzrə 10000 ABŞ dollarından 500 ABŞ dollarınadək, ikinci müqa vilə üzrə 120000 ABŞ dollarından, 1000 ABŞ dollarınadək azaldılmışdır. İddiaçı bu azalmanı mübahisələndirməsə də, cavabdeh azaldılmış məbləğin də tam ləğv edilməsini tələb edir. Ancaq cərimənin tam ləğv edilməsi qanunvericilikdə nəzərdə tutulmamışdır. Ona görə də cərimə hissəsində də şikayətin dəlili əsassız olduğundan təmin edilə bilməz.
53. Dördüncüsü, Cavabdeh1 ipoteka predmeti olan əmlakların yenidən qiymətləndirilməsi ilə bağlı təkrar məhkəmə əmtəəşünaslıq ekspertizasının keçirilməsi və ekspertizanın Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertiza Mərkəzində aparılması ilə bağlıdır. “İpoteka haqqında” Qanunun 39.3.3-cü maddəsinə əsasən məhkəmə ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında qərar qəbul edərkən qərarda ipoteka predmetinin ilkin satış qiyməti göstərilməlidir. İlkin satış qiymə ti ipoteka qoyanla ipoteka saxlayanın razılaşması əsasında, mübahisə olduqda isə müstəqil qiymətləndiricinin rəyi əsasında məhkəmə tərəfindən müəyyən edilir.
54. Apellyasiya instansiyasının qənaətinə görə qətnamədə ipoteka predmetinin ilkin satış qiyməti göstərilməlidir. İlkin satış qiyməti də ipoteka predmetinin bazar dəyəri ilə deyil, likvid dəyəri ilə müəyyən edilir. Bazar dəyərinin ilkin satış qiyməti kimi göstərilməsi isə “İpoteka haqqında” Qanunun tələblərinə ziddir. Birinci instansiya məhkəməsi də hər bir ipoteka predmeti barədə müstəqil qiymətləndiricinin rəyini almış və həmin rəylərdə də ipoteka predmetinin likvid dəyəri göstərilmişdir. Ona görə də yenidən qiymətləndirmə keçirilməsinə hər hansı bir zərurət və əsas olmadığından təkrar qiymətləndirmə yaxud əmtəəşünaslıq ekspertizası nın keçirilməsinə də lüzum yoxdur. Çünki, Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertiza Mərkəzində daşınmaz əşyaların qiymətləndirilməsinə dair ekspertizalar keçirilmir. Bu fakt barədə dəfələrlə başqa işlər üzrə də həmin Mərkəzdən məlumat verilmişdir.
55. Apellyasiya instansiya məhkəməsi öz mövqeyini Mülki Məcəllənin 269.1, 269.4, 269.7, 317.1, 319.1, 385.1, 427.3, 442, 443.1, 448.1, 448.2, 462.1, 465.2, 467, 470.1, 472.1-472.2, 739.1 və 739.2-ci, “İpoteka haqqında” Qanunun 33, 34.1, 39.1, 39.3.3, 47.2, 47.4 və 59.3.1-ci maddələri ilə əsaslandırmışdır. Kassasiya şikayətinin və ona etirazın dəlilləri a) Kassasiya şikayətinin dəlilləri
56. Cavabdeh1 (Vəkil) kassasiya şikayəti verərək apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsinin ləğv işin yenidən baxılması məqsədilə işin yeni apellyasiya baxışın a qaytarılması barədə qərar çıxarılmasını xahiş etmişdir.
57. Kassasiya şikayəti apellyasiya şikayətinə uyğun əsaslandırılaraq qeyd edilmişdir ki, mənzillərin qiymətinin müəyyən edilməsi zamanı ciddi səhvlərə yol verilmiş, qiymətləndirmə işi qeyri peşəkarcasına aparılmış, rəyi verən ekspertin eksperti şahadətnaməsi olmamışdır. Bunun nəticəsi olaraq, rəydə müxtəlif metodikalar formal olaraq sadalansa da, bu qiymətləndirmə zamanı hansı metodikanın tətbiq edildiyi göstərilməmişdir. Mənzillərin qiyməti real satış və bazar dəyərindən xeyli aşağı göstərilmişdir. Ekspertiza rəyi tərtib olunan zaman 6 mənzilə ümumiyyətlə baxış keçirilmədən nəzəri qaydada hesablama aparılaraq qiymətləndirilmişdir. Məhkəməəmtəəşünaslıq ekspertizası səlahiyyəti olmayan şəxs tərəfindən həyata keçirilmiş və mənzillərin real qiymətini əks etdirmir. Qətnamədə likvid dəyərini ilkin satış qiyməti kimi müəyyən etmişdir. İlkin satış qiyməti bazar qiymətlərinə bərabər olmalıdır. Göstərilənlərə əsasən verilən rəy sübut kimi qiymətləndirilə bilməzdi.
58. Kassasiya şikayətində həmçinin göstərilmişdir ki, iddia tələblərinin faktiki əsasları kimi təqdim edilən ipoteka müqavilələri “İpoteka haqqında“ Azərbaycan Respublikası Qanunun tələblərinə uyğun tərtib edilməmişdir. Cavabdeh tərəfindən edilmiş kredit ödənişlərinin hamısı nəzərə alınmamışdır. Bu səbəbdən təkrar mühasibatlıq ekspertizasının keşirilməsi barədə şifahi verilmiş vəsatəti məhkəmə əsassız olaraq təmin olunmamışdır. b) Kassasiya şikayətinə qarşı etirazın dəlilləri
59. Kassasiya şikayətinə etiraz daxil olmamışdır. Tətbiq edilən hüquq Mülki Məcəllə
60. Mad də 319.1. Əgər borclu icrasını təmin etmək üçün əşyanın ipotekaya verildiyi öhdəliklərin yerinə yetirilməsini gecikdirmişsə, ipoteka saxlayan ipoteka ilə yüklü edilmiş obyekti açıq hərracdan satmaq hüququna malikdir.
61. Maddə 448.1. Borclu onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliklərin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdehdir.
62. Maddə 739.1. Borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür.
63. Maddə 739.2. Borc müqaviləsinin predmeti hər hansı pul məbləği olduqda, o, kredit müqaviləsi adland ırılır. Müstəqil peşə fəaliyyəti şəklində pul borc verməklə məşğul olan şəxslər əlavə olaraq peşəkarlıq qaydasında kreditlər verilməsi haqqında müddəaları gözləməlidirlər. “İpoteka haqqında” Qanunun
64. Maddə 39.3.3. Məhkəmə ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında qərar qəbul edərkən qərarda ipoteka predmetinin ilkin satış qiymətini göstərməlidir. İlkin satış qiyməti ipoteka qoyanla ipoteka saxlayanın razılaşması əsasında, mübahisə olduqda isə müstəqil qiymətləndiricinin rəyi əsasında məhkəmə tərəfindən müəyyən edilir. Mülki Prosessual Məcəllə
65. Maddə 14.2-ci maddəsinə əsasən, məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir.
66. Maddə 77.1. Hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etmə lidir.
67. Maddə
88. Məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verilir.
68. Maddə 102.1. Ekspertin rəyi kifayət qədər aydın və ya tam olmadıqda, məhkəmə əlavə ekspertiza təyin edə bilər və onun keçirilməsini həmin və ya başqa ekspertə tapşıra bilər.
69. Maddə 102.2. Məhkəmə, əsassızlığına görə ekspertin rəyi ilə razılaşmadıqda, habelə bir neçə ekspertin rəyləri arasında ziddiyyətlər olduqda, ekspertiza aparılmasını başqa ekspertə və ya ekspertlərə tapşırmaqla, təkrar ekspertiza təyin edə bilər.
70. Maddə 103.1. Ekspertin rəyi məhkəmə üçün məcburi deyildir və bu Məcəllənin 88-ci maddəsində müəyyən edilmiş qaydalar üzrə məhkəmələr tərəfindən qiymətləndirilir.
71. Maddə 407.2. Kassasiya şikay ətində işin hallarının sübut olunmamasına, məhkəmənin gəldiyi nəticə üçün əhəmiyyətli olan bütün faktiki halların aydınlaşdırılmamasına və yaxud qətnamə və qərardadda ifadə olunan nəticələrin işin faktiki hallarına uyğun olmamasına istinad etməyə yol verilmir.
72. Maddə 416.1. Kassasiya instansiyası məhkəməsi işə şikayət həddində baxır və kassasiya şikayətində irəli sürülmüş dəlillər üzrə apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq edilməsini yoxlayır.
73. Maddə 416.2. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən bu Məcəllənin 418.4-cü maddəsində nəzərdə tutulmuş prosessual hüquq pozuntusu hesab edilən hallara yol verilməsi şikayətin hədlərindən və dəlillərindən asılı olmayaraq yoxlanılmalıdır.
74. Maddə 417.1.1. Kassasiya məhkəməsi i şə baxarkən apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnamə və ya qərardadını dəyişiklik edilmədən, şikayəti təmin etmədən saxlaya bilər.
75. Maddə 417.1.2. Kassasiya məhkəməsi işə baxarkən apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnamə və ya qərardadına dəyişiklik edə bilər.
76. Maddə 417.1.3. Kassasiya məhkəməsi işə baxarkən apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnamə və ya qərardadını qismən ləğv edə və ya tamamilə, yaxud qismən ləğv edib işi yenidən baxılmaq üçün apellyasiya instansiyası məhkəməsinə göndərə bilər.
77. Maddə 417.1.4. Kassasiya məhkəməsi işə baxarkən apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnamə və ya qərardadını tamamilə, yaxud qismən ləğv edib apellyasiya instansiyası məhkəməsində müəyyən edilmiş hallar və sübutlar əsasında yeni qərar qəbul edə bilər.
78. Maddə 418.1. Maddi və prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunmaması, o cümlədən maddi və prosessual hüququn tətbiqi üzrə məhkəmə təcrübəsinin vahidliyinin pozulması apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnamə və qərardadının ləğv edilməsi üçün əsasdır.
79. Maddə 418.3. Prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunmaması qətnamənin yaxud qərardadın ləğv edilməsi üçün o vaxt əsas ola bilər ki, bu pozuntu düzgün qətnamə qəbul edilməməsi ilə nəticələnsin və ya nəticələnə bilsin. Kassasiya baxışının hədləri
79. Kassasiya instansiyası məhkəməsi işin faktiki hallarını araşdırmır. Lakin apelyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq olunub-olunmamasını yoxlamaq zərurətindən irəli gələrək, iş materiallarında olan, aşağı instansiya məhkəmələri tərəfindən qəbul edilərək işə əlavə olunmuş, araşdırılmış və (və ya) müəyyən edilmiş sübutlara və hüquqi faktlara istinad edilməsi kassasiya instansiyası məhkəməsinin faktiki halları araşdırması kimi qiymətləndirilməməlidir.
80. Cavabdeh1 tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətinə əsasən apellyasiya məhkəməsi faizlərin və dəbbənin tutulmasi, tutmanın ipoteka predmetlərinə yönəldilməsi, ipoteka predmetlərinin ilkin satış qiymətinin likvid dəyərinin müəyyən edilməsi hissəsində mübahisələndirmiş, apellyasiya məhkəməsi birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsini həmin hissədə yoxlamış, apellyasiya şikayəti təmin edilməmişdir. Qətnamədən Cavabdeh1 kassasiya şikayəti verməsi nəzərə alınmaqla məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, apellyasiya məhkəməsi qətnaməsi tam yoxna lımalıdır. Kassasiya instansiyası məhkəməsi mövqeyi
81. Məhkəmə kollegiyası məruzəçini dinləyib, iş materiallarını və kassasiya şikayətinin dəlillərini nəzərdən keçirərək hesab edir ki, aşağıdakı əsaslara görə Bakı Apellyasiya Məhkəməsi mülki kollegiyasının 20 dekabr 2021-ci il tarixli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmalı, kassasiya şikayəti təmin edilməməlidir.
82. İşdən görünur ki, Cavabdeh1 etirazının əsası kimi istinad etdiyi və apellyasiya şikayətində göstərdiyi hallarla kassasiya şikayətində göstərilən dəlillərin eynidir, apellyasiya instansiya məhkəməsi tərəfindən həmin dəlillər tam, hərtərəfli, obyektiv və qərəzsiz araşdırılmaqla hüquqi qiymət verilmişdir. Məhkəmə kollegiyası apellyasiya instansiyası məhkəməsinin gəldiyi nəticə və həmin nəticənin əsaslandırılması ilə razılaşır, m addi və prosessual hüquq normalarının tətbiqi ilə bağlı kassasiya şikayətinin dəlillərinə ayrıca qiymət verilməsi və apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsində göstərilənlərin təkrarlanmasına zərurət yoxdur.
83. Məhkəmə kollegiyası mülki işdə olan sənədlərlə tanış olaraq və onları tədqiq edərək hesab edir ki, apellyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən mülki işə baxılan zaman Mülki Prosessual Məcəllənin 14, 77, 88, 217 və 218-ci maddələrinin tələblərinə riayət edilmiş, habelə mübahisəli hüquq münasibətini tənzimləyən maddi hüquq normaları düzgün tətbiq olunmuşdur. Kassasiya şikayətinin dəlilləri apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsinin ləğv olunması və ya dəyişdirilməsi üçün əsas ola bilməz.
84. Odur ki, Bakı Apellyasiya Məhkəməsi mülki kollegiyasının qətnaməsi dəyişdir ilmədən saxlanılmalı, kassasiya şikayəti təmin olunmamalıdır. Şərh edilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 416, 417 və 419-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə kollegiyası Qərara alır: Cavabdeh1 kassasiya şikayəti təmin edilmədən, Bakı Apellyasiya Məhkəməsi mülki kollegiyasının 2(103)-11299/2021 nömrəli iş üzrə 20 dekabr 2021-ci il tarixli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılsın. Qərar qəbul edildiyi andan qüvvəyə minir.