Azərbaycan Respublikası adından QƏRAR Bakı şəhəri İş № 2(102)-4201/2021 13.09.2021 ALİ MƏHKƏMƏ Azərbaycan Respublikası adından Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Mülki kollegiyasının İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Bank Olmayan Kredit Təşkilatı cavabdehlər Cavabdeh1, "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə və Cavabdeh2 qarşı “kredit üzrə borcun tutulması, borc tələbinin ipoteka predmetinə və digər əmlaklara yönəldilməsi, əmlakların iddiaçının mülkiyyətinə keçməsi və əmlaklar üzərində hüquqların qeydiyyatı” barədə ilk "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin İddiaçı-na və "xxxx" ASC-ə qarşı “zirzəminin qeyri qanuni idarə edilməsinə son qoyulması, pulun və ziyanın tutularaq kreditlərin ödənilməsinə yönəldilməsi” barədə qarşılıqlı iddia tələblərinə dair mülki iş üzrə QƏRARİ Açar sözlər: kredit borcunun tutulması və ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki kollegiyası, hakimlər Vəliyeva Elşanə Rafiq qızı (sədrlik edən və məruzəçi), Şamayev Elşad Yaquboviç və Abbasov Aqil Əzizağa oğlundan ibarət tərkibdə, Əhmədov Fuad Vahid oğlunun katibliyi, İddiaçının vəkili Vəkil1, Cavabdeh1 və "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin vəkili Vəkil2 iştirakı ilə, Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki kollegiyasının 2(103)-1578/2021 nömrəli iş üzrə 09 fevral 2021-ci il tarixli qətnaməsindən cavabdeh iddiaçı tərəfindən verilmiş kassasiya şikayəti üzrə işə 13 sentyabr 2021-ci il tarixdə Ali Məhkəmənin binasında açıq məhkəmə iclasında baxaraq, aşağıdakıları müəyyən etdi: İşin halları və iş üzrə qəbul edilmiş məhkəmə aktları 24.12.2012-ci il tarixli 6543 saylı kredit müqaviləsinin surətindən görünür ki, "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 15% hesablanmaqla 12 aylıq müddətə 1.500.000 (bir milyon beş yüz min) manat məbləğində kredit vermişdir. - 24.12.2012-ci il tarixli 6543A saylı kredit müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 15% hesablanmaqla 12 aylıq müddətə 1.000.000 (bir milyon) manat məbləğində kredit vermişdir. - 23.01.2013-cü il tarixli 6647 saylı kredit müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 12% hesablanmaqla 60 aylıq müddətə 1.500.000 (bir milyon beş yüz min) manat məbləğində kredit vermişdir. - 23.01.2013-cü il tarixli 6648 saylı kredit müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, "x xxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 12% hesablanmaqla 60 aylıq müddətə 1.500.000 (bir milyon beş yüz min) manat məbləğində kredit vermişdir. - 23.01.2013-cü il tarixli 6649 saylı kredit müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 12% hesablanmaqla 60 aylıq müddətə 1.500.000 (bir milyon beş yüz min) manat məbləğində kredit vermişdir. - 23.01.2013-cü il tarixli 6650 saylı kredit müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 12% hesablanmaqla 60 aylıq müddətə 1.500.000 (bir milyon beş yüz min) manat məbləğində kredit vermişdir. - 23.01.2013-cü il tarixli 6651 saylı kredit müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 12% hesablanmaqla 60 aylıq müddətə 1.500.000 (bir milyon beş yüz min) manat məbləğində kredit vermişdir. - 23.01.2013-cü il tarixli 6652 saylı kredit müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 12% hesablanmaqla 60 aylıq müddətə 1.500.000 (bir milyon beş yüz min) manat məbləğində kredit vermişdir. - 23.01.2013-cü il tarixli 6654 saylı kredit müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı Cavabdeh1 illik 12% hesablanmaqla 60 aylıq müddətə 49751,00 (qırx doqquz min yeddi yüz əlli bir) manat məbləğində kredit vermişdir. - 24.12.2012-ci il tarixli ipoteka müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Cavabdeh3 borc alan Cavabdeh1 ilə borc verən "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı arasında bağlanmı ş 24.12.2012-ci il tarixli 6543 saylı və 6543 A saylı kredit müqavilələrinin təminatı olaraq Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 nömrəli binanın zirzəmisində yerləşən 23811,50 kv.m qeyri-yaşayış sahəsini "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialına ipotekaya qoymuşdur. İpoteka predmetinin dəyəri tərəflərin qarşılıqlı razılığı əsasında 7.143.300,00 (yeddi milyon yüz qırx üç min üç yüz) manat məbləğində qiymətləndirilmişdir. - RX seriyalı ******* nömrəli çıxarışdan görünür ki, Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qeyri-yaşayış sahəsi (zirzəmi) Cavabdeh3-nin mülkiyyətindədir və "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialında ipoteka ilə yüklü edilmişdir. - 12.03.2016-cı il tarixli ipoteka müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Cavabdeh2 borc alan Cavabdeh1 ilə b orc verən "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı arasında bağlanmış 23.01.2013-cü il tarixli 6647 saylı, 6648 saylı, 6649 saylı, 6650 saylı, 6651 saylı, 6652 saylı və 6654 saylı kredit müqavilələrinin təminatı olaraq Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qeyri-yaşayış sahəsini (59 saylı ofis) "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialına ipotekaya qoymuşdur. İpoteka predmetinin dəyəri tərəflərin qarşılıqlı razılığı əsasında 183519,00 (yüz səksən üç min beş yüz on doqquz) manat məbləğində qiymətləndirilmişdir. - RX seriyalı ******* nömrəli çıxarışın təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qeyri-yaşayış sahəsini (59 saylı ofis) Cavabdeh2 mülkiyyətindədir və "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialında ipoteka ilə yüklü edilmiş dir. - 12.03.2016-cı il tarixli ipoteka müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Cavabdeh2 borc alan Cavabdeh1 ilə borc verən "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı arasında bağlanmış 23.01.2013-cü il tarixli 6647 saylı, 6648 saylı, 6649 saylı, 6650 saylı, 6651 saylı, 6652 saylı və 6654 saylı kredit müqavilələrinin təminatı olaraq Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qeyri-yaşayış sahəsini (37 saylı ofis) "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialına ipotekaya qoymuşdur. İpoteka predmetinin dəyəri tərəflərin qarşılıqlı razılığı əsasında 116361,00 (yüz on altı min üç yüz altmış bir) manat məbləğində qiymətləndirilmişdir. - RX seriyalı ******* nömrəli çıxarışın təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qey ri-yaşayış sahəsini (37 saylı ofis) Cavabdeh2 mülkiyyətindədir və "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialında ipoteka ilə yüklü edilmişdir. - 12.03.2016-cı il tarixli ipoteka müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Cavabdeh2 borc alan Cavabdeh1 ilə borc verən "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı arasında bağlanmış 23.01.2013-cü il tarixli 6647 saylı, 6648 saylı, 6649 saylı, 6650 saylı, 6651 saylı, 6652 saylı və 6654 saylı kredit müqavilələrinin təminatı olaraq Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qeyri-yaşayış sahəsini (36 saylı ofis) "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialına ipotekaya qoymuşdur. İpoteka predmetinin dəyəri tərəflərin qarşılıqlı razılığı əsasında 300069,00 (üç yüz min altmış doqquz) manat məbləğində qiymətləndirilmişdir. - RX seriyalı ******* nömrəli ç ıxarışın təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qeyri-yaşayış sahəsini (36 saylı ofis) Cavabdeh2 mülkiyyətindədir və "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialında ipoteka ilə yüklü edilmişdir. - 12.03.2016-cı il tarixli ipoteka müqaviləsinin təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Cavabdeh2 borc alan Cavabdeh1 ilə borc verən "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialı arasında bağlanmış 23.01.2013-cü il tarixli 6647 saylı, 6648 saylı, 6649 saylı, 6650 saylı, 6651 saylı, 6652 saylı və 6654 saylı kredit müqavilələrinin təminatı olaraq Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qeyri-yaşayış sahəsini (19 saylı ofis) "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialına ipotekaya qoymuşdur. İpoteka predmetinin dəyəri tərəflərin qarşılıqlı razılığı əsasında 169218,00 (yüz altmış doqquz min iki yüz on səkkiz) manat məbləğində qiymətləndirilmişdir. - RX seriyalı ******* nömrəli çıxarışın təsdiq edilmiş surətindən görünür ki, Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında yerləşən qeyri-yaşayış sahəsini (19 saylı ofis) Cavabdeh2 mülkiyyətindədir və "xxxx" ASC-nin «Mərkəzi» filialında ipoteka ilə yüklü edilmişdir. Birinci instansiya məhkəməsində icraat İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Bank Olmayan Kredit Təşkilatı cavabdehlər Cavabdeh1, "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinə və Cavabdeh2 qarşı “kredit üzrə borcun tutulması, borc tələbinin ipoteka predmetinə və digər əmlaklara yönəldilməsi, əmlakların iddiaçının mülkiyyətinə keçməsi və əmlaklar üzərində hüquqların qeydiyyatı tələbinə dair” iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, Cavabdeh1 cəmi 13.247.202,28 manat (əsas borc 11.510.713,50 manat; faiz borcu 1.736.488,78 manat) kredit borcunun və məhkəməyə iddia verilməsi üçün ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumunun İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Bank Olmayan Kredit Təşkilatının xeyrinə tutulması, borc tələbinin ipoteka predmeti olan Cavabdeh2 mülkiyyətindəki Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında 7-ci mərtəbədə yerləşən qeyri-yaşayış sahələrinə (59, 37, 36 və 19 saylı ofislər) və A.M.A.YMMC-nin mülkiyyətindəki Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti 23 ünvanında yerləşən sahəsi 23.811,50 kv.m olan qeyri-yaşayış sahəsinə (zirzəmi) yönəldilməsi, yuxarıda qeyd edilən əmlaklar üzərində Cavabdeh2 və “A.M.A.YMMC-nin mülkiyyət hüquqlarına xitam verilməsi və İ ddiaçı QSC Bank Olmayan Kredit Təşkilatının həmin əmlaklar üzərində mülkiyyət hüququnun tanınması, müvafiq olaraq Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin üzərinə İddiaçı QSC Bank Olmayan Kredit Təşkilatının yuxarıda qeyd edilən əmlakların yeni mülkiyyətçisi kimi qeydiyyata alınması ilə bağlı hərəkətlərin edilməsi öhdəliyinin qoyulması, əmlaklar borcun ödənilməsi üçün kifayət etmədikdə yerdə qalan borc məbləğinin Cavabdeh1 məxsus digər daşınar və daşınmaz əmlaklara yönəldilməsi, Cavabdeh1 həmin əmlaklar üzərindəki mülkiyyət hüquqlarına xitam verilməsi, İddiaçı QSC Bank Olmayan Kredit Təşkilatının həmin əmlaklar üzərində mülkiyyət hüquqlarının tanınması və müvafiq olaraq Azərbaycan Respublikası Əmlak Məsələləri Dövlət Komit əsi yanında Daşınmaz Əmlakın Dövlət Reyestri Xidmətinin və digər səlahiyyətli orqanların üzərinə ”Aqrarkredit” QSC Bank olmayan Kredit Təşkilatının qeyd edilən əmlakların yeni mülkiyyətçisi kimi qeydiyyata alınması barədə öhdəliyin qoyulması barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İşə birinci instansiya məhkəməsində baxılarkən "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyəti İddiaçı-na və cavabdeh "xxxx" ASC-ə qarşı qarşılıqlı iddia ərizəsi ilə Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, "xxxx" QSC tərəfindən A.M.A.Y. MMC-nin mülkiyyəti olan girov qoyulmuş zirzəmini qeyri-qanuni olaraq idarə etməsinə son qoyularaq idarə etmənin "xxxx" MMC-ə qaytarılması, girov qoyulmuş zirzəmidə saxlanılan "xxxx" ASC tərəfindən müsadirə edilmiş avtomaşınların saxlanılmasına görə 8.712.000 (səkki z milyon yeddi yüz on iki min) manat Azərbaycan Beynəlxalq Bankı” ASC-nin varisi olan "xxxx" QSC-dən tutularaq kreditlərin ödənilməsinə yönəldilməsi, "xxxx" ASC və "xxxx" QSC-nin qeyri-qanuni olaraq girov qoyulmuş zirzəmini idarə etməsi zamanı istismar qaydalarının pozulması nəticəsində vurulmuş ziyanın miqdarı 50.000.000 (əlli milyon) manat İddiaçı QSC-dən tutularaq kreditlərin ödənilməsinə yönəldilməsi, girov qoyulmuş ərazidə yerləşən "xxxx" Ticarət Mərkəzinin işlək vəziyyətdə olan təsərrüfatına və həmin ərazidə yerləşən anbarlarında olan ehtiyat hissələri və təsərrüfat malmateriallarının su basması nəticəsində məhv olmuş əşyalarına görə 5.000.000 (beş milyon) manat İddiaçı QSC-dən tutularaq kreditlərin ödənilməsinə yönəldilməsi, A.M.A.Y.MMC-nin mülkiyyətində olan girov qoyulmuş zir zəminin qeyri-qanuni idarə etməklə cəmiyyət arasında nüfuzunun aşağı salınmasına, işgüzar nüfuzuna xələl gətirdiklərinə, dövlət qarşısında olan öhdəliklərinin yerinə yetirə bilməməsinə səbəb olduqlarına görə İddiaçı QSC-dən 10.000.000 (on milyon) manat tutularaq kreditlərin ödənilməsinə yönəldilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. "xxxx" MMC-nin səlahiyyətli nümayəndəsi və ilk iddia üzrə Cavabdeh1 etibarnamə əsasında nümayəndəsi və vəkil X5 iddia müddətinin tətbiq olunması haqqında ərizə ilə Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, İddiaçı-nın cavabdehlər Cavabdeh1, "xxxx" MMC-nə və Cavabdeh2 qarşı kredit üzrə borcun tutulması, borc tələbinin ipoteka predmetinə və digər əmlaklara yönəldilməsi, əmlakların iddiaçının mülkiyyətinə keçməsi və əmlaklar üzərində h üquqların qeydiyyatı tələbinə dair iddiasına iddia müddətinin tətbiq olunmasını və iddiaçı "xxxx" QSC Bank Olmayan Kredit Təşkilatı tərəfindən iddia müddəti ötürüldüyündən ilk iddianın rədd edilməsi barədə qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İşə birinci instansiya məhkəməsində baxılarkən iddiaçı, qarşılıqlı iddia üzrə cavabdeh İddiaçı QSC Bank Olmayan Kredit Təşkilatı iddia tələbinin həcminin artırılması barədə ərizə ilə Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinə müraciət edərək, Cavabdeh1 - 25.12.2012-ci il tarixli, 6543 saylı kredit müqaviləsi üzrə 1.490.579,50 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz yetmiş doqquz manat 50 qəpik) manat əsas, 433.750,00 (dörd yüz otuz üç min yeddi yüz əlli) manat faiz borcu olmaqla, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hes ablanmış zərər 20.04.2016-03.05.2016-cı il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.500.000,00 manat, 5 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 13 günə hesablanmış 2.708,33 manat, 03.05.2016-08.08.2016-cı il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.498.339,50 manat, 7 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 97 günə hesablanmış 28.260,35 manat, 08.08.2016-22.06.2017-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.494.739,50 manat, 9,5 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 318 günə hesablanmış 125.433,56 manat, 22.06.2018-12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.493.732,50 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 235 günə hesablanmış 146.261,31 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dər əcəsinə əsasən əsas borc 1.492.126,50 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 57 günə hesablanmış 30.712,94 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.126,50 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 29.635,29 manat, 14.06.2018-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.126,50 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 57.198,18 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.096,50 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 37.960,83 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.096,50 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdiri lmiş 42 günə hesablanmış 16.091,42 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.579,50 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanmış 10.061,41 manat olmaqla cəmi 2.408.653,11 (iki milyon dörd yüz səkkiz min altı yüz əlli üç manat 11 qəpik) manat; 25.12.2012-ci il tarixli, 6543 A saylı kredit müqaviləsi üzrə əsas borcu 990.580,00 (doqquz yüz doxsan min beş yüz səksən) manat, faiz borcu 289.166,67 (iki yüz səksən doqquz min yüz altmış altı manat, 67 qəpik) manat olmaqla, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 20.04.2016-03.05.2016-cı il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.000.000,00 manat, 5 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 13 günə hesablanmış 1.805,5 6 manat, 03.05.2016-08.08.2016-cı il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 998.340,00 manat, 7 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 97 günə hesablanmış 18.829,80 manat, 08.08.2016-22.06.2017-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 994.740,00 manat, 9,5 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 318 günə hesablanmış 83.475,27 manat, 22.06.2018- 12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 993.740,00 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 235 günə hesablanmış 97.303,71 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 992.240,00 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 57 günə hesablanmış 20.423,61 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsa sən əsas borc 992.240,00 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 19.706,99 manat, 14.06.2018-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 992.240,00 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 38.035,87 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 991.200,00 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 25.234,30 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 991.200,00 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 42 günə hesablanmış 10.696,70 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 990.580,00 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanm ış 6.686,42 manat olmaqla cəmi 1.601.944,88 (bir milyon altı yüz bir min doqquz yüz qırx dörd manat 88 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6647 saylı kredit müqaviləsi üzrə əsas borcu 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat, faiz borcu 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat olmaqla, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 20.04.2016-23.01.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.536,00 manat, 12 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 643 günə hesablanmış 319.900,22 manat, 23.01.2018-12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.240,00 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 20 günə hesablanmış 12.435,33 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.194,00 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 57 günə hesablanmış 30.714,33 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.772,00 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 29.628,25 manat, 14.06.2018-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.182,00 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 57.161,18 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.040,00 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 37.959,39 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.664,00 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 42 günə hesablanmış 16.086,75 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.580,00 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanmış 10.061,42 manat olmaqla cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6648 saylı kredit müqaviləsi üzrə əsas borcu 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat, faiz borcu 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat olmaqla, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 20.04.2016-23.01.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.536,00 manat, 12 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 643 günə hesablanmış 3 19.900,22 manat, 23.01.2018-12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.240,00 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 20 günə hesablanmış 12.435,33 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.194,00 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 57 günə hesablanmış 30.714,33 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.772,00 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 29.628,25 manat, 14.06.2018-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.182,00 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 57.161,18 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz də rəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.040,00 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 37.959,39 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.664,00 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 42 günə hesablanmış 16.086,75 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.580,00 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanmış 10.061,42 manat olmaqla cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6649 saylı kredit müqaviləsi üzrə əsas borcu 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat, faiz borcu 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat olmaqla, müqavilə başa çatdı qdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 20.04.2016-23.01.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.536,00 manat, 12 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 643 günə hesablanmış 319.900,22 manat, 23.01.2018-12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.240,00 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 20 günə hesablanmış 12.435,33 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.194,00 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 57 günə hesablanmış 30.714,33 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.772,00 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 29.628,25 manat, 14.06.201 8-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.182,00 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 57.161,18 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.040,00 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 37.959,39 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.664,00 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 42 günə hesablanmış 16.086,75 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.580,00 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanmış 10.061,42 manat olmaqla cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6650 saylı kredit müqaviləsi üzrə əsas borcu 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat, faiz borcu 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat olmaqla, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 20.04.2016-23.01.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.536,00 manat, 12 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 643 günə hesablanmış 319.900,22 manat, 23.01.2018-12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.240,00 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 20 günə hesablanmış 12.435,33 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.194,00 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdir ilmiş 57 günə hesablanmış 30.714,33 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.772,00 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 29.628,25 manat, 14.06.2018-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.182,00 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 57.161,18 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.040,00 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 37.959,39 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.664,00 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 42 günə hesablanmış 16.086,75 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tari xə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.580,00 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanmış 10.061,42 manat olmaqla cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6651 saylı kredit müqaviləsi üzrə əsas borcu 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat, faiz borcu 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat olmaqla, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 20.04.2016-23.01.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.536,00 manat, 12 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 643 günə hesablanmış 319.900,22 manat, 23.01.2018-12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas bo rc 1.492.240,00 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 20 günə hesablanmış 12.435,33 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.194,00 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 57 günə hesablanmış 30.714,33 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.772,00 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 29.628,25 manat, 14.06.2018-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.182,00 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 57.161,18 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.040,00 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 37.959,39 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.664,00 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 42 günə hesablanmış 16.086,75 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.580,00 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanmış 10.061,42 manat olmaqla cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6652 saylı kredit müqaviləsi üzrə əsas borcu 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat, faiz borcu 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat olmaqla, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 20.04.2016-23.01.2018-ci il tarix ə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.536,00 manat, 12 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 643 günə hesablanmış 319.900,22 manat, 23.01.2018-12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.240,00 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 20 günə hesablanmış 12.435,33 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.492.194,00 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 57 günə hesablanmış 30.714,33 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.772,00 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 29.628,25 manat, 14.06.2018-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.182,00 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 57.161,18 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.491.040,00 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 37.959,39 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.664,00 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 42 günə hesablanmış 16.086,75 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 1.490.580,00 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanmış 10.061,42 manat olmaqla cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6654 saylı kredit müqaviləsi üzrə əsas borcu 40.326,00 (qırx min üç yüz iyirmi altı) manat, faiz borcu 5.572,11 (beş min beş yüz yetmiş iki manat, 11 qəpik) manat olmaqla, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 20.04.2016-23.01.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 42.282,00 manat, 12 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 643 günə hesablanmış 9.062,44 manat, 23.01.2018-12.02.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 41.986,00 manat, 15 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 20 günə hesablanmış 349,88 manat, 12.02.2018-10.04.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 41.935,00 manat, 13 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 57 günə hesablanmış 863,16 manat, 10.04.2018-14.06.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 41.512,00 manat, 11 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 65 günə hesablanmış 824,47 manat, 14.06.2018-30.10.2018-ci il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 40.922,00 manat, 10 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 138 günə hesablanmış 1.568,68 manat, 30.10.2018-01.02.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 40.774,00 manat, 9,75 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 94 günə hesablanmış 1.038,04 manat, 01.02.2019-15.03.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 40,395,00 manat, 9,25 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 42 günə hesablanmış 435,93 manat, 15.03.2019-11.04.2019-cu il tarixə Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən əsas borc 40.326,00 manat, 9 faiz dərəcəsi ilə gecikdirilmiş 27 günə hesablanmış 272,20 manat o lmaqla, cəmi 60.312,92 (altmış min üç yüz on iki manat 92 qəpik) manat; ümumilikdə 9 (doqquz) kredit müqaviləsi üzrə 17.106.076,87 (on yeddi milyon yüz altı min yetmiş altı manat, 87 qəpik) manat məbləğində kredit borcunun və həmçinin ödənilmiş 30 (otuz) manat məbləğində dövlət rüsumunun tutulub AqrarkreditQSC-nin xeyrinə ödənilməsi; -Borc tələbinin ipoteka predmeti olan Cavabdeh2 mülkiyyətindəki Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti, 23 ünvanında 7-ci mərtəbədə yerləşən qeyri-yaşayış sahələrinə (59, 37, 36 və 19 saylı ofislər) və A.M.A.Y MMC-nin mülkiyyətindəki Bakı şəhəri, Xətai rayonu, Nobel prospekti 23 ünvanında yerləşən sahəsi 23.811,50 kv.m olan qeyri-yaşayış sahəsinə (zirzəmi) yönəldilərək açıq hərracda satılması və satışdan əldə edilən vəsaiti İddiaçı QSC-nin hesabına ödə nilməsi; -Yuxarıda qeyd edilən əmlaklar borcun ödənilməsi üçün kifayət etmədikdə yerdə qalan borc məbləğinin Cavabdeh1 tutularaq İddiaçı QSC Bank olmayan Kredit Təşkilatının xeyrinə tutulmasına dair qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzinin 18.02.2019-cu il tarixli, 12442 nömrəli ekspert rəyindən görünür ki, rəyin tədqiqat hissəsində göstərilənlərə əsasən təqdim olunmuş, ödəniş qəbzlərinə, hesabdan çıxarış məlumatları, "xxxx" ASC (borc verən) ilə Cavabdeh1 (borc alan) arasında 24.12.2012-ci il tarixli 6543 saylı, 24.12.2012-ci il tarixli 6543A saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6647 saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6648 saylı,23.01.2013-cü il tarixli 6649 saylı,23.01.2013-cü il tarixli 6650 saylı,23.01.2013-cü il tarixli 665 1 saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6652 saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6654 saylı kredit müqavilələrinin şərtləri nəzərə alınmaqla Cavabdeh1 20.04.2016-cı il tarixə (maliyyə arayışında göstərilən tarixə) "xxxx" ASC-nə olan borcu aşağıdakı kimi müəyyən edilir, o cümlədən: - 24.12.2012-ci il tarixli 6543 saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016-cı il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 398.541,67 manat faiz borcu: 24.12.2012-ci il tarixli 6543A saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016-cı il tarixə 1.000.000 manat əsas borc, 265.694.44 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6654 saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016-cı il tarixə 49.751,00 manat əsas borc, 19.353,14 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6652 saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016-cı il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 583.500,00 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6651 saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016cı il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 583.500,00 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6650 saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016-cı il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 583.500,00 manat faiz borcu: -23.01.2012-ci il tarixli 6649 saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016-cı il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 583.500,00 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6648 saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016-cı il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 583.500,00 manat faiz borcu: 23.01.2012-ci il tarixli 6647 saylı kredit müqaviləsi üzrə 20.04.2016-cı il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 583.500,00 manat faiz borcu. Məhkəmə-mühasibatlıq ekspertizasının 05.08.2019-cu il tarixli, 13341 nömrəli ekspert rəyinə əsasən, rəyin tədqiqat hissəsində göstərilənlərə əsasən təqdim olunmuş, maliyyə arayışı, hesabdan çıxarış məlumatları, "xxxx" ASC («borc verən») ilə Cavabdeh1 («borc alan») arasında 24.12.2012-ci il tarixli 6543 saylı, 24.12.2012-ci il tarixli 6543A saylı, 23.01. 2013-cü il tarixli 6647 saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6648 saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6649 saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6650 saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6651 saylı, 23.01.2013-cü il tarixli 6652 saylı, 23.01.2013-cı il tarixli 6654 saylı kredit müqavilələrinin eləcə də Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinin şərtləri nəzərə alınmaqla Cavabdeh1 11.04.2019-cu il tarixə "xxxx" ASC-nə olan borcu aşağıdakı kimi müəyyən edilir,o cümlədən: - 24.12.2012-ci il tarixli 6543 saylı kredit müqaviləsi üzr ə 11.04.2019-cu il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 878.093,75 manat faiz borcu: - 24.12.2012-ci il tarixli 6543A saylı kredit müqaviləsi üzrə 11.04.2019-cu il tarixə 1.000.000 manat əsas borc, 585.395,83 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6654 saylı kredit müqaviləsi üzrə 11.04.2019-cu il tarixə 49.751,00 manat əsas borc, 36.250,86 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6652 saylı kredit müqaviləsi üzrə 11.04.2016-cı il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 1.092,968,75 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6651 saylı kredit müqaviləsi üzrə 11.04.2019-cu il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 1.092.968,75 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6650 saylı kredit müqaviləsi üzrə 11.04.2019-cu il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 1.092.968,75 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6649 saylı kredit müqaviləsi üzrə 11.04.2019-cu il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 1.092.968,75 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6648 saylı kredit müqaviləsi üzrə 11.04.2019-cu il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 1.092.968,75 manat faiz borcu: - 23.01.2012-ci il tarixli 6647 saylı kredit müqaviləsi üzrə 11.04.2019-cu il tarixə 1.500.000 manat əsas borc, 1.092.968,75 manat faiz borcu manat faiz borcudur. "xxxx" MMC tərəfindən tərtib olunmuş 10.09.2019-cu il tarixli 86 saylı hesabatdan görünür ki, Cavabdeh2 məxsus ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahəsinin (59 saylı ofis) tələblə təklifin qarşılıqlı təsiri nəticəsində təşəkkül tapan qiyməti 349560 (üç yüz qırx doqquz min beş yüz altmış) manat təşkil edir. "xxxx" MMC tərəfindən tərtib o lunmuş 10.09.2019-cu il tarixli 86/1 saylı hesabatdan görünür ki, Cavabdeh2 məxsus ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahəsinin (19 saylı ofis) tələblə təklifin qarşılıqlı təsiri nəticəsində təşəkkül tapan qiyməti 322320 (üç yüz iyirmi iki min üç yüz iyirmi) manat təşkil edir. "xxxx" MMC tərəfindən tərtib olunmuş 10.09.2019-cu il tarixli 86/2 saylı hesabatdan görünür ki, Cavabdeh2 məxsus ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahəsinin (36 saylı ofis) tələblə təklifin qarşılıqlı təsiri nəticəsində təşəkkül tapan qiyməti 571560 (beş yüz yetmiş bir min beş yüz altmış) manat təşkil edir. "xxxx" MMC tərəfindən tərtib olunmuş 10.09.2019-cu il tarixli 86/3 saylı hesabatdan görünür ki, Cavabdeh2 məxsus ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahə sinin (37 saylı ofis) tələblə təklifin qarşılıqlı təsiri nəticəsində təşəkkül tapan qiyməti 221640 (iki yüz iyirmi bir min altı yüz qırx) manat təşkil edir. "xxxx" MMC tərəfindən tərtib olunmuş 10.09.2019-cu il tarixli 86/4 saylı hesabatdan görünür ki, Cavabdeh3-nə məxsus ünvan ünvanda yerləşən qeyri yaşayış sahəsinin (zirzəmi) tələblə təklifin qarşılıqlı təsiri nəticəsində təşəkkül tapan qiyməti 21.430.350 (iyirmi bir milyon dörd yüz otuz min üç yüz əlli) manat təşkil edir. Məhkəmə iclasında iştirak edən şahid X1 ifadəsində bildirmişdir ki, o, “X6 Edilməsi Agentliyi” MMC-də yığım üzrə mütəxəssis vəzifəsində işləyir. İpoteka ilə yüklü edilmiş qeyri-yaşayış sahələri Cavabdeh2 məxsus olsa da, aralarında olan şifahi razılaşmaya əsasən onların icarəyə verilməsindən əldə olunan pul vəsaitinin bir hissəsi Cavabdeh1 kredit borcunun ödənilməsinə yönəlirdi. Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinin 2(005)-20/2019 saylı, 20 noyabr 2019-cu il tarixli qətnaməsi ilə ilk iddianın qismən təmin edilməsi, Cavabdeh1: - 25.12.2012-ci il tarixli, 6543 saylı kredit müqaviləsi üzrə 1.490.579,50 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz yetmiş doqquz manat 50 qəpik) manat əsas, 433.750,00 (dörd yüz otuz üç min yeddi yüz əlli) manat faiz, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış 484.323,62 (dörd yüz səksən dörd min üç yüz iyirmi üç manat 62 qəpik) manat zərər olmaqla cəmi 2.408.653,11 (iki milyon dörd yüz səkkiz min altı yüz əlli üç manat 11 qəpik) manat; - 25.12.2012-ci il tarixli, 6543A saylı kredit müqaviləsi üzrə 990.580,00 (doqquz yüz doxsan min beş yüz s əksən) manat əsas, 289.166,67 (iki yüz səksən doqquz min yüz altmış altı manat, 67 qəpik) manat faiz, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış 322.198,23 (üç yüz iyirmi iki min yüz doxsan səkkiz manat 23 qəpik) manat zərər olmaqla, cəmi 1.601.944,88 (bir milyon altı yüz bir min doqquz yüz qırx dörd manat 88 qəpik) manat; - 23.01.2013-cü il tarixli, 6647 saylı kredit müqaviləsi üzrə 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat əsas, 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat faiz, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış 513.946,87 (beş yüz on üç min doqquz yüz qırx altı manat 87 qəpik) manat zərər olmaqla, cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) ma nat; - 23.01.2013-cü il tarixli, 6648 saylı kredit müqaviləsi üzrə 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat əsas, 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat faiz, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış 513.946,87 (beş yüz on üç min doqquz yüz qırx altı manat 87 qəpik) manat zərər olmaqla, cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6649 saylı kredit müqaviləsi üzrə 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat əsas, 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat faiz, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış 513.946,87 (beş yüz on üç min doqquz yüz qırx altı manat 87 qəpik) manat zərər olmaqla, cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; - 23.01.2013-cü il tarixli, 6650 saylı kredit müqaviləsi üzrə 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat, 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat faiz, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış 513.946,87 (beş yüz on üç min doqquz yüz qırx altı manat 87 qəpik) manat zərər olmaqla, cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; - 23.01.2013-cü il tarixli, 6651 saylı kredit müqaviləsi üzrə 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat əsas, 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat faiz, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış 513.946,87 (beş yüz on üç min doqquz yüz qırx altı manat 87 qəpik) manat zərər olmaqla, cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; 23.01.2013-cü il tarixli, 6652 saylı kredit müqaviləsi üzrə 1.490.580,00 (bir milyon dörd yüz doxsan min beş yüz səksən) manat əsas, 168.000,00 (yüz altmış səkkiz min) manat faiz, müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərər 513.946,87 (beş yüz on üç min doqquz yüz qırx altı manat 87 qəpik) manat zərər olmaqla, cəmi 2.172.527,66 (iki milyon yüz yetmiş iki min beş yüz iyirmi yeddi manat 66 qəpik) manat; - 23.01.2013-cü il tarixli, 6654 saylı kredit müqaviləsi üzrə 40.326,00 (qırx min üç yüz iyirmi altı) manat əsas, 5.572,11 (beş min beş yüz yetmiş iki manat 11 qəpik) manat faiz, müqa vilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış 14.414,8 (on dörd min dörd yüz on dörd manat 80 qəpik) manat olmaqla, cəmi 60.312,92 (altmış min üç yüz on iki manat 92 qəpik) manat; - ümumilikdə 9 (doqquz) kredit müqaviləsi üzrə 17.106.076,87 (on yeddi milyon yüz altı min yetmiş altı manat 87 qəpik) manat məbləğində kredit borcu və ödənilmiş 30 (otuz) manat dövlət rüsumu İddiaçı QSC-nin xeyrinə tutulması, 25.12.2012-ci il tarixli, 6543 saylı və 6543A saylı kredit müqavilələri üzrə tutulan məbləğ (4.010.597,99 manat) cavabdeh "xxxx" MMC-nə məxsus ünvan ünvanda yerləşən qeyri-yaşayış sahəsinə (zirzəmi) ilkin satış qiyməti 21.430.350 (iyirmi bir milyon dörd yüz otuz min üç yüz əlli) manat məbləğində müəyyən edilməklə; 23.01.2013-cü il tarixli, 6647 saylı, 6648 sayl ı, 6649 saylı, 6650 saylı, 6651 saylı, 6652 saylı və 6654 saylı kredit müqavilələri üzrə tutulan məbləğ (13.095.478,88 manat) Cavabdeh2 məxsus ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahəsinə (59 saylı ofis) ilkin satış qiyməti 349.560 (üç yüz qırx doqquz min beş yüz altmış) manat məbləğində müəyyən edilməklə; ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahəsinə (19 saylı ofis) ilkin satış qiyməti 322.320 (üç yüz iyirmi iki min üç yüz iyirmi) manat məbləğində müəyyən edilməklə; ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahəsinə (36 saylı ofis) ilkin satış qiyməti 571.560 (beş yüz yetmiş bir min beş yüz altmış) manat məbləğində müəyyən edilməklə; ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahəsinə (37 saylı ofis) ilkin satış qiyməti 221.6 40 (iki yüz iyirmi bir min altı yüz qırx) manat məbləğində müəyyən edilməklə yönəldilməsi, ipoteka predmetləri olan daşınmaz əmlakların açıq hərracdan satılması və satışdan əldə ediləcək vəsait hesabına Cavabdeh1 İddiaçı QSC-nə olan cəmi 17.106.076,87 (on yeddi milyon bir yüz altı min yetmiş altı manat səksən yeddi qəpik) manat məbləğində kredit borcunun ödənilməsi, Satışdan götürülən və ya əldə edilən məbləğlər göstərilən məbləğlərdən artıq olduqda əldə edilən vəsaitin qalıq hissəsinin müvafiq olaraq mülkiyyətçilər "xxxx" MMC-nə və Cavabdeh2 qaytarılması, ilk iddianın qalan hissədə rədd edilməsi, "xxxx" MMC-nin cavabdehlər "xxxx" ASC-nə və "xxxx" QSC BOKT-na qarşı zirzəminin qeyri-qanuni idarə edilməsinə son qoyulması, pulun və vurulmuş ziyanın tutularaq kreditlərin ödənilməsinə yönəldilm əsi tələbinə dair qarşılıqlı iddiasının rədd edilməsi, ekspertiza xərci cəmi 1.200 (min iki yüz) manatın ilk iddiada Cavabdeh1 tutularaq dövlət büdcəsinə ödənilməsi qət edilmişdir. Məhkəmə tərəfindən müəyyən edildi ki, "xxxx" ASC yuxarıda qeyd edilən kredit müqavilələrinə əsasən Cavabdeh1 kredit vermişdir. İpoteka müqavilələrinə əsasən Cavabdeh3-nə məxsus ünvan ünvanda yerləşən qeyri yaşayış sahəsinin (zirzəmi) və Cavabdeh2 məxsus ünvan binanın 7-ci mərtəbəsində yerləşən qeyri yaşayış sahələri (59 saylı, 19 saylı, 36 saylı və 37 saylı ofislər) Cavabdeh1 ilə bank arasında bağlanmış kredit müqaviləsinin təminatı olaraq "xxxx" ASC-yə ipotekaya qoymuşdur. Cavabdeh1 müqavilələr üzrə üzərinə düşən öhdəliyi yerinə yetirmədiyindən İddiaçı QSC məhkəməyə müraciət etmişdir. İş üzrə İddiaçı QSC həmin məbləğdə pulu Cavabdeh1 verməklə üzərinə düşən öhdəliyi yerinə yetirmiş, lakin iş üzrə cavabdeh bu müqavilələr üzrə öhdəlikləri lazımınca icrasını təmin etməməklə müqavilələrin şərtlərini və mülki qanunvericiliyin tələblərini pozmuşdur. «"xxxx" ASC-nin dövlətə məxsus səhmlərinin özəlləşdirməyə hazırlanması ilə bağlı sağlamlaşdırma tədbirləri haqqında» Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2015-ci il 15 iyul tarixli, 570 saylı Fərmanına əsasən, Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 194-cü maddəsinə uyğun olaraq "xxxx" ASC ilə İddiaçı QSC arasında bağlanmış, tələb hüququnun güzəşt edilməsinə dair 11.08.2015-ci il tarixli müqaviləyə görə "xxxx" ASC-nin problemli aktivlərinin tələb hüququ İddiaçı QSC-nə keçirilmişdir. İddiaçı QSC ilə “X6 Edilməsi Agentliyi” MMC arasında 16.09.2016-cı il t arixdə bağlanmış xidməti müqaviləyə əsasən İddiaçı QSC-nə keçmiş, "xxxx" ASCnin problemli aktivləri üzrə tələb hüququnun idarə edilməsini “X6 Edilməsi Agentliyi” MMC həyata keçirir. Yuxarıda qeyd olunan xidməti müqaviləyə əsasən və Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabinetinin 10.02.2017-ci il tarixli, 101S saylı Sərəncamının icrası ilə əlaqədar İddiaçı QSC tərəfindən "xxxx" ASC-dən problemli aktivlərin satın alınması ilə bağlı borclu şəxs Cavabdeh1 Qadiir oğluna dair sənədlər 211 saylı, 20.04.2016-cı il tarixli təhvil-təslim aktına əsasən İddiaçı QSC-nə verilmişdir. İlkin iddia ərizəsində iddiaçı qeyd edir ki, cavabdeh müqavilə şərtlərini pozaraq krediti və ona hesablanmış faizləri vaxtında və lazımi qaydada ödəməmiş və onun İddiaçı QSC-nə borcu yaranmışdır. Qarşılıqlı iddia ərizəsində iddiaçı cavabdehin qeyri-qanuni hərəkətləri nəticəsində maddi ziyana məruz qaldığını iddia edərək həmin ziyanın cavabdehdən tutularaq pulun kredit öhdəliyinin ödənilməsinə yönəlməsini, eyni zamanda iddia müddətini tətbiq etməklə ilk iddianın rədd edilməsini tələb edir. Məhkəmə müəyyən etmişdir ki, mülki qanunvericiliyin normaları baxımından Cavabdeh1 hərəkətləri öhdəliyin lazımınca icra edilməməsi kimi qiymətləndirilməlidir. Belə ki, cavabdeh kredit müqavilələri ilə üzərinə götürdüyü öhdəliyi vaxtında icra etməmiş, iddiaçıya olan borcunu müqavilələrlə nəzərdə tutulan vaxtda və qaydada ödəməyərək, bununla da müqavilələrin şərtlərini pozmuşdur. Buna görə də o, onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliyin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdeh olduğundan, öz öhdəliyinin hər bir təqsirli pozun tusuna görə məsuliyyət daşımalı, kredit borcunu iddiaçıya ödəməlidir. Məhkəmə hesab etmişdir ki, mülki qanunvericiliyin tələblərinə əsasən özgəsinin pul vəsaitini qanunsuz saxlamaqla, onu qaytarmaqdan boyun qaçırmaqla, onun ödənilməsini digər şəkildə gecikdirməklə və ya başqa şəxsin hesabına pul vəsaitini əsassız əldə etməklə və ya toplamaqla ondan faydalanmağa görə həmin vəsaitin məbləğindən faizlər ödənilməlidir. Faizlərin miqdarı pul öhdəliyinin və ya onun müvafiq hissəsinin icra edildiyi gün üçün bank uçot dərəcəsi ilə müəyyənləşdirilir. Qeyd olunan normaları nəzərə alaraq məhkəmə belə qənaətə gəlir ki, ilk iddia tələbi kredit müqaviləsinin müddəti başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsinə əsasən pul məbləğinin tutulması hissəsində əsaslı olmaqla təmin edilməlidir. Məhkə mə iddia tələbinin kredit borcunun tutulması hissəsinə hüquqi qiymət verərək qeyd etmişdir ki, iş materiallarına əlavə edilmiş Azərbaycan Respublikası Ədliyyə Nazirliyi Məhkəmə Ekspertizası Mərkəzinin 05.08.2019-cu il tarixli, 13341 nömrəli ekspert rəyinə əsasən Cavabdeh1 kredit müqavilələri üzrə 11.549.751 (on bir milyon beş yüz qırx doqquz min yeddi yüz əlli bir manat) manat əsas, 8.057.552,94 (səkkiz milyon əlli yeddi min beş yüz əlli iki manat doxsan dörd qəpik) manat faiz və dəymiş zərər olmaqla, ümumilikdə 9 (doqquz) müqavilə üzrə cəmi 19.607.303,94 (on doqquz milyon altı yüz yeddi min üç yüz üç manat doxsan dörd qəpik) manat kredit borcunun olması müəyyən edilsə də, iddiaçı bank tərəfindən iddia tələbinin həcmi artırılmadığından məhkəmə hesab edir ki, iddiaçının verdiyi tələblər ü zrə qətnamə qəbul edilməlidir. Cavabdeh1 sözügedən kredit müqavilələrinin müddətləri başa çatdıqdan sonra müəyyən ödənişlər etmiş və həmin ödənişlərin edilməsi borcun etiraf olunması mənasına gəlməklə iddia müddətinin axımının kəsilməsinə səbəb olmuş, nəticədə iddia müddətinin axımı yenidən başlamışdır. Qeyd olunanlara əsasən, məhkəmə hesab etmişdir ki, ilk iddiada cavabdehlər Cavabdeh1 və "xxxx" MMC-nin səlahiyyətli nümayəndəsi və vəkili X2 iddia müddətinin tətbiq olunması barədə ərizəsi təmin edilməməlidir. Məhkəmə qarşılıqlı iddia tələbinin girov qoyulmuş zirzəminin qeyri-qanuni olaraq idarə edilməsinə son qoyulmaqla idarə etmənin "xxxx" MMC-yə qaytarılması hissəsi ilə bağlı qeyd etmişdir ki, mülki prosessual qanunvericiliyin tələblərinə əsasən hər bir tərəf öz tələb və etirazlarının əs ası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Hazırda qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçı Cavabdeh3 25.12.2012-ci il tarixli, 6543 saylı və 6543A saylı kredit müqavilələri əsasında ipoteka ilə yüklü edilmiş ona məxsus ünvan ünvanda yerləşən qeyri-yaşayış sahəsinin nəinki "xxxx" QSC tərəfindən idarə olunmasını, ümumiyyətlə idarəetmənin kimlər tərəfindən həyata keçirilməsini təsdiq edən mötəbər sübutları məhkəməyə təqdim edə bilmir. Bununla yanaşı məhkəmə qeyd edir ki, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 15 iyul 2015-ci il tarixli, 570 nömrəli Fərmanının 2.3.1, 2.3.2 və 2.3.3-cü bəndlərinə əsasən İddiaçı QSC "xxxx" ASC-dən alınacaq aktivlər üzrə əsas borclar (kreditlər) və faizlər, borcun təminatı olan girov (ipoteka), zaminlik üzrə tələb hüquqlarını qanunvericiliyə əsasən əldə etmək və həyat a keçirmək, ödəmə vaxtı keçmiş kredit borclarının (faizlərin) qaytarılması və borcalanlar tərəfindən müqavilə öhdəliklərinin yerinə yetirilməsi üçün qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş tədbirlər (məhkəmədə iddia qaldırmaq, tələbi girova yönəltmək və s.) görmək və tələb girova (ipotekaya) yönəldildiyi halda, girov (ipoteka) qoyulmuş əmlakın idarə edilməsini həyata keçirmək, həmin əmlakın dövlət əmlakına aid edilməsi barədə təkliflər vermək və ya ixtisaslaşmış təşkilatlar tərəfindən açıq hərraclarda satışını təşkil etmək, əldə olunan vəsaitin borc öhdəliklərindən irəli gələn tələblərin ödənilməsinə yönəldilməsini təmin etmək vəzifələrini yerinə yetirir. "xxxx" ASC ilə Cavabdeh3 arasında ümumi mülkiyyətinin idarə olunması ilə bağlı müqavilə imzalanmamış olsa da, iddiaçı özü qarşılıqlı iddia ər izəsində qeyd etdiyi kimi 2011-ci ildə "xxxx" ASC ilə Cavabdeh3 arasında danışıqlar yolu ilə razılaşma əldə olunmuşdur ki, Cavabdeh3 ümumi mülkiyyətinin idarə olunmasını müqavilə əsasında "xxxx" ASC-yə verəcəkdir. Göründüyü kimi tərəflər arasındakı razılaşmaya əsasən “Azərbaycan Beynəlxalq Bank ASC öz üzərinə düşən öhdəliyi yerinə yetirmiş, müvafiq kredit müqavilələrini bağlanmışdır. Yuxarıda qeyd olunan şifahi razılaşmanın kredit müqavilələri bağlandıqdan sonra ümumi mülkiyyətinin idarə olunmasının "xxxx" ASC-yə həvalə edilməsi hissəsi yazılı təsbit olunmasa da, qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçının özünün də etiraf etdiyi kimi bu barədə tərəflər arasında razılaşma əldə olunmuşdur. Bu hal belə bir nəticəyə gəlməyə əsas verir ki, hətta müvafiq yaşayış sahəsi İddiaçı QSC tərəfindən idarə olunsa belə həm "xxxx" ASC ilə Cavabdeh3 arasında əldə olunmuş razılığa, həm də Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 15 iyul 2015-ci il tarixli, 570 nömrəli Fərmanının müvafiq müddəalarına istinadən bu hal qeyri-qanuni hesab edilə bilməz. Məhkəmə qarşılıqlı iddia tələbinin zirzəmidə saxlanılan "xxxx" ASC tərəfindən müsadirə edilmiş avtomaşınların saxlanılmasına görə 8.712.000 (səkkiz milyon yeddi yüz on iki min) manatın, zirzəminin idarə etməsi zamanı istismar qaydalarının pozulması nəticəsində vurulmuş maddi ziyanın, habelə "xxxx" Ticarət Mərkəzinin işlək vəziyyətdə olan təsərrüfatına, həmin ərazidə yerləşən anbarlarında olan ehtiyat hissələri və təsərrüfat mal-materiallarının su basması nəticəsində məhv olmuş əşyalarına görə maddi ziyanın İddiaçı QSC-dən tutularaq kreditlərin ödənilməsinə yön əldilməsi hissələri ilə bağlı qeyd etmişdir ki, qarşılıqlı iddia üzrə iddiaçı Cavabdeh3 iddia tələbinin qeyd olunan hissələri ilə bağlı iddiasında istinad etdiklərini sübuta yetirə biləcək mötəbər sübutları məhkəməyə təqdim etməmiş, həmin halların baş verməsini isbat edə bilməmiş, məhkəmə araşdırması zamanı həmin hallar öz təsdiqini tapmamış, irəli sürülmüş dəlillər subyektiv mülahizə olmaqla heç bir hüquqi əsasa söykənməmişdir. Həmçinin cavabdeh tərəfindən qanunvericiliyin tələbləri pozulmamış, iddiaçının işgüzar nüfuzuna hər hansı zərər vurulmamışdır, bu səbəbdən, iddia qeyd olunan hissədə də əsassızdır və təmin edilməməlidir. "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin etibarnamə əsasında nümayəndəsi, həmçinin ilk iddia üzrə Cavabdeh1 etibarnamə əsasında nümayəndəsi və vəkili X5 apellyasiya şikayəti verərək Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinin 2(005)-20/2019 saylı, 20 noyabr 2019-cu il tarixli qətnaməsinin ləğv edilməsi və ilk iddia tələbinə iddia müddəti tətbiq edilməklə rədd edilməsi, qarşılıqlı iddia tələbinin isə təmin edilməsi barədə yeni qətnamə qəbul edilməsini xahiş etmişdir. İddiaçı Qapalı Səhmdar Cəmiyyəti Bank Olmayan Kredit Təşkilatının nümayəndəsi X3 apellyasiya şikayəti verərək Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinin 2(005)-20/2019 saylı, 20 noyabr 2019-cu il tarixli qətnaməsinin ipoteka predmetlərinin ilkin satış qiyməti hissəsində dəyişdirilməsini xahiş etmişdir. Apelyasiya instansiyası məhkəməsindəki icraat Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki Kollegiyasının (hakimlər Qürbət Əsgərov - sədrlik edən, məruzəçi, Azad İmanov və Vahid Sadıqov) 09 fevral 2021-ci il tarixli, 2(103)-1578/2021 nömrəli qətnaməsi ilə apelyasiya şikayətləri təmin edilməyərək iş üzrə Bakı şəhəri Nərimanov Rayon Məhkəməsinin 2(005)-20/2019 saylı, 20 noyabr 2019-cu il tarixli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. Apellyasiya instansiyası məhkəməsi hesab etmişdir ki, birinci instansiya məhkəməsi cavabdehin kredit müqavilələri üzrə öhdəliyi vaxtında icra etməməsini, borcu müqavilələrdə nəzərdə tutulan vaxtda və qaydada ödəməməklə müqavilələrin şərtlərini pozmasını və buna görə də o, onun risk dairəsinə daxil olan öhdəliyin icra edilmədiyi bütün hallar üçün cavabdeh olduğundan, öz öhdəliyinin hər bir təqsirli pozuntusuna görə məsuliyyət daşımalı və kredit borcunu ödəməli olduğunu qeyd etməklə, iddia tələbini təmin etməkdə haqlı olmuşdur. Məhkəmə kollegiyası cavabdeh, qar şılıqlı iddia üzrə iddiaçı "xxxx" MMC-nin etibarnamə əsasında nümayəndəsi və ilk iddia üzrə Cavabdeh1 etibarnamə əsasında nümayəndəsi və vəkili Şahin Rəfiyevin hazırki mübahisəyə iddia müddətinin tətbiq olunması barədə apelyasiya şikayətinin dəlilləri ilə bağlı qeyd etmişdir ki, birinci instansiya məhkəməsi Cavabdeh1 kredit müqavilələrinin müddətləri başa çatdıqdan sonra müəyyən ödənişlər etməsini və həmin ödənişlərin edilməsi borcun etiraf olunması mənasına gəlməklə iddia müddətinin axımının kəsilməsinə səbəb olmasını və nəticədə iddia müddətinin axımının yenidən başlanmasını əsas gətirərək iddia müddətinin tətbiq olunması barədə ərizənin təmin edilməməsi nəticəsinə gəlməkdə haqlı olmuşdur. Məhkəmə apellyatorların iş üzrə təkrar məhkəmə-mühasibatlıq ekspertizası təyin edilərək, əsas borca hesablanmış faiz məbləğlərinin və müqavilə başa çatdıqdan sonra Mərkəzi Bankın uçot faiz dərəcəsi ilə hesablanmış zərərin məbləğlərinin dəqiqləşdirilməsi, həmçinin ipoteka predmetləri olan əmlakların hazırki real bazar dəyərlərinin müəyyən edilməsi üçün məhkəmə tikinti-texniki ekspertizasının təyin edilməsi barədə apelyasiya şikayətinin dəlilləri ilə bağlı qeyd etmişdir ki, birinci instansiya məhkəməsində işə baxılarkən məhkəmə-mühasibatlıq ekspertizaları təyin edilərək ekspert rəyləri alındığından və həmçinin ipoteka predmetlərinin qiymətləndirilməsi aparılaraq müvafiq hesabatlar alındığından təkrar ekspertizanın keçirilməsinə zərurət yoxdur. Məhkəmə kollegiyası həmçinin, iddiaçı, qarşılıqlı iddia üzrə cavabdeh İddiaçı QSC Bank Olmayan Kredit Təşkilatının apelyasiya şikayətinin ipoteka p redmetləri olan qeyri-yaşayış sahələrinin ilkin satış qiymətlərinin real bazar qiymətlərinə uyğun olmaması və əmlakların qiymətlərinin bazar qiymətindən yüksək məbləğdə müəyyən edilməsinə dair dəlilləri ilə bağlı da qeyd etmişdir ki, birinci instansiya məhkəməsində işə baxılarkən ipoteka predmetlərinin qiymətləndirilməsi aparılaraq müvafiq hesabatlar alındığından təkrar qiymətləndirmənin aparılmasına zərurət yoxdur. "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin etibarnamə əsasında nümayəndəsi, həmçinin ilk iddia üzrə Cavabdeh1 birlikdə kassasiya şikayəti verərək Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki kollegiyasının 2(103)-1578/2021 nömrəli iş üzrə 09 fevral 2021-ci il tarixli qətnaməsinin ləğv edilərək ilk iddianın rədd, qarşılıqlı iddianın təmin edilməsinə dair yeni qərar qəbul edilməsini xahiş etmiş dir. Kassasiya şikayətinin və ona etirazın dəlilləri, məhkəmə icraatı iştirakçılarının izahatları Kassasiya şikayətinin dəlilləri Kassasiya şikayəti onunla əsaslandırılmışdır ki, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Cavabdeh1 kredit müqavilələrinin müddətləri başa çatdıqdan sonra müəyyən ödənişlər etməsini və həmin ödənişlərin edilməsi borcun etiraf olunması mənasına gəlməklə iddia müddətinin axımının kəsilməsinə səbəb olmasını və nəticədə iddia müddətinin axımının yenidən başlanmasını əsas gətirərək iddia müddətinin tətbiq olunması barədə ərizənin təmin edilməməsi nəticəsi səhv olmuşdur. Cavabdeh1 tərəfindən hər hansı ödənişlər edilməyib, məhkəmənin istinad etdiyi hansısa ödənişlərin Cavabdeh1 aidiyyəti yoxdur. Kredit müqavilələrinin müddətində və həmin müqavilələr üzrə müddətlər başa çatdıqda n sonra Cavabdeh1 tərəfindən hər hansı ödəniş edilməyib. Məhkəmənin hansı ödənişə və maliyyə arayışına istinad etməsi və həmin ödənişlərin kim tərəfindən edilməsi məlum deyil. Cavabdeh1la "xxxx" ASC arasında bağlanmış 25.12.2012-ci il tarixli 6543 və 6543A saylı kredit müqavilələri üzrə öhdəliklərin icrası üçün nəzərdə tutulmuş müddət 24.12.2013-cü ildə (müqavilə 12 ay müddətinə bağlanılıb) bitib, digər kredit müqavilələri (6647, 6648, 6649, 6650, 6651, 6652 və 6654 saylı) 23.01.2013-cü ildə bağlanmış kredit müqavilələri üzrə öhdəliklərin icrası üçün nəzərdə tutulmuş müddət 23 yanvar 2014-cü ildə bitib və iddia müddətinin axımı başlanıb. İddia ərizəsinin 08 may 2017-ci ildə məhkəməyə təqdim edildiyini nəzərə alınsa, hazırki iddia tələbləri üzrə iddia müddətinin keçdiyi müəyyən olunur. Cava bdeh1 tərəfindən kredit müqavilələri üzrə hər hansı ödənişlərin edilmədiyini nəzərə alaraq hesab etmişdir ki, iddia müddəti keçdiyindən ilkin iddia tələbləri təmin edilə bilməz. Məhkəmə kollegiyası göstərib ki, birinci instansiya məhkəməsində işə baxılarkən məhkəməmühasibatlıq ekspertizaları təyin edilərək ekspert rəyləri alındığından və həmçinin ipoteka predmetlərinin qiymətləndirilməsi aparılaraq müvafiq hesabatlar alındığından təkrar ekspertizanın keçirilməsinə zərurət yoxdur. Lakin iddia üzrə iddiaçı da ekspertiza rəylərində göstərilən qiymətlərlə razı olmadığını şikayətində göstərib. Bu halda Apellyasiya məhkəməsi həmin məsələlərə aydınlıq gətirilməsi üçün təkrar ekspertiza təyin edə bilərdi. Bu halda yaranan şübhələrə son qoyula bilərdi. Bakı Apellyasiya Məhkəməsi apellyasiya şikayət inin bu hissəsinə, yəni qarşılıqlı iddia tələblərinin rədd edilməsinə dair məhkəmə qətnaməsinin qanuniliyi və əsaslılığını yoxlamayıb, Nərimanov rayon məhkəməsinin dəlillərini araşdırmayıb və "xxxx" MMC-nin apellyasiya şikayətinin bu hissəsinin rədd edilməsini əsaslandırmayıb. Ümumiyyətlə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin qətnaməsində qarşılıqlı iddia tələblərinin rədd edilməsinə dair birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin qüvvədə saxlanılmasına dair hər hansı fikir əksini tapmayıb. İşdə iştirak edən şəxslərin kassasiya şikayətinə dair yazılı etiraz və ya izahatları məhkəməyə daxil olmamışdır. Məhkəmə icraatı iştirakçılarının izahatları Cavabdeh1 və "xxxx" Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin vəkili Vəkil2 kassasiya şikayətinin dəlillərini müdafiə edərək təmin edilməsini xahiş etmişdir. İddi açının vəkili Vəkil1 kassasiya şikayətinin dəlillərinə etiraz edərək təmin edilməməsini xahiş etmişdir. İşdə iştirak edən digər şəxslər işə baxılmasının vaxtı və yeri barədə lazımi qaydada xəbərdar edilsələr də, lakin onlar, məhkəmə iclasına gəlməmişlər və bunun səbəbləri barədə də məhkəməyə heç bir məlumat vermədikləri üçün məhkəmə kollegiyası Azərbaycan Respublikası MPM-in 415.3cü maddəsinə əsasən məhkəmə iclasına gəlməyən şəxslərin iştirakı olmadan işə baxılmasını mümkün hesab edir. Tətbiq edilən hüquq Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsi Maddə 739.1. Borc müqaviləsinə görə, iştirakçılardan biri (borc verən) pula və ya digər əvəz edilən əşyalara mülkiyyət hüququnu digər iştirakçıya (borc alana) keçirməyi öhdəsinə götürür, digər iştirakçı (borc alan) isə aldıqlarını müvafiq olaraq pul və ya eyni keyfiyyətdə və miqdarda olan eyni növlü əşyalar şəklində borc verənə qaytarmağı öhdəsinə götürür. Maddə 373.2. Müqavilə tələbləri üzrə iddia müddəti üç il, daşınmaz əşyalarla bağlı müqavilə tələbləri üzrə iddia müddəti isə altı ildir. Maddə 375.1. Hüququn müdafiəsi haqqında tələb iddia müddətinin keçməsindən asılı olmayaraq məhkəmə tərəfindən baxılmağa qəbul edilir. Maddə 375.2. Məhkəmə tərəfindən iddia müddəti yalnız mübahisə tərəfinin məhkəmə qərarı çıxarılanadək verdiyi ərizə əsasında tətbiq edilir. Mübahisə tərəfinin tətbiq edilməsi barədə ərizə verdiyi iddia müddətinin keçməsi məhkəmənin iddiadan imtina barəsində qərar çıxarması üçün əsasdır. Maddə 377.1. İddia müddətinin axımı şəxsin öz hüququnun pozulduğunu bildiyi və ya bilməli olduğu gündən başlanır. Bu qaydadan istisn alar bu Məcəllə ilə müəyyənləşdirilir. Maddə 377.2. İcra müddəti müəyyənləşdirilmiş öhdəliklər üzrə iddia müddətinin axımı icra müddəti bitdikdə başlanır. Maddə
380. Müəyyənləşdirilmiş qaydada iddia irəli sürüldükdə, habelə borclu şəxs borcu etiraf etməsini göstərən hərəkətlər etdikdə iddia müddətinin axımı kəsilir. Fasilədən sonra iddia müddəti yenidən başlanır. Fasiləyə qədər keçmiş vaxt yeni müddətə daxil edilmir. Maddə 431.1. Borclu öhdəliyin icrasının onun özündən asılı olduğu hallarda, habelə bunun bu Məcəllədən, müqavilədən və ya öhdəliyin təbiətindən irəli gəldiyi hallarda öhdəliyi şəxsən icra etməlidir. Bütün digər hallarda öhdəliyi borclunun əvəzinə üçüncü şəxs də icra edə bilər və buna borclunun razılığı tələb edilmir. Bu halda “Banklar haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qan ununa uyğun olaraq kreditorla bağlanmış müqaviləyə dəyişiklik edilməsi tələb olunmur. Maddə 431.2. Kreditor üçüncü şəxsin təklif etdiyi icranı, əgər borclu bunun əleyhinədirsə, qəbul etməyə bilər. Azərbaycan Respublikası Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun “Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 373.2 və 384.0.4-cü maddələrinin şərh edilməsinə dair” 3 iyun 2013-cü il tarixli Qərarı: ...kredit münasibətlərindən yaranan mübahisələrə Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 373.2-ci maddəsində nəzərdə tutulan üç illik iddia müddəti tətbiq edilməlidir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 373.2 və 377.2-ci maddələrinin mənasına görə kredit müqaviləsində başqa hal nəzərdə tutulmayıbsa, iddia müddətinin axımı bu müqavilədə müəyyənləşdirilmiş bütün öhdəliklər üzrə icra müddəti bitdikdə başlanır”. «İpoteka haqqında» Azərbaycan Respublikası Qanun: 34.1.1 və 34.1.2-ci maddələrinə əsasən, əsas öhdəliyin, yaxud onun bir hissəsinin vaxtında icra olunmaması, əsas öhdəlik üzrə faizlərin ödənilməsi müddətlərinin ardıcıl olaraq iki dəfə pozulması ipoteka saxlayanın ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi hüququnun yaranması anıdır. 39.3 və 39.3.3-cü maddəsinə əsasən ipoteka predmetinin ilkin satış qiyməti ipoteka predmetinə tutmanın yönəldilməsi haqqında məhkəmə qərarında göstərilməlidir. Azərbaycan Respublikasının Mülki Prosessual Məcəlləsi: Maddə 14.2 Məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. Maddə 77.1. Hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. Maddə
88. Məhkəmə sübu tlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. Heç bir sübutun məhkəmə üçün qabaqcadan müəyyən edilmiş qüvvəsi yoxdur. Maddə 102.2. Məhkəmə, əsassızlığına görə ekspertin rəyi ilə razılaşmadıqda, habelə bir neçə ekspertin rəyləri arasında ziddiyyətlər olduqda, ekspertiza aparılmasını başqa ekspertə və ya ekspertlərə tapşırmaqla, təkrar ekspertiza təyin edə bilər. Maddə 407.2. Kassasiya şikayətində işin hallarının sübut olunmamasına, məhkəmənin gəldiyi nəticəüçünəhəmiyyətli olan bütün faktiki halların aydınlaşdırılmamasına vəyaxud qətnamə və qərardadda ifadəolunan nəticələrin işin faktiki hallarına uyğun olmamasına istinad etməyə yol verilmir. Maddə
416. Kassasiya instansiyası məhkəməsi apellya siya instansiyası məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq edilməsini yoxlayır. Maddə 417.1.1 Kassasiya instansiyası məhkəməsi apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnamə və ya qərardadını dəyişiklik edilmədən, şikayəti təmin etmədən saxlaya bilər. Maddə 418.3 Prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunmaması qətnamənin yaxud qərardadın ləğv edilməsi üçün o vaxt əsas ola bilər ki, bu pozuntu düzgün qətnamə qəbul edilməməsi ilə nəticələnsin və ya nəticələnə bilsin. Kassasiya baxışının hədləri Kassasiya instansiyası məhkəməsi şikayətin işin hallarının sübut olunmamasına, məhkəmənin gəldiyi nəticə üçün əhəmiyyətli olan bütün faktiki halların aydınlaşdırılmamasına və yaxud qətnamə və qərardadda ifadə olunan nəticələrin işin faktiki hallar ına uyğun olmamasına dair dəlilləri üzrə araşdırma aparmır və onlara qiymət vermir. Kassasiya instansiyası məhkəməsi müstəsna olaraq hüquqi məsələlərə baxmaqla apelyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq edilməsini yoxlayır. Qanunun tələbinə görə kassasiya instansiyası məhkəməsi işin faktiki hallarını araşdırmır. Lakin apelyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən maddi və prosessual hüquq normalarının düzgün tətbiq olunub-olunmamasını yoxlamaq zərurətindən irəli gələrək, iş materiallarında olan, aşağı instansiya məhkəmələri tərəfindən qəbul edilərək işə əlavə olunmuş, araşdırılmış və (və ya) müəyyən edilmiş sübutlara və hüquqi faktlara istinad edilməsi kassasiya instansiyası məhkəməsinin faktiki halları araşdırması kimi qiymətləndiril məməlidir. Kassasiya şikayətinin dəlilləri əsasında apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsi tam yoxlanılır. Kassasiya instansiyası məhkəməsinin mövqeyi Məhkəmə kollegiyasının mövqeyi ondan ibarətdir ki, apelyasiya instansiyası məhkəməsi tərəfindən tərəflər arasında mübahisəli hüquq münasibətləri düzgün təfsir edilərək, həmin münasibətləri tənzimləyən maddi hüquq normaları düzgün tətbiq olunmuşdur. İş üzrə düzgün qətnamə qəbul edilməməsi ilə nəticələnən prosessual hüquq normalarının pozulması və ya düzgün tətbiq olunmaması halları müəyyən edilmir. Bu baxımdan apelyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsinin mübahisələndirilən hissələrdə ləğv olunması və ya dəyişdirilməsi üçün əsas yoxdur. Kassasiya şikayətinin kredit müqavilələri üzrə borcun tələb edilməsi üçün iddia müddətinin keç məsi barədə dəlilləri ilə bağlı məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, cavabdehlə bağlanmış 23.01.2013-cü il tarixli 7 müqavilənin müddəti 60 ay (5 il) müəyyən edilməklə, müqavilənin müddəti 23.01.2018-ci il tarixədək olmuş və həmin müqavilələr üzrə borcun tələb edilməsi üçün 18.05.2017-ci il tarixdə iddia qaldırılarkən iddia müddəti keçməmişdir. 24.12.2012-ci il tarixli 2 müqavilə üzrə müqavilə müddəti 1 il müəyyən edilsə də, məhkəmələr tərəfindən işdə olan sübutlar əsasında müəyyən edilmişdir ki, müqavilə müddəti bitdikdən sonra həmin kredit müqavilələri üzrə ödənişlər olmuş və iddia müddətinin axımı kəsilmişdir. Kassasiya şikayətində həmin ödənişlərin borclu tərəfindən edilmədiyi qeyd edilsə də, iş üzrə məhkəmələr tərəfindən bu hal müəyyən edilməmişdir. Həmçinin Mülki Məcəllənin 431.1-ci mad dəsinə əsasən öhdəliyi borclunun əvəzinə üçüncü şəxs də icra edə bilər və buna borclunun razılığı tələb edilmir. Kassasiya şikayətinin iş üzrə təkrar ekspertizaların keçirilməməsi ilə bağlı dəlillərini də məhkəmə kollegiyası əsassız hesab edir. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Mülki Prossesual Məcəlləsinin 102.2-ci maddəsində təkrar ekspertizanın keçirilməsi əsasları dəqiq müəyyən edilmişdir. Həmin əsaslar hazırki iş üzrə müəyyən edilmədiyindən iş üzrə təkrar ekspertizaların keçirilməsinə zərurət müəyyən edilməmişdir. Bu zaman məhkəmələr tərəfindən hər hansı prossesual pozuntuya yol verilməmişdir. Apellyasiya şikayətinin bu hissəsinə, yəni qarşılıqlı iddia tələblərinin rədd edilməsinə dair məhkəmə qətnaməsinin qanuniliyi və əsaslılığını yoxlanılmaması ilə bağlı kassasiyanın dəlillərinə gəl dikdə isə məhkəmə kollegiyası qeyd edir ki, apellyasiya şikayətində bu hissə ilə bağlı cavabdehin yeganə dəlili bu qarşılıqlı iddia üzrə tərəflərindən kifayət qədər sübutların məhkəməyə təqdim edildiyi, mötəbər sübut dedikdə məhkəmənin hansı sübutları tələb etməsinin aydın olmadığı göstərilmişdir. Qarşılıqlı iddiaçı tərəfindən birinci instansiya məhkəməsinə təqdim edilmiş sübutlara isə həmin məhkəmə tərəfindən araşdırılmış və qiymət verilmişdir. Apellyasiya məhkəməsinə isə bu hissə ilə bağlı hər hansı əlavə sübut təqdim edilməmiş və ya birinci instansiya məhkəməsi tərəfindən bu hissə ilə bağlı hansı pozuntulara yol verildiyi apellyasiya şikayətində göstərilməmişdir. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, apellyasiya məhkəməsi məhkəmə qətnaməsini yoxlayarkən apellyasiya şikayətinin bütün dəlill ərinə deyil, əsaslandırılmış və iş üçün əhəmiyyətli dəlillərinə qiymət verməlidir. Bu hissə ilə bağlı isə apellyatorun əsaslandırılmış hər hansı dəlili olmamışdır. Məhkəmə kollegiyası hesab edir ki, sübutları araşdırmaq və qiymətləndirmək səlahiyyətinə malik olan məhkəmələr tərəfindən tərəflərin təqdim etdikləri sübutlar ətraflı araşdırılmış və hansı sübutun mötəbər, hansının isə qeyri-mötəbər olduğu müvafiq prossesual normalara əsasən müəyyən edilmiş, bu barədə məhkəmənin gəldiyi nəticələr əsaslandırılmışdır. Məhkəmə kollegiyası qeyd olunanları nəzərə alaraq belə qənaətə gəlir ki, kassasiya şikayəti təmin olunmamalı, apelyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmalıdır. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və MPM-in 416, 417 və 419-cu maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəm ə kollegiyası Qərara aldı: Kassasiya şikayəti təmin edilməsin. Bakı Apellyasiya Məhkəməsi Mülki kollegiyasının 2(103)-1578/2021 nömrəli iş üzrə 09 fevral 2021-ci il tarixli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılsın. Qərar qəbul edildiyi andan qüvvəyə minir.