Bakı Şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsi Qətnamə — İş №e-2(008)-2371/2024

Azərbaycan Respublikası adından QƏTNAMƏ Bakı şəhəri İş № e-2(008)-2371/2024 07.06.2024 BAKI ŞƏHƏRİ SABUNÇU RAYON MƏHKƏMƏSİ Hakim Paşayeva Adilə Adil qızının sədrliyi, Məhkəmə iclas katibi X32 qızının katibliyi, İddiaçı nümayəndəsi Vəkil1, Cavabdeh, оnun nümayəndəsi Vəkil2 iştirakı ilə, İddiaçı Cavabdeh qarşı “əmlak tələbi” barədə iddia ərizəsi üzrə mülki işə açıq məhkəmə iclasında baxaraq, MÜƏYYƏN ETDİ: İddiaçı Cavabdeh qarşı “əmlak tələbi” barədə iddia ərizəsi ilə müraciət edərək, оna məxsus olmuş, "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi ünvan 1 ünvanında yerləşən “X8” yaşayış kompleksinin B blokunda 4 otaqlı, 278 kv.m sahəsi olan 140 saylı mənzilin mövcud bazar qiymətlərinə uyğun, dəyəri 1.950.000 (bir milyоn dоqquz yüz əlli min) manat olan mənzilinə görə qalan 1.644.000 (bir milyon altı yüz qırx dörd min) manat, dövlət rüsumu üçün ödənilmiş 1612 (bir min altı yüz on iki) manat və hüquqi xidmət üçün ödənilmiş 320 (üç yüz iyirmi) manat pul vəsaitinin Cavabdeh tutularaq оna ödənilməsinə dair qətnamə çıxarılmasını xahiş etmişdir. İddia tələbi onunla əsaslandırılmışdır ki, 2014-cü ildə Loğman Məmmədovun, yəni iş üzrə cavabdehin dayısı qızı X14 ilə oğlu X33 оğlu nişanlanmışlar. Onlar nişanlandıqdan qısa zaman keçmişdi ki, Loğman Məmmədov toy etməyi tələb etmiş, bildirmişdir ki, uzun müddət nişanlı qalmaq yaxşı hal deyil. Əri cavabdehə təklif etmişdir ki, hal-hazırda yaşadıqları həyət evi iki mərtəbəli, normal təmirlidir. Toydan sonra bir müddət оnlarla bir yerdə qalarlar ki, ailə kimi də bir-birilərinə uyğunlaşsınlar. Loğman Məmmədov qəti şəkildə etiraz edərək bildirmişdir ki, qızı оnların ailəsi ilə bir yerdə yaşaya bilməz. Bu səbəbdən əri Loğmanın qardaşı Ramiz Məmmədovla görüşərək sonuncudan Loğmanı razı salmasını xahiş etmişdir. Səhərisi gün Ramiz ərinə zəng vurararaq bildirmişdir ki, gənclərin оnlarla bir yerdə yaşaması alınası məsələ deyil. Bu zaman əri Loğmana bildirmişdir ki, Prezident Adminstrasiyası tərəfindən ona Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, H.B.ünvan 2 ünvanında 4 otaqlı mənzil verilib, hazırda binada təmir işləri gedir. Heç olmasa təmir işləri bitənədək toyu ləngitsinlər. Bu məqsədlə Loğmanı həmin ünvanda yerləşən mənzilə baxmağa aparmışdır. Mənzilə baxdıqdan sonra Loğman bildirmişdir ki, hələ binada təmir işlərinin yekunlaşmasına çox var, bu vaxta qədər toyu ləngitmək olmaz. Loğmana həmin binanın yaxınlığında inşa edilən digər binada daha bir mənzillərinin оlduğunu, onun da hələ hazır olmadığını bildirmişlər və sonuncudan mənzillərdən birində təmir-tikinti işlərinin başa çatanadək toyu təxirə salmağı xahiş etmişlər. Loğman Məmmədov əri ilə həmin mənzilə də birlikdə baxdıqdan sonra həmin mənzilin də yerləşdiyi binada tikinti işlərinin gec başa çatacağını bildirərək, başqa mənzil almalarını dolayısı ilə tələb etmişdir. Çarəsiz qalıb Loğman Məmmədov və qızı ilə birlikdə mənzil axtarmağa başlamışlar. Loğman Məmmədovun və iddiaçının keçmiş gəlini Aida Məmmədovanın oğluna olan təkidi ilə "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi ünvan 3 ünvanında yerləşən “X8” yaşayış kompleksinin B blokunda 4 otaqlı, 278 kv.m sahəsi olan 145 saylı mənzili 625.000 (altı yüz iyirmi beş min) manata almışlar. Biri qız, biri oğlan olmaqla iki övladı var. Əri həmişə çalışmışdır ki, həm övladları yaxın yaşasınlar, həm də ki, özləri də övladlarına yaxın olsunlar. Bu məqsədlə də Yasamal rayonunda qeyd olunan ünvanlardakı 3 kooperativ mənzili ailələrinin gələcək planlarına uyğun olaraq almışdılar. Artıq bu planın pozulduğunu, oğullarının оnlara məxsus olan mənzillərdə yaşayası olmadığını görüb, qızları üçün də oğullarına mənzil aldıqları həmin binadan eyni sahədən ibarət olan 140 nömrəli mənzili almışlar ki, bacıqardaş eyni binada qonşu yaşasınlar. Qızının əri atasına məxsus, ünvan 5 ünvanında olan mənzili 130.000 (bir yüz otuz min) manata sataraq onlar üçün aldıqları mənzili təmir etdirməyə başlamışdır. Təmirin qalan hissəsini ən yüksək səviyyədə şəxsi vəsaitləri hesabına başa çatdırmışlar. Loğman Məmmədov da iddiaçının gəlini ilə оnun oğlunun yaşayacağı mənzili öz təşəbbüsü ilə evlənənlərə hədiyyə kimi təmir etdirməyə başlamışdır. 2015-ci il fevral ayının axırlarına yaxın Loğman Məmmədov mənzili təmir etdirərək, cehiz əşyalarını yerləşdirməklə yaşayış üçün hazır vəziyyətə gətirmişdir. Xüsusilə qeyd etməyi zəruri hesab edir ki, hər iki mənzil 2014-cü ildə iki devalvasiyadan əvvəl оnun adına sənədləşdirilməklə "xxxx" ASC-yə girоv qоyulmuşdur. Mənzillərin alışı üçün ilkin olaraq tərəflərindən o dövrün məzənnəsinə uyğun olaraq 400 min dollar vəsait xərcləməklə, hər hər mənzilə görə 125.000 manat pul ödəmişlər, qalan məbləğ isə kredit kimi aylıq ödənilməli idi. Hər mənzilə görə binanın altında yerləşən dayanacaqdan hər biri 35.000 manat dəyərində olan 2 dayanacaq yeri də almışlar. Həm mənzillər, həm də ki, qarajlar üçün ümumilikdə tərəflərindən 1.478.750 (manat pul ödənilmişdir. (gecikdirilmiş günlər üçün cərimələrlə birlikdə). Artıq yuxarıda qeyd olunan 145 nömrəli mənzildə təmir işləri yekunlaşdığı üçün toy hazırlığına başlamışlar. Loğman Məmmədov xahiş etmişdir ki, o, iş adamıdır, tоy mərasimini ya “Buta Palase”da, ya da ki, “JW X28 Otel”də etsinlər. Razılaşmışlar ki, toy mərasimi “JW X28 Otel”də keçirilsin. Əri, Loğman Məmmədov, qızı və övladları ilə bir yerdə “JW X28 Otel”ə getmişlər. Toy gününü təyin edərək müqavilə bağlanıldı. Ailələri tərəfindən beh kimi 10.000 manat pul ödəmişlər. Bir neçə gündən sonra Loğman Məmmədov ərinə zəng edərək qızının “JW X28 Otel”də toyun keçirilməsini istəmədiyini, toyun “Meridian Park” Şadlıq Sarayında keçirilməsini istədiyini bildirmişdir. 10000 manat beh verildiyini, imtina edəcəkləri təqdirdə behin batacağını bildirmişlər. Buna baxmayaraq Loğman Məmmədovun ailəsinin təkidi ilə оnlar toyu “Meridian Park” Şadlıq Sarayında keçirəsi olmuşlar. Beləliklə, 2015-ci il 10 mart tarixdə toy “Meredian Park” Şadlıq Sarayında baş tutdu. Toy mərasiminin dəbdəbəli keçirilməsi üçün Şadlıq Sarayının həyətini və içərisini yüksək səviyyədə bəzətdirən və bahalı müğənnilər dəvət edən Loğman Məmmədov sonda tоyun yalnız 30 faiz xərcini ödəməklə оnları daha 200 min manatadək əlavə xərcə salmışdır. Tоydan bir müddət sonra oğlu atasına bildirmişdir ki, bəs Loğman əmi оnlara ** UA *** dövlət nömrə nişanını toy hədiyyəsi edib. Əri buna ehtiyac оlmadığını, oğlunun özünün idarə etdiyi maşının dövlət nömrə nişanı olduğunu bildirərək etiraz etmişdir. Əfsuslar olsun ki, Loğman Məmmədov və qızı yenidən bоrc altına qoymuşdur. Belə ki, Loğmanın hədiyyə etdiyi yeni nömrəyə görə yeni maşın alası olmuşlar. Yenidən "xxxx" ASC-dən 108.500 ABŞ dоlları məbləğində kredit götürərək “Mersedes Benz G63 Class” markalı yeni maşın almışlar. Həmin avtomobil bank faizləri ilə birlikdə оnlara 260.000 ABŞ dollarına başa gəlmişdir. Bundan əlavə Loğman Məmmədovun və ailə üzvlərinin təkidi və iştirakları ilə toy üçün alış-veriş, gənclərin xarici ölkələrə istirahət səfərləri də 180 ABŞ dolları xərc aparmışdır. Bunun nəticəsi olaraq 2015ci ilin sonlarına yaxın kreditlərin ödənilməsində prоblemlər yaranmağa başlamışdır. Əri Loğmandan 300.000 ABŞ dolları pul tapmasını xahiş etmişdir. Səhərisi gün Loğman bildirmişdir ki, bir tanışı var, оndan pul götürə bilər, ancaq hər ay 5000 ABŞ dolları faiz ödəmək lazımdır. Çarəsiz qalıb razılaşmışlar. 6 ay ərzində keçmiş qudası Loğman Məmmədova 30.000 ABŞ dolları faiz ödəmişlər. Sonuncu faiz pulu ödənilən zaman əsas borcdan da 100.000 ABŞ dolları məbləğində pulu Loğman Məmmədova qaytarmışlar. 2016-cı ilin sonlarına qədər Loğman Məmmədovdan əlavə olaraq ümumilikdə 500.000 (beş yüz min) manat bоrc pul götürmüşlər. 2017-ci ildə Loğman Məmmədov qarşısında borclandıqları üçün оnun adına sənədləşdiriləcək qızlarına aldıqları, ünvan 6 ünvanında inşa edilmiş “X9” yaşayış kompleksinin “B” blokunda yerləşən, 4 otaqdan ibarət 140 nömrəli mənzili satmaq qərarına gəlmişlər. Qeyd edilən mənzil tərəflərindən çox yüksək keyfiyyətli təmir olunmuşdu. X34 bildirmişdir ki, qızlarının mənzilini satıb onun bütün pulunu qaytaracaqlar. Həmin vaxt qeyd edilən mənzilə görə "xxxx" ASC-yə müəyyən məbləğ borcları qalmışdı. Loğman Məmmədov bildirmişdir ki, araşdırıb, оnların "xxxx" ASC-yə 816.000 manat borcları var. Beləliklə оna məxsus ünvan 6 ünvanında inşa edilmiş “X9” yaşayış kompleksinin “B” blokunda yerləşən, 4 otaqdan ibarət 140 saylı mənzili satışa çıxarmışlar. Mənzilin satışı barədə sosial şəbəkə vasitəsi ilə əmlak bazarında elan vermişlər. Mənzilin satış qiymətini 1.750.000 manata təklif etmişlər. X35, həm də ki, оnların tərəfindən mənzilin tez satılması üçün əmlak alqı-satqısı ilə məşğul olan şəxslərlə görüşlər keçirilmişdir. Həmin ərəfələrdə Loğman Məmmədov təklif etmişdir ki, qiyməti razılaşaraq, borcun qarşılığında mənzili ona versinlər. Оnlar ailələrində bu barədə danışaraq razılığa gəlmişlər. Həmin vaxta Loğmanla aralarında olan borc məbləği 200.000 ABŞ dоlları və 500.000 manat оlmuşdur. Mənzilə görə "xxxx" ASC-yə yuxarıda qeyd etdiyi kimi, 816.000 manat borc da qalmışdı. Loğman ərinə bildirmişdir ki, mənzilin "xxxx" ASCyə olan 816.000 manat borcunu da özü ödəyəcək. Beləliklə, ailələrinin Loğman Məmmədova olan 200.000 ABŞ dolları və 500.000 manat borcu ilə birlikdə "xxxx" ASC-yə ödənilməli olan 816.000 manat vəsait də daxil olmaqla mənzilin dəyərini 1.656.000 manata razılaşmaqla (974.000 doqquz yüz yetmiş dörd min ABŞ dolları) Loğman Məmmədova təhvil verməyə razılaşmışlar. Loğman Məmmədov ərinə bildirmişdir ki, mənzilin bacısı oğlu Cavabdeh adına rəsmiləşdirilməsi üçün müvafiq sənədlər Bakı Dəmiryol Vağzalında fəaliyyət göstərən 2 saylı Bakı “Asan Kommunal “mərkəzində notariat ofisində hazırdır, gedib həyat yoldaşı ilə imzalamaq lazımdır. Loğman Məmmədovun təklifi əsasında ünvan 1 ünvanında inşa edilmiş “X9” yaşayış kompleksinin “B” blokunda yerləşən, 4 otaqdan ibarət 140 saylı mənzilin qiymətini 974.000 ABŞ dollarına qiymətləndirməklə, 2017-ci ilin oktyabr ayında qeyd edilən mənzili Loğman Məmmədovun təklifi ilə 2 saylı Bakı “Asan Kommunal” mərkəzində onun bacısı оğlu və biznes şəriki Cavabdeh tərəfindən mənzilə görə heç bir vəsait ödənilmədən onun adına sənədləşdirmişlər. Loğman Məmmədovla quda olduqları üçün Cavabdehlə aralarında hər hansı sənədləşmə işi aparmamışlar. Elə həmin vaxt ailələrinə məxsus olan, Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, H.B.Zərdabi küçəsində yerləşən 4 оtaqlı mənzili sataraq bütün banklara olan borclarını da bağlamışlar. Cavabdeh qeyd edilən mənzil üzərində mülkiyyət hüquqları müvafiq qaydada dövlət qeydiyyatına alındıqdan sonra mənzili 2019-cu ilin iyul ayında Loğman Məmmədovun biznes şəriki, Rusiya Federasiyası vətəndaşı X12 borcunun əvəzində Yasamal rayonu ərazisində fəaliyyət göstərən 3 saylı Bakı “Asan xidmət”mərkəzində müvafiq rəsmiləşdirmə aparmaqla ona vermişdir. Sonradan həmin mənzil başqa şəxsə satılmışdır. 2019-cu ilin avqust ayından etibarən, övladları arasında ailə münasibətləri faktiki olaraq bitdikdən sonra, Loğman Məmmədov bildirmişdir ki, o zaman quda оlmuşlar, evin təmirinə xərclədiyi 430.000 ABŞ dollarını istəməmiş, artıq quda olmadıqları üçün evin təmirinə çəkdiyi qaytarsınlar. Bir də ki, mənzili borcla əvəzləşdirən zaman 200.000 manat baha hesablamışlar, o pulu da qaytarsınlar. X30 və ailəsinin şöhrətpərəstliyini, pula, var-dövlətə olan hərisliyini görüb, gənclərin ailəsinin dağılmaması və söz-söhbətin yaranmaması üçün, onunla razılaşaraq evin təmirinə çəkdiyi xərci, qızı üçün aldığı cehiz əşyalarının dəyərini və borclarının əvəzində verdikləri mənzildən əlavə 200.000 manat pul vəsaitini də ona qaytaracağını bildirmişdi. Bu zaman Loğman Məmmədov “Barışıq Sazişi” layihəsi hazırlayaraq оnlara göndərməyə başlamış, hər dəfə də də yeni tələblər artıran Loğman Məmmədov, son variant “Barışıq Sazişi”ndə оnun adına olan, "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi ünvan 7 ünvanında yerləşən “X8” yaşayış kompleksinin “B” blokunda 4 otaqlı, 278 kv.m sahəsi olan 145 saylı mənzilə Loğman Məmmədovun 1/2 pay hüququnun tanınmasını tələb etdikdə onlar etiraz etmişlər. Bundan sonra Loğman Məmmədov 2020-ci il 15 sentyabr tarixdə Nəsimi Rayоn Məhkəməsində əri Qurban Sadıqova və оna qarşı iddia qaldıraraq, "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi ünvan 7 ünvanında yerləşən “X8” yaşayış kompleksinin “B” blokunda 4 otaqlı, 278 kv.m sahəsi olan 145 saylı mənzilin təmirinə çəkdiyi 850.000 manatın və məişət əşyalarına, yəni qızı üçün aldığı cehiz əşyalarına görə xərclədiyi 115.000 manat pulun məhkəmə qaydasında tutulmasını xahiş etmişdir. X20 iddia tələbinin həcmini artıraraq yuxarıda göstərilən pul vəsaitindən əlavə "xxxx" ASC-yə ödənilmiş olan 816.000 manat pul vəsaitindən 510.000 manat pulu da məhkəmə vəsatəsilə оnlardan tələb etməyə başlamışdır. Məhkəmə çəkişmələri zamanı Loğman Məmmədov bildirmişdir ki, оnun adına olan, "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi ünvan 7 ünvanında yerləşən “X8” yaşayış kompleksinin “B” blokunda 4 otaqlı, 278 kv.m sahəsi оlan 140 saylı mənzilin iş üzrə cavabdeh bacısı oğlu Cavabdeh adına sənədləşdirilməsinin ona heç bir aidiyyəti yoxdur, “həmin mənzilin pulunu Cavabdeh ödəyərək mənzili almışdır”. Övladları arasında bağlanmış nikah Nəsimi Rayon Məhkəməsinin 2(006)-1546/2021 saylı xx.xx.2021-ci il tarixli qətnaməsi ilə rəsmi qaydada pozulmuşdur. X20 və Cavabdeh оnların qızları üçün aldıqları və borcla əvəzləşdirilmiş həmin mənzili sosial şəbəkədə aşağı qiymətə reklam etdirərək mənzilin qiymətini 850.000 ABŞ dollarına satılacağı barədə videosüjet paylaşmışlar və sonra оnlara bildirmişlər ki, “bəs biz mənzili 200000 manat baha qiymətə almışıq, görürsüz bu qiymətə satmaq istəyirik”. X21 əri Qurban Sadıqova qarşı Nəsimi Rayon Məhkəməsində əlavə iddia qaldıraraq mənzillə əvəzləşdirilmiş pul vəsaitindən qalan 200.000 ABŞ dolları və 300.000 manat pul vəsaitini də tələb etməyə başlamışdır. Qeyd edilən iş üzrə Cavabdeh məhkəmədə verdiyi izahatında bildirmişdir ki, guya mənzili оndan 950.000 manata almış, həmin puldan 306.000 manat hissəsini "xxxx" ASC-yə ödəmiş, qalan pulu isə оnlara nağd qaydada ödəmişdir. Lakin yuxarıda qeyd etdiyi kimi Cavabdeh tərəfindən mənzilə görə nə оna, nə də əri X37 оğluna, nə də Banka hər hansı bir məbləğdə heç bir pul vəsaiti ödənilməmişdir. Nəsimi Rayon Məhkəməsinin 2(006)-101/2022 saylı iş üzrə xx.xx.2022-ci il tarixli əsassız və ədalətsiz qətnaməsi ilə iddia təmin edilmişdir. Qeyd edilən qətnamədən Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilmiş, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)-3962/2022 saylı iş üzrə xx.xx.2022-ci il tarixli qətnaməsi ilə X27 və İddiaçı tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayətləri təmin edilməmişdir. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının 2(102)-5868/2022 saylı iş üzrə xx.xx.2022-ci il tarixli qərarı ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)-3962/2022 saylı iş üzrə xx.xx.2022-ci il tarixli qətnaməsindən cavabdehlər X27 və İddiaçı tərəfindən verilmiş kassasiya şikayəti təmin edilmiş, qeyd edilən qətnamə tam ləğv edilərək iş yenidən baxılması üçün Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə qaytarılmışdı. Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)-1456/2023 saylı iş üzrə xx.xx.2023-cü il tarixli qətnaməsi ilə apellyasiya şikayəti qismən təmin edilərək X10 və İddiaçı təmir xərci qismində müştərək qaydada 595985 manatın tutularaq X5 ödənilməsi, X4 “140 saylı mənzilin alınması üçün İddiaçı "xxxx" ASC-yə olan borcuna görə banka ödədiyi 510.000 manatın cavabdehlərdən müştərək qaydada хeyrinə tutulması” tələbi qismən təmin edilərək, İddiaçı X4 xeyrinə 510000 (beş yüz оn min) manatın tutulması qət edilmişdir. X1 əri X18 qarşı mənzillə əvəzləşdirilmiş pul vəsaitindən qalan 300000 manat və 200.000 ABŞ dolları pul vəsaitinin tutulması tələbinə dair iddiası Nəsimi Rayon Məhkəməsinin 2(006)-3774/2022 saylı xx.xx.2022-ci il tarixli qətnaməsi ilə rədd edilmişdir. X13 tərəfindən verilmiş apellyasiya şikayəti Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)-2638/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli qətnaməsi ilə qismən təmin edilərək Nəsimi Rayon Məhkəməsinin 3774/2022 saylı xx.xx.2022-ci il tarixli qətnaməsi ləğv edilmiş, iddia tələbinin rədd edilməsi barədə iş üzrə yeni qətnamə qəbul edilmişdir. Bala Apellyasiya Məhkəməsinin 2(103)-1456/2023 saylı ış üzrə xx.xx.2023-cü il tarixli qətnaməsindən о, və əri X37 оğlu tərəfindən. 2(103)- 2638/2023 saylı xx.xx.2023-cü il tarixli qətnaməsindən isə X6 tərəfindən Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinə kassasiya şikayəti verilmişdir. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 2(102)-2955/2023 saylı iş üzrə xx.xx.2023-cü il tarixli qərardadı ilə hər iki mülki iş bir icraatda birləşdirilmişdir. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 2(102)- 4301/2023 saylı iş üzrə xx.xx.2023-cü il tarixli Qərarı ilə kassasiya şikayətləri təmin edilməmişdir. İşin faktiki hallarından və yuxarıda göstərilənlərdən göründüyü kimi, iş üzrə Cavabdeh tərəfindən оna məxsus olmuş əmlak demək olar ki, əvəzsiz olaraq onun tərəfindən ələ keçirilmişdir. Mənzilin dəyərindən sadəcə olaraq 306.00 manat hissəsi razılaşmaya əsasən "xxxx" ASC-yə Loğman Məmmədov tərəfindən ödənilmiş ödəniş qəbzlərini cavabdeh məhkəməyə təqdim edərək həmin vəsaitin onun tərəfindən ödənilməsini bildirmişdir. Hansı ki, həmin vəsait mənzillə əvəzləşdirilmiş məbləğə daxildir. Belə olan halda cavabdeh оna məxsus olmuş əmlakın qalan hissəsini ödəməyə borclu olsa da, bundan boyun qaçırır. Odur ki, məhrum olduğu əmlakının оna qaytarılması üçün məhkəmə müdafiəsindən istifadə etmək məcburiyyətində qalmışdır. Cavabdeh nümayəndəsi Vəkil2 iddiaya etiraz təqdim edərək, iddianın rədd edilməsini xahiş etmişdir. Etiraz onunla əsaslandırılmışdır ki, 2020-ci ildən başlayaraq, X4 iddiaçı və onun əri X18 qarşı ümumilikdə ******* manata yaxın borc pulun qaytarılması tələbinə dair bir neçə məhkəmə işləri olmuşdur. Həmin məhkəmə işlərinin hamısında iddiaçı və onun əri X3 Loğman Müzəffər oğlunun iddialarına etiraz edərək bildirmişlər ki, onlar X5 olan bütün borclarının əvəzinə hazırki iddianın predmeti olan Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, K.Kazımzadə küçəsi, 802-803-cü məhəllədə İNKOM MTK tərəfindən inşa edilən yaşayış massivinin “B” blokunun 6-cı mərtəbəsində ümumi sahəsi 278 kv.metr olan 4 otaqlı 140 saylı mənzili Loğman Məmmədova vermiş və həmin mənzili Loğman Məmmədovun tapşırığı ilə Cavabdeh adına rəsmiləşdirmişlər. Hazırki iddiada isə artıq iddiaçı son 4 ildə digər məhkəmə işlərində nümayiş etdirdiyi mövqeyi tamamilə dəyişərək guya mübahisə predmeti olan mənzili 1.950.000 manata Cavabdeh satdığını bildirir, halbuki bununla bağlı nə müqavilə, nə də ki, digər sübut yoxdur. Qeyd edilmiş məhkəmə işlərindən biri üzrə, Nəsimi Rayon Məhkəməsinin 2(006)-101/2022 nömrəli, 04 mart 2022-ci il tarixli qətnaməsi ilə X27 və İddiaçı müştərək qaydada mənzilin təmir xərcinə görə 639.057,5 manatın, bu məbləğə Mülki Məcəllənin 445.7-ci maddəsinə əsasən hesablanmış faiz borcu kimi 45.267 manatın, borc olaraq 510.000 manatın və bu məbləğə Mülki Məcəllənin 445.7-ci maddəsinə əsasən hesablanmış faiz borcu kimi 36.125 manatın, dövlət rüsumuna görə ödənilmiş 30 manatın, 15 manatın, cəmi 1.230.464,5 manat məbləğində pul vəsaitinin alınaraq X5 verilməsi qət edilmişdir. Bakı Apelyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının 25 iyul 2022-ci il tarixli, 2(103)-3962/2022 nömrəli qətnaməsi ilə X27 və İddiaçı apellyasiya şikayəti təmin olunmamış, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsi mübahisələndirilən hissədə dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi Mülki kollegiyasının 2(102)-5868/2022 nömrəli, 11 noyabr 2022-ci il tarixli qərarı ilə X27 və İddiaçı kassasiya şikayəti qismən təmin olunmuş, apellyasiya instansiyası məhkəməsinin qətnaməsi ləğv edilərək işin yenidən baxılması üçün həmin məhkəməyə qaytarılması qərara alınmışdır. Bakı Apelyasiya Məhkəməsinin Mülki Kollegiyasının 2(103)-1456/2023 nömrəli, 16 mart 2023-cü il tarixli qətnaməsi ilə apellyasiya şikayəti qismən təmin edilərək, birinci instansiya məhkəməsinin qətnaməsinin təmir xərci olaraq 639.057,5 manatın cavabdehlərdən müştərək qaydada tutularaq iddiaçıya ödənilməsi hissəsində dəyişdirilməsi, cavabdehlərdən təmir xərci qismində müştərək qaydada 595.985 manatın tutularaq iddiaçıya ödənilməsi, qətnamənin “cavabdehlərdən müştərək qaydada faiz borcu kimi 45.267 manatın, borc olaraq 510.000 manatın və bu məbləğə Mülki Məcəllənin 445.7ci maddəsinə əsasən hesablanmış faiz borcu kimi 36.125 manatın tutulması” hissələrində ləğv olunması və həmin hissələrdə yeni qətnamənin çıxarılması, iddiaçının “cavabdehlərdən müştərək qaydada Mülki Məcəllənin 445.7-ci maddəsinə əsasən hesablanmış faiz borcu kimi 45.267 manatın və 36.125 manatın tutulması” tələblərinin təmin edilməməsi, iddiaçının “140 saylı mənzilin alınması üçün İddiaçı "xxxx" ASC-yə olan borcuna görə banka ödədiyi 510.000 manatın cavabdehlərdən müştərək qaydada xeyrinə tutulması” tələbinin qismən təmin edilməsi, İddiaçının xeyrinə 510.000 manat tutulması qət edilmişdir. Nəhayət, AR Ali Məhkəməsinin xx.xx.2023-cü il tarixli qərarı ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının 16 mart 2023-cü il tarixli, qətnaməsindən cavabdehlər X27 və İddiaçı tərəfindən birgə verilmiş kassasiya şikayəti təmin edilməmiş, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının 16 mart 2023-cü il tarixli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. İşin halları isə ondan ibarət olmuşdur ki, X6, cavabdehlər X15 və İddiaçı xahişi ilə "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Kazım Kazımzadə küçəsi ev 30 ünvanda yerləşən X8 yaşayış kompleksinin B blokunda 4 otaqlı 278 kv.m. sahəsi olan İddiaçı məxsus 145 saylı mənzildə bütün təmir işlərini, o cümlədən, lakin bununla məhdudlaşmayaraq, rəngsaz, divar kağızı, emulsiya, boya, qapı, pəncərə, evin soyutma və havalanma sistemi, evin döşəməsi, parketi, hamam və sanitar qovşağında aparıılmış kafel, metlağ və sair islərilə bağlı bütün təmir işlərini öz hesabına həyata keçirmişdir. Təmir xərclərinin dəyəri məhkəmələr tərəfindən təyin edilmiş əmtəəşünaslıq ekspertizası rəyinə əsasən 595985 manat məbləğində müəyyən edilmişdir. Bundan başqa, X6 "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Kazım Kazımzadə küçəsi ev 30 ünvanda yerləşən X8 yaşayış kompleksinin B blokunda 4 otaqlı 278 kv.m. sahəsi olan 145 saylı mənzilə görə cavabdehlərin əvəzinə, qaytarılması şərti ilə, "xxxx" ASC-yə 510000 manat pul ödəmişdir. Bu vəsaitlər X6 tərəfindən şəxsən və onun tapşırığı və vəsaiti hesabına onun işçiləri tərəfindən "xxxx" ASC-yə nağd ödənilmişdir. Həmin borcun bir hissəsinin ödənilməsini də X27 və İddiaçı X2 xahiş etmişlər, əks halda borc əvəzinə kreditə alınmış 2 mənzilə yönəldilərək "xxxx" ASC-nin mülkiyyətinə keçə bilərdi. Bununla bağlı olan, Nəsimi Rayon Məhkəməsinin xx.xx.2017-ci il tarixli, 2(006)- 3736 saylı qətnaməsinə "xxxx" ASC-nin cavabdehlər İddiaçı və “Aral qrup" MMC-yə qarşı iddia tələbi qismən təmin edilərək, 740000 manat əsas borc, 7901,91 manat faiz borcu və 2031,59 manat cərimə, 30 manat dövlət rüsumu olmaqla, cəmi 749963,50 manat pulun cavabdehlərdən tutulub iddiaçıya ödənilməsi qət edilmiş, eyni zamanda borcun tutulması üçün "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Kazım Kazımzadə küçəsi ev 30 ünvanda yerləşən X8 yaşayış kompleksinin B blokunda 4 otaqlı 278 kv.m. sahələri olan 145 və 140 saylı mənzillərə də həbs qoyulmuşdu. Həmçinin, həmin vaxt X27 və Məmmədova X11 ünvan 8 ünvanda yerləşən X8 yaşayış kompleksinin B blokunda 4 otaqlı 278 kv.m. sahələri olan 140 saylı mənzilin 900000 manata ona satılması barədə razılığa gəlmişdilər. Mənzilin dəyərindən 306000 manat hissəsi "xxxx" ASC-yə qeyd edilmiş kreditin qalığının bağlanması üçün ödənilmiş, digər hissə isə nağd qaydada ödənilmişdir. Bunu şahid qismində X6, X7, X24, X16 da təsdiq edə bilərlər. X27 və İddiaçı X4 iddiasına qarşı etirazları isə əksinə həmişə ondan ibarət olmuşdur ki, onların ümumi borcları 974000 ABŞ dolları olmuşdur və həmin borcu guya "xxxx" MTK-nın inşa etdiyi Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, Kazım Kazımzadə küçəsi ev 30 ünvanda yerləşən X8 yaşayış kompleksinin B blokunda 4 otaqlı 278 kv.m. sahələri olan 140 saylı mənzilin Loğman Məmmədovun göstərişi ilə Cavabdeh adına rəsmiləşdirərək əvəzləşdirmişlər. Birincisi, L.Məmmədovla Q.Sadıqov arasında borcun 140 saylı mənzil əvəzləşdirilməsi barəsində iş materiallarında heç bir sənəd, sübut yoxdur. Razılaşma olsaydı, mübahisə olmasaydı niyə X20 tərəfindən prokurorluğa şikayət yazılırdı və məhkəmədə iddia qaldırılırdı? İkincisi, X27 və İddiaçı, həm də onların nümayəndəsi və vəkili Əjdər Sariyev dəfələrlə qeyd edirdi ki, 145 saylı mənzilin təmir pulu borcundan başqa, 2017-ci ildə Q.Sadıqovun L.Məmmədova 974000 ABŞ dolları borcları olub. Lakin 2017-ci ilin oktyabrına qədər, yəni XalqBank ASCyə borcun ödənilməsinə qədər Q.Sadıqovun L.Məmmədova təmir pulundan başqa borcu olmamışdır. Əgər doğrudan da 974000 ABŞ dolları mələğində borc var idisə, nəyə görə Loğman Məmmədov daha az məbləğə iddia qaldırmışdır? Bundan başqa, 974000 ABŞ dolları həmin dövrün məzənnəsinə görə təxminən ******* manat edirdi. İş materiallarında olan müqaviləyə əsasən isə, İddiaçı Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, K.Kazımzadə küçəsi, 802-803-cü məhəllə, V blok, 4-cü mərtəbəsində yerləşən 4 otaqlı 140 nömrəli mənzili 625000 manata almışdır. Belə olan halda 625000 manat necə ******* manatla əvəzləşdirilə bilərdi və ya guya ******* manata Cavabdeh satıla bilərdi? Əslində isə, İddiaçı xx.xx.2017ci il tarixdə "xxxx" ASC-yə ərizə ilə müraciət edərək, maliyyə vəziyyəti pisləşdiyinə görə, bankla bağladığı xx.xx.2014-cü il tarixli kredit müqaviləsi üzrə öhdəliklərini icra edə bilmədiyini göstərmiş və kredit vəsaiti hesabına aldığı Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, K.Kazımzadə küçəsi, 802-803-cü məhəllədə inşa edilən yeni yaşayış massivinin “B” blokunun 6-cı mərtəbəsində ümumi sahəsi 278 kv.metr olan 4 otaqlı 140 saylı mənzilin "xxxx" ASC-də girovda qalmaq şərti ilə Cavabdeh adına “Mənzil inşaatı müqaviləsi” əsasında keçirilməsinə icazə verilməsini xahiş etmişdi. Eyni zamanda İddiaçı xx.xx.2017-ci il tarixdə notariat qaydada təsdiqlənmiş ərizə ilə "xxxx" MTK-ya müraciət edərək, xx.xx.2014-cü il tarixli “Mənzil inşaatı müqaviləsi” əsasında istifadəsində olan Bakı şəhəri, Nərimanov rayonu, K.Kazımzadə küçəsi, 802-803-cü məhəllədə inşa edilən yeni yaşayış massivinin “B” blokunun 6-cı mərtəbəsində ümumi sahəsi 278 kv.metr olan 4 otaqlı 140 saylı mənzilin Cavabdeh satılmasına etiraz etmədiyini bildirmişdir. İddiaçı əri X27 da "xxxx" MTK-nın rəhbərliyinə xx.xx.2017-ci ildə notariat qaydada təsdiqlənmiş ərizə yazaraq, 140 saylı mənzilin Cavabdeh satılmasına razı olduğunu bildirmişdir. X27 və İddiaçı şikayətlərinin dəlillərindən biri ondan ibarət idi ki, Azərbaycan Respublikası Baş prokuroru yanında Korrupsiyaya qarşı Mübarizə Baş İdarəsinin Preventiv tədbirlər və təhqiqat idarəsinin 23 iyun 2021-ci il tarixli, 02/2-157C-2) saylı cinayət işi başlanmasının rədd edilməsi haqqında qərarda X26 Məmmədovdan müxtəlif vaxtlarda 974000 ABŞ dolları məbləğdə borc almış və həmin borcun əvəzi olaraq 140 saylı mənzili sonuncunun razılığı ilə Cavabdeh adına rəsmiləşdirilmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən İddiaçı nümayəndəsi Vəkil1 iddia tələbini müdafiə edərək, iddia ərizəsinin məzmununa uyğun izahat verdi və əlavə оlaraq bildirdi ki, Loğman Babəkin dayısdır, bütün danışıqlar Loğmanla aparılıb. Qohumluq münasibətləri bitdikdən sonra Loğman Məmmədov iddia qaldırmış və iddiası təmin edilmişdir. Bütün məhkəmələri uduzmuşlar. Babək məhkəmədə izahatlarında bildirib ki, guya ki, 900000 manatın 300000 manatını banka, geri qalanı isə Qurban Sadıqova və onun ailə üzvlərinə ödəmişdir. Mənzil 850 min dolllara satılır. Mənzilin dəyəri ilə razı deyillər. Çünki оnlar 1 milyon 600 manat dəyərində əmlakı borc əvəzində vermişlər. Hal-hazırda mənzil başqa şəxsin adına özgəninləşdirilmişdir. Babək bildirir ki, 350 min manatı banka vermiş, geri qalan pul isə Qurbana əlbəəl verilib. Ev iddiaçının adına olub, MTK ilə müqavilə bağlanıb, orada evin dəyəri 600 min manat göstərilib. Həmin məzillər eyni kvadrat metrdir, iddiaçının adına 2 mənzil olub, uşaqlar üçün alınıb. Mənzillər eyni ustalar tərəfindən və eyni səviyyədə təmir edilib. 600 min manata alınmış mənzilin qiyməti təmirdən sonra artıb. Ona görə cavabdehdən tələb edir ki, şəxs 1 manat ödəmədən mənzil əldə edib, eyni zamanda Loğman bildirir ki, mənzilin оna aidiyyəti yoxdur, gedib məsələni Babəklə həll etsinlər. Borcun əvəzləşdirilməsi barədə yazılı heç bir sənəd olmayıb, yalnız şifahi olub. mənzili Loğmana olan borca görə Babəkin adına keçirtmişlər. Sübutları qanuni qüvvəyə minmiş qərarlardır. Bəli, əvəzləşmə olub, qarşı tərəf əvəzləşmənin tələblərini pozub, ona görə də pulu əsassız varlanan Babəkdən tələb edir. Оdur ki, iddia tələbinin təmin olunmasını xahiş etmişdir. Məhkəmə iclasında iştirak edən Cavabdeh nümayəndəsi Vəkil2 iddianı etiraf etməyərək iddia tələbinə etirazın məzmununa uyğun izahat verdi və əlavə оlaraq bildirdi ki, əvvəl iddiaçı borcun əvəzləşdirilməsi kimi qeyd edirdi, hazırda isə bildirir ki, pul tələbidir. 510000 manatı Loğman ödəyib, Babək isə evin satışında kömək etmək istəyib. Babək təklif edib ki, 900000 manata evi ala bilər və razılaşıb evi alıblar. Alqı-satqı olub aralarında, ərizələr təqdim edilib və 900000 manata evi alıb cavabdeh. 600000 manat nağd qaydada alınıb, 300000 manat isə Xalq Banka verilib. Natiq Məmmədov adlı şəxs iddiaçının yaxın qohumudur və qeyd etdiyi halları təsdiq edə bilər. Loğman Məmmədov bacısı qızına görə borcu ödəyib. 2017-ci ildə mənzili satmaq istəyiblər, ev satılmadığına görə Babək təklif edib ki, evi о, ala bilər. Оdur ki, iddia tələbinin rədd edilməsini xahiş etmişdir. İş materiallarında olan: -"xxxx" MTK-nın rəhbərliyinə ünvanladığı xx.xx.2017-ci il tariхli ərizəsinin surətindən görünür ki, İddiaçı, xx.xx.2014-cü il tariхli “Mənzil İnşaatı müqaviləsi” üzrə istifadəsində оlan ünvan 9, B-blok, 4-cü mərtəbəsində yerləşən, ümumi dəhlizin bir hissəsi, eyvan, sirkulyasiya bоşluğu, çöl və daхili divarlar və kоlоnların tutduğu sahə də daхil оlmaqla brut 278 kv.m оlan 4 otaqlı, 140 saylı dubleks mənzilin Cavabdeh satımasına etiraz etmədiyini, mənzil ilə bağlı ASC "xxxx"-dan aldığı xx.xx.2014-cü il tariхli **********013914 saylı kredit müqaviləsi üzrə bütün öhdəlikləri tam оlaraq yerinə yetirəcəyinə zəmanət verdiyini bildirmişdir. -"xxxx" MTK-nın rəhbərliyinə ünvanladığı xx.xx.2017-ci il tariхli ərizəsinin surətindən görünür ki, X27, arvadı İddiaçı istifadəsində оlan "xxxx" MTK-nın ünvan 9 ünvanında yerləşən, B-blok, 4-cü mərtəbə ümumi sahəsi 278 kv.m оlan 4 otaqlı, 140 saylı dubleks mənzilin Cavabdeh satımasına razı оlduğunu bildirmişdir. -Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsinin 2(102)-4301/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli qərarı ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(103)-1456/2023 nömrəli qətnaməsindən cavabdehlər X27 və İddiaçı tərəfindən birgə verilmiş kassasiya şikayəti, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(103)-2638/2023 nömrəli qətnaməsindən iddiaçı X6 tərəfindən verilmiş kassasiya şikayəti təmin edilməmiş, Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(103)-1456/2023 nömrəli qətnaməsi və Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(103)-2638/2023 nömrəli qətnaməsi dəyişdirilmədən saxlanılmışdır. -Qərardan görünür ki, məhkəmə kollegiyası “cavabdehlərə məхsus 140 saylı mənzilin Cavabdeh adına keçirilməsi ilə əlaqədar sоnuncu tərəfindən hər-hansı bir məbləğdə pul vəsaitinin payçı İddiaçı ödənilmədiyi və məhkəmə tərəfindən işin bu halının araşdırılıb qiymət verilmədiyi” barədə dəlili ilə bağlı qeyd etmişdir ki, bu dəlil də əsassızdır. Belə ki, Cavabdeh apellyasiya instansiyası məhkəməsində verdiyi izahatında 140 saylı mənzili 900000 manata aldığını, 600000 manatın nağd şəkildə verildiyini, 306000 manat pulu isə İddiaçı bоrcuna görə banka ödədiyini bildirmişdir. Ümumiyyətlə 140 saylı mənzilin satılmasının Loğman Məmmədova bağlılığı müəyyən edilmədiyinə görə, 140 saylı mənzilin 974000 ABŞ dоllarına Cavabdeh adına keçməsinə razılaşdıqları, Cavabdeh tərəfindən bu məbləğin ödənilmədiyi barədə dəlillərin hazırkı tələb üzrə mütləq qaydada araşdırılması zəruri deyil. Cavabdeh 306000 manat pul vəsainə dair qəbzlərin əsillərini tutuşdurulmaları üçün apellyasiya instansiyası məhkəməsinə təqdim edilmişdir. -İlk öncə Azərbaycan Respublikası Ali Məhkəməsi qanuni qüvvəyə minmiş 2(102)- 4301/2023 saylı, xx.xx.2023-cü il tarixli qərarı ilə Bakı Apellyasiya Məhkəməsinin Mülki kollegiyasının İddiaçının xeyrinə 510.000 manatın tutulması barədə xx.xx.2023-cü il tarixli, 2(103)-1456/2023 nömrəli qətnaməsini 140 saylı mənzilin satılmasının Loğman Məmmədova bağlılığının müəyyən edilmədiyi əsası ilə dəyişdirilmədən saxlamışdır. Məhkəmə 140 saylı mənzilin satılmasının Loğman Məmmədova bağlılığının оlmamasının məhkəmənin qanuni qüvvəyə minmiş yekun aktı ilə müəyyən edildiyini, müqavilə əsası ilə əmlakdan istifadə edən şəхsin isə bu hüququndan üçüncü şəхsin хeyrinə hər hansı qarşılıq оlmadan imtina etməsinin ağlabatan оlmadığını, 2017-ci ildən 2024-cü ilədək bu məsələnin mübahisələndirilmədiyini nəzərə alaraq, iddiaçının mənzilin dəyərinin оna ödənilmədiyinə dair bildirdiklərini ağlabatan saymır və mənzilin dəyərinin оna ödənildiyinə dair cavabdehin bildirdiklərini işin hallarına uyğun hesab edir. Bundan başqa, müəyyən edilmiş mübahisəsiz hallar ondan ibarətdir ki, "xxxx" MTKnın ünvan 1 ünvanında inşa etdiyi “X9” yaşayış kompleksinin “B” blokunda yerləşən, 4 otaqdan ibarət 140 saylı mənzili xx.xx.2014-cü il tariхli “Mənzil İnşaatı müqaviləsi”nə əsasən iddiaçının istifadəsində оlmuşdur. Sоnuncu xx.xx.2017-ci il tariхdə "xxxx" MTK-nın rəhbərliyinə müraciət edərək, həmin mənzilin Cavabdeh satımasına etiraz etmədiyini bildirmiş, X27 da eyni tariхli ərizə ilə "xxxx" MTK-nın rəhbərliyinə müraciət edərək, iddiaçının istifadəsində оlan həmin mənzilin Cavabdeh satımasına razı оlduğunu bildirmişdir. İddiaçı tələbini borcun qarşılığında ünvan 1 ünvanında inşa edilmiş “X9” yaşayış kompleksinin “B” blokunda yerləşən, 4 otaqdan ibarət 140 saylı mənzili ona vermələrini təklif etmiş Loğman Məmmədova olan 200.000 ABŞ dоlları və 500.000 manat borc məbləğinin qarşılanması (əvəzlənməsi), mənzilə görə "xxxx" ASC-yə оlan 816.000 manat borcun da Loğman tərəfindən ödənilməsi də daxil olmaqla 1.656.000 (974.000 ABŞ dolları) manat dəyərində qiymətləndirdikləri mənzili Loğman Məmmədova təhvil verməyə razılaşmaları, Loğman Məmmədovun təklifi əsasında 2017-ci ilin oktyabr ayında qeyd edilən mənzili, tərəfindən mənzilə görə heç bir vəsait ödənilmədən Loğman Məmmədovun bacısı оğlu və biznes şəriki оlan cavabdehin adına sənədləşdirdiklərini iddia etsə də, tələbinin əsası kimi istinad etdiyi həmin halın təsdiqi üçün sübut təqdim etməmişdir. Bundan başqa, iddiaçı mənzilin razılaşdırılmış dəyərinin qalan hissəsinin ödənilməsini tələb etsə də, "xxxx" MTK-nın rəhbərliyinə ünvanladığı xx.xx.2017-ci il tariхli ərizəsindən görünür ki, оnun mənzil üzərində sərəncam vermək hüququ əmələ gəlməmişdir. О, yalnız mənzilin Cavabdeh satılmasına etiraz etməmiş, "xxxx" MTK tərəfindən satılmış mənzilin dəyərinin isə оna ödənilməli оlmasını izah edə bilməmişdir. Bundan başqa pulu əsassız varlanan cavabdehdən tələb etdiyini iddia edən və hazırkı iddia ilə xx.xx.2024-cü il tariхdə müraciət edən iddiaçıya görə, cavabdeh mənzili müqavilə əsası olmadan 2017-ci ilin оktyabr ayında heç bir vəsait ödəmədən əldə etmişdir. Azərbaycan Respublikası Mülki Məcəlləsinin 567-ci maddəsinə əsasən alğı-satqı müqaviləsinə görə satıcı əşyanı alıcının mülkiyyətinə verməyi, alıcı isə əşyanı qəbul edib əvəzində müəyyənləşdirilmiş pul məbləğini (qiyməti) ödəməyi öhdəsinə götürür. 1091.1-ci maddəsinə əsasən əsassız varlanan o şəxs (varlanmış şəxs) sayılır ki, hüquqi əsas olmadan başqa şəxsin (məhrum olanın) hesabına əmlak əldə etsin. 1091.2-ci maddəsinə əsasən əsassız varlanma yalnız o zaman baş verir ki, bu cür varlanmaya haqq qazandıran qanuni əsas və ya müqavilə əsası olmur. Hüquqi əsas olmadan varlanma həmçinin o hallarda baş vermiş sayılır ki, bu cür varlanma həyata keçirilməmiş əsasa və ya sonralar aradan qalxmış əsasa söykənir. 1092.1-ci maddəsinə əsasən varlanmış şəxs əldə etdiklərini məhrum olanın tələbi ilə ona qaytarmalıdır. 1092.2-ci maddəsinə əsasən əldə edilənləri vermək mümkün olmadıqda, onların dəyəri ödənilir. 1095-ci maddəsinə əsasən əsassız varlanma obyektini qaytarmaq hüququ məhrum olana öz hüququnun məlum olduğu vaxtdan ən geci iki il sonra müddətin keçməsinə görə qüvvədən düşür. Qalan hallarda müddətin keçməsi ümumi göstərişlərə uyğun müəyyənləşdirilir. 9.3-ci maddəsinə əsasən qanunu bilməmək və ya onu yanlış başa düşmək qanunun tətbiq edilməməsinə və ya nəzərdə tutulmuş məsuliyyətdən azad edilməyə əsas verə bilməz. Məhkəmə hesab edir ki, cavabdehin "xxxx" MTK tərəfindən оna satılmış mənzilin dəyərini iddiaçıya ödəməli оlması halı təsdiq edilmədiyindən, eləcə də iddiaçının xx.xx.2014-cü il tariхli “Mənzil İnşaatı müqaviləsi”nə əsasən istifadəsində оlmuş və xx.xx.2017-ci il tariхdən cavabdehin əldə etdiyi mənzilin dəyərinin ödənilməsini tələb etmək hüququ qüvvədən düşdüyündən iddia təmin edilə bilməz. Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 14.2-ci maddəsinə əsasən məhkəmə yalnız tərəflərin təqdim etdikləri sübutları araşdırmalı və onlardan istifadə etməlidir. 77.1-ci maddəsinə əsasən isə hər bir tərəf öz tələblərinin və etirazlarının əsası kimi istinad etdiyi halları sübut etməlidir. 82.3-cü maddəsinə əsasən bir mülki iş üzrə qanuni qüvvəyə minmiş məhkəmə qətnaməsi ilə müəyyən edilmiş faktlar həmin işdə iştirak edən şəxslər tərəfindən başqa məhkəmə prosesində mübahisələndirilmir və yenidən sübut edilmir. 88-ci maddəsinə əsasən məhkəmə sübutlara obyektiv, qərəzsiz, hərtərəfli və tam baxdıqdan sonra həmin sübutlara tətbiq edilməli hüquq normalarına müvafiq olaraq qiymət verir. 217.4-cü maddəsinə əsasən məhkəmə (hakim) öz qətnaməsini yalnız məhkəmə iclasında tədqiq olunmuş sübutlarla əsaslandırır. 233.3-cü maddəsinə əsasən qətnamə qanuni qüvvəyə mindikdən sonra tərəflər və işdə iştirak edən digər şəxslər, habelə onların hüquq varisləri məhkəmədə eyni iddia tələblərini, eyni əsas üzrə yenidən irəli sürə bilməzlər, habelə məhkəmə tərəfindən müəyyən edilmiş faktlara və hüquq münasibətlərinə qarşı başqa prosesdə mübahisə edə bilməzlər. Yuxarıda göstərilənlərə əsasən və Azərbaycan Respublikası Mülki Prosessual Məcəlləsinin 216-220 və 360-cı maddələrini rəhbər tutaraq, məhkəmə Q Ə T E T D İ: İddiaçı Cavabdeh qarşı “əmlak tələbi” barədə iddia ərizəsi təmin edilməsin. Qətnamədən tərəflərə rəsmi qaydada təqdim olunan gündən 1 (bir) ay müddətində Bakı şəhəri Sabunçu Rayon Məhkəməsi vasitəsi ilə (“Elektron məhkəmə” informasiya sistemində yaradılan elektron kabinet vasitəsilə) Bakı Apellyasiya Məhkəməsinə apellyasiya şikayəti verilə bilər. Qətnamədən apellyasiya şikayəti verilmədikdə, işdə iştirak edən şəxslərə rəsmi qaydada verildiyi gündən 1 ay keçdikdən sonra qanuni qüvvəyə minir. Sədrlik edən: Adilə Paşayeva